II SA/Łd 233/02
WyrokWSA w Łodzi2004-03-04
Skład orzekający: Andrzej Kozerski, Janusz Nowacki, Monika Krzyżaniak
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy odmowa przyjęcia przez policjanta lokalu mieszkalnego, który według jego oceny wymagał remontu i nie spełniał wymogów technicznych i sanitarnych, jest bezzasadna, co skutkuje wstrzymaniem wypłaty równoważnika pieniężnego za brak lokalu?Ratio decidendi
Organy administracji obu instancji naruszyły przepisy postępowania (art. 7, 77 § 1 i 80 kpa), nie wyjaśniając dostatecznie stanu faktycznego dotyczącego stanu technicznego i sanitarnego zaproponowanego lokalu mieszkalnego. Nie odniosły się do konkretnych zarzutów skarżącego dotyczących konieczności wymiany stolarki okiennej i sanitarnej oraz remontu stolarki podłogowej i elewacji. W związku z tym, sąd uchylił zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję, wstrzymując jednocześnie wykonanie zaskarżonej decyzji do czasu uprawomocnienia się wyroku.Stan faktyczny
Policjant D. S. odmówił przyjęcia zaproponowanego mu lokalu mieszkalnego, wskazując na jego zły stan techniczny i sanitarny wymagający remontu. Organy administracji wstrzymały wypłatę równoważnika pieniężnego za brak lokalu, uznając odmowę za bezzasadną. Policjant złożył skargę na decyzję, podnosząc, że organy nie zbadały dokładnie stanu technicznego lokalu. Wojewódzki Sąd Administracyjny uznał skargę za uzasadnioną.Rozstrzygnięcie
Uchylono zaskarżoną decyzję Komendanta Wojewódzkiego Policji w Ł. i poprzedzającą ją decyzję Komendanta Powiatowego Policji Powiatu [...]. Orzeczono, że do daty uprawomocnienia się wyroku zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi - Wydział III w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Andrzej Kozerski, Sędziowie NSA Janusz Nowacki (spr.), p.o. sędziego WSA Monika Krzyżaniak, Protokolant asystentka sędziego Paulina Hućko, po rozpoznaniu w dniu 4 marca 2004 r. na rozprawie sprawy ze skargi D. S. na decyzję Komendanta Wojewódzkiego Policji w Ł. z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie wstrzymania wypłaty równoważnika pieniężnego za brak lokalu mieszkalnego 1/ uchyla zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję Komendanta Powiatowego Policji Powiatu [...] Nr [...] z dnia [...] 2/ orzeka, że do daty uprawomocnienia się wyroku zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu.
Decyzją nr [...] z dnia [...] Komendant Powiatowy Policji Powiatu [...] na podstawie art.92 ustawy z dnia 6 kwietnia 1990r. o Policji/Dz.U. nr 101 z 2001r. poz.1092 z późn. zm./ oraz § 5 pkt.4 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 20 grudnia 1999r. w sprawie wysokości i szczegółowych zasad przyznawania policjantom równoważnika pieniężnego za remont zajmowanego lokalu mieszkalnego i równoważnika pieniężnego za brak lokalu mieszkalnego oraz szczegółowych zasad ich zwracania/Dz.U. nr 106 poz.1212 z późn. zm./ wstrzymał D.S. od dnia 16 listopada 2001r. wypłatę równoważnika pieniężnego za brak lokalu mieszkalnego.
W uzasadnieniu stwierdzono, iż pismem z dnia 10 października 2001r. zaproponowano D. S. lokal mieszkalny nr 11 przy ul.A 34 lecz odmówił on przyjęcia tego lokalu. Mając to na uwadze organ administracji orzekł jak w sentencji decyzji.
Odwołanie od wymienionej decyzji złożył D. S. podnosząc, iż jest ona krzywdząca. W zaproponowanym lokalu stwierdził bowiem, iż wymaga wymiany stolarka okienna, wymaga remontu stolarka podłogowa, trzeba wymienić używane sanitariaty oraz trzeba wyremontować elewację tynkowa w całym lokalu. Lokal nie spełniał wymogów technicznych i sanitarnych i dlatego odmówił jego przyjęcia.
Decyzją nr [...] z dnia [...] Komendant Komendy Wojewódzkiej Policji w Ł. na podstawie art.127 § 2 kpa, art.138 § 1 kpa, art.92 ust.2 i art.97 ust.5 ustawy z dnia 6 kwietnia 1990r. o Policji/Dz.U. nr 101 z 2001r. poz.1092 z późn. zm./ oraz § 14 rozporządzenia Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 17 października 2001r. w sprawie szczegółowych zasad przydziału, opróżniania i norm zaludnienia lokali mieszkalnych oraz przydziału i opróżniania kwater przeznaczonych dla policjantów/Dz.U. nr 131 poz.1469/ utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję organu I instancji.
W uzasadnieniu stwierdzono, iż zgodnie z art. 92 ust. 1 ustawy z dnia 6 kwietnia 1990r., jeżeli policjant lub członkowie jego rodziny nie posiadają lokalu mieszkalnego w miejscu pełnienia służby lub w miejscowości pobliskiej, policjantowi przysługuje równoważnik pieniężny. Jest to świadczenie zastępcze, przyznawane policjantowi do czasu zrealizowania prawa do lokalu poprzez przydział lokalu mieszkalnego lub przyznanie pomocy finansowej na jego uzyskanie.
Szczegółowe zasady, kiedy policjantowi w służbie stałej nie przyznaje się równoważnika za brak lokalu określone zostały w przepisach rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 20 grudnia 1999 r. w sprawie wysokości i szczegółowych zasad przyznawania policjantom równoważnika pieniężnego za remont zajmowanego lokalu mieszkalnego i równoważnika pieniężnego za brak lokalu mieszkalnego oraz szczegółowych zasad ich zwracania (Dz. U. Nr 106. póz. 1212 z późn. zmianami).
W myśl § 5 ust. 2 pkt 4 wymienionego rozporządzenia, policjant nie posiada prawa do równoważnika za brak lokalu mieszkalnego jeżeli bezzasadnie odmówił przyjęcia lokalu mieszkalnego odpowiadającego przysługującym mu normom zaludnienia i znajdującego się w należytym stanie technicznym i sanitarnym.
D. S. zaproponowano lokal mieszkalny o powierzchni 32,04m2 samodzielny i wyposażony we wszystkie urządzenia. Stan techniczny lokalu odzwierciedla protokół zdawczo-odbiorczy z dnia 1 października 2001 r., sporządzony przez Towarzystwo Budownictwa Społecznego w B. spółka z o.o., będące wynajmującym, a funkcjonariuszem zdającym lokal. Z treści tego protokółu wynika, że lokal spełnia wymogi wynikające z jego funkcji mieszkalnej. Fakt ten potwierdza również pismo z dnia 3 stycznia 2002 r., w którym Towarzystwo Budownictwa Społecznego spółka z o.o. w B. informuje, że lokal mieszkalny nr 11 przy ul. A 34 w B. zdany został przez poprzedniego najemcę w stanie technicznym nadającym się do ponownego zasiedlenia. D. S. posiada uprawnienia do lokalu o powierzchni mieszkalnej 28 - 40 m2., a więc został mu zaproponowany lokal zgodny z przysługującymi normami zaludnienia. Wobec tego, iż D. S. odmówił przyjęcia lokalu organ administracji prawidłowo wstrzymał wypłatę równoważnika pieniężnego. Mając to na uwadze organ odwoławczy utrzymał w mocy zaskarżoną decyzje organu I instancji.
Na wymienioną decyzję skargę do Naczelnego Sądu Administracyjnego złożył D. S. podnosząc, iż jest ona krzywdząca.
W uzasadnieniu skarżący podniósł, iż w zaproponowanym lokalu stwierdził, że wymaga wymiany stolarka okienna, wymaga remontu stolarka podłogowa, trzeba wymienić używane sanitariaty oraz trzeba wyremontować elewację tynkowa w całym lokalu. Lokal nie spełniał wymogów technicznych i sanitarnych i dlatego odmówił jego przyjęcia. W protokole zdawczo-odbiorczym z dnia 1 października 2001r. pominięto nieprawidłowości istotne dla oceny stanu technicznego i sanitarnego lokalu. Organy administracji nie wyjaśniły w dostatecznym stopniu stanu faktycznego ani też nie zebrały i nie rozpatrzyły całego materiału dowodowego. W konkluzji skarżący wnosił o uchylenie zaskarżonej decyzji i przywrócenie wypłaty równoważnika pieniężnego.
Strona przeciwna w odpowiedzi na skargę wnosiła o jej oddalenie podtrzymując swoje stanowisko przedstawione w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje:
Skarga D. S. jest uzasadniona.
Należy zaznaczyć, iż z dniem 1 stycznia 2004r., na podstawie art.1 i 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. przepisy wprowadzające ustawę-prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę-prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi/Dz.U. nr 153 poz.1271/ weszła w życie ustawa z dnia 25 lipca 2002r. prawo o ustroju sądów administracyjnych/Dz.U. nr 153 poz.1269/ oraz ustawa z dnia 30 sierpnia 2002r. prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi/Dz.U. nr 153 poz.1270/.
Zgodnie z treścią art.97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. przepisy wprowadzające ustawę-prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę-prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi sprawy, w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1 stycznia 2004r. i postępowanie nie zostało zakończone, podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne na podstawie przepisów ustawy – prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Skarga D. S. została wniesiona przed dniem 1 stycznia 2004r. i do tego dnia postępowanie nie zostało zakończone. Skarga ta winna więc zostać rozpoznana na podstawie ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi zaś sądem właściwym do jej rozpatrzenia jest Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi, utworzony z dniem 1 stycznia 2004r. dla obszaru województwa łódzkiego.
Zgodnie z treścią art.1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. prawo o ustroju sądów administracyjnych/Dz.U. nr 153 poz.1269/ sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej.
W myśl zaś art.1 § 2 wymienionej ustawy kontrola o której mowa w § 1 sprawowana jest pod względem zgodności z prawem jeżeli ustawy nie stanowią inaczej.
Zgodnie z treścią art.3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi/Dz.U. nr 153 poz.1270/ sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie.
W myśl zaś art.145 § 1 wymienionej ustawy sąd uwzględniając skargę na decyzję lub postanowienie:
1./ uchyla decyzje lub postanowienie w całości lub w części jeżeli stwierdzi:
a./ naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy
b./ naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego
c./ inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy
2./ stwierdza nieważność decyzji lub postanowienia w całości lub w części, jeżeli zachodzą przyczyny określone w art.156 kodeksu postępowania administracyjnego lub innych przepisach
3./ stwierdza wydanie decyzji lub postanowienia z naruszeniem prawa, jeżeli zachodzą przyczyny określone w kodeksie postępowania administracyjnego lub innych przepisach.
Z wymienionych przepisów wynika, iż sąd bada legalność zaskarżonej decyzji czy jest ona zgodna z prawem materialnym określającym prawa i obowiązki stron oraz z prawem procesowym regulującym postępowanie przed organami administracji publicznej.
W rozpoznawanej sprawie organy administracji obu instancji naruszyły przepis postępowania administracyjnego a mianowicie art.7, 77 § 1 i 80 kpa i naruszenie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.
Podstawą prawną rozstrzygnięcia stanowiły przepisy ustawy z dnia 6 kwietnia 1990r. o Policji/Dz.U. nr 30 poz.179 z późn. zm./ oraz przepisy rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 20 grudnia 1999r. w sprawie wysokości i szczegółowych zasad przyznawania policjantom równoważnika pieniężnego za remont zajmowanego lokalu mieszkalnego i równoważnika pieniężnego za brak lokalu mieszkalnego oraz szczegółowych zasad ich zwracania/Dz.U. nr 106 poz.1212 z późn. zm./.
Zgodnie z treścią art.92 ust.1 ustawy z dnia 6 kwietnia 1990r. policjantowi przysługuje równoważnik pieniężny, jeżeli on sam lub członkowie jego rodziny nie posiadają lokalu mieszkalnego w miejscu pełnienia służby lub w miejscowości pobliskiej.
W myśl zaś § 5 ust.2 pkt.4 rozporządzenia z dnia 20 grudnia 1999r. równoważnika za brak lokalu mieszkalnego nie przyznaje się policjantowi w służbie stałej jeżeli bezzasadnie odmówił przyjęcia lokalu mieszkalnego odpowiadającego przysługującym mu normom zaludnienia i znajdującego się w należytym stanie technicznym i sanitarnym.
Okolicznością niesporną jest, iż D. S. nie posiada lokalu mieszkalnego w miejscu pełnienia służby i zasadnie przyznano mu równoważnik pieniężny za brak takiego lokalu. Okolicznością sporną jest to czy skarżący bezzasadnie odmówił przyjęcia mieszkania przy ul.A 34 nr 11. W szczególności istotne jest to czy lokal ten znajdował się w należytym stanie technicznym i sanitarnym.
Z zebranego materiału dowodowego wynika, iż D. S. zakwestionował stan techniczny zaproponowanego mu lokalu. Podniósł, iż do wymiany nadaje się stolarka okienna i sanitarna zaś remontu wymaga stolarka podłogowa i elewacja tynkowa w całym lokalu. Podał także, iż w obecnym stanie mieszkanie to nie nadaje się do zamieszkania. Organy administracji obu instancji nie ustosunkowały się do tych zarzutów. Powołały się jedynie na protokół zdawczo-odbiorczy z dnia 1 października 2001r., który wskazuje, że lokal spełnia wymogi wynikające z jego funkcji mieszkalnej. Należy zaznaczyć, iż organy administracji nie załączyły tego protokołu. Jego odpis dołączył do skargi D. S. lecz jego kserokopia jest w znacznej części nieczytelna. Część protokołu, którą można odczytać nie wyjaśnia jednak jaki jest stan stolarki okiennej i podłogowej, elewacji tynkowej oraz sanitariatów. Organ odwoławczy powołał się nadto na pismo Towarzystwa Budownictwa Społecznego z dnia 3 stycznia 2002r. z którego wynika, że poprzedni najemca zdał lokal w stanie technicznym znajdującym się do zasiedlenia. Pismo to jest lakoniczne i nie wyjaśnia w oparciu o co przyjęto, że mieszkanie jest w należytym stanie. Organy administracji obu instancji ,powołując się na protokół zdawczo-odbiorczy oraz pismo z dnia 3 stycznia 2002r., nie odniosły się jednak do konkretnych zarzutów skarżącego dotyczących stanu technicznego spornego lokalu.
Skoro istnieje spór co do tego jaki jest faktyczny stan lokalu to organy administracji winny dokładnie wyjaśnić tę kwestię. Winny zatem przeprowadzić oględziny lokalu, z udziałem skarżącego, i szczegółowo określić jaki jest jego stan techniczny i sanitarny a w szczególności jaki jest stan stolarki okiennej i podłogowej, sanitariatów oraz elewacji tynkowej. Dopiero po wyjaśnieniu tych kwestii winna zostać podjęta decyzja czy stan techniczny i sanitarny mieszkania jest należyty i czy lokal nadaje się do zamieszkania. W sytuacji gdyby do podjęcia takiej decyzji wymagane byłyby wiadomości specjalne organy administracji winny zwrócić się do biegłego odpowiedniej specjalności o wydanie opinii w tym zakresie. Organy administracji nie wyjaśniły jednak dokładnie jaki jest rzeczywisty stan lokalu.
Należy zaznaczyć, iż mieszkanie nr 11 przy ul. A 34 zaproponowano także innemu funkcjonariuszowi policji R. S., który przedłożył ocenę techniczną tego lokalu sporządzoną przez specjalistę z zakresu konstrukcji budowlanej. Z oceny tej wynika, iż lokal ten w żaden sposób nie nadaje się do zamieszkania. Uwiarygodniałoby to zarzuty skarżącego o złym stanie technicznym i sanitarnym spornego lokalu.
Organy administracji obu instancji wstrzymując wypłatę równoważnika pieniężnego naruszyły zatem przepisy postępowania określone w art.7, 77 § 1 i 80 kpa. Nie podjęły bowiem wszelkich kroków niezbędnych do wyjaśnienia stanu faktycznego. Również w sposób wyczerpujący nie zebrały i nie rozpatrzyły całego materiału dowodowego. Uchybienia jakich dopuściły się organy administracji obu instancji są istotne i miały one wpływ na wynik sprawy. Mając powyższe na uwadze na podstawie art.145 § 1 pkt.1c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. sąd uchylił zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję Komendanta Powiatowego Policji Powiatu [...] z dnia [...].
Ze zgromadzonego materiału dowodowego nie wynika jaki jest rzeczywisty stan techniczny spornego lokalu a tym samym brak jest podstaw do przyjęcia, iż skarżący bezzasadnie odmówił jego przyjęcia. Mając to na uwadze, w oparciu o art.152 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r., sąd wstrzymał wykonanie zaskarżonej decyzji do daty uprawomocnienia się wyroku.
Przy ponownym rozpoznaniu sprawy organy administracji winny dokładnie wyjaśnić jaki jest rzeczywisty stan techniczny i sanitarny lokalu nr 11 przy ul. A 34, a w szczególności winny się ustosunkować do zarzutów skarżącego dotyczących tego lokalu. Po zebraniu całego materiału dowodowego organy administracji winny dokonać wnikliwej jego oceny a następnie podjąć decyzję w przedmiocie przedstawienia lub nie przedstawienia skarżącemu spornego lokalu.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło