II SA/Łd 238/15

PostanowienieWSA w Łodzi2015-06-02

Skład orzekający: Leszek Foryś

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od obowiązku uiszczenia połowy wpisu sądowego od skargi powinien zostać uwzględniony, biorąc pod uwagę dochody uzyskiwane przez małżonka skarżącego oraz posiadany przez niego majątek?
Ratio decidendi
Wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od obowiązku uiszczenia połowy wpisu sądowego od skargi został uwzględniony częściowo, ponieważ dochody małżonka skarżącego, choć znaczące, w zestawieniu z jego stanem zdrowia i sytuacją rodzinną, nie pozwalają na pełne pokrycie kosztów postępowania bez uszczerbku dla utrzymania koniecznego dla rodziny. Jednocześnie uznano, że skarżący jest w stanie wygospodarować środki na pokrycie pozostałej części wpisu.
Stan faktyczny
Z.K. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym, domagając się zwolnienia od połowy wpisu sądowego w sprawie ze skargi na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w P. odmawiającą ustalenia środowiskowych uwarunkowań dla przedsięwzięcia. Skarżący nie pracuje i choruje, a rodzina utrzymuje się z dochodów żony. Posiada mieszkanie i gospodarstwo rolne. Referendarz sądowy rozpoznał wniosek, analizując sytuację materialną skarżącego i jego rodziny.
Rozstrzygnięcie
1/ przyznano skarżącemu prawo pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od obowiązku uiszczenia połowy wpisu sądowego od skargi; 2/ oddalono wniosek w pozostałym zakresie.

Pełny tekst orzeczenia

Dnia 2 czerwca 2015 roku Starszy referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Łodzi - Leszek Foryś po rozpoznaniu w dniu 2 czerwca 2015 roku na posiedzeniu niejawnym wniosku Z.K. o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi Z.K. i M.K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w P. z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie odmowy ustalenia środowiskowych uwarunkowań dla przedsięwzięcia postanawia 1/ przyznać skarżącemu prawo pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od obowiązku uiszczenia połowy wpisu sądowego od skargi; 2/ oddalić wniosek w pozostałym zakresie. lf II SA /Łd 238/15 Uzasadnienie Z.K. zwrócił się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi o zwolnienie go od kosztów sądowych, w sprawie ze skargi Z.K. i M.K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w P. z dnia [...] w przedmiocie odmowy ustalenia środowiskowych uwarunkowań dla przedsięwzięcia. Z wniosku o przyznanie prawa pomocy oraz z oświadczenia o stanie rodzinnym i majątkowym, a także z dodatkowych wyjaśnień i dokumentów złożonych na wezwanie referendarza sądowego, wynika, że skarżący prowadzi wspólne gospodarstwo domowe z żoną i uczącym się synem. Skarżący nie pracuje, nie osiąga dochodów, choruje na nadciśnienie tętnicze i dnę moczanową. Rodzina utrzymuje się z pracy żony skarżącego, która w 2014 r. osiągnęła ze stosunku pracy 51 370,18 zł dochodu, a z działalności gospodarczej 360 zł dochodu (przychód wyniósł 15800 zł, koszty uzyskania – 15440 zł). Z kolei w 2013 r. dochód ze stosunku pracy żony skarżącego wynosił 53 878,51 zł, a z działalności gospodarczej 1480 zł (przychód to 34 500 zł, a koszty uzyskania – 33 020 zł). Skarżący mieszka w 33-metrowym mieszkaniu, posiada także 4-hektarowe gospodarstwo rolne. Referendarz sądowy zważył, co następuje: Z treści przepisów art. 243 § 1, art. 244 § 1, art. 245, art. 246 oraz art. 252 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.), dalej p.p.s.a., wynika, że osobie fizycznej może być przyznane na jej wniosek prawo pomocy w zakresie częściowym, gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Wykazanie powyższych okoliczności powinno nastąpić poprzez złożenie na urzędowym formularzu stosownego oświadczenia obejmującego dokładne dane o stanie rodzinnym i majątkowym. Od Sądu zależy uznanie oświadczenia za wystarczające dla przyznania prawa pomocy we wskazanym zakresie. Warunkiem przyznania stronie prawa pomocy jest wykazanie przez nią, że występują przesłanki uzasadniające jej udzielenie. W interesie skarżącego leży zatem przedstawienie wszelkich okoliczności, które wskazywałyby na fakt pozostawania w trudnej sytuacji materialnej. Ocena sytuacji materialnej nie sprowadza się tylko do stwierdzenia, że skarżący uzyskuje lub nie uzyskuje dochodów, ale również polega na zbadaniu, czy posiada on majątek oraz czy posiada obiektywnie rozumianą zdolność do zdobycia potrzebnych środków finansowych. W tej sytuacji referendarz sądowy uznał, że wniosek skarżącego zasługuje jedynie częściowo na uwzględnienie. Dochody osiągane przez żonę skarżącego (ponad 50 000 zł rocznie na trzyosobową rodzinę), w zestawieniu z przedstawionymi argumentami i stanem zdrowia, wskazują, że skarżący nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Dlatego zwolnił skarżącego od obowiązku uiszczenia połowy wpisu sądowego od skargi, wynoszącego w niniejszej sprawie 200 zł. Z kolei zdaniem referendarza sądowego przyjąć należy, że osiągane dochody pozwalają skarżącemu wygospodarować 100 zł na uiszczenie połowy wpisu sądowego. Ocenić również należało, że uzyskiwane dochody, biorąc po uwagę fakt, że ewentualne i przyszłe inne koszty niewątpliwie będą rozłożone w czasie, pozwalają na pokrycie pozostałych, o ile wystąpią, kosztów sądowych (100 zł za sporządzenie uzasadnienia wyroku w przypadku oddalenia skargi oraz ewentualny wpis od skargi kasacyjnej w wysokości 100 zł). Udzielenie prawa pomocy w postępowaniu przed sądem administracyjnym jest formą dofinansowania z budżetu państwa i przez to powinno się sprowadzać do wypadków, w których zdobycie przez stronę środków na sfinansowanie udziału w postępowaniu sądowym jest rzeczywiście, obiektywnie niemożliwe. Jest to instytucja wyjątkowa, której celem jest umożliwienie dostępu do sądu osobom, które rzeczywiście nie mogą pokryć kosztów postępowania bez uszczerbku dla utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Przez uszczerbek dla utrzymania koniecznego należy rozumieć pozbawienie środków na pokrycie najbardziej podstawowych potrzeb, a więc kosztów wyżywienia, ubrania i zamieszkania. Uszczerbek w majątku strony, który wiąże się wyłącznie z obniżeniem, choćby niezbyt wysokiej, stopy życiowej nie uzasadnia przyznania prawa pomocy. Wobec powyższego, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 w związku z art. 245 § 3 oraz art. 258 § 2 pkt 7 p.p.s.a., orzeczono jak w postanowieniu. lf

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło