II SA/Łd 281/05

Dnia 7 lipca 2005 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi - Wydział II w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Jolanta Rosińska, Sędziowie Sędzia NSA Anna Stępień (spr.), Sędzia WSA Barbara Rymaszewska, Protokolant asystent sędziego Arkadiusz Widawski, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 7 lipca 2005 roku sprawy ze skargi E. B.-B. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie dodatku do zasiłku rodzinnego oddala skargę. - Decyzją z dnia [...] na podstawie art. 48 ust. 3 w zw. z art. 70a ust. 2 i 3 oraz art. 3 ust. 13 i art. 6 ust. 1a ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych (Dz.U. nr 228, poz. 2255 ze zm.) Prezydent Miasta Ł. odmówił przyznania E. B.-B. dodatku z tytułu samotnego wychowywania dziecka, tj. dodatku na skarżącą. W uzasadnieniu organ stwierdził, iż warunkiem przyznania prawa do dodatku do zasiłku rodzinnego z tytułu samotnego wychowywania dziecka jest spełnienie kryterium dochodu rodziny w przeliczeniu na osobę oraz spełnienie pozostałych warunków określonych w ustawie o świadczeniach rodzinnych. Na podstawie przedłożonych dokumentów ustalono, że E. B.-B. urodzona [...], ukończyła 21 rok życia, uczy się w szkole wyższej, lecz nie legitymuje się orzeczeniem o stopniu niepełnosprawności. Nie spełnia ponadto dyspozycji art. 3 ust. 13 ustawy o świadczeniach rodzinnych, gdyż alimenty na jej rzecz są zasądzone tylko od ojca, w związku z czym nie przysługuje jej dodatek z tytułu samotnego wychowywania dziecka. W odwołaniu od decyzji E. B.-B. wnioskowała o jej uchylenie i przyznanie dodatku. Zarzuciła naruszenie art. 70a ust. 2 ustawy o świadczeniach rodzinnych oraz art. 6 -10 i 107 kodeksu postępowania administracyjnego. Decyzją z dnia [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł. w oparciu o art. 138 § 1 pkt 1 Kpa oraz art. 70a ust. 2 i 3, art. 6 ust. 1a, art. 3 pkt 13 i pkt 19 wskazanej wyżej ustawy o świadczeniach rodzinnych utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję. W uzasadnieniu Kolegium stwierdziło, że z akt sprawy wynika, iż E. B.-B., ur.[...], jest panną i dochód rodziny w przeliczeniu na osobę za 2002r. nie przekroczył określonego w przepisach kryterium dochodowego, tj. kwoty 612 zł, do uzyskania dodatku z tytułu samotnego wychowywania dziecka. Z załączonych dokumentów wynika, że do kwietnia 2004r. włącznie skarżąca pobierała świadczenie z funduszu alimentacyjnego na swoją rzecz w kwocie 500 zł miesięcznie. Jest studentką Uniwersytetu [...] - V roku studiów dziennych magisterskich. Wyrok Sądu Wojewódzkiego w Ł. z dnia 27 kwietnia 1993r. sygn. [...] wskazuje, że małżeństwo między rodzicami skarżącej zostało rozwiązane przez rozwód, a sąd zobowiązał oboje rodziców do ponoszenia kosztów utrzymania i wychowania małoletniej wówczas skarżącej i z tego tytułu zasądził od E. B.-B. na rzecz córki alimenty płatne do rąk matki – H. B.-B. Ze sporządzonej przez organ I instancji notatki służbowej na podstawie oświadczenia skarżącej wynika, że skarżąca nie ma zasądzonych alimentów od matki, ponieważ wywiązuje się ona ze swoich obowiązków. W oparciu o tak poczynione ustalenia organ I instancji wydał zaskarżoną decyzję, a Kolegium uznało, iż nie ma podstaw do uwzględnienia odwołania. Powołano się na art. 70a ust. 2 i 3 ustawy o świadczeniach rodzinnych, zgodnie z którym osoba, która do dnia wejścia w życie ustawy otrzymywała świadczenie z funduszu alimentacyjnego i po dniu 1 maja 2004r. nie otrzymywała dodatku z tytułu samotnego wychowywania dziecka, nabywa w okresie od dnia 1 maja 2004r. do dnia 31 grudnia 2004r., na wniosek, prawo do dodatku do zasiłku rodzinnego z tytułu samotnego wychowywania dziecka w wysokości 70% świadczenia z funduszu alimentacyjnego przysługującego w kwietniu 2004r., jeżeli dochód rodziny w przeliczeniu na osobę nie przekracza kwoty 612 zł i rodzina spełnia pozostałe warunki określone w ustawie. Dodatek nie może być wyższy niż 300 zł na dziecko. W myśl art. 6 ust. 1a powyższej ustawy zasiłek rodzinny przysługuje osobie uczącej się w szkole lub w szkole wyższej, jednak nie dłużej niż do ukończenia 24 roku życia. Stosownie do treści art. 3 pkt 13 ustawy ilekroć w ustawie jest mowa o osobie uczącej się – oznacza to osobę pełnoletnią uczącą się, niepozostajacą na utrzymaniu rodziców w związku z ich śmiercią lub z zasądzeniem od rodziców na jej rzecz alimentów. Zgodnie z art. 3 pkt 19 ustawy ilekroć w ustawie jest mowa o szkole wyższej – oznacza to szkołę wyższą w rozumieniu przepisów o szkolnictwie wyższym, przepisów o wyższych szkołach zawodowych oraz o wyższym szkolnictwie wojskowym. W ocenie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w sprawie bezsporne jest, iż do dnia wejścia w życie ustawy o świadczeniach rodzinnych E. B.-B. pobierała świadczenia z funduszu alimentacyjnego na swoją rzecz w kwocie 500 zł miesięcznie. Ma ona zasądzone alimenty od ojca, ale nie ma ich zasądzonych od matki, która wywiązuje się ze swoich obowiązków związanych z utrzymaniem córki. W tej sytuacji organ stwierdził, iż skarżąca nie wypełnia dyspozycji art. 3 pkt 13 ustawy o świadczeniach rodzinnych. Zdaniem Kolegium organ I instancji przeprowadził bardzo szczegółowo postępowanie wyjaśniające. Ustawodawca wyraźnie określił warunki przyznania świadczeń rodzinnych oraz zasady ich wypłaty, a ponieważ E. B.-B. nie spełnia wszystkich przesłanek, decyzja organu I instancji jest prawidłowa i dlatego orzeczono, jak wyżej. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego E. B.-B. wniosła o uchylenie decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego, zarzucając rażące naruszenie art. 70a ust. 2 ustawy o świadczeniach rodzinnych oraz art. 6-10, art. 77, art. 81 i art. 107 kpa, a także zasądzenie na jej rzecz kosztów postępowania. W ocenie skarżącej organ I instancji nie podjął niezbędnych kroków do dokładnego wyjaśnienia sprawy stwierdzając, iż nie legitymuje się ona orzeczeniem o stopniu niepełnosprawności, przez co dokonano rozszerzającej i dowolnej interpretacji art. 70a ust. 2 ustawy. W odpowiedzi na skargę strona przeciwna wniosła o jej oddalenie, odwołując się do argumentów podniesionych w treści zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z treścią art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych ( Dz.U. Nr 153, poz. 1269 ze zm. ) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości m.in. przez kontrolę działalności administracji publicznej. Kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej ( art. 1 § 2 wymienionej ustawy ). Podobne unormowanie zawiera ustawa z dnia 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm. ), powoływana dalej w skrócie jako p.p.s.a. Stosownie do treści art. 3 § 1 p.p.s.a. sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej, stosując przewidziane ustawą środki. Artykuł 145 § 1 pkt 1 p.p.s.a. stanowi, iż sąd uwzględniając skargę na decyzję lub postanowienie uchyla decyzję lub postanowienie w całości albo w części, jeżeli stwierdzi: a) naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, b) naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, c) inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło mieć ono istotny wpływ na wynik sprawy. Jeżeli natomiast zachodzą przyczyny określone w art. 156 Kodeksu postępowania administracyjnego lub innych przepisach, sąd stwierdza nieważność decyzji lub postanowienia ( art. 145 § 1 pkt 2 p.p.s.a. ). Stwierdzenie wydania decyzji lub postanowienia z naruszeniem prawa wchodzi z kolei w rachubę, o ile zachodzą przyczyny określone w Kodeksie postępowania administracyjnego lub w innych przepisach (art. 145 § 1 pkt 3 p.p.s.a.). Biorąc pod uwagę tak zakreśloną kognicję oraz przyczyny wzruszenia kwestionowanego aktu, sąd nie stwierdził, by zaskarżona decyzja naruszała prawo w stopniu i w sposób określony w cytowanym przepisie, a jednocześnie sąd podziela argumentację zaprezentowaną w uzasadnieniu tejże decyzji. Podstawę materialnoprawną rozstrzygnięcia stanowią przepisy ustawy z dnia 28 listopada 2003r. o świadczeniach rodzinnych ( Dz.U. nr 228, poz. 2255 ze zm. ). Sąd, przyjmując poczynione przez organ ustalenia za dostateczne do wydania decyzji, uznał, iż skarżąca nie spełnia wszystkich niezbędnych ustawowych przesłanek pozwalających na przyznanie jej dodatku do zasiłku rodzinnego z tytułu samotnego wychowywania dziecka, o którym mowa w art. 70a ust. 2 wskazanej ustawy. Treść powyższego unormowania została przytoczona wyżej i wynika z niego, iż poza przesłankami, które wynikają wprost z tego przepisu, osoba ubiegająca się o powyższe świadczenie winna spełnić pozostałe warunki określone w ustawie. W myśl art. 12 ust. 1 – dodatek z tytułu samotnego wychowywania dziecka przysługuje matce lub ojcu, opiekunowi faktycznemu dziecka albo opiekunowi prawnemu dziecka. Dodatek przysługuje również osobie uczącej się ( art. 12 ust. 2 ). Dodatek przysługuje w wysokości 170 zł na dziecko, przy czym w przypadku samotnego wychowywania dziecka legitymującego się orzeczeniem o niepełnosprawności lub znacznym stopniu niepełnosprawności dodatek przysługuje w wysokości 250 zł ( art. 12 ust. 3 i 4 ustawy). Orzeczenie o niepełnosprawności ma więc wpływ na wysokość świadczenia, a nie na samo jego przyznanie. Zdaniem Sądu, skarżąca, pomimo spełnienia wszystkich innych ustawowych przesłanek niezbędnych do przyznania prawa do dodatku do zasiłku rodzinnego z tytułu samotnego wychowywania dziecka, które zostały wskazane przez organ, nie posiada uprawnień do niego ze względu na to, iż nie ma zasądzonych alimentów od matki, która dobrowolnie wywiązuje się z obowiązku partycypowania w kosztach utrzymania uczącej się córki. Wprawdzie wyrokiem Sądu Wojewódzkiego w Ł. z dnia 27 kwietnia 1993r. wydanym w sprawie [...] matka skarżącej zobowiązana została wraz z jej ojcem do ponoszenia kosztów utrzymania i wychowania małoletniej wówczas E. B.-B., ale alimenty zostały zasądzone jedynie od jej ojca, które następnie podwyższono wyrokiem Sądu Rejonowego w Ł. z dnia 15 kwietnia 1998r. w sprawie sygn. [...]. Ustalona wówczas kwota 500 zł była wypłacana z funduszu alimentacyjnego, co potwierdzone jest zaświadczeniem z ZUS z dnia 22 października 2004r., załączonym do akt administracyjnych. W tej sytuacji niekwestionowana okoliczność, iż skarżąca nie legitymuje się wyrokiem zasądzającym alimenty od matki, powoduje, iż - w ocenie Sądu - nie można jej uznać za osobę uczącą się w rozumieniu art. 3 pkt 13 ustawy o świadczeniach rodzinnych, gdyż nie spełnia tym samym "pozostałych warunków określonych w ustawie", o których mowa w art. 70a ust. 2 ustawy. Mając powyższe na uwadze Sąd uznał, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie, gdyż naruszenie wskazanych przez E. B.-B. przepisów nie miało charakteru, o którym mowa w art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. nr 153, poz. 1270 ze zm.) i dlatego też Sąd skargę oddalił na podstawie art. 151 p.p.s.a.