II SA/Łd 258/08

Dnia 2 grudnia 2008 roku Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Łodzi Wydział II Agnieszka Grosińska po rozpoznaniu w dniu 2 grudnia 2008 roku na posiedzeniu niejawnym wniosku radcy prawnego K. F. o przyznanie wynagrodzenia za sporządzenie opinii o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej w sprawie ze skargi B. A. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie stwierdzenia uchybienia terminu do wniesienia odwołania od decyzji w sprawie odmowy umorzenia nienależnie pobranego zasiłku rodzinnego i dodatków p o s t a n a w i a odmówić radcy prawnemu K. F. przyznania wynagrodzenia za sporządzenie opinii o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej. Wyrokiem z dnia 27 sierpnia 2008 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi oddalił skargę B. A. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. w przedmiocie stwierdzenia uchybienia terminu do wniesienia odwołania od decyzji w sprawie odmowy umorzenia nienależnie pobranego zasiłku rodzinnego i dodatków. W dniu 16 października 2008 roku, ustanowiony z urzędu pełnomocnik skarżącej, radca prawny K. F. poinformowała o sporządzeniu opinii o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej, wnosząc jednocześnie o przyznanie kosztów pomocy prawnej udzielonej z urzędu, które to koszty nie zostały zapłacone w całości ani w części. W wykonaniu zarządzenia Referendarza sądowego z dnia 31 października 2008 r. wnioskodawczyni została wezwana do nadesłania dowodu doręczenia B. A. opinii o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej, w terminie 7 dni pod rygorem odmowy przyznania wynagrodzenia. W odpowiedzi na wezwanie pełnomocnik skarżącej przedstawiła opinię o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej, sporządzoną w dniu 1 września 2008 roku. Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjny w Łodzi zważył, co następuje. W pierwszej kolejności należy zauważyć, iż stosownie do art. 243 § 1 i art. 244 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U.Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.) – dalej p.p.s.a., na wniosek strony, złożony przed wszczęciem postępowania lub w jego toku, może być przyznane prawo pomocy, obejmujące zwolnienie od kosztów sądowych lub ustanowienie profesjonalnego pełnomocnika. Celem prawa pomocy jest zapewnienie realizacji konstytucyjnego prawa do sądu osobom, które ze względu na sytuację majątkową, a w szczególności brak odpowiednich środków finansowych, nie są w stanie ponieść, między innymi, kosztów wynagrodzenia profesjonalnego pełnomocnika. Pełnomocnikowi, ustanowionemu na podstawie art. 244 p.p.s.a., należy się wynagrodzenie, w zakresie określonym w art. 250 p.p.s.a., jednakże podkreślenia wymaga, iż wynagrodzenie może być wypłacone wyłącznie za pomoc prawną, która została rzeczywiście udzielona. Zasady przyznawania wynagrodzenia za czynności podejmowane przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu określone zostały w postanowieniach rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu (Dz.U.Nr 163, poz. 1349 z późn. zm.). I tak, zgodnie z przepisem §14 ust. 2 pkt 2 rozporządzenia wynagrodzenie za pomoc udzieloną w drugiej instancji przysługuje za sporządzenie i wniesienie skargi kasacyjnej albo za sporządzenie opinii o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej. Jak wynika z powyższego, po wydaniu wyroku przez Sąd I instancji, pełnomocnik ustanowiony z urzędu ma obowiązek rozważyć, czy zasadne jest wniesienie skargi kasacyjnej od zapadłego orzeczenia czy też rozstrzygnięcie zostało podjęte przez sąd meriti w sposób zasługujący na akceptację. Następnie, w zależności od efektu rozważań, adwokat bądź radca prawny winien wnieść skargę kasacyjną albo sporządzić opinię o braku podstaw do jej wniesienia. Warunkiem wniesienia skargi kasacyjnej jest jednak doręczenie stronie pisemnego uzasadnienia orzeczenia. Zgodnie bowiem z art. 177 § 1 p.p.s.a. skargę kasacyjną wnosi się do sądu, który wydał zaskarżony wyrok lub postanowienie, w terminie 30 dni od dnia doręczenia stronie odpisu orzeczenia z uzasadnieniem. Z kolei odpis wyroku z uzasadnieniem, w przypadku wyroku oddalającego skargę, doręcza się stronie na jej wniosek wniesiony w terminie 7 dni od dnia ogłoszenia wyroku. W rozpoznawanej sprawie, radca prawny K. F., w dniu 16 października 2008 roku wystąpiła z wnioskiem o przyznanie wynagrodzenia za sporządzenie opinii o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z dnia 27 sierpnia 2008 r. W tym miejscu należy wskazać, iż wyrokiem z dnia 27 sierpnia 2008 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę B. A., a zarówno skarżąca, jak i jej pełnomocnik nie wystąpili z wnioskiem o sporządzenie uzasadnienia orzeczenia. Powyższe wywołać musi ten skutek, że wniesienie skargi kasacyjnej od wyroku Sądu I instancji nie byłoby dopuszczalne. Brak uzasadnienia wyroku czyni w konsekwencji bezprzedmiotowymi rozważania co do zasadności wniesienia skargi kasacyjnej i wyłącza możliwość wniesienia skargi kasacyjnej. Również sporządzenie w takiej sytuacji opinii o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej nie czyni zadość wymogom udzielonej pomocy prawnej, a tym samym nie stanowi czynności, za którą przysługuje wynagrodzenie. Nie zasługuje na aprobatę sytuacja, w której, ustanowiony z urzędu, pełnomocnik skarżącej występuje z żądaniem wypłaty wynagrodzenia za sporządzenie opinii o braku podstaw do dokonania czynności, która na obecnym etapie postępowania – z uwagi na brak uzasadnienia wyroku – nie jest dopuszczalna. Wniosek nie zasługuje zatem na uwzględnienie. Mając na uwadze powyższe, na podstawie art. 250 i art. 258 § 2 pkt 8 p.p.s.a., orzeczono jak w postanowieniu.