II SA/Łd 316/06

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi Wydział II w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Grzegorz Szkudlarek (spr.), Sędziowie Sędzia NSA Ewa Markiewicz, Sędzia WSA Joanna Sekunda-Lenczewska, Protokolant referent stażysta Nina Krzemieniewska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 11 października 2006 r. sprawy ze skargi G. G. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Ł. z dnia [...] nr [...] znak: [...] w przedmiocie nakazu rozbiórki budowli 1. oddala skargę; 2. przyznaje i nakazuje wypłacić z Funduszu Skarbu Państwa Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi adwokat D. G. posiadającej Kancelarią Adwokacką w Ł. przy ulicy A 111, z tytułu nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu kwotę 240 złotych (słownie: dwieście czterdzieści) powiększoną o należny podatek od towarów i usług. W dniu 11 stycznia 2005 r. G. G. dokonał w Starostwie Powiatowym w P. zgłoszenia robót obejmujących wykonanie remontu i modernizacji istniejącego budynku gospodarczego (garażu) położonego w P. na działce nr ewid. 408, przy ul. A nr 31. Zgodnie z treścią złożonego przez inwestora wniosku, roboty budowlane miały polegać na dociepleniu ścian i dachu budynku gospodarczego z wyłączeniem ściany granicznej od strony sąsiada oraz wymianie drzwi z użyciem materiałów innych od tych z jakich jest wykonany dotychczasowy budynek. Pismem z dnia 29 sierpnia 2005 r. T. i B. U. wnieśli o wszczęcie przez Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w P. postępowania wyjaśniającego w sprawie budowy prowadzonej na nieruchomości należącej do G. G. . W wyniku przeprowadzonych w dniu 20 września 2005 r. oględzin przedmiotowej nieruchomości, organ I instancji stwierdził, że zakres wykonanych robót jest rozbieżny w stosunku do zakresu robót opisanych w zgłoszeniu z dnia 11 stycznia 2005 r. Inwestor rozebrał budynki usytuowane na działce oprócz budynku garażu. W lipcu 2005 r. przystąpił do budowy wiaty o wymiarach 9,40 m x 9,40 m, z prefabrykowanych elementów ogrodzeniowych. Wiata wybudowana jest bezpośrednio przy ścianie budynku mieszkalnego położonego przy ul. A 29A. Obiekt nie posiada w granicy własnej ściany oddzielenia przeciwpożarowego. Dach o konstrukcji drewnianej, kryty papą jest oparty na ścianach. Pozostawiony na działce garaż znajduje się wewnątrz nowo wybudowanej wiaty. Inwestor ponadto oświadczył, że nie ubiegał się o pozwolenie na budowę przedmiotowej wiaty. Pismem z dnia 28 października 2005 r. organ I instancji wezwał G. G. do przedłożenia wypisu i wyrysu obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego lub ostatecznej w dniu wszczęcia postępowania decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, w przypadku braku obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. Pismem z dnia 7 listopada 2005 r. inwestor przedłożył zaświadczenie Urzędu Miejskiego w P., Wydział Gospodarki Nieruchomościami i Urbanistyki Referat Urbanistyki stwierdzające, że dla terenu położonego w P. przy ul. A 31 nie ma obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego oraz złożył oświadczenie, że nie posiada decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, o której mowa w przepisie art. 48 ust. 2 pkt. 1b ustawy Prawo budowlane. Decyzją z dnia [...] nr [...] Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w P., działając na podstawie art. 48 ust. 1 ustawy z dnia7 lipca 1994 r. prawo budowlane (tj. Dz. U. z 2000 r. Nr 106 poz. 1126 z późn. zm.), nakazał G. G. dokonanie rozbiórki samowolnie wybudowanej wiaty. W uzasadnieniu organ wyjaśnił, że przyczyną wydania decyzji nakazującej rozbiórkę było przedłożone przez skarżącego zaświadczenie Urzędu Miejskiego w P. z którego wynika, iż dla terenu położonego w P. przy ul. A 31 nie ma obowiązującego planu zagospodarowania przestrzennego, jak również, to że skarżący nie posiada decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu. Od decyzji organu I instancji G. G. wniósł odwołanie, w którym podniósł, że w wyniku podjętych czynności budowlanych część budynku gospodarczego uległa zniszczeniu, gdyż znajdowała się w bardzo złym stanie technicznym. W związku z powyższym lewa ściana garażu została odsunięta o około 40 cm, natomiast prawa stanęła na miejscu zawalonego budynku gospodarczego. Skarżący wskazał, że konstrukcję dachu wykonał we własnym zakresie. Nowopowstały dach wiaty znalazł się powyżej istniejącego dachu garażu. Ponadto podniósł, że po zakończeniu prac planował wyjaśnienie stanu prawnego powstałej budowli. Po rozpatrzeniu odwołania od decyzji nakazującej właścicielowi nieruchomości dokonanie rozbiórki samowolnie wybudowanej wiaty, [...] Wojewódzki Inspektorat Nadzoru Budowlanego w Ł., decyzją z dnia [...] nr [...], działając na podstawie art. 138 § 1 pkt. 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (tj. Dz. U. z 2000 r. nr 98. poz. 1071 ze zm.) w związku z art. 48 ust. 1 ustawy Prawo budowlane – utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. W uzasadnieniu organ wyjaśnił, że zgodnie z art. 48 ust. 2 pkt 1 i 2 Prawa budowlanego, jeżeli budowa obiektu lub jego części będącej w budowie lub wybudowanej bez wymaganego pozwolenia na budowę jest zgodna z przepisami o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym oraz nie narusza przepisów, w tym techniczno-budowlanych, w zakresie uniemożliwiającym doprowadzenie obiektu budowlanego lub jego części do stanu zgodnego z prawem — właściwy organ wstrzymuje postanowieniem prowadzenie robót budowlanych. Ponieważ stwierdzony stan faktyczny nie spełnia wymogów dotyczących przepisów o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, to nie ma podstaw do legalizacji obiektu. Zatem zaskarżone rozstrzygnięcie organu I instancji jest prawidłowe. Odnosząc się do opisanych w odwołaniu okoliczności i wyjaśnień dotyczących realizacji obiektu, organ odwoławczy stwierdził brak podstaw do ich uwzględnienia ze względu na stan prawny regulujący w sposób jednoznaczny działania organu nadzoru budowlanego po stwierdzeniu samowoli budowlanej bez możliwości uznania administracyjnego przy podjęciu rozstrzygnięcia. Na powyższą decyzję G. G. pismem z dnia 15 marca 2006 r. wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi, podnosząc argumenty jak w odwołaniu od decyzji organu I instancji. W odpowiedzi na skargę [...] Wojewódzki Inspektorat Nadzoru Budowlanego w Ł. wniósł o jej oddalenie. Odnosząc się do zarzutów podnoszonych w skardze organ wyjaśnił, że przedmiotowy obiekt nie był tylko przebudowany, skoro inwestor zamiast robót polegających na dociepleniu budynku gospodarczego – garażu, zgodnie ze zgłoszeniem, wykonał nowy obiekt – wiatę, bez wymaganego pozwolenia na budowę, pod którą usytuowany jest garaż. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z treścią art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Natomiast, w myśl art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153 poz. 1270) – dalej p.p.s.a., sąd uwzględniając skargę na decyzję lub postanowienie: 1) uchyla decyzję lub postanowienie w całości lub w części, jeżeli stwierdzi: a) naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, b) naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, c) inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy; 2) stwierdza nieważność decyzji lub postanowienia w całości lub w części, jeżeli zachodzą przyczyny określone w art. 156 Kodeksu postępowania administracyjnego lub w innych przepisach; 3) stwierdza wydanie decyzji lub postanowienia z naruszeniem prawa, jeżeli zachodzą przyczyny określone w Kodeksie postępowania administracyjnego lub innych przepisach. Z wymienionych przepisów wynika, iż sąd bada legalność zaskarżonej decyzji pod kątem jej zgodności z prawem materialnym, określającym prawa i obowiązki stron oraz z prawem procesowym, regulującym postępowanie przed organami administracji publicznej. Sąd nie przejmuje, zatem sprawy administracyjnej do końcowego załatwienia, lecz jedynie dokonuje oceny działalności organu orzekającego z punktu widzenia kryterium legalności. W następstwie rozpoznania skargi wniesionej w niniejszej sprawie, nie będąc ograniczonym zarzutami i wnioskami skargi oraz przywołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 p.p.s.a.) Wojewódzki Sąd Administracyjny nie dopatrzył się w zaskarżonej decyzji oraz w decyzji ją poprzedzającej naruszeń prawa rodzących konieczność wyeliminowania obu decyzji z obrotu prawnego. Organy administracyjne działające w niniejszej sprawie prawidłowo uznały przepis art. 48 ust. 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 roku - Prawo budowlane (tekst jednolity Dz. U. z 2003 roku, Nr 207, poz. 2016 ze zm.), w brzmieniu tego przepisu obowiązującym w czasie wydawania kwestionowanych decyzji, za podstawę prawną działania. Pismem z dnia 11 stycznia 2005 r. inwestor zgłosił zamiar przeprowadzenia robót budowlanych mających polegać na obłożeniu ścian zewnętrznych, dociepleniu ścian zewnętrznych i drzwi z wyłączeniem prac przy ścianie granicznej od strony sąsiada, jak również na dociepleniu i modernizacji dachu. Z dokumentów dołączonych do niniejszej sprawy wynika, iż w trakcie prowadzonych na nieruchomości prac doszło do rozbiórki części istniejących budynków. Pozostał jedynie garaż. W lipcu 2005 r. G. G. rozpoczął budowę wiaty z prefabrykowanych elementów ogrodzeniowych o wymiarach 9,40 m x 9,40 m i wysokości od strony północnej 3,50 m, od strony południowej 3,00 m. Drewniany dach został pokryty papą i wsparty na ścianach. Słupy zamontowane w stopach fundamentowych. Ściana zachodnia wiaty została wykonana z desek od zewnątrz pokrytych papą nad parkanem sąsiedniej nieruchomości. Część wiaty wychodzi poza obrys budynku mieszkalnego. Istniejący na działce garaż znajduje się wewnątrz nowo wybudowanej wiaty. W aktach znajduje się również oświadczenie inwestora, że nie ubiegał się o wydanie decyzji pozwolenia na budowę wiaty. Zgodnie z art. 48 ust. 2 pkt 1 i 2 Prawa budowlanego, jeżeli budowa obiektu lub jego części będącej w budowie lub wybudowanej bez wymaganego pozwolenia na budowę jest zgodna z przepisami o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, a w szczególności: a) ustaleniami obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego albo, b) ustaleniami ostatecznej, w dniu wszczęcia postępowania decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, w przypadku braku obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, oraz nie narusza przepisów, w tym techniczno-budowlanych, w zakresie uniemożliwiającym doprowadzenie obiektu budowlanego lub jego części do stanu zgodnego z prawem — właściwy organ wstrzymuje postanowieniem prowadzenie robót budowlanych. Pismem z dnia 28 października 2005 r. organ I instancji wezwał G. G. do przedłożenia wypisu i wyrysu obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego lub ostatecznej w dniu wszczęcia postępowania decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, w przypadku braku obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. Pismem z dnia 7 listopada 2005 r. inwestor przedłożył zaświadczenie Urzędu Miejskiego w P., Wydział Gospodarki Nieruchomościami i Urbanistyki Referat Urbanistyki stwierdzające, że dla terenu położonego w P. przy ul. A 31 nie ma obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego oraz złożył oświadczenie, że nie posiada decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, o której mowa w przepisie art. 48 ust. 2 pkt. 1b ustawy Prawo budowlane. Z uwagi na fakt, iż inwestor nie spełnił wyżej określonych wymogów dotyczących przepisów o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, nie było podstaw do zastosowania przepisów o legalizacji obiektu. W związku z powyższym, organ prowadzący postępowanie w sprawie, działając zgodnie z treścią art. 48 ust. 1 prawa budowlanego, nakazał w drodze decyzji, rozbiórkę obiektu budowlanego lub jego części, będącego w budowie albo wybudowanego bez wymaganego pozwolenia na budowę. W niniejszej sprawie jest poza sporem, iż inwestor rozpoczął i zakończył prace przy budowie przedmiotowego obiektu budowlanego nie posiadając wymaganego przepisami prawa pozwolenia na budowę. Stosownie natomiast do dyspozycji przepisu art. 28 prawa budowlanego, roboty budowlane można rozpocząć jedynie na podstawie ostatecznej decyzji o pozwoleniu na budowę. Wyjątki od owej generalnej zasady określają przepisy art. 29 i 30 tejże ustawy, jednakże obiekt budowlany wzniesiony przez skarżącego nie jest obiektem w owych przepisach wymienionym i wobec niego winny mieć zastosowanie ogólne reguły rządzące możliwością rozpoczęcia robót budowlanych. Mając powyższe na uwadze należy stwierdzić, że wzniesienie przez skarżącego przedmiotowego obiektu budowlanego – bez wymaganego prawem pozwolenia na budowę – jest samowolą budowlaną rodzącą potrzebę zastosowania nakazu rozbiórki. Z tych wszystkich względów należało orzec jak powyżej. O kosztach postępowania orzeczono na podstawie art. 250 p.p.s.a. i § 18 ust. 1 pkt 1 lit. c rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. (Dz. U. 163 Nr 1348), w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenie przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu.