II SA/Łd 305/20
WyrokWSA w Łodzi2021-04-21
Skład orzekający: Magdalena Sieniuć, Sławomir Wojciechowski, Anna Dębowska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wymiana przewodów elektroenergetycznych i słupów na działce, przy zastosowaniu nowych materiałów i technologii, ale bez zmiany parametrów technicznych i użytkowych linii, stanowi remont w rozumieniu art. 124b ust. 1 ustawy o gospodarce nieruchomościami, uzasadniający wydanie decyzji zobowiązującej właściciela do udostępnienia nieruchomości?Ratio decidendi
Wymiana przewodów elektroenergetycznych i słupów na działce, nawet przy zastosowaniu nowych materiałów i technologii, mieści się w definicji remontu w rozumieniu art. 124b ust. 1 ustawy o gospodarce nieruchomościami, jeśli nie dochodzi do zmiany parametrów technicznych i użytkowych linii, takich jak napięcie, długość, przebieg, miejsce posadowienia słupów, moc czy pole elektromagnetyczne. Prawo energetyczne wymaga zapewnienia niezawodności systemu, co może uzasadniać takie działania jako remont, nawet jeśli w dokumentacji użyto terminu "przebudowa".Stan faktyczny
Właścicielka nieruchomości (E.S.) nie wyraziła zgody na udostępnienie swojej działki na cele remontu istniejącej sieci elektroenergetycznej. Inwestor (A S.A.) wystąpił do starosty o wydanie decyzji zobowiązującej do udostępnienia nieruchomości na podstawie art. 124b ust. 1 ustawy o gospodarce nieruchomościami. Starosta wydał decyzję zezwalającą na udostępnienie nieruchomości, którą utrzymał w mocy Wojewoda po rozpoznaniu odwołania. Skarżąca zarzuciła organom błędne zakwalifikowanie planowanych prac jako remontu, podczas gdy w jej ocenie stanowiły one przebudowę większej inwestycji. Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział II w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Magdalena Sieniuć Sędziowie Sędzia WSA Sławomir Wojciechowski Asesor WSA Anna Dębowska (spr.) po rozpoznaniu w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym w dniu 21 kwietnia 2021 r. sprawy ze skargi E. S. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie zezwolenia na udostępnienie nieruchomości oddala skargę. dc
Decyzją z [...] r., nr [...] Wojewoda [...] utrzymał w mocy decyzję Starostę [...] z [...] [...] r. nr [...] o udzieleniu A S.A. Oddział [...] zezwolenia obejmującego prawo wstępu na nieruchomość położoną w obrębie Z., gmina D., oznaczoną w ewidencji gruntów jako działka numer 437/2 o powierzchni 4,8159 ha stanowiącej własność E.S., dla której Sąd Rejonowy w B. [...] Wydział Ksiąg Wieczystych prowadzi księgę wieczystą KW nr [...], w celu wykonania remontu istniejącej sieci elektroenergetycznej nN w miejscowości Z., gmina D. na okres nie dłuższy niż 30 dni, licząc od momentu wejścia na grunt; określeniu, że obowiązek udostępnienia nieruchomości polega na umożliwieniu A S.A. Oddział [...] wykonania remontu istniejącej sieci elektroenergetycznej nN polegającej na wymianie przewodów typu AL 4x35mm2 na ASXSN 4x70mm2 o łącznej długości 80 mb wraz z wymianą stanowiska słupowego – 2 sztuki. Całkowita powierzchnia udostępnienia nieruchomości wynosi 800 m2 zgodnie z załączoną mapą, stanowiącą integralną część decyzji; zobowiązaniu A S.A. Oddział B do: przywrócenia nieruchomości do stanu poprzedniego, niezwłocznie po wykonaniu opisanych wyżej czynności, a jeżeli przywrócenie nieruchomości do stanu poprzedniego jest niemożliwe albo powoduje nadmierne trudności lub koszty, stosuje się odpowiednio przepis art. 128 ust. 4 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997r. o gospodarce nieruchomościami (tekst jedn.: Dz. U. z 2018 r., poz. 2204 ze zm.), powoływanej dalej jako: "u.g.n."; uzgodnienia w terminie 30 dni, licząc od dnia, w którym upłynął termin określony w decyzji, z właścicielem nieruchomości wysokość odszkodowania za udostępnienie nieruchomości oraz za szkody powstałe wskutek czynności; zawiadomienia organu wydającego niniejszą decyzję o wykonaniu obowiązków określonych w decyzji; określeniu, że obowiązek udostępnienia nieruchomości, podlega egzekucji administracyjnej.
Jak wynika z akt sprawy, wnioskiem z 6 marca 2018 r. A S.A. Oddział [...] wystąpiła do Starosty [...] o wydanie decyzji administracyjnej zobowiązującej do udostępnienia nieruchomości oznaczonej nr działki 437/2, położonej w obrębie Z., gmina D. stanowiącej własność E.S., w celu wykonania remontu istniejącej sieci elektroenergetycznej nN w miejscowości Z., gmina D., polegającej na wymianie przewodów typu AL 4x35mm2 na ASXSN 4x70mm2 o łącznej długości 80 mb wraz z wymianą stanowiska słupowego na działce nr 437/2 – 2 sztuki. Całkowita powierzchnia udostępnienia nieruchomości wynosi 80 m x 10 m = 800 m2. Wnioskodawca wskazał, że w trakcie wykonywania dokumentacji projektowej do zadania "Przebudowa sieci elektroenergetycznej Sn i nN oraz przebudowa stacji transformatorowej [...],4 kV nr [...] Z. – C. w miejscowości Z., gmina D. napotkał problem z uzyskaniem zgody w zakresie nieruchomości oznaczonej nr 437/2. Właściciel nieruchomości E.S., nie wyraziła chęci współpracy podczas podejmowanych prób nawiązania rozmów. Pomimo kierowanych do E.S. pism, nie udało się uzyskać zgody na udostępnienie nieruchomości na cele remontowe. Starosta zawiadomieniem z 30 maja 2018 r. wszczął postępowanie administracyjne. 5 lipca 2018 r. w siedzibie Starostwa Powiatowego w B. została przeprowadzona rozprawa administracyjna. 13 lipca 2018 r. do Starostwa Powiatowego w B. wpłynęło pismo skarżącej, w którym poinformowała, że nie wyraża zgody na warunki zawarte w "Porozumieniu o udostępnienie nieruchomości na budowę urządzeń elektroenergetycznych", przesłanym jej przez pełnomocnika wnioskodawcy, które to postępowanie było jej "nieznane". Jednocześnie skarżąca oświadczyła, że wyraża zgodę na jednorazowe wejście na jej działkę celem wykonania modernizacji istniejącej elektroenergetycznej linii napowietrznej 0,4 kV wraz z przyłączem napowietrznym zgodnie ze szkicem graficznym przedstawionym przez inwestora. Przy przeprowadzeniu linii napowietrznej winny zostać zachowane odpowiednie wysokości by nie było to przeszkodą w prowadzeniu prac polowych na działce. Wszelkie koszty związane z demontażem i wybudowaniem urządzeń elektroenergetycznych poniesie A S.A. Po wykonaniu prac związanych z przebudową wymienionej sieci elektroenergetycznej uczestnik postępowania zobowiąże się do niezwłocznego uporządkowania i przywrócenia do stanu pierwotnego terenu nieruchomości oraz stosownej opłaty za zniszczenie upraw na obszarze 800 m2 wymienionych w protokole. Skarżąca wyznaczyła czas wykonania prac remontowych najpóźniej do 30 marca 2019 r.
27 listopada 2018 r. do organu pierwszej instancji wpłynęło pismo uczestnika postępowania, w którym oświadczył on, że nie akceptuje zgody skarżącej, ponieważ wyrażona zgoda jest czasowa do 30 marca 2019 r., a inwestycja jest niemożliwa do zrealizowania w tym terminie, gdyż dokumentacja techniczna dopiero jest w opracowaniu. Podjęte ponownie próby w celu nawiązania kontaktu ze skarżącą okazały się bezskuteczne.
Przed wydaniem decyzji z [...] r. doręczono skarżącej 5 grudnia 2018 r. i uczestnikowi postępowania 14 grudnia 2018 r. zawiadomienie o możliwości zapoznania się i wypowiedzenia, co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszonych żądań w sprawie, stosownie do art. 10 k.p.a.
[...] r. Starosta [...] wydał opisaną wyżej decyzję.
W odwołaniu od tej decyzji E. S. zarzuciła naruszenie:
1. art. 7, art. 11, art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a. poprzez brak wyczerpującej oceny zebranego w sprawie materiału dowodowego, co doprowadziło do niewłaściwej oceny charakteru planowanej inwestycji i bezpodstawnego przyjęcia, że inwestycja ta stanowi remont linii nN w rozumieniu art. 3 pkt 8 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (tekst jedn.: Dz. U. z 2018 r., poz. 1020 ze zm.);
2. art. 3 pkt 8 ustawy Prawo budowlane poprzez jego niewłaściwe zastosowanie i przyjęcie, że planowane prace budowlane polegające między innymi na zastąpieniu dotychczasowych linii energetycznych liniami o innych parametrach stanowią remont;
3. art. 124b ust. 1 u.g.n. poprzez jego zastosowanie pomimo, że ze zgromadzonego materiału dowodowego wynika, że planowane prace budowlane nie mieszczą się w zakresie regulowanym tym przepisem, ponieważ stanowią przebudowę, a nie remont.
Wojewoda [...] decyzją z [...] r., utrzymując w mocy decyzję z [...] r., wyjaśnił, że z art. 124b u.g.n. wynika, że jedną z przesłanek udostępnienia nieruchomości jest brak zgody właściciela. Warunek wydania decyzji został spełniony, bowiem właścicielka nieruchomości nie wyrażała chęci współpracy podczas podejmowanych prób nawiązywania rozmów. Znajdujące się w aktach sprawy pisma z 21 grudnia 2017 r. i 5 lutego 2018 r., kierowane do właścicielki nieruchomości, potwierdzają podjęcie przez wnioskodawcę prób zmierzających do uzyskania zgody, które jednak nie przyniosły oczekiwanego skutku.
W złożonych przed organem drugiej instancji wyjaśnieniach wskazano, że inwestycja będzie polegała na wymianie przewodów typu AL 4x35 mm2 na ASXSN 4x70 mm2. Napięcie znamionowe w linii po remoncie nie ulegnie zmianie i będzie wynosiło 0,4 kV. Wyjaśniono, że linia będzie podwieszona na słupach typu E 10,5/4,3 o wysokości 10,5 m, które nie występują w dotychczasowej wysokości 10 m. Uzasadnieniem remontu jest poprawa bezpieczeństwa środowiska i okolicznych mieszkańców, ponieważ w wyniku podjętych czynności linia nie będzie stwarzać zagrożenia porażenia prądem elektrycznym. W ocenie organu drugiej instancji, planowane czynności mieszczą się w dyspozycji przepisu art. 124b u.g.n., jako spełniające definicję remontu. W następstwie podjętych czynności poprawione zostanie bezpieczeństwo mieszkańców i środowiska właśnie wskutek użycia wyrobów innych niż w stanie pierwotnym bez zmiany parametrów linii, które wychodziłyby poza zakres remontu. Niefortunne użycie w jednym z akapitów wniosku słowa "przebudowa", na co zwróciła uwagę skarżąca, nie może uzasadniać wydania decyzji odmownej tym bardziej, że opisane we wniosku czynności, mieszczą się w definicji remontu. Zebrany materiał dowodowy wskazuje, że rzeczywistą intencją wnioskodawcy było udostępnienie nieruchomości w celu przeprowadzenia właśnie remontu, a nie przebudowy, co tylko potwierdziły złożone w toku postępowania odwoławczego pisma wnioskodawcy z 4 kwietnia 2019 r. oraz 5 maja 2019 r. We wniosku o wszczęcie postępowania, opisane czynności, które miały zostać wykonane w następstwie udostępnienia działki, zdefiniowane zostały wyraźnie jako remont. W decyzji wyraźnie sprecyzowano czas potrzebny na wykonanie tych prac oraz określono powierzchnię udostępnienia gruntu – 800 m2 zgodnie z załącznikiem graficznym, stanowiącym integralną część decyzji. Zobowiązano również wnioskodawcę do przywrócenia nieruchomości do stanu poprzedniego, niezwłocznie po przeprowadzenie prac, a jeżeli byłoby to niemożliwe albo powodowałoby nadmierne trudności lub koszty wskazano, że będzie zobowiązany do zapłaty odszkodowania. W ocenie organu drugiej instancji, prawidłowo wyważono interes społeczny oraz słuszny interes strony.
W skardze na powyższą decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi E.S. wniosła o jej zmianę decyzji i oddalenie wniosku o udostępnienie nieruchomości, ewentualnie o uchylenie zaskarżonej decyzji i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania.
Zaskarżonej decyzji skarżąca zarzuciła naruszenie:
1. art. 7, art. 11, art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a. poprzez brak wyczerpującej oceny zebranego w sprawie materiału dowodowego, w szczególności brak uwzględnienia, że planowane prace stanowią jedynie element "Przebudowy sieci elektroenergetycznej Sn i nN oraz przebudowy stacji transformatorowej [...],4 nr [...] Z. – C. L. w miejscowości Z., gm. D." co doprowadziło do niewłaściwej oceny charakteru planowanej inwestycji i bezpodstawnego przyjęcia, że inwestycja ta stanowi remont linii nN w rozumieniu art. 3 pkt 8 ustawy Prawo budowlane;
2. art. 3 pkt 8 ustawy Prawo budowlane poprzez jego niewłaściwe zastosowanie i przyjęcie, że planowane prace budowlane, będące elementem dużo większej inwestycji, stanowią remont bez ustalenia wpływu całej planowanej inwestycji na charakter prac budowlanych na nieruchomości i w stosunku do całego obiektu liniowego;
3. art. 124b ust. 1 u.g.n. poprzez jego zastosowanie pomimo, że ze zgromadzonego materiału dowodowego wynika, że planowane prace budowlane nie mieszczą się w zakresie regulowanym tym przepisem, ponieważ stanowią przebudowę całego obiektu liniowego wraz ze stacja transformatorową, a nie remont elementu tego obiektu liniowego.
W uzasadnieniu skargi skarżąca zarzuciła, że uzasadnienie decyzji organu drugiej instancji w swojej treści jest bardzo lakoniczne i nie odnosi się do całego materiału dowodowego zebranego w sprawie. Pominięcie niektórych dokumentów i ich analizy wskazuje na jednostronny charakter oceny pozostałych dokumentów. Wniosek uczestnika postępowania o wydanie zezwolenia w trybie art. 124b ust. 1 u.g.n. związany jest z inwestycją o znacznie większym rozmiarze niż wyłącznie prace budowlane na jej gruncie. Organ pierwszej instancji wyraźnie ustalił, że inwestor prowadzi kompleksową "Przebudowę sieci elektroenergetycznej Sn i nN oraz przebudowę stacji transformatorowej [...],4 nr [...] Z. – C. L. w miejscowości Z., gm. D." w ramach której pojawiła się konieczność wydania zezwolenia i udzielenia prawa wstępu na nieruchomość skarżącej. W tym kontekście ocenie, czy prace budowlane stanowią remont czy przebudowę, powinien podlegać zakres prac przewidzianych dla całej inwestycji, a nie tylko zakres prac na nieruchomości skarżącej. Przewidziane przez inwestora prace budowlane, zgodnie z użytą przez niego terminologią, obejmują przebudowę sieci elektroenergetycznej zarówno o napięciu średnim (15kV), jak i niskim (0,4kV) oraz przebudowę stacji transformatorowej. Prace te dotyczą więc całych obiektów budowlanych, w tym obiektu budowlanego w postaci linii niskiego napięcia sN 0,4kV, której fragment przebiega przez działkę stanowiącą własność skarżącej. Prace takie nie mogą stanowić remontu, ponieważ dotyczą całej linii. Organ drugiej instancji w żaden sposób nie odniósł się do tej kwestii, lecz graniczył się wyłącznie do stwierdzenia, że użycie w jednym z akapitów słowa "przebudowa" jest "niefortunne" i to wyłącznie w odniesieniu do decyzji Starosty [...] pomijając, że pojęcia te pojawiają się we wniosku inwestora i załączonych przez niego dokumentach. Wymiana dotyczy całej linii niskiego napięcia, a nie tylko fragmentu przebiegającego nad nieruchomością skarżącej, ponieważ w przeciwnym przypadku tego typu inwestycja pozbawiona byłaby jakiegokolwiek sensu. Tego typu ustalenia powinny zmusić organ drugiej instancji do uznania, że nastąpiła zmiana parametrów użytkowych całego obiektu liniowego, chociażby poprzez zwiększenie możliwości przesyłu prądu. Niewłaściwa ocena materiału dowodowego poprzez całkowite pominięcie kwestii zakresu inwestycji opisanej w "Przebudowie sieci elektroenergetycznej Sn i nN oraz przebudowie stacji transformatorowej [...],4 nr [...] Z. – C. L. w miejscowości Z., gm. D." oraz ustaleń dotyczących zmiany charakteru i grubości przewodów doprowadziły do niewłaściwego zastosowania art. 3 pkt 8 ustawy Prawo budowlane i niezastosowania art. 3 pkt 7a tej ustawy i przez to do zastosowania, w oderwaniu od stanu faktycznego, art. 124b ust. 1 u.g.n., jako podstawy rozstrzygnięcia.
W odpowiedzi na skargę Wojewoda [...] wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko zajęte w zaskarżonej decyzji. Według organu administracji, w sprawie zasadnym było zastosowanie art. 124b u.g.n. Wymiana przewodów i słupów na działce przy zastosowaniu nowych, bardziej zaawansowanych, a co za tym idzie bezpieczniejszych technologii, mieści się w definicji remontu.
23 lutego 2021 r. organ administracji wniósł o skierowanie sprawy do rozpoznania w trybie uproszczonym.
W piśmie z 25 marca 2021 r. skarżąca oświadczyła, że nie sprzeciwia się wnioskowi organu administracji publicznej o skierowanie sprawy do rozpoznania w trybie uproszczonym. Skarżąca podtrzymała dotychczasowe stanowisko w sprawie.
30 marca 2021 r. uczestnik postępowania wniósł o rozpoznanie sprawy w trybie uproszczonym. Uczestnik postępowania wniósł o oddalenie skargi.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi zważył, co następuje:
Skarga nie jest zasadna.
Na wstępie wyjaśnić należy, że sprawę niniejszą rozpoznano w trybie uproszczonym na podstawie art. 119 pkt 2 w związku z art. 120 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn.: Dz. U. z 2019 r., poz. 2325 ze zm.), powoływanej dalej jako: "p.p.s.a.".
Zgodnie z art. 119 pkt 2 p.p.s.a. sprawa może być rozpoznana w trybie uproszczonym, jeżeli strona zgłosi wniosek o skierowanie sprawy do rozpoznania w trybie uproszczonym, a żadna z pozostałych stron w terminie czternastu dni od zawiadomienia o złożeniu wniosku nie zażąda przeprowadzenia rozprawy.
W rozpoznawanej sprawie organ administracji zgłosił wniosek o skierowanie sprawy do rozpoznania w trybie uproszczonym, a skarżąca i uczestnik postepowania nie zgłosili żądania przeprowadzenia rozprawy, przychylili się do tego wniosku odpowiednio w pismach z 25 i 30 marca 2021 r. Zaistniała zatem przesłanka, o jakiej stanowi art. 119 pkt 2 p.p.s.a., do rozpoznania sprawy w trybie uproszczonym. W trybie uproszczonym sąd rozpoznaje sprawę na posiedzeniu niejawnym w składzie trzech sędziów (art. 120 p.p.s.a.).
W dalszej kolejności wskazać należy, że zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tekst jedn.: Dz. U. z 2019 r., poz. 2167 ze zm.) oraz art. 3 § 1 p.p.s.a. sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem stosując środki określone w ustawie. Oznacza to, że sąd administracyjny nie orzeka merytorycznie, tj. nie wydaje nie wydaje orzeczeń, co do istoty sprawy, o co wnosi w skardze skarżąca żądając "zmiany decyzji i oddalenia wniosku", lecz bada legalność zaskarżonej decyzji, tj. jej zgodność z prawem materialnym określającym prawa i obowiązki stron oraz prawem procesowym regulującym postępowanie przed organami administracji publicznej. Sąd administracyjny rozpoznający sprawę nie może zmienić zaskarżonej decyzji, a jedynie uwzględniając skargę może uchylić ją, stwierdzić jej nieważność lub niezgodność z prawem, a może to uczynić, stosownie do unormowania zawartego w art. 145 § 1 p.p.s.a., jeśli stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy; naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego; inne naruszenie przepisów postępowania, jeśli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy. W przypadku zaś, gdy nie zachodzą okoliczności wskazane w art. 145 § 1 p.p.s.a., skarga zgodnie z art. 151 p.p.s.a. podlega oddaleniu.
Dokonując kontroli zaskarżonej decyzji w świetle powołanych wyżej kryteriów sąd stwierdził, że skarga nie jest zasadna.
W rozpoznawanej sprawie istotą sporu jest, czy zakres prac określony przez uczestnika postępowania we wniosku o udostępnienie nieruchomości skarżącej stanowi remont w rozumieniu art. 124b ust. 1 u.g.n., czy też zakres tych prac będzie stanowił przebudowę istniejącej linii napowietrznej niskiego napięcia 0,4 kV, co będzie wiązało się z negatywnym rozpatrzeniem tego wniosku.
Zgodnie z art. 124b ust. 1 u.g.n. starosta, wykonujący zadanie z zakresu administracji rządowej, w drodze decyzji zobowiązuje właściciela, użytkownika wieczystego lub osobę, której przysługują inne prawa rzeczowe do nieruchomości do udostępnienia nieruchomości w celu wykonania czynności związanych z konserwacją, remontami oraz usuwaniem awarii ciągów drenażowych, przewodów i urządzeń, nienależących do części składowych nieruchomości, służących do przesyłania lub dystrybucji płynów, pary, gazów i energii elektrycznej oraz urządzeń łączności publicznej i sygnalizacji, a także innych podziemnych, naziemnych lub nadziemnych obiektów i urządzeń niezbędnych do korzystania z tych przewodów i urządzeń, a także usuwaniem z gruntu tych ciągów, przewodów, urządzeń i obiektów, jeżeli właściciel, użytkownik wieczysty lub osoba, której przysługują inne prawa rzeczowe do nieruchomości nie wyraża na to zgody. Decyzja o zobowiązaniu do udostępniania nieruchomości może być także wydana w celu zapewnienia dojazdu umożliwiającego wykonanie czynności.
Przepis art. 124b ust. 1 u.g.n. może być zastosowany, jeżeli kumulatywnie spełnione zostaną dwie przesłanki: wystąpi konieczność wykonania czynności związanych z konserwacją, remontami wymienionych w przepisie przewodów i urządzeń; właściciel nie wyraża zgody na takie udostępnienie. Warunkiem dopuszczalności wydania decyzji na podstawie art. 124b ust. 1 u.g.n. jest wykazanie braku zgody podmiotów praw rzeczowych na udostępnienie nieruchomości oraz zaistnienie okoliczności dotyczących celu jej zajęcia (M. Wolanin, w: J. Jaworski, A. Prusaczyk, A. Tułodziecki, M. Wolanin, Ustawa o gospodarce nieruchomościami. Komentarz, C.H. Beck 2017, s. 831-832, nb 4 do art. 124b).
W rozpoznawanej sprawie poza sporem jest, że skarżąca takiej zgody nie wyraziła.
W ocenie sądu, treść wniosku i dokumentów zgromadzonych w aktach sprawy w sposób wystarczający wskazuje, że planowane prace, mające być realizowane na działce skarżącej, mieszczą się w dyspozycji art.124b ust.1 u.g.n.
Rozumienie pojęcia remontu zawarte w art.124b u.g.n. odnoszone jest do definicji zawartej w art. 3 pkt 8 ustawy Prawo budowlane, jako wykonywania w istniejącym obiekcie budowlanym robót budowlanych polegających na odtworzeniu stanu pierwotnego, a niestanowiących bieżącej konserwacji, przy czym dopuszcza się stosowanie wyrobów budowlanych innych niż użyto w stanie pierwotnym (i bez zmiany parametrów użytkowych lub technicznych obiektu – co stanowiłoby przebudowę w rozumieniu art. 3 pkt 7a ustawy Prawo budowlane oraz zmiany charakterystycznych parametrów, jak np. kubatura, powierzchnia zabudowy, wysokość, długość, szerokość – co prowadziłoby do rozbudowy lub nadbudowy w rozumieniu art. 3 pkt 6 ustawy Prawo budowlane).
W orzecznictwie wskazuje się, że nie można jednak zamieszczonych w ustawie Prawi budowlane definicji przenosić wprost na grunt art. 124b u.g.n., bez uwzględnienia specyfiki regulacji i sytuacji faktycznej, jak również nie można poprzestawać na definicjach ustawy Prawo budowlane z pominięciem obowiązków operatora systemu przesyłowego, o których mowa w ustawie z dnia 10 kwietnia 1997 r. – Prawo energetyczne (tekst jedn.: Dz. U. z 2019 r., poz. 755 ze zm.), powoływanej dalej jako: "P.e.". Przy analizie art. 124 b u.g.n. należy sięgać do uregulowań P.e. w zakresie obowiązków operatorów i sposobu realizacji tych obowiązków. Możliwość przewidziana w art. 124b u.g.n. stanowi jedynie narzędzie do ich wypełniania, zgodnie z wymogami art. 4 ust. 1 P.e. Są to zatem dodatkowe wymagania, nieznajdujące swej podstawy w ustawie Prawo budowlane. Zgodnie z art. 9c ust. 2 pkt 1 i 3 P.e. ma być zagwarantowane bezpieczeństwo oraz "niezawodność funkcjonowania systemu elektroenergetycznego". Wobec tego przeprowadzenie działań mających na celu remont sieci w sposób gwarantujący "niezawodność funkcjonowania systemu elektroenergetycznego" może być uznane za remont w rozumieniu art. 124 b u.g.n. (por. wyrok NSA z 13 marca 2020 r., I OSK 2208/18).
W orzecznictwie wskazuje się także, że stosowanie art. 124b u.g.n. jest uwarunkowane zamierzeniem realizacji prac mieszczących się w pojęciach remontu, jednakże nie chodzi o ścisłe rozumienie tych pojęć, w tym ścisłe rozumienie remontu w świetle art. 3 pkt 8 ustawy Prawo budowlane. Przez konserwację i remonty ciągów, przewodów i urządzeń należy rozumieć działania dotyczące ciągów, przewodów i urządzeń już istniejących i eksploatowanych, które nie zmieniają ich zasadniczych parametrów, a zarazem służą realizacji zadań określonych w P.e., takich jak zagwarantowanie realizacji zaopatrzenia odbiorców w paliwa lub energię w sposób ciągły i niezawodny, przy zachowaniu obowiązujących wymagań jakościowych (art. 4 ust. 1 P.e.), czy zapewnienie niezawodności systemu elektroenergetycznego (art. 9c ust. 2 pkt 3 P.e.). Roboty budowlane polegające na wymianie słupów czy linii elektroenergetycznej będą spełniać definicję remontu, o ile nie dojdzie do zmiany parametrów użytkowych i technicznych takich jak: długość linii (parametr charakterystyczny), jej przebieg, miejsce posadowienia poszczególnych słupów, zwiększenia mocy, napięcia lub zwiększenia pola elektromagnetycznego. Zmiana tych parametrów oznaczać będzie, że nie jest to remont, lecz budowa lub przynajmniej przebudowa w rozumieniu art. 3 pkt 7a ustawy Prawo budowlane. Natomiast sam fakt, że wymienione będą stare słupy (w dotychczasowym miejscu ich posadowienia), stare izolacje, naprawione będą uziemienia i fundamenty nie dowodzi jeszcze odmiennych parametrów technicznych lub użytkowych danego odcinka, jak również całego obiektu budowlanego. Wymiana słupa elektroenergetycznego, stanowiącego element składowy linii elektroenergetycznej, prowadząca do posadowienia w miejscu dotychczasowym nowego słupa (m.in. wykonanego z nowego materiału, w nowej technologii) może być kwalifikowana jako remont pod warunkiem, że zostaną zachowane dotychczasowe parametry techniczne i użytkowe obiektu, a także związanych z nim przewodów i zachowany zostanie ten sam przebieg samej trasy linii elektroenergetycznej. Użycie nowych materiałów nie pozostaje w sprzeczności z definicją remontu, w której to wprost dopuszczono zastosowanie innych materiałów niż wykorzystane w stanie pierwotnym. Wydaje się bowiem racjonalne, że zamiast przestarzałych technologii przy remoncie stosuje się nowsze technologie. W orzecznictwie wskazuje się więc na możliwość zastąpienia w ramach remontu linii elektroenergetycznej nowymi przewodami (także izolowanymi i o większej średnicy), nowymi słupami (wykonanymi w nowych, bezpiecznych technologiach), nowych fundamentach (wykonanymi w nowych, bezpiecznych technologiach) i nowych izolatorach, jako mieszczącymi się w kategorii remontu (wyroki NSA z 6 grudnia 2016 r., I OSK 1509/16, z 8 grudnia 2015 r., I OSK 604/14, z 16 kwietnia 2019 r., I OSK 1680/17, z 27 listopada 2019 r., I OSK 871/19; z 24 listopada 2020 r., I OSK 1311/20; z 25 lutego 2021 r., I OSK 2793/18).
Jak wynika z zawartych w aktach administracyjnych dokumentów, planowane na działce skarżącej prace mają polegać wyłącznie na wymianie przewodów typu AL 4x35mm2 na ASXSN 4x70mm2 o łącznej długości 80 mb wraz z wymianą stanowiska słupowego – 2 sztuki. Z akt sprawy nie wynika, aby miało ulec zmianie posadowienie słupów, napięcie, długość czy przebieg linii napowietrznej na działce skarżącej. W piśmie z 3 kwietnia 2019 r. (4 kwietnia 2019 r. wpłynęło do organu) uczestnik postępowania wyjaśnił, że istniejąca linia napowietrzna jest tupu AL 4x35mm2 + 1x16mm2. Napięcie wynosi 0,4 kV. Jest zamontowana na słupach typu Żn-10 o wysokości 10m. Noworemontowana linia będzie izolowana typu ASXSN 4x70mm2 + 2x25mm2 i podwieszona na słupach typu E 10,5/4,3 o wysokości 10,5 m. Istniejąca linia po remoncie będzie bezpieczniejsza dla środowiska i mieszkańców, ponieważ nie stwarza zagrożenia porażenia prądem elektrycznym wraz z poprawą parametrów sieci. W piśmie z 4 maja 2019 r. (7 maja 2019 r. wpłynęło do organu) uczestnik postępowania wyjaśnił, że remontowana linia będzie wykonana przewodem izolowanym samonośnym z żyłami aluminiowymi, w izolacji z polietylenu usieciowanego, uodpornionego na działanie promieni świetlnych i rozprzestrzenianie się płomienia typu AsXSn o napięciu znamionowym izolacji 0,6/1 kV. W związku z powyższym napięcie znamionowe linii po remoncie będzie wynosiło 0,4 kV, czyli pozostaje bez zmian. Linia będzie wykonywana w technologii izolowanej, z użyciem słupów wirowych typu E, które nie występują w wysokości 10 m, dlatego projekt przewiduje słupy w wysokości 10,5 m. Stara linia jest typu AL 4x35mm2 + 1x16mm2, co oznacza przewód aluminiowy (A) goły, wielodrutowy (L) o przekroju 35mm2, natomiast 1x16mm2 to przewód wykorzystywany do oświetlenia ulicznego. Nowa linia będzie typu ASXSN 4x70mm2 + 2x25mm2, co oznacza przewód elektroenergetyczny samonośny o izolacji z polietylenu usieciowanego z naturalną żyłą nośną ze stopu aluminiowego o przekroju 70mm2, natomiast 2x25mm2 to przewód wykorzystywany do oświetlenia ulicznego.
Z przedstawionych przez uczestnika postępowania informacji zatem wynika, że w wyniku planowanych na działce skarżącej prac w istocie nastąpi poprawa stanu technicznego infrastruktury elektroenergetycznej w sposób istotnie wpływający na bezpieczeństwo jej użytkowania, w tym dla otoczenia i samej skarżącej, która działkę nr 437/2 użytkuje rolniczo. Poprawie ulegnie jakość sieci elektroenergetycznej. Remont ten będzie zatem korzystny także dla samej skarżącej, która będzie korzystać z bezpieczniejszej sieci, a przy wykonywaniu prac polowych i użytkowaniu działki w mniejszym stopniu będzie narażona na ryzyko porażenia prądem. Zebrane dowody nie wskazują na zmianę przebiegu linii bądź jej istotnych parametrów technicznych. Za przyjęciem, że prowadzone roboty budowlane mieszczą się w kategorii remontu linii elektroenergetycznej, przemawia treść wniosku uczestnika postępowania oraz jego wyjaśnień. Nie ulega wątpliwości, że na linię energetyczną trzeba patrzeć jak na pewną całości i w tym kontekście oceniać, czy mamy do czynienia z remontem, czy przebudową. Jak to wyżej podniesiono, skoro nie dochodzi do zmiany parametrów technicznych, takich jak zmiana napięcia, długości linii napowietrznej, zmiana jej przebiegu, miejsca lub sposobu posadowienia poszczególnych słupów, zwiększenie mocy lub zwiększenie pola elektromagnetycznego, to planowane roboty trudno jest zakwalifikować jako odpowiadające swoim zakresem definicji z art. 3 pkt 7a ustawy Prawo budowlane (przebudowa).
Przed wydaniem decyzji organ drugiej instancji w piśmie z 10 grudnia 2019 r. zawiadomił skarżącą o możliwości zapoznania się ze zgromadzoną dokumentacją oraz wypowiedzenia się w terminie 7 dni od dnia doręczenia zawiadomienia. Zawiadomienie to doręczono skarżącej 18 grudnia 2019 r., zaś decyzję wydano dopiero [...] r. Skarżąca miała zatem wystarczająco dużo czasu, aby ustosunkować się do informacji o zakresie planowanych na jej działce prac przez uczestnika postępowania. Z prawa tego jednakże nie skorzystała.
W świetle powyższego uznać należy, że planowane na działce skarżącej prace mają charakter remontu, bowiem prowadzą do odtworzenia stanu pierwotnego przy czym dopuszcza się stosowanie wyrobów budowlanych innych niż użyto pierwotnie. Nie zmienią się parametry techniczne i użytkowe obiektu. Nie ma w tym wypadku istotnego znaczenia, że na mapie stanowiącej załącznik do decyzji organu pierwszej instancji oraz we wniosku uczestnik postępowania wskazał, że jest to "przebudowa" linii napowietrznej 0,4 kV, skoro zaznaczył przy tym, że "przebudowa" ma polegać na opisanej wyżej wymianie przewodów ze słupami, która w istocie stanowi remont, co wyjaśnił ostatecznie organ drugiej instancji w postępowaniu prowadzonym na skutek wniesienia przez skarżącą odwołania.
W tym stanie rzeczy stanowisko organów administracji uznać zatem należy za prawidłowe, a stan sprawy za dostatecznie wyjaśniony. Tym samym sformułowane w skardze zarzuty naruszenia przepisów prawa procesowego i materialnego nie zasługują na uwzględnienie.
Ze względu na powyższe sąd stwierdził, że zaskarżona decyzja nie narusza prawa i dlatego na podstawie art. 151 p.p.s.a. oddalił skargę.
dc
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło