II SA/Łd 310/14
PostanowienieWSA w Łodzi2014-10-09
Skład orzekający: Agnieszka Grosińska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy strona, która posiada majątek (dom, nieruchomość rolną, mieszkanie, samochód) i osiąga dochody z emerytur w łącznej kwocie 4.130 zł miesięcznie, może ubiegać się o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym (zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata) w postępowaniu sądowym?Ratio decidendi
Wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym nie zasługuje na uwzględnienie, ponieważ strona posiada majątek (dom, nieruchomość rolną, mieszkanie, samochód) i osiąga dochody, które wykluczają zaliczenie jej do grona osób ubogich. Deklarowane wydatki, w tym na eksploatację samochodu i spłatę pożyczki, nie są uznawane za wydatki konieczne, które usprawiedliwiałyby zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata. Strona powinna znaleźć pokrycie w kosztach postępowania poprzez ograniczenie wydatków niebędących niezbędnymi dla utrzymania.Stan faktyczny
Skarżący S.G. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy (zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata) po tym, jak Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi oddalił jego skargę na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Ł. nakazującą rozbiórkę budynku mieszkalnego. Skarżący wraz z żoną utrzymują się z emerytur w łącznej kwocie 4.130 zł, posiadają dom, nieruchomość rolną, mieszkanie i samochód. Deklarowane przez skarżącego wydatki obejmują m.in. opłaty za mieszkanie, leki, paliwo i remonty samochodu, spłatę pożyczki.Rozstrzygnięcie
Postanowiono odmówić przyznania prawa pomocy.Pełny tekst orzeczenia
Starszy Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Łodzi - Wydział II Agnieszka Grosińska po rozpoznaniu w dniu 9 października 2014 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku S.G. o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata w sprawie ze skarg W.B. i S.G. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Ł. z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie nakazu rozbiórki budynku mieszkalnego postanawia odmówić przyznania prawa pomocy. AG
II SA/Łd 310/14
U z a s a d n i e n i e
Wyrokiem z dnia 16 września 2014 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w łodzi oddalił skargi W.B. i S.G. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Ł. w przedmiocie nakazu rozbiórki budynku mieszkalnego.
W tym samym dniu skarżący S.G. wystąpił z wnioskiem o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata.
Jak wynika ze złożonego na urzędowym formularzu oświadczenia o stanie rodzinnym, majątku i dochodach skarżący pozostaje we wspólnym gospodarstwie domowym z żoną. Małżonkowie utrzymują się z emerytur w łącznej kwocie 4.130 zł, posiadają dom o powierzchni 90,63 mkw., nieruchomość rolną o powierzchni 2,3 ha oraz mieszkanie o powierzchni 67,8 ha. Strona oświadczyła również, że nie zatrudnia i nie pozostaje w innym stosunku prawnym z adwokatem ani radcą prawnym. W uzasadnieniu wniosku skarżący wskazał, że opłaty za mieszkanie wraz z telefonami (w tym komórkowym), internetem, energią elektryczną i gazem kształtują się na poziomie ok. 1300 zł. Skarżący oświadczył, że choruje na cukrzycę i chorobę wieńcową, na leki wydaje ok. 250 zł. Płaci podatki od nieruchomości, spłaca pożyczkę indywidualną, co powoduje, że łączne wydatki wraz z kosztami wyżywienia to ok. 3000 zł. Skarżący posiada samochód A, ponosi dodatkowo wydatki na paliwo i remonty.
Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Łodzi zważył, co następuje:
Zgodnie z treścią art. 243 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.) – dalej p.p.s.a., prawo pomocy może być przyznane stronie na jej wniosek złożony przed wszczęciem postępowania lub w toku postępowania. Jednocześnie ustawodawca w art. 246 § 1 p.p.s.a. uzależnił przyznanie prawa pomocy od wykazania przez stronę, że nie ma ona środków na poniesienie jakichkolwiek kosztów postępowania (przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym) lub że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym).
W rozpoznawanej sprawie kwestią wymagającą rozważenia jest prawo strony skarżącej do przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie pełnomocnika. Biorąc pod uwagę informacje przedstawione przez skarżącego, należy stwierdzić, iż wniosek nie zasługuje na uwzględnienie.
Na uwadze należało mieć przede wszystkim fakt, iż łączne dochody skarżącego i jego żony kształtują się na poziomie 4.130 zł, a wnioskodawca posiada majątek w postaci domu jednorodzinnego, nieruchomości rolnej, mieszkania i samochodu osobowego. Wysokość deklarowanych dochodów oraz fakt posiadania majątku wyklucza możliwość zaliczenia skarżącego do grona osób ubogich, z myślą o których stworzona została instytucja prawa pomocy. Odnosząc się natomiast do wskazywanej przez stronę wysokości wydatków, które uniemożliwiają, zdaniem skarżącej, ponoszenie ciężaru udziału w postępowaniu sądowym, stwierdzić należy, iż dla oceny zasadności wniosku o przyznanie prawa pomocy nie tyle jest istotna wysokość deklarowanych przez stronę wydatków, co kwota wydatków uznawanych za niezbędne do zaspokojenia podstawowych potrzeb rodziny i zapewnienia jej prawidłowego funkcjonowania. Tymczasem analiza struktury wydatków, jakie zostały wskazane przez skarżącego nie uzasadnia twierdzenia, iż były to w całości wydatki, których ponoszeniu należy przyznać pierwszeństwo przed wydatkami związanymi z udziałem w postępowaniu przed sądem administracyjnym. O ile bowiem nie ulega wątpliwości, iż za wydatki konieczne uznać należy koszty zakupu żywności, środków czystości czy zapewnienia opieki lekarskiej dla członków rodziny, to jednak posługiwanie się argumentem o przeznaczeniu kwoty na spłatę pożyczki, eksploatację samochodu i nabycie paliwa nie może zasługiwać na aprobatę. Należy bowiem zwrócić uwagę, iż o ile posiadanie samochodu osobowego mieści się w ramach współczesnych standardów życiowych, o tyle posiadanie samochodu w przypadku osoby ubiegającej się o prawo pomocy standard ten przekracza (por. post. WSA w Warszawie z dnia 25 listopada 2009 r., V SA/Wa 1473/09).
W ocenie Referendarza sądowego przyznanie prawa pomocy w analizowanej sytuacji, przy uwzględnieniu wskazanej przez skarżącego wysokości deklarowanych dochodów rodziny, oznaczałoby przeniesienie ciężaru udziału w postępowaniu strony dysponującej środkami finansowymi na ogół obywateli, czego nie można zaakceptować. Tymczasem, strona dla wydatków związanych z postępowaniem sądowym winna znaleźć pokrycie w swych dochodach przez odpowiednie ograniczenie innych wydatków niebędących niezbędnymi dla utrzymania, a ubiegający się o taką pomoc winien poczynić oszczędności we własnych wydatkach, do granic zabezpieczenia koniecznych kosztów utrzymania siebie i rodziny
Powyższe prowadzi do wniosku, że żądanie strony nie może zostać uwzględnione, jako że nie została spełniona przesłanka przyznania prawa pomocy.
Wobec powyższego, na podstawie art. 246 § 1 pkt 1 i art. 258 § 2 pkt 7 p.p.s.a., orzeczono jak w postanowieniu.
AG
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło