II SA/Łd 228/11

PostanowienieWSA w Łodzi2011-05-10

Skład orzekający: Joanna Sekunda-Lenczewska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy skarżąca wykazała, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania sądowego bez uszczerbku dla utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny, uzasadniając tym samym przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym?
Ratio decidendi
Sąd odmówił przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym, uznając, że skarżąca nie uprawdopodobniła, iż nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania sądowego bez uszczerbku dla utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Pomimo znaczących wydatków, część z nich nie miała charakteru stałego, a dochody rodziny, uwzględniając odrębne gospodarstwo jednego z braci, pozwalały na pokrycie kosztów sądowych.
Stan faktyczny
Skarżąca złożyła skargę na postanowienie Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Łodzi nakazujące przedłożenie ekspertyzy technicznej budynku mieszkalnego. W związku z wezwaniem do uiszczenia wpisu sądowego, wniosła o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym. Po odmowie przyznania prawa pomocy i złożeniu sprzeciwu, skarżąca przedstawiła szczegółowe informacje dotyczące swojej sytuacji majątkowej i rodzinnej, w tym dochodów i wydatków. Sąd rozpoznał sprawę na posiedzeniu niejawnym po wniesieniu sprzeciwu.
Rozstrzygnięcie
Odmówiono skarżącej J. K. przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi - Wydział II w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Joanna Sekunda-Lenczewska po rozpoznaniu w dniu 10 maja 2011r. na posiedzeniu niejawnym wniosku J. K. o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi J. K. na postanowienie [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Ł. z dnia [...]r. Nr [...] znak: [...] w przedmiocie nakazu przedłożenia ekspertyzy technicznej budynku mieszkalnego p o s t a n a w i a : odmówić skarżącej J. K. przyznania prawa pomocy. WSA/post.1 - sentencja postanowienia II SA/Łd 228/11 UZASADNIENIE W dniu 25 lutego 2011r. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi wpłynęła, złożona za pośrednictwem organu, skarga J. K. na postanowienie [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Ł. z dnia [...]r. w przedmiocie nakazu przedłożenia ekspertyzy technicznej budynku mieszkalnego. Wraz ze skargą organ złożył odpowiedź na skargę i akta administracyjne sprawy. W odpowiedzi na wezwanie Sądu do uiszczenia wpisu sądowego od skargi skarżąca J. K. złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych. Postanowieniem z dnia 15 marca 2011r. Sąd odmówił skarżącej przyznania prawa pomocy we wnioskowanym zakresie. W dniu 24 marca 2011r. skarżąca złożyła sprzeciw podnosząc, iż owszem wspólny dochód jej i braci zamyka się w kwocie około 3 000 zł, niemniej jednak ponoszone opłaty są o wiele większe. Podkreśliła, iż wydatki na lekarstwa stanowią istotny uszczerbek dla wspólnego budżetu, ponieważ brat J. N. wydaje co miesiąc około 700 zł, drugi z braci około 300zł, a sama strona około 400 zł miesięcznie. Skarżąca zaznaczyła, iż pozostała kwota jest wydatkowana na utrzymanie, na zakup opału, odzieży, żywności i inne nieplanowane wydatki. Nadto strona ponosi koszty związane z dowozem braci do szpitala, na rehabilitację. Na koniec powtórzyła za skargą, iż wnosi o pozytywne załatwienie sprawy, gdyż dom z dnia na dzień niszczeje i w każdej chwili ściany domu, w którym mieszka z braćmi mogą się na nich zawalić. W odpowiedzi na wezwanie Sądu do nadesłania dodatkowych informacji dotyczących sytuacji majątkowej i rodzinnej skarżąca nadesłała pismo z załącznikami, m.in. kserokopiami przekazów pocztowych potwierdzających wysokość uzyskiwanych świadczeń emerytalnych. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z treścią art. 260 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) powoływanej dalej jako p.p.s.a., w razie wniesienia sprzeciwu, który nie został odrzucony, postanowienie, przeciwko któremu został on wniesiony traci moc, a sprawa będąca przedmiotem sprzeciwu podlega rozpoznaniu przez sąd na posiedzeniu niejawnym. Zauważyć trzeba, iż prawo pomocy jest szczególną instytucją postępowania przed sądami administracyjnymi, która ma na celu zagwarantowanie konstytucyjnego prawa do sądu podmiotom, które nie są w stanie samodzielnie ponieść kosztów postępowania sądowego. Zgodnie z treścią art. 243 § 1 p.p.s.a. prawo pomocy może być przyznane stronie na jej wniosek złożony przed wszczęciem postępowania lub w toku postępowania. Jednocześnie ustawodawca w treści art. 246 § 1 p.p.s.a. uzależnił przyznanie prawa pomocy od wykazania przez stronę, że nie ma ona środków na poniesienie jakichkolwiek kosztów postępowania (przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym) lub, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym). Prawo pomocy jest instytucją stanowiącą wyjątek od zasady ponoszenia kosztów postępowania przez strony postępowania. Z tego względu przesłanki zastosowania tej instytucji winny być interpretowane w sposób ścisły. Strona występująca na drogę postępowania sądowego winna mieć świadomość obowiązku ponoszenia kosztów tego postępowania, a wnosząc o zwolnienie z tego obowiązku musi uprawdopodobnić, w sposób bardzo rzetelny, okoliczności przemawiające za jego uwzględnieniem. Udzielenie prawa pomocy jest bowiem formą dofinansowania strony postępowania z budżetu państwa i powinno mieć miejsce tylko w sytuacjach, w których zdobycie przez stronę środków na sfinansowanie jej udziału w postępowaniu jest obiektywnie niemożliwe. Ze złożonego przez skarżącą formularza wniosku o przyznanie prawa pomocy i dodatkowo nadesłanych dokumentów wynika, iż strona prowadzi gospodarstwo domowe wspólnie z braćmi, rodzina osiąga co miesiąc dochód w wysokości około 3 000 zł, nadto jest właścicielem domu oraz nieruchomości rolnej o pow. 3,98 ha. Nadesłane kserokopie przekazów pocztowych poświadczają, iż skarżąca otrzymuje świadczenie emerytalne w wysokości 944,78 zł, brat S. N. w kwocie 1099,97 zł i brat J. N. w wysokości 1102,61 zł. Żaden z członków rodziny, oprócz tych świadczeń emerytalnych, nie osiąga dodatkowego dochodu. W piśmie z dnia 13 kwietnia 2011r. strona powtórzyła, iż brat S. N. wydaje co miesiąc na leki około 300 zł, jednakże nie posiada dokumentów poświadczających te wydatki, natomiast skarżąca wraz z bratem J. N. wydaje na leki łącznie około 1100 zł. Strona oświadczyła, iż ponosi koszty wynajmu samochodu z kierowcą w celu dowiezienia brata do szpitala na kontrole lekarskie w wysokości około 150 zł, nadto koszty zakupu opału w wysokości 3850 zł na pół roku, podatek od nieruchomości i podatek rolny w wysokości 289 zł, podatek od traktora 50 zł, podatek od budynków 60 zł. Dodatkowo wskazała, iż ponosi wydatki na zakup bieżących produktów niezbędnych do życia, doładowania konta komórki, na pokrycie kosztów wynajmu pracowników do pracy w gospodarstwie. Skarżąca oświadczyła, iż nie posiada żadnych kont bankowych, załączyła kserokopie kart leczenia szpitalnego. Mając powyższe na uwadze, w ocenie Sądu strona skarżąca nie uprawdopodobniła, iż nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania sądowego bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Sąd rozumie, iż wydatki, jakie strona ponosi są znacznym obciążeniem finansowym, niemniej jednak część kosztów, o których strona pisze nie stanowią kosztów stałych, co miesięcznie ponoszonych, zatem co miesiąc w jej dyspozycji pozostaje inna kwota wolnych środków, które może przeznaczyć chociażby na pokrycie kosztów wszczętego postępowania sądowego. Zauważyć nadto należy, iż w piśmie z dnia 13 kwietnia 2011r., wbrew informacji zawartej w formularzu o przyznanie prawa pomocy, strona oświadczyła, iż brat S. N. prowadzi odrębne gospodarstwo domowe, ale pokrywa częściowo wydatki na energię i wodę. W ocenie Sądu uprawniony jest zatem wywód, iż skarżąca ponosi wydatki utrzymania swojego i drugiego z braci, zatem wydatki S. N. nie obciążają budżetu strony. Z tych wszystkich względów Sąd na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 w związku z art. 245 § 3 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł jak w sentencji. ar

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło