II SA/Łd 318/17

Dnia 24 maja 2017 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział II w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA – Sławomir Wojciechowski po rozpoznaniu w dniu 24 maja 2017 roku na posiedzeniu niejawnym wniosku Spółki A z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w P. o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji w sprawie ze skargi Spółki A z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w P. na decyzję Wojewódzkiego Lekarza Weterynarii w Ł. z dnia [...], Nr [...] w przedmiocie nakazu wniesienia opłaty za nadzór nad zorganizowanym poza gospodarstwami punktem przetwórstwa mleka p o s t a n a w i a: - odmówić wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji. JK Spółka A z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w P. skierowała do sądu administracyjnego skargę na decyzję [...] Wojewódzkiego Lekarza Weterynarii w Ł. z dnia [...], nr [...] w przedmiocie nakazu wniesienia opłaty za nadzór nad zorganizowanym poza gospodarstwami punktem przetwórstwa mleka. Jednocześnie z wniesieniem skargi skarżąca wystąpiła do [...] Wojewódzkiego Lekarza Weterynarii w Ł. z wnioskiem o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji. W uzasadnieniu wniosku jego autor wyjaśnił, że zaskarżoną decyzją [...] Wojewódzki Lekarz Weterynarii w Ł. utrzymał w mocy decyzję Powiatowego Lekarza Weterynarii w K. z dnia [...], nr [...], zobowiązującą stronę do wniesienia opłaty stanowiącej należność budżetową o charakterze publiczno-prawnym w wysokości 1.805,63 zł. Dalej strona dostrzegła, iż w dniu 13 marca 2017 roku wniosła skargę kasacyjną od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z dnia 13 grudnia 2016 roku w sprawie o sygn. akt II SA/Łd 771/16. Skarga kasacyjna została wniesiona w sprawie, w której organ zobowiązał skarżącą do wniesienia opłaty stanowiącej należność budżetową o charakterze publicznoprawnym z tytułu czynności wykonywanych przez organ na podstawie ustawy z dnia 29 stycznia 2004 roku o Inspekcji Weterynaryjnej (tekst jedn. Dz. U. z 2015 roku, poz. 1482 ze zm.). Zasadniczy zakres wykonywanych przez organ czynności i zasady wymierzenia opłaty w niniejszej sprawie zbieżne są z zakresem tych czynności i zasadami, które były podstawą do wniesienia skargi kasacyjnej. Zarzut podniesiony przez stronę związany jest z niewłaściwym zastosowaniem przepisów prawa materialnego stanowiących podstawę wymierzanych przez organ opłat (przepisów ustawy o Inspekcji Weterynaryjnej oraz rozporządzenia wydanego na ich podstawie). Tym samym w interesie skarżącej jest uzyskanie wstrzymania wykonania decyzji z uwagi na to, że zainicjowała postępowanie przed Naczelnym Sądem Administracyjnym zmierzające do uzyskania wyroku, w którym Sąd dokona oceny prawnej zastosowania przepisów prawa materialnego, które stanowią podstawę do rozstrzygnięcia również sprawy objętej niniejszym postępowaniem. Brak wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji będzie skutkował wykonaniem decyzji, na której ocenę – przez Wojewódzki Sąd Administracyjny – może mieć wpływ rozstrzygnięcie wydane w związku z wniesieniem skargi kasacyjnej, przy czym nie można wykluczyć, że rozstrzygnięcie nie będzie zgodne z wnioskiem skarżącej. Wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji pozostaje również w interesie publicznym. Zgodnie z art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 17 grudnia 2004 roku o odpowiedzialności za naruszenie dyscypliny finansów publicznych (tekst jedn. Dz. U. z 2013 roku, poz. 168 ze zm.) naruszeniem dyscypliny finansów publicznych jest m.in. nieustalenie należności Skarbu Państwa, jednostki samorządu terytorialnego lub innej jednostki sektora finansów publicznych albo ustalenie takiej należności w wysokości niższej niż wynikająca z prawidłowego obliczenia. Wobec tego w interesie organu jest zarówno ustalenie należności w przypadku istnienia właściwej podstawy prawnej, jak i ustalenie jej prawidłowej wysokości. Pełnomocnik zauważył przy tym, że postępowanie zainicjowane przez skarżącą przed Naczelnym Sądem Administracyjnym pozwoli na uzyskanie oceny prawnej stosowania przez organ przepisów prawa materialnego stanowiących podstawę do rozstrzygnięcia niniejszej sprawy i tym samym przyczyni się do prowadzenia postępowania zgodnie z powołanymi przepisami. W odpowiedzi na skargę [...] Wojewódzki Lekarz Weterynarii w Ł. stwierdził, że wobec braku podstaw do wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji, wnosi o rozpoznanie wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji przez Sąd. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 61 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2016 roku, poz. 718 ze zm., dalej jako: "P.p.s.a."), po przekazaniu sądowi skargi, sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części aktu lub czynności, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Dotyczy to także aktów wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach tej samej sprawy. W sprawie przedmiotem skargi jest decyzja Wojewódzkiego Lekarza Weterynarii utrzymująca w mocy decyzję Powiatowego Lekarza Weterynarii w sprawie zobowiązania do wniesienia opłaty stanowiącej należność budżetową o charakterze publiczno – prawnym. Oceniając zasadność wniosku o wstrzymanie wykonania w pierwszej kolejności podnieść należy, iż konstrukcja przepisu art. 61 § 3 P.p.s.a. wylicza wyczerpująco przesłanki wstrzymania wykonania decyzji, a inicjatywa do wykazywania tych okoliczności przysługuje stronie skarżącej. Zatem to na wnioskodawcy spoczywa obowiązek szczególnie wnikliwego uzasadnienia wniosku o wstrzymanie wykonania danego aktu. W interesie strony leży niewątpliwie najbardziej wyczerpujące wykazanie przesłanek uzasadniających zastosowanie ochrony tymczasowej (por. np. postanowienia NSA z dnia 10 lutego 2014 roku, I FSK 76/14; z dnia 18 grudnia 2013 roku, II FSK 2654/13; z dnia 8 października 2013 roku, II OSK 2290/13; wszystkie powołane orzeczenia są dostępne w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych pod adresem orzeczenia.nsa.gov.pl). Wstrzymanie wykonania jest instytucją wyjątkową, której zastosowanie jest możliwe jedynie w ściśle określonych przypadkach wynikających z treści art. 61 § 3 P.p.s.a. Brak jednoznacznego wskazania i uprawdopodobnienia przesłanek wymaganych przez przepis uniemożliwia ocenę zasadności złożonego przez stronę wniosku. Sąd nie orzeka o wstrzymaniu wykonania aktu z urzędu, a wobec tego nie może stwierdzić, czy wykonanie aktu zagraża powstaniem znacznej szkody lub trudnych do odwrócenia skutków, jeżeli skarżący nie przytoczą w tym zakresie wystarczających okoliczności. Uzasadnienie wniosku powinno odnosić się do konkretnych zdarzeń (okoliczności) świadczących o tym, że w stosunku do wnioskodawcy wstrzymywanie wykonania zaskarżonego aktu lub czynności jest uzasadnione (por. B. Dauter, B. Gruszczyński, A. Kabat, M. Niezgódka-Medek, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Kraków 2005, s. 168). Jednocześnie należy wyjaśnić, że niebezpieczeństwo, o którym mowa w powołanym wyżej art. 61 § 3 P.p.s.a., oznacza, że chodzi o taką szkodę, która nie będzie mogła być wynagrodzona przez późniejszy zwrot spełnionego i wyegzekwowanego świadczenia, ani też nie będzie możliwe przywrócenie rzeczy do pierwotnego stanu. W szczególności będzie to miało miejsce w takich wypadkach, gdy grozi utrata przedmiotu świadczenia, który wskutek swych właściwości nie może być zastąpiony innym przedmiotem, a jego wartość pieniężna nie przedstawiałaby znaczenia dla skarżącego, lub gdyby zachodziło niebezpieczeństwo poniesienia straty na życiu i zdrowiu (por. J. Tarno, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Warszawa 2010, s. 208). Z kolei trudne do odwrócenia skutki, o których mowa w powołanym przepisie, to takie prawne lub faktyczne skutki, które raz zaistniałe powodują istotną lub trwałą zmianę rzeczywistości, przy czym powrót do stanu poprzedniego może nastąpić po dłuższym czasie lub przy stosunkowo dużym nakładzie sił i środków. Podkreślić przy tym należy, że wskazanie niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków wymaga podania okoliczności, z którymi wiąże się szkoda lub trudne do odwrócenia skutki. W niniejszej sprawie wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji pełnomocnik skarżącej uzasadnił jedynie faktem wniesienia przez skarżącą skargi kasacyjnej od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z dnia 13 grudnia 2016 roku wydanego w analogicznej, w jego ocenie, sprawie o sygn. akt II SA/Łd 771/16, a ponadto stwierdził, że wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji pozostaje w interesie publicznym. Argumentacji tej pełnomocnik w żadnej mierze nie odniósł do przesłanek wstrzymania wykonania decyzji przez Sąd, o których mowa w wyżej powołanym art. 61 § 3 P.p.s.a. Tymczasem, aby skutecznie dochodzić wstrzymania wykonania decyzji strona skarżąca powinna była wykazać, na czym w analizowanej sprawie miałby polegać wyrządzenie jej znacznej szkody lub na czym miałyby polegać trudności w odwróceniu skutków wynikających z wykonania zaskarżonej decyzji. W tym stanie rzeczy stwierdzić należy, że analiza powyższych stwierdzeń przywołanych na jego uzasadnienie, nie pozwala przyjąć, że sytuacja skarżącej jest na tyle wyjątkowa, że czyni zasadnym wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji. Podkreślić przy tym należy, że nawet jeżeli wskazana przez pełnomocnika należność budżetowa o charakterze publiczno-prawnym objęta zaskarżoną decyzją zostanie wyegzekwowana przymusowo, a następnie okaże się, że w wyniku ewentualnego uwzględnienia skargi zajdą przesłanki do jej zwrotu, organ zobligowany będzie wyegzekwowaną należność zwrócić skarżącej. Wskazane w decyzji zobowiązanie (należność budżetowa) należy do kategorii zobowiązań publicznoprawnych, co tym samym powoduje, że nie zachodzi niebezpieczeństwo definitywnej utraty wyegzekwowanej kwoty. W rozpoznawanej sprawie autor skargi nie przytoczył okoliczności, które mogłyby uzasadniać wstrzymanie wykonania kwestionowanej decyzji, bowiem za takowe nie można uznać powołania się na wniesienia skargi kasacyjnej, czy też zarzutu naruszenia dyscypliny finansów publicznych. Jednocześnie Sąd, dokonując analizy akt sprawy, nie dopatrzył się również występowania przesłanek ustawowych warunkujących uwzględnienie wniosku skarżącej. Na marginesie należy jedynie dodać, że celem instytucji wstrzymania wykonania decyzji jest ukształtowanie stosunków do czasu rozpoznania skargi w zakresie zapobieżenia znacznej szkodzie lub trudnym do odwrócenia skutkom, a nie ocena legalności decyzji. W związku z tym rozstrzygnięcie w przedmiocie wstrzymania wykonania decyzji nie jest uzależnione od zasadności samej skargi, a tym bardziej faktu wniesienia przez skarżącą skargi kasacyjnej od wyroku wydanego w analogicznej sprawie. Rozpoznanie wniosku o wstrzymanie wykonania decyzji abstrahuje od ostatecznego rozstrzygnięcia sprawy sądowoadministracyjnej. Podejmowane jest bowiem na wstępnym etapie postępowania. Fakt wniesienia wspomnianej skargi kasacyjnej nie mógł zatem stanowić podstawy oceny zasadności wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji w niniejszej sprawie. W tej sytuacji, sąd na podstawie art. 61 § 3 i 5 P.p.s.a. orzekł, jak w sentencji. JK