II SA/Łd 283/11

PostanowienieWSA w Łodzi2011-05-10

Skład orzekający: Leszek Foryś

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy osobie fizycznej, która wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania siebie i rodziny, powinno zostać przyznane prawo pomocy w zakresie częściowym obejmującym ustanowienie radcy prawnego, nawet jeśli jest w stanie uiścić koszty sądowe?
Ratio decidendi
Osobie fizycznej może być przyznane prawo pomocy w zakresie częściowym, gdy wykaże, że nie jest w stanie uiścić pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania siebie i rodziny. W sytuacji, gdy dochody strony w zestawieniu z wydatkami na leki i sprzęt rehabilitacyjny nie pozwalają na wynajęcie profesjonalnego doradcy, a jednocześnie strona jest w stanie uiścić koszty sądowe, prawo pomocy powinno zostać przyznane w zakresie częściowym obejmującym ustanowienie radcy prawnego, ale odmówione w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych.
Stan faktyczny
J.D. złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, domagając się zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia radcy prawnego w sprawie ze skargi na decyzję Kierownika Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych. Skarżąca wraz z mężem utrzymują się z emerytur, a ich łączny dochód wynosi ok. 2800 zł netto. Ponoszą wysokie koszty leczenia i leków. Referendarz sądowy uznał, że skarżąca nie wykazała, by uiszczenie kosztów sądowych mogło spowodować uszczerbek w koniecznym utrzymaniu jej i męża, jednakże dochody w zestawieniu z wydatkami na leki i sprzęt rehabilitacyjny nie pozwalają na wynajęcie we własnym zakresie profesjonalnego doradcy.
Rozstrzygnięcie
1/ przyznano skarżącej prawo pomocy w zakresie częściowym poprzez ustanowienie radcy prawnego; 2/ oddalono wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych.

Pełny tekst orzeczenia

Dnia 10 maja 2011 roku Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Łodzi - Wydział II - Leszek Foryś po rozpoznaniu w dniu 10 maja 2011 roku na posiedzeniu niejawnym wniosku J.D. o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego w sprawie ze skargi J.D. na decyzję Kierownika Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie odmowy zmiany decyzji ostatecznej dotyczącej odmowy przyznania uprawnień kombatanckich postanawia 1/ przyznać skarżącej prawo pomocy w zakresie częściowym poprzez ustanowienie radcy prawnego 2/ oddalić wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych lf II SA/Łd 283/11 Uzasadnienie J.D. zwróciła się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi o zwolnienie jej od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego, w sprawie z jej skargi decyzję Kierownika Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych z dnia [...] w przedmiocie odmowy zmiany decyzji ostatecznej dotyczącej odmowy przyznania uprawnień kombatanckich. Ze złożonego na urzędowym formularzu wniosku o przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej oraz z oświadczenia o stanie rodzinnym i majątkowym, a także z dodatkowych dokumentów złożonych na wezwanie referendarza sądowego wynika, że skarżąca pozostaje we wspólnym gospodarstwie domowym z mężem R.D. Małżonkowie są emerytami, a ich łączny dochód wynosi ok. 2800 zł netto (skarżąca otrzymuje emeryturę w kwocie 1169,59 zł netto, a jej mąż - 1632,73 zł netto). Skarżąca nie wykazała żadnego majątku. Małżeństwo mieszka w 47-metrowym mieszkaniu, stanowiącym własność córki, ponosząc wydatki na czynsz w kwocie 351 zł. W uzasadnieniu wniosku skarżąca podała, że ma przyznaną III grupę inwalidzką, przebyła udar oraz operację zaćmy. Mąż korzysta z aparatu tlenowego ułatwiającego oddychanie. Koszty komornego, leków i leczenia są bardzo wysokie. Skarżąca oświadczyła ponadto, że nie zatrudnia i nie pozostaje w innym stosunku prawnym z adwokatem i radcą prawnym. Referendarz sądowy zważył, co następuje: Z treści przepisów art. 243 § 1, art. 244 § 1, art. 245, art. 246 oraz art. 252 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) wynika, iż osobie fizycznej może być przyznane na jej wniosek prawo pomocy w zakresie całkowitym, gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania, w zakresie częściowym zaś, gdy wykaże że nie jest w stanie uiścić pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Wykazanie powyższych okoliczności powinno nastąpić poprzez złożenie na urzędowym formularzu stosownego oświadczenia obejmującego dokładne dane o stanie rodzinnym i majątkowym. Od Sądu zależy uznanie oświadczenia za wystarczające dla przyznania prawa pomocy we wskazanym zakresie. Prawo pomocy jest instytucją stanowiącą wyjątek od zasady ponoszenia kosztów postępowania przez strony postępowania. Z tego względu przesłanki zastosowania tej instytucji winny być interpretowane w sposób ścisły. Udzielenie prawa pomocy jest formą dofinansowania strony postępowania z budżetu państwa i powinno mieć miejsce tylko w sytuacjach, w których zdobycie przez stronę środków na sfinansowanie udziału w postępowaniu jest rzeczywiście, obiektywnie niemożliwe. W rozpoznawanej sprawie kwestią wymagającą rozważenia jest prawo skarżącej do przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie radcy prawnego. Biorąc zaś pod uwagę informacje przedstawione przez skarżącą należy stwierdzić, że wniosek zasługuje na uwzględnienie jedynie w części dotyczącej ustanowienia radcy prawnego. Niewątpliwie bowiem wykazane dochody w zestawieniu z wydatkami na zakup leków oraz sprzętu rehabilitacyjnego nie pozwalają na wynajęcie we własnym zakresie profesjonalnego doradcy. Tym niemniej jednak, w ocenie referendarza sądowego, skarżąca nie wykazała, by uiszczenie kosztów sądowych mogło spowodować uszczerbek w koniecznym utrzymaniu jej i jej męża. Nie można oczywiście tracić z pola widzenia faktu, że skarżąca oraz jej mąż są osobami starszymi i utrzymują się jedynie z emerytur. Jednak w ocenie referendarza sądowego wysokość otrzymywanych świadczeń, tj. 2800 zł netto, w zestawieniu z deklarowanymi wydatkami na utrzymanie i leki, daje podstawy do stwierdzenia, że strona jest w stanie uiścić koszty sądowe wymagane w postępowaniu sądowym, w tym wpis od skargi w wysokości 200 zł. Należy również dodać, że przyszłe i ewentualne inne koszty postępowania (opłata kancelaryjna za sporządzenie uzasadnienia wyroku, w przypadku oddalenia skargi, wyniosłaby 100 zł, a ewentualny wpis od skargi kasacyjnej również 100 zł). byłyby rozłożone w czasie, co niewątpliwie wpływa pozytywnie na możliwości ich pokrycia przez stronę. Wobec powyższego, na podstawie art. 246 § 1 pkt 1 i art. 258 § 2 pkt 7 p.p.s.a., orzeczono jak w postanowieniu. lf

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło