II SA/Łd 25/14
WyrokWSA w Łodzi2014-01-22
Skład orzekający: Jolanta Rosińska, Barbara Rymaszewska, Sławomir Wojciechowski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy kara pieniężna nałożona na posiadacza odpadów za nieterminowe przekazanie zbiorczego zestawienia danych o odpadach na podstawie art. 79c ust. 3 ustawy o odpadach jest zgodna z Konstytucją RP i czy decyzja organu administracji utrzymująca tę karę powinna zostać uchylona po wyroku Trybunału Konstytucyjnego stwierdzającym niekonstytucyjność tego przepisu?Ratio decidendi
Sąd uchylił decyzję organów administracji nakładającą karę pieniężną na podstawie art. 79c ust. 3 ustawy o odpadach, ponieważ Trybunał Konstytucyjny orzekł, że przepis ten w brzmieniu obowiązującym w dacie orzekania jest niezgodny z art. 2 Konstytucji RP. W związku z tym, decyzja oparta na tym przepisie zawiera naruszenie prawa i podlega uchyleniu na podstawie art. 145a § 1 K.p.a.Stan faktyczny
K. W., właścicielka Przedsiębiorstwa A z siedzibą w P., została ukarana karą pieniężną w wysokości 10 000 zł przez Marszałka Województwa za nieterminowe przekazanie zbiorczego zestawienia danych o odpadach za 2009 rok. Decyzję tę utrzymało Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Łodzi. K. W. zaskarżyła decyzję, podnosząc m.in. naruszenie zasady zakazu retroakcji oraz nadmierną wysokość kary.Rozstrzygnięcie
Uchylił zaskarżoną decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Łodzi oraz poprzedzającą ją decyzję Marszałka Województwa, stwierdził, że decyzja nie podlega wykonaniu do dnia uprawomocnienia się wyroku, oraz zasądził od SKO na rzecz skarżącej kwotę 400 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania.Pełny tekst orzeczenia
Dnia 22 stycznia 2014 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział II w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Jolanta Rosińska (spr.), Sędziowie Sędzia WSA Barbara Rymaszewska, Sędzia WSA Sławomir Wojciechowski, , Protokolant Pomocnik sekretarza Aneta Panek, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 22 stycznia 2014 roku sprawy ze skargi K. W. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie wymierzenia kary pieniężnej za nieterminowe przekazanie zbiorczego zestawienia danych o rodzajach i ilości odpadów 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Marszałka Województwa [...] z dnia [...], nr [...], 2. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do dnia uprawomocnienia się niniejszego wyroku, 3. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. na rzecz skarżącej K. W. kwotę 400 (czterysta) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania. LS
Zaskarżoną decyzją z dnia [...] nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł. po rozpatrzeniu odwołania K. W., właścicielki Przedsiębiorstwa A z siedzibą w P. utrzymało w mocy decyzję Marszałka Województwa [...] z dnia [...] znak: [...].
Jak wynika z załączonej do sprawy dokumentacji decyzją z dnia [...] Marszałek Województwa [...], po przeprowadzeniu wszczętego z urzędu postępowania, wymierzył K. W., właścicielce Przedsiębiorstwa A z siedzibą w P., karę pieniężną w wysokości 10.000 zł za nieterminowe przekazanie zbiorczego zestawienia danych o rodzajach i ilości odpadów, o sposobach gospodarowania nimi oraz o instalacjach i urządzeniach służących do odzysku i unieszkodliwiania odpadów za 2009 r. W uzasadnieniu podniesiono, że obowiązki posiadaczy odpadów określa ustawa o odpadach. Jednym z takich obowiązków jest wynikający z art. 36 ustawy obowiązek prowadzenia ilościowej i jakościowej ewidencji odpadów, zgodnie z katalogiem odpadów określonym w rozporządzeniu Ministra Środowiska z dnia 27 września 2001 r. w sprawie katalogu odpadów (Dz. U. Nr 112, poz. 1206) oraz listą odpadów niebezpiecznych. Przywołując brzmienie art. 37 ustawy, organ I instancji wskazał dalej, że zbiorcze zestawienie danych o odpadach za 2009 r. otrzymał od strony po terminie ustawowym, który upłynął 31 marca 2010 r. Uzasadnia to – w jego ocenie - nałożenie kary pieniężnej, o której mowa w art. 79c ust. 3 ustawy.
W odwołaniu od tej decyzji K. W. wniosła o jej uchylenie, zarzucając organowi I instancji naruszenie prawa procesowego przez brak wszechstronnego rozpoznania sprawy oraz naruszenie przepisów prawa materialnego przez błędną interpretację art. 79c w związku z art. 79d ustawy o odpadach, prowadzącą do uznania, że przepisy te odnoszą się do nieterminowego spełnienia obowiązku przekazania zestawienia danych o odpadach za rok 2009, co w ocenie odwołującej, narusza zasadę zakazu retroakcji. Strona wyjaśniła, że w czasie zmiany stanu prawnego wprowadzającego nowy reżim odpowiedzialności za naruszenia obowiązków wynikających z ustawy o odpadach miała poważne problemy zdrowotne, a także podniosła, że wysokość nałożonej kary przekracza połowę jej rocznych dochodów.
Wskazaną na wstępie decyzją z dnia [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł. na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 K.p.a., art. 79c ust. 3 w związku z art. 37 ust. 3 ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 r. o odpadach (j.t. Dz. U. z 2010 r. Nr 185, poz. 1243 ze zm.) - utrzymało w mocy decyzję organu I instancji.
W jej uzasadnieniu organ wyjaśnił, że w dniu 12 marca 2010 r. weszła w życie ustawa z dnia 22 stycznia 2010 r. o zmianie ustawy o odpadach oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. Nr 28, poz. 145). Ustawa ta została ogłoszona 25 lutego 2010 r., a okres jej vacatio legis określony został na 14 dni. Dodała ona do ustawy o odpadach rozdział 9a zatytułowany "Kary pieniężne". W rozdziale tym przewidziano katalog naruszeń obowiązków posiadaczy odpadów, które skutkują obligatoryjnie wymierzeniem sankcji przez właściwy organ w postaci kary pieniężnej w określonej wysokości. Jednym z przypadków uzasadniających wymierzenie kary pieniężnej jest nieterminowe przekazanie marszałkowi województwa zbiorczego zestawienia danych o odpadach. Zgodnie z art. 79c ust. 3 ustawy, jeżeli posiadacz odpadów lub transportujący odpady, będąc obowiązanym do prowadzenia ewidencji odpadów lub przekazywania wymaganych informacji lub sporządzania i przekazywania zbiorczego zestawienia danych lub sporządzania podstawowej charakterystyki odpadów lub przeprowadzania testów zgodności, nie wykonuje tego obowiązku albo wykonuje go nieterminowo lub niezgodnie ze stanem rzeczywistym podlega karze pieniężnej w wysokości 10.000 zł.
W niniejszej sprawie jest bezsporne, że strona jest posiadaczem odpadów w świetle art. 3 ust. 3 pkt 13 ustawy o odpadach. Wytwarzanie odpadów związane jest z działalnością gospodarczą strony. Pociąga to za sobą obowiązki ewidencyjne, o którym mowa w art. 36 ustawy o odpadach. Zgodnie z tym przepisem, posiadacz odpadów, z zastrzeżeniem ust. 2 i 3, jest obowiązany do prowadzenia ich ilościowej i jakościowej ewidencji zgodnie z przyjętym katalogiem odpadów i listą odpadów niebezpiecznych (ust. 1). Obowiązek prowadzenia ewidencji odpadów, o której mowa w ust. 1, nie dotyczy wytwórców odpadów komunalnych, a także wytwórców odpadów w postaci pojazdów wycofanych z eksploatacji, jeżeli pojazdy te zostały przekazane do przedsiębiorcy prowadzącego stację demontażu lub przedsiębiorcy prowadzącego punkt zbierania pojazdów (ust. 2). Obowiązek prowadzenia ewidencji odpadów nie dotyczy osób fizycznych i jednostek organizacyjnych, niebędących przedsiębiorcami, które wykorzystują odpady na własne potrzeby (ust. 3). Zgodnie z art. 36 ust. 4 ewidencję prowadzi się z zastosowaniem następujących dokumentów ewidencji odpadów: 1) karty ewidencji odpadu, prowadzonej dla każdego rodzaju odpadu odrębnie; 2) karty przekazania odpadu.
Z powyższego wynika, że strona nie mieści się w katalogu podmiotów wyłączonych od obowiązku ewidencyjnego (art. 36 ust. 2 i 3 ustawy).
Wytwarzane przez stronę odpady nie kwalifikują się również do kategorii odpadów, dla których nie ma obowiązku prowadzenia ewidencji odpadów. Określone one zostały w wydanym na podstawie upoważnienia zawartego w art. 36 ust. 13 ustawy o odpadach rozporządzeniu Ministra Środowiska z dnia 11 grudnia 2001 r. w sprawie rodzajów odpadów lub ich ilości, dla których nie ma obowiązku prowadzenia ewidencji odpadów, oraz kategorii małych i średnich przedsiębiorstw, które mogą prowadzić uproszczoną ewidencję odpadów (Dz. U. Nr 152, poz. 1735). Z rozporządzenia tego wynika, że nie ma obowiązku prowadzenia ewidencji wytwarzanych rocznie odpadów o kodach: 02 01 03 (odpadowa masa roślinna), 02 01 06 (odchody zwierzęce, 03 01 01), odpady kory i korka do 10 Mg), 03 01 05 (trociny, wióry, ścinki, drewno, płyta wiórowa i fornir inne niż wymienione w 03 01 04 - do 10 Mg), 08 03 18 (odpadowy toner drukarski inny niż wymieniony w 08 03 17 - do 0,1 Mg), 13 02 08 (Inne oleje silnikowe, przekładniowe i smarowe - do 0,01 Mg), 15 02 03 (sorbenty, materiały filtracyjne, tkaniny do wycierania (np. szmaty, ścierki) i ubrania ochronne inne niż wymienione w 15 02 02 - do 0,1 Mg), 16 02 13 (zużyte urządzenia zawierające niebezpieczne elementy inne niż wymienione w 16 02 09 do 16 02 12 - do 0,005 Mg), 17 01 01 (odpady betonu oraz gruz betonowy z rozbiórek i remontów - do 5 Mg), 17 01 02 (gruz ceglany - do 5 Mg), 17 01 03 (odpady innych materiałów ceramicznych i elementów wyposażenia do 5 Mg), 17 02 01 (drewno do 5 Mg), 17 02 02 (szkło do 5 Mg), 17 02 03 (tworzywa sztuczne do 5 Mg), 17 05 04 (gleba i ziemia, w tym kamienie, inne niż wymienione w 17 05 03 - do 5 Mg), 17 08 02 (materiały konstrukcyjne zawierające gips inne niż wymienione w 17 08 01 do 5 Mg).
Strona jest wytwórcą odpadów o kodzie 18 01 03, które nie mieszczą się w katalogu odpadów, dla których nie przewidziano obowiązku ewidencyjnego. W związku z powyższym nie budzi wątpliwości, że na stronie spoczywał obowiązek ewidencji odpadów. Mając zatem na względzie regulację art. 37 ustawy, obowiązek przekazania zbiorczego zestawienia danych o odpadach za rok 2009 powinien więc być wykonany do 31 marca 2010 r. W niniejszej sprawie niespornym jest fakt, że obowiązek ten nie został wykonany w terminie, bowiem strona przekazała Marszałkowi Województwa [...] zestawienie danych o odpadach w dniu 2 kwietnia 2010 r. (prezentata organu na dokumencie zawierającym zbiorcze zestawienie danych o odpadach).
Stwierdzenie nieterminowego wykonania obowiązku przekazania zbiorczego zestawienia danych o odpadach za 2009 r. rodziło po stronie organu obowiązek wymierzenia posiadaczowi odpadów sankcji administracyjnej w postaci kary pieniężnej w wysokości 10.000 zł stosownie do art. 79c ust. 3 ustawy. Jak już wyżej zaznaczono, sankcja taka jest obligatoryjna w przypadku ustalenia, że posiadacz odpadów, będąc obowiązanym do prowadzenia ewidencji odpadów lub przekazywania wymaganych informacji lub sporządzania i przekazywania zbiorczego zestawienia danych lub sporządzania podstawowej charakterystyki odpadów lub przeprowadzania testów zgodności, nie wykonuje tego obowiązku albo wykonuje go nieterminowo lub niezgodnie ze stanem rzeczywistym.
Odnosząc się następnie do argumentów odwołania Kolegium podniosło, że w przepisie art. 79c ust. 3 ustawy o odpadach nie zostały przewidziane żadne okoliczności, których wystąpienie uzasadniałoby odstąpienie od nałożenia kary, bądź nałożenie jej w innej wysokości. W szczególności nie można uznać za taką okoliczność nieznacznego opóźnienia w spełnieniu obowiązku przekazania zestawienia. Z woli ustawodawcy rozstrzygnięcia te mają charakter związany co oznacza, że żadne, poza wyraźnie wskazanymi w ustawie okoliczności nie mogą być uwzględniane, a tym samym determinować rozstrzygnięć organu administracji. W związku z powyższym Kolegium uznało, że bez wpływu na rozstrzygnięcie w niniejszej sprawie pozostaje sytuacja materialna strony w kontekście realizacji obowiązku uiszczenia nałożonej kary administracyjnej.
W ocenie Kolegium niesłuszny jest także zarzut odwołania, że przepis art. 79c ust. 3 ustawy o odpadach nie powinien mieć zastosowania do ustalania konsekwencji prawnych nieterminowego składania zestawień danych o odpadach za 2009 r., w przeciwnym razie dochodzi do naruszenia zasady zakazu retroakcji. Konieczność stosowania wspomnianego przepisu w kontekście rozstrzygania o konsekwencjach prawnych nieterminowego składania zestawień o odpadach za 2009 r. oparta jest na argumentacji, w której kluczowe znaczenie przypisać należy ustaleniu zakresu zastosowania art. 79c ust. 3 ustawy o odpadach. Zakresem tym objęte są sytuacje stypizowanych w tym przepisie naruszeń obowiązków prawnych, których dopuścili się między innymi zobowiązani do sporządzania i przekazywania zbiorczego zestawienia danych o rodzajach i ilości odpadów, o sposobach gospodarowania nimi oraz o instalacjach i urządzeniach służących do odzysku i unieszkodliwiania odpadów. Z punktu widzenia przedmiotu niniejszej sprawy ważne jest, że jednym ze sposobów sankcjonowanego tym przepisem naruszenia obowiązku jest nieterminowe wykonanie obowiązku przekazania zestawienia. Podmiotowe i przedmiotowe aspekty tego obowiązku określone zostały w innych przepisach ustawy o odpadach (przede wszystkim w rozdziale 4). Natomiast ustalenie terminu realizacji obowiązku nastąpiło w art. 37 ustawy, zgodnie z którym posiadacz odpadów prowadzący ewidencję odpadów jest obowiązany sporządzić na odpowiednim formularzu zbiorcze zestawienie danych o rodzajach i ilości odpadów, o sposobach gospodarowania nimi oraz o instalacjach i urządzeniach służących do odzysku i unieszkodliwiania tych odpadów i przekazać je marszałkowi województwa właściwemu ze względu na miejsce wytwarzania, zbierania, odzysku lub unieszkodliwiania odpadów w terminie do końca pierwszego kwartału za poprzedni rok kalendarzowy. Z powyższego wynika, że naruszenie obowiązku prawnego w postaci nieterminowego przekazania zestawienia danych o odpadach może nastąpić dopiero po 31 marca danego roku. Stąd podmiotowi zobowiązanemu do przekazania zestawienia danych za rok 2009 można zarzucić nieterminowe spełnienie tego obowiązku dopiero po upływie pierwszego kwartału 2010 r. Od tego czasu możliwe jest tym samym stosowanie art. 79c ust. 3 ustawy o odpadach. Przed dniem 1 kwietnia 2010 r. nie mógł zatem zaistnieć stan faktyczny opisany w hipotezie normy wynikającej z treści art. 79c ust. 3 ustawy. Z powyższego wynika, że stosowanie wprowadzonych z dniem 12 marca 2010 r. (dzień wejścia w życie ustawy z dnia 22 stycznia 2010 r. o zmianie ustawy o odpadach oraz niektórych innych ustaw) przepisów przewidujących możliwość nakładania administracyjnych kar pieniężnych do spraw nieterminowego przekazywania zestawień o odpadach za 2009 r. nie narusza zasady zakazu retroakcji rozumianej jako objęcie regulacją prawną faktów prawnych mających miejsce w czasie przed jej wejściem w życie. Z naruszeniem tej zasady mielibyśmy do czynienia wówczas, gdyby zakres stosowania art. 79c ust. 3 został rozciągnięty na naruszenia obowiązków prawnych, które miały miejsce przed 12 marca 2010 r. Tak jednak nie jest, bowiem mając na uwadze zakres jego stosowania w aspekcie temporalnym niespornym jest, przepis ten stosowany jest prospektywnie (sankcjonuje naruszenia, które następują po jego wejściu w życie) i przeczy tej tezie okoliczność, że został on wprowadzony w czasie, gdy na posiadaczach odpadów ciążył już obowiązek przekazywania sprawozdań. Jeszcze raz podkreślić bowiem należy, że przepis ten nie odnosi się i nie modyfikuje treści obowiązku, ale wprowadza sankcję za jego naruszenie.
Odrębną kwestią jest natomiast ocena, czy okres od 25 lutego (dzień ogłoszenia ustawy nowelizującej ustawę o odpadach i wprowadzającej odpowiedzialność administracyjną za określone rodzaje naruszeń obowiązków w nich określonych) do 31 marca 2010 r. jest wystarczający do zapoznania się przez podmioty, na których ciążą określone obowiązki prawne z nowymi, w istocie bardzo restrykcyjnymi regulacjami sankcyjnymi stosowanymi za ich naruszenie. Rozstrzyganie tej kwestii pozostaje jednak poza kompetencjami organów orzekających w tej sprawie, które zgodnie z zasadą legalizmu zobowiązane są załatwiać sprawy administracyjne w oparciu o prawidłowo ogłoszone przepisy prawa, które weszły w życie.
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi K. W. powtórzyła w zasadzie argumenty z odwołania od decyzji organu I instancji podnosząc, że kara w wysokości 10000 zł w swoim sztywnym wymiarze godzi w zasadę sprawiedliwości społecznej. Wspomniana skarga została zarejestrowana przez tutejszy sąd za sygn. akt II SA/Łd 221/12.
Odpowiadając na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł. wniosło o jej oddalenie i podtrzymało stanowisko zaprezentowane w motywach zaskarżonej decyzji.
Postanowieniem z dnia [...] sygn. akt II SA/Łd [...] Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi zawiesił niniejsze postępowanie na mocy art. 125 § 1 pkt 1 p.p.s.a. z uwagi na to, że wydanie rozstrzygnięcia w niniejszej sprawie przed rozpoznaniem przez Trybunał Konstytucyjny pytania skierowanego przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi postanowieniem z dnia [...] w sprawie o sygn. akt II SA/Łd [...], mogłoby skutkować wystąpieniem przez strony z wnioskiem o wznowienie postępowania przed sądem.
We wspomnianym postanowieniu z dnia [...] sąd przedstawił Trybunałowi Konstytucyjnemu pytanie prawne:
a) czy art. 79c ust. 3 ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 roku o odpadach (Dz. U. z 2007 roku, Nr 39, poz. 251 ze zm.) jest zgodny z art. 2 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej,
b) czy art. 79c ust. 3, w związku z art. 79d ust. 3 ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 roku o odpadach (Dz. U. z 2007 roku, Nr 39, poz. 251 ze zm.) jest zgodny z art. 2, w związku z art. 184 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej oraz z art. 6 ust. 1 i 3 Konwencji Praw Człowieka i Podstawowych Wolności sporządzonej w Rzymie dnia 4 listopada 1950 roku, zmienionej następnie Protokołami nr 3, 5 i 8 oraz uzupełnionej Protokołem nr 2 (Dz. U. z 1993 roku, Nr 61, poz. 284).
Postanowieniem z dnia [...] sąd podjął z urzędu zawieszone postępowanie. Następnie zaś wpisano sprawę pod nowy numer do repertorium SA – II SA/Łd 25/14.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga zasługuje na uwzględnienie, aczkolwiek z nieco innych przyczyn aniżeli w niej podniesiono.
Zgodnie z treścią art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. nr 153, poz. 1269 ze zm.) w zw. z art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (j.t. Dz.U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), przywoływanej dalej w tekście jako "p.p.s.a.", sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej. Wspomniana kontrola sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej.
Innymi słowy sąd administracyjny bada, czy zaskarżony akt administracyjny (decyzja, postanowienie) jest zgodny z obowiązującymi w dacie jego podjęcia przepisami prawa materialnego określającymi prawa i obowiązki stron oraz przepisami proceduralnymi normującymi podstawowe zasady postępowania przed organami administracji publicznej. Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 p.p.s.a.). Sąd stosuje przewidziane ustawą środki w celu usunięcia naruszenia prawa w stosunku do aktów lub czynności wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach sprawy, której dotyczy skarga, jeżeli jest to niezbędne dla końcowego jej załatwienia (art. 135 p.p.s.a.).
Sąd uwzględniając skargę na decyzję lub postanowienie uchyla decyzję lub postanowienie w całości albo w części, jeżeli stwierdzi naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego (art. 145 § 1 pkt 1 lit. "b" p.p.s.a.).
Podstawy do wznowienia postępowania określone są w przepisach art. 145 § 1 K.p.a. oraz art. 145a § 1 i art. 145b § 1 K.p.a. Pośród okoliczności w nich wymienionych zwrócić należy uwagę na art. 145a § 1 K.p.a., który stanowi, iż można żądać wznowienia postępowania również w przypadku, gdy Trybunał Konstytucyjny orzekł o niezgodności aktu normatywnego z Konstytucją, umową międzynarodową lub z ustawą, na podstawie którego została wydana decyzja.
W ocenie składu orzekającego w sprawie niniejszej zaistniała podstawa do uchylenia zaskarżonej, jak i poprzedzającej ją decyzji organu pierwszej instancji, ponieważ wyrokiem z dnia 15 października 2013 r. sygn. akt P 26/11 Trybunał Konstytucyjny orzekł, że art. 79c ust. 3 ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 r. o odpadach (Dz. U. z 2010 r. Nr 185, poz. 1243 i Nr 203, poz. 1351, z 2011 r. Nr 106, poz. 622, Nr 117, poz. 678, Nr 138, poz. 809, Nr 152, poz. 897 i Nr 171, poz. 1016 oraz z 2012 r. poz. 951 i 1513), w brzmieniu obowiązującym od 12 marca 2010 r. do 19 lipca 2011 r., przez to, że przewiduje niepodlegającą miarkowaniu karę pieniężną w wysokości 10 000 zł za nieterminowe przekazanie zbiorczego zestawienia danych o odpadach, jest niezgodny z art. 2 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej.
Art. 79c ust. 3 w związku z art. 79d ust. 3 ustawy powołanej w punkcie 1 jest zgodny z: art. 2 w związku z art. 184 Konstytucji, art. 2 w związku z art. 42 ust. 2 i 3 Konstytucji.
Ponadto Trybunał Konstytucyjny postanowił na podstawie art. 39 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 1 sierpnia 1997 r. o Trybunale Konstytucyjnym (Dz. U. Nr 102, poz. 643, z 2000 r. Nr 48, poz. 552 i Nr 53, poz. 638, z 2001 r. Nr 98, poz. 1070, z 2005 r. Nr 169, poz. 1417, z 2009 r. Nr 56, poz. 459 i Nr 178, poz. 1375, z 2010 r. Nr 182, poz. 1228 i Nr 197, poz. 1307 oraz z 2011 r. Nr 112, poz. 654) umorzyć postępowanie w pozostałym zakresie.
Z dokumentów załączonych do akt administracyjnych wynika, że zaskarżoną decyzją z dnia [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł. utrzymało w mocy decyzję Marszałka Województwa [...] z dnia [...] o wymierzeniu K. W., właścicielce Przedsiębiorstwa A z siedzibą w P. kary pieniężnej w wysokości 10 000 zł za nieterminowe przekazanie zbiorczego zestawienia danych o rodzajach i ilości odpadów, o sposobach gospodarowania nimi oraz o instalacjach i urządzeniach służących do odzysku i unieszkodliwiania odpadów za rok 2009. Jako podstawę prawną wspomnianych decyzji organy administracyjne obu instancji powołały przepis art. 79c ust. 3 ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 r. o odpadach (j.t. Dz.U. z 2010 r. nr 185, poz. 1243 ze zm.), co do którego Trybunał Konstytucyjny stwierdził we wspomnianym wyżej wyroku, że przepis ten w brzmieniu obowiązującym od 12 marca 2010 r. do 19 lipca 2011 r. - a wiec w dacie orzekania przez Marszałka Województwa [...], a następnie Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł. - przez to, że przewiduje niepodlegającą miarkowaniu karę pieniężną w wysokości 10 000 zł za nieterminowe przekazanie zbiorczego zestawienia danych o odpadach, jest niezgodny z art. 2 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej.
Wprawdzie orzeczenie Trybunału Konstytucyjnego zostało podjęte po wniesieniu skargi do tutejszego sądu, nie mniej jednak w judykaturze ugruntowało się stanowisko, podzielane zresztą przez skład orzekający w tej sprawie, że przesłanka wznowienia określona w art. 145a § 1 Kodeksu postępowania administracyjnego jest podstawą uchylenia decyzji administracyjnej przez sąd administracyjny także wtedy, gdy wyrok Trybunału Konstytucyjnego zapadł po podjęciu zaskarżonej decyzji (por. wyroki: WSA w Gdańsku z dnia 6 września 2010 r. sygn. akt II SA/Gd 398/10 - Wspólnota 2010/39/42-43, WSA w Gliwicach z dnia 14 maja 2010 r. sygn. akt II SA/Gl 191/10 - Lex nr 664573). Orzeczenia sądowe nie mogą opierać się na prawie, co do którego stwierdzona została niezgodność z Konstytucją. Nie do zaakceptowania byłaby sytuacja, w której na skutek wydania orzeczenia opartego o prawo niezgodne z Konstytucją, postępowanie sądowe niemal natychmiast po jego zakończeniu mogłoby zostać wznowione. Takie postępowanie nie byłoby zrozumiałe i kłóciłoby się z nakazem sprawiedliwego, rzetelnego rozpoznania sprawy i udzielenia należnej każdemu efektywnej ochrony prawnej. Orzeczenie Trybunału Konstytucyjnego o niekonstytucyjności podstawy prawnej decyzji powinno w postępowaniu sądowoadministracyjnym przesądzać o uznaniu "naruszenia prawa" w samej decyzji administracyjnej (por. wyrok WSA w Gliwicach z dnia 27 sierpnia 2009 r. sygn. akt IV SA/Gl 363/09 – Lex nr 526400). Okoliczność ta stanowiła podstawę do uchylenia zaskarżonej decyzji, jak i poprzedzającej ją decyzji organu pierwszej instancji, bowiem zaistniała podstawa do wznowienia postępowania określona w art. 145a § 1 K.p.a.
Wobec powyższego sąd orzekł jak w punkcie pierwszym wyroku na mocy art. 145 § 1 pkt 1 lit. "b", art. 135 i art. 134 § 1 p.p.s.a. O kosztach postępowania należnych stronie skarżącej od organu rozstrzygnięto w punkcie drugim sentencji wyroku na podstawie art. 200 p.p.s.a., zaś w punkcie trzecim wyroku sąd w trybie art. 152 p.p.s.a. stwierdził, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do dnia uprawomocnienia się wyroku.
A. P.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 13.09.2026. · Źródło