II SA/Łd 22/13

Dnia 19 kwietnia 2013 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział II w składzie następującym: Przewodnicząca Sędzia WSA Barbara Rymaszewska Sędziowie Sędzia WSA Sławomir Wojciechowski (spr.) Sędzia WSA Arkadiusz Blewązka Protokolant specjalista Dominika Janicka po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 19 kwietnia 2013 roku sprawy ze skargi B. H. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie odmowy wydania zaświadczenia o niepobieraniu zasiłku rodzinnego uchyla zaskarżone postanowienie oraz poprzedzające je postanowienie Marszałka Województwa [...] z dnia [...] Nr [...]. LS Postanowieniem z dnia [...] Marszałek Województwa [...], na podstawie art. 123 i art. 219 w związku z art. 217 § 1, § 2 pkt 2 i § 3, art. 218 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960r. Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz.U. z 2000r., Nr 98, poz. 1071 ze zm. – w dalszej części uzasadnienia przywoływana jako: k.p.a.), odmówił B. H. wydania zaświadczenia o niepobieraniu zasiłku rodzinnego na dzieci M. H. i K. H. od dnia 1 października 2009r. do nadal. Jak wynika z uzasadnienia, w dniu 9 lipca 2012r. do Regionalnego Centrum Polityki Społecznej w Ł. wpłynął przekazany przez Prezydenta Miasta wniosek strony o wydanie zaświadczenia celem przedłożenia przez męża we właściwej instytucji brytyjskiej. Powołując się na treść z art. 217 § 1 i § 2 pkt 2 k.p.a. i uzasadniając swe rozstrzygnięcie organ wskazał, iż organ administracji wydaje zaświadczenie na żądanie osoby ubiegającej się o nie, jeżeli osoba ta ubiega się o zaświadczenie ze względu na swój interes prawny w urzędowym potwierdzeniu określonych faktów lub stanu prawnego. Z kolei art. 218 k.p.a. nakłada na organ obowiązek wydania zaświadczenia, gdy chodzi o potwierdzenie faktów albo stanu prawnego, wynikających z prowadzenia przez ten organ ewidencji, rejestrów bądź innych danych znajdujących się w jego posiadaniu. Marszałek Województwa nie prowadzi ewidencji i rejestrów osób pobierających lub niepobierających świadczeń rodzinnych na terenie województwa zatem nie jest w stanie wydać przedmiotowego zaświadczenia, nie dysponuje także aktualnymi danymi umożliwiającymi poświadczenie faktu niepobierania świadczeń rodzinnych przez stronę. Z posiadanej dokumentacji wynika zaś, ze wnioski o ustalenie prawa do zasiłku rodzinnego i dodatków na dzieci z dnia 12 września 2008r. na okres zasiłkowy 01.09.2008 – 31.10.2009 i z dnia 1 października 2009r. na okres 01.11.2009 – 31.10.2010 w związku z niedostarczeniem przez stronę dokumentacji niezbędnej do ich rozpoznania zostały pozostawione bez rozpatrzenia w dniu [...] Reasumując, także w związku z niedostarczeniem przez stronę dokumentów do wniosku z dnia 4 października 2010r. o ustalenie prawa do zasiłku, Marszałek w dniu [...] pozostawił wniosek bez rozpatrzenia. Nadto w okresie 7 lutego 2011r. do 11 lipca 2012r. do Regionalnego Centrum Polityki Społecznej w Ł. jako jednostki realizującej na terenie województwa zadania zlecone z zakresu koordynacji świadczeń rodzinnych nie wpłynął żaden wniosek strony, ani innej uprawnionej osoby, o ustalenie prawa do świadczeń. Na powyższe postanowieni B. H. złożyła zażalenie, podnosząc, iż nie rozumie na jakiej podstawie jest kwestionowany brak jej interesu prawnego w wystąpieniu o zaświadczenie. Nie zgodziła się także z deklaracją organu, iż Marszałek Województwa nie prowadzi rejestrów i ewidencji osób pobierających świadczenia, skoro sam wydał decyzję o przyznaniu takich świadczeń. Postanowieniem z dnia [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł. na podstawie art. 123, art. 219 w związku z art. 217, art. 218 k.p.a. utrzymało w mocy postanowienie organu I instancji. Przywołując argumenty organu I instancji i stan faktyczny sprawy Kolegium wskazało, iż stosownie do art. 21 ustawy z dnia 28 listopada 2003r. o świadczeniach rodzinnych, Marszałek Województwa realizuje zadania w zakresie koordynacji świadczeń rodzinnych. Do zadań tych należy: 1) pełnienie funkcji instytucji właściwej w związku z udziałem Rzeczypospolitej Polskiej w koordynacji systemów zabezpieczenia społecznego w przypadku przemieszczania się osób w granicach Unii Europejskiej i Europejskiego Obszaru Gospodarczego; 2) wydawanie decyzji w sprawach świadczeń rodzinnych realizowanych w związku z koordynacją systemów zabezpieczenia społecznego. Wskazując na powyższe Kolegium stwierdziło, iż Marszałek Województwa może poświadczyć jedynie, czy rozpoznawał wnioski o ustalenie prawa do świadczeń rodzinnych osób zamieszkałych na terenie województwa [...], których członkowie rodziny przemieszczają się w granicach UE, EOG i Szwajcarii, i jakie wydał w tych sprawach orzeczenia. Marszałek Województwa nie jest płatnikiem świadczeń rodzinnych i nie prowadzi ewidencji osób pobierających świadczenia, prowadzi jedynie rejestr osób, których sprawy wpłynęły do RCPS jako instytucji właściwej realizującej na terenie województwa rządowe zadania zlecone samorządowi województwa w zakresie koordynacji świadczeń rodzinnych. W skardze do WSA B. H. zarzuciła naruszenie art. 217 i art. 218 k.p.a.. Uzasadniając wskazała, iż w dniu 5 lipca 2012r. wystąpiła do Regionalnego Centrum Polityki Społecznej w Ł. o wydanie zaświadczenia potwierdzającego fakt niepobierania świadczeń rodzinnych na dzieci od dnia 1 października 2009r. do nadal. W Ł. istnieją dwie instytucje mogące takie zaświadczenie wydać, tj. RCPS oraz Centrum Świadczeń Socjalnych, obie instytucje uznały się za niewłaściwe. Prezydent uznał się niewłaściwym rzeczowo i przekazał wszystkie dokumenty do RCPS. Strona kwestionuje twierdzenie, iż Marszałek Województwa nie prowadzi żadnej ewidencji i nie dysponuje aktualnymi danymi, skoro wszystkie dokumenty zostały mu przekazane i prowadzi sprawy skarżącej od 3 lat. Strona zakwestionował także argument, iż nie posiada interesu prawnego w wystąpieniu o sporne zaświadczenie. W odpowiedzi na skargę organ wystąpił o oddalenie skargi, podtrzymując argumentację przedstawioną w zaskarżonym postanowieniu. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga jest zasadna. Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości m.in. przez kontrolę administracji publicznej. Kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Oznacza to, iż sądy administracyjne nie orzekają merytorycznie, tj. nie wydają orzeczeń co do istoty sprawy, lecz badają zgodność zaskarżonego aktu administracyjnego z obowiązującymi w dacie jego podjęcia przepisami prawa materialnego, określającymi prawa i obowiązki stron oraz przepisami procedury administracyjnej, normującymi zasady postępowania przed organami administracji publicznej. W myśl art. 134 §1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012r., Nr 270, powoływanej dalej, jako p.p.s.a.) sąd administracyjny rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Z kolei przepis art. 135 p.p.s.a. stanowi, iż sąd stosuje przewidziane ustawą środki w celu usunięcia naruszenia prawa w stosunku do aktów lub czynności wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach sprawy, której dotyczy skarga, jeżeli jest to niezbędne dla końcowego jej załatwienia. Sąd uwzględniając skargę na akt, uchyla ten akt w całości albo w części, jeżeli stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego lub inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy, o czym stanowi art. 145 § 1 pkt 1 p.p.s.a. W niniejszej sprawie Sąd uznał, iż organy obu instancji naruszyły przepisy postępowania, w stopniu mającym istotny wpływ na wynik sprawy. W następstwie czego Sąd obowiązany był rozstrzygnąć stosownie do art. 145 §1 pkt 1 lit. c w związku z art. 135 p.p.s.a.. W rozpoznawanej sprawie przedmiotem kontroli Sądu jest postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego utrzymująca w mocy postanowienie Marszałka Województwa [...] odmawiające skarżącej wydania zaświadczenia o niepobieraniu zasiłku rodzinnego na dzieci. Z treść przepisu art. 217 § 1 i § 2 pkt 2 k.p.a. wynika, iż organ administracji wydaje zaświadczenie na żądanie osoby ubiegającej się o nie, jeżeli osoba ta ubiega się o zaświadczenie ze względu na swój interes prawny w urzędowym potwierdzeniu określonych faktów lub stanu prawnego. Z kolei art. 218 k.p.a. nakłada na organ obowiązek wydania zaświadczenia, gdy chodzi o potwierdzenie faktów albo stanu prawnego, wynikających z prowadzenia przez ten organ ewidencji, rejestrów bądź innych danych znajdujących się w jego posiadaniu. Niezrozumiałym w niniejszej sprawie są odmowy wydania skarżącej mającej w tym interes prawny, wnioskowanych informacji w formie stosownego zaświadczenia. Okoliczność czy Marszałek Województwa prowadzi czy też nie prowadzi ewidencji i rejestrów osób pobierających lub niepobierających świadczeń rodzinnych na terenie województwa, nie ma większego znaczenia dla rozstrzygnięcia tej sprawy, skoro dysponował on w sprawie niniejszej aktualnymi danymi umożliwiającymi poświadczenie faktu niepobierania świadczeń rodzinnych przez stronę. W szczególności świadczą o tym fakty przywołane w uzasadnieniu zaskarżonego i poprzedzającego go aktu, iż był w stanie wydać zaświadczenie o niepopieraniu zasiłku rodzinnego na dzieci K. H. i M. H. w okresie od 1 października 2009r. do nadal skoro uzasadniając swe rozstrzygnięcie organ wyjaśnia, iż wnioski o ustalenie prawa do zasiłku rodzinnego i dodatków na dzieci: z dnia 12 września 2008r. na okres zasiłkowy 01.09.2008 – 31.10.2009 z dnia 1 października 2009r. na okres 01.11.2009 – 31.10.2010 zostały pozostawione bez rozpatrzenia z dnia 4 października 2010r. na okres 01.11.2010 - 31.10.2011 został pozostawiony bez rozpatrzenia i w okresie od 7 lutego 2011r. do 11 lipca 2012r. do Regionalnego Centrum Polityki Społecznej w Ł. jako jednostki realizującej na terenie województwa zadania zlecone z zakresu koordynacji świadczeń rodzinnych nie wpłynął żaden wniosek strony, ani innej uprawnionej osoby, o ustalenie prawa do świadczeń, to w istocie miał dane w oparciu, o które mógł wydać zaświadczenie o niepobieraniu w okresie od 1 października 2009r. do nadal świadczeń na dzieci skarżącej we wnioskowanym zakresie a podstawą takiego rozstrzygnięcia jest właśnie przepis art. 218 § 1 k.p.a. in fine. W ocenie Sądu, w niniejszej sprawie, doszło do naruszenia przepisów postępowania, w szczególności art. 7, art. 8 oraz 217 § 1 i § 2 i art. 218 § 1 k.p.a., które miało istotny wpływ na wynik sprawy, gdyż nie uwzględniono należycie wszelkich okoliczności sprawy niezbędnych dla jej rozstrzygnięcia, co skutkowało odmową wydania wnioskowanego zaświadczenie pomimo posiadanych przez organ pewnych danych potwierdzonych dokumentami, o które wnosiła skarżąca. Z tych wszystkich względów Sąd, na podstawie art. 145 § pkt 1 lit. c w związku z art. 135 p.p.s.a. orzekł, jak w sentencji wyroku. Z uwagi na uchylenie ww. postanowień sprawa będzie ponownie rozpoznawana przez organ I instancji, który winien uwzględnić treść powyższych rozważań Sądu przy podejmowaniu rozstrzygnięcia. Zgodnie bowiem z art. 153 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania wyrażone w orzeczeniu sądu wiążą w sprawie ten sąd oraz organ, którego działanie lub bezczynność było przedmiotem zaskarżenia. a.tp.