II SA/Łd 320/18
WyrokWSA w Łodzi2018-05-16
Skład orzekający: Jolanta Rosińska, Renata Kubot-Szustowska, Barbara Rymaszewska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy Samorządowe Kolegium Odwoławcze prawidłowo utrzymało w mocy decyzję Burmistrza o przyznaniu zasiłku okresowego w zaniżonej kwocie, biorąc pod uwagę zgłaszane przez wnioskodawcę potrzeby i jego sytuację życiową?Ratio decidendi
Sąd administracyjny oddalił skargę, uznając, że organy pomocy społecznej prawidłowo ustaliły wysokość i okres przyznania zasiłku okresowego. Przyznana kwota 317 zł mieściła się w ustawowych granicach (50% kryterium dochodowego do 418 zł) i uwzględniała zarówno sytuację życiową wnioskodawcy, jak i możliwości finansowe gminy. Pomoc społeczna ma charakter subsydiarny i nie może stanowić stałego źródła dochodu ani zaspokajać każdej potrzeby w kwocie wskazanej przez wnioskodawcę.Stan faktyczny
Skarżący S. N. złożył wniosek o przyznanie zasiłku okresowego i innych świadczeń z pomocy społecznej, powołując się na długotrwałą chorobę, bezrobocie oraz potrzebę zakupu opału, żywności i sprzętu komputerowego. Organ pierwszej instancji przyznał zasiłek okresowy w kwocie 317 zł miesięcznie. Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało tę decyzję w mocy, odrzucając zarzuty skarżącego dotyczące rzekomego przymuszania do podpisania wywiadu środowiskowego i nieprawidłowego ustalenia wysokości świadczenia. Skarżący wniósł skargę do WSA, zarzucając powtarzalność uzasadnień decyzji.Rozstrzygnięcie
Oddala skargę.Pełny tekst orzeczenia
Dnia 16 maja 2018 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział II w składzie następującym: Przewodnicząca Sędzia WSA Jolanta Rosińska, Sędziowie Sędzia WSA Renata Kubot- Szustowska, Sędzia WSA Barbara Rymaszewska (spr.), , Protokolant Referent stażysta Aleksandra Banasiak, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 16 maja 2018 roku sprawy ze skargi S. N. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w P. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie przyznania zasiłku okresowego z powodu długotrwałej choroby oddala skargę. A. P.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w P. decyzją z dnia [...], nr [...], po rozpatrzeniu odwołania S. N., utrzymało w mocy decyzję Burmistrza W. z dnia [...], nr [...] o przyznaniu zasiłku okresowego z powodu długotrwałej choroby w miesiącu grudniu 2017 roku w kwocie 317 zł miesięcznie.
Stan faktyczny sprawy przedstawia się w sposób następujący:
S. N. w piśmie z 1 grudnia 2017 roku wniósł o przyznanie na podstawie art. 38 ustawy z dnia 12 marca 2004 roku o pomocy społecznej (tekst jedn. Dz. U. z 2017 roku, poz. 1769, dalej jako: "u.p.s.") sumy 418 zł z powodu bezrobocia, na podstawie art. 39 u.p.s. kwoty 2 mln zł z powodu bezrobocia, na podstawie art. 38 u.p.s. sumy 418 zł z powodu przewlekłej choroby cukrzycy, na podstawie art. 39 u.p.s. sumy 20 mln zł z powodu przewlekłej choroby cukrzycy, na podstawie art. 38 u.p.s. sumy 418 zł z powodu długotrwałej choroby złamanie kości piętowej, na podstawie art. 39 u.p.s. sumy 20 mln zł z powodu długotrwałej choroby złamanie kości piętowej, na podstawie art. 39 u.p.s. sumy 200 mln zł na badania w związku ze złamaniem kości piętowej, na podstawie art. 39 u.p.s. sumy 2.000 zł na opał, na podstawie art. 39 u.p.s. sumy 3.000 zł na jedzenie (ustawa nakazuje przyznanie całość posiłku a nie tylko obozową część) ceny żywności gwałtownie rosną, na podstawie art. 39 u.p.s. sumy 20.000 zł na sprzęt komputerowy (laptop, drukarka itd.), który jest mi potrzebny do prowadzenia spraw sądowych, na podstawie art. 39 u.p.s. sumy 20.000 zł na listy do sądów i urzędów, dojazdy do sądów i prokuratur, na zakwaterowanie gdy jednego dnia nie będę mógł wszystkiego załatwić i na taksówki. W ww. wniosku jego autor poinformował, że: "W związku z licznymi przestępstwami popełnionymi przez pracowników organu pomocy społecznej nie jest zobowiązany przedstawić jakiekolwiek dokumenty ani pisać jakiekolwiek oświadczenia w tym oświadczenia z art. 233 kk".
W dniu 6 grudnia 2017 roku organ dokonał aktualizacji wywiadu środowiskowego z udziałem wnioskodawcy, w toku której ustalono sytuację zainteresowanego oraz skonkretyzowano jego potrzeby i oczekiwania jako: wniosek o udzielenie pomocy finansowej na zakup żywności, opału oraz zasiłku okresowego z powodu przewlekłej choroby. Kwestionariusz wywiadu został podpisany przez pracownika socjalnego i wnioskodawcę.
W tak ustalonym stanie faktycznym Burmistrz W. decyzją z dnia [...] przyznał S. N. zasiłek okresowy z powodu długotrwałej choroby w miesiącu grudniu 2017 roku w kwocie 317 zł miesięcznie. Jako podstawę prawną rozstrzygnięcia organ wskazał przepis art. 7, art. 8, art. 17 ust. 1 pkt 5, art. 38 ust. 1 pkt 1, ust. 2 pkt 1, ust. 3 pkt 1 i ust. 5, art. 106 ust. 1 i 4, art. 107, art. 109, art. 110 ust. 7 oraz art. 147 ust. 7 i 8 u.p.s. oraz rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 14 lipca 2015 roku w sprawie zweryfikowanych kryteriów dochodowych oraz kwot świadczeń pieniężnych z pomocy społecznej (Dz. U. poz. 1058).
Kwestionując powyższą decyzję odwołanie wniósł S. N. domagając się jej uchylenia i przyznania kwoty 418 zł na podstawie art. 38 u.p.s. i sumy 2 mln na podstawie art. 39 u.p.s. z tytułu bezrobocia. Decyzję wydano z rażącym naruszeniem prawa, podobnie jak w poprzednich decyzjach użyto tego samego szablonu, dlatego odwołanie – jak podkreślił jego autor – jest takie samo jak poprzednie w tej sprawie.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze, przywołaną na wstępie decyzją, po rozpoznaniu odwołania, utrzymało w mocy decyzję organu pierwszej instancji. W motywach rozstrzygnięcia organ opisał dotychczasowy przebieg postępowania wskazując następnie, iż przedmiotem decyzji jest kwestia przyznania odwołującemu zasiłku okresowego z powodu długotrwałej choroby w miesiącu grudniu 2017 roku w kwocie 317 zł miesięcznie. Jak podkreśliło Kolegium, złożone wraz z odwołaniem pisma S. N. noszące znamiona skargi na działanie organu pomocy społecznej i jego pracowników przy załatwianiu jego spraw z zakresu pomocy społecznej, podlegają rozpatrzeniu w toku postępowania.
Sięgając do treści art. 2 ust. 1, art. 3 ust. 3 i ust. 4, art. 4 i art. 11 ust. 2 u.p.s. Kolegium w odniesieniu do kwestii "przymuszania do podpisania wywiadu", "przymuszania do wypełniania formularzy", "poddawaniu stresom" "znęcania się nad osobą potrzebującą w celu wymuszenia określonego zachowania", Kolegium napisało, że ustawa szczegółowo reguluje kwestie dotyczące postępowania w sprawie świadczeń z pomocy społecznej i organizacji pomocy społecznej (struktury organizacyjnej pomocy społecznej). Następnie cytując treść art. 100 ust. 1, art. 107 i art. 119 u.p.s. oraz rozporządzenia Ministra Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej z dnia 25 sierpnia 2016 roku w sprawie rodzinnego wywiadu środowiskowego (Dz. U. z 2017 roku, poz. 1788) Kolegium podkreśliło, że nie można podzielić zarzutów odwołującego pod adresem pracowników organu pomocy społecznej, którzy w ramach obowiązków służbowych muszą podejmować niezbędne czynności w celu ustalenia, wyjaśnienia rzeczywistej sytuacji osobistej, rodzinnej, dochodowej i majątkowej osoby (lub rodziny) występującej o pomoc społeczną. Następuje to w formie wywiadu środowiskowego (bądź jego aktualizacji), który wymaga czynnego udziału takiej osoby, a wywiad przeprowadza się u osób i rodzin korzystających lub ubiegających się o świadczenia z pomocy społecznej i z tymi osobami lub rodzinami w miejscu ich zamieszkania lub pobytu.
W ocenie Kolegium, akta sprawy potwierdzają, że pracownik socjalny dokonał w dniu 6 grudnia 2017 roku aktualizacji wywiadu z udziałem wnioskodawcy. Wprawdzie w kwestionariuszu wywiadu pracownik socjalny zaznaczył, że w związku ze złożonym wnioskiem odwiedził "środowisko zamieszkania", jednakże "mimo wcześniejszych rozmów i odwiedzin w miejscu zamieszkania, Pan N. po raz kolejny nie wpuścił pracownika socjalnego do budynku", stwierdzając w dniu składania wniosku o pomoc, że "sytuacja bytowa i finansowa nie uległa zmianie". Pracownik socjalny zaznaczył, że odwołujący jest osobą roszczeniową i konfliktową, nie zezwala na przeprowadzenie wywiadu środowiskowego w miejscu zamieszkania pracownikowi socjalnemu, nadal grozi sądem i składa kolejne odwołania od decyzji. Pracownik socjalny wskazał w kwestionariuszu wywiadu, że jest mu bardzo trudno przeprowadzić konstruktywną rozmowę, gdyż "klient jest negatywnie nastawiony na każde zadane pytanie przez pracownika socjalnego". Jednocześnie pracownik socjalny wskazał, że sytuacja rodzinna, bytowa i mieszkaniowa S. N. jest mu znana od wielu lat.
Ponadto, jak dostrzegło Kolegium sięgając do akt spraw związanych z przyznaniem S. N. pomocy społecznej w październiku 2017 roku (znanych Kolegium z urzędu), decyzje te były poprzedzone wywiadem środowiskowym przeprowadzonym w dniu 13 października 2017 roku, a odwołujący przedłożył pracownikowi socjalnemu szereg oświadczeń.
W kwestionariuszu aktualizacji wywiadu sporządzonym w sprawie zawarte zostały informacje na temat sytuacji życiowej skarżącego oraz określone zostały jego potrzeby i oczekiwania zgłoszone podczas przeprowadzania wywiadu, w tym m.in. dotyczące udzielenia pomocy finansowej na zakup opału. Pod tymi ustaleniami S. N. złożył własnoręczny podpis pod oświadczeniem o treści: "Oświadczam, że podane wyżej informacje są zgodne z prawdą". W tej sytuacji dla Kolegium niezrozumiałe jest twierdzenie odwołującego jakoby był przymuszany do podpisania wywiadu. Odwołujący na tę okoliczność nie przedstawił jakiegokolwiek dowodu.
Następnie Kolegium cytując treść art. 38 ust. 1 i 2 u.p.s. podkreśliło, że odwołujący – jak wynika z akt sprawy – nie posiada dochodu, zatem w jego przypadku zasiłek okresowy ustalony stosownie do art. 38 ust. 2 pkt 1 u.p.s. wynosi 634 zł, tj. 634 zł (kryterium dochodowe osoby samotnie gospodarującej) – 0 zł (dochód odwołującego). Zgodnie z art. 38 ust. 3 pkt 1 u.p.s., 50% tej kwoty wynosi 317 zł. W takiej właśnie wysokości organ pierwszej instancji przyznał odwołującemu zasiłek okresowy. Kwota ta nie przekracza kwoty, o której mowa w art. 38 ust. 2 pkt 1 u.p.s. (418 zł). Przyznana kwota zasiłku okresowego wynika z możliwości finansowych organu, bowiem – jak wskazano w decyzji gmina otrzymuje z budżetu państwa dotację celową na pokrycie wydatków na zasiłki okresowe w takiej części. Uwzględniając sytuację życiową odwołującego i spełnianie przez niego warunków do objęcia pomocą społeczną w postaci zasiłku okresowego, mając jednocześnie na uwadze własne możliwości finansowe, organ pierwszej instancji uznał za zasadne przyznanie pomocy w kwocie 317 zł i na okres miesiąca, przyznając jednocześnie w tym miesiącu wnioskodawcy jeszcze inne zasiłki w ramach swoich możliwości finansowych.
Kolegium, mając na uwadze cel i zadania pomocy społecznej, osoby i rodziny ubiegające się o przyznanie świadczenia z pomocy społecznej muszą liczyć się z tym, że nie każdy złożony przez nich wniosek i nie w pełnym zakresie zostanie uwzględniony, bowiem rodzaj, forma i rozmiar świadczenia muszą być odpowiednie nie tylko do okoliczności uzasadniających udzielenie pomocy, ale również do możliwości finansowych organu. Znaczenie w sprawie ma również to, czy osoba zainteresowana uzyskaniem pomocy społecznej współdziała z pracownikiem socjalnym w rozwiązywaniu swojej trudnej sytuacji życiowej.
Dalej Kolegium zwróciło uwagę, że ustawodawca przyjął, iż system pomocy społecznej opiera się na zasadzie pomocniczości. Zasada ta odwołuje się do samodzielności obywateli i wspólnot w realizowaniu zadań publicznych. Państwo jest obowiązane udzielać pomocy wówczas, gdy zadania przekraczają możliwości jednostki czy małej wspólnoty. Pomoc winna mieć charakter przejściowy, prowadząc do wykształcenia odpowiednich postaw u osób z niej korzystających. Państwo nie powinno przejmować zadań, które jednostki, rodziny czy grupy są w stanie samodzielnie wykonać, wykorzystując własne uprawnienia, zasoby i możliwości. Osoby ubiegające się o pomoc społeczną winny więc wykazać, że ze swej strony podjęły starania, które przy uwzględnieniu ich możliwości, zasobów i uprawnień nie pozwoliły na przezwyciężenie trudności życiowych we własnym zakresie. Udzielając świadczeń z pomocy społecznej organ kieruje się ogólną zasadą dostosowywania rodzaju, formy i rozmiaru świadczeń do okoliczności konkretnej sprawy, jak również uwzględniania potrzeb osób korzystających z pomocy, jeżeli potrzeby te odpowiadają celom i możliwościom pomocy społecznej. Rozpatrując wniosek o przyznanie pomocy społecznej organ winien uwzględniać również zaangażowanie wnioskodawcy w zakresie współdziałania w rozwiązywaniu trudnej sytuacji życiowej, jak i zakres udzielonej mu ze środków publicznych pomocy. Stopień pokrycia potrzeb osób uprawnionych jest bowiem zależny od poziomu ogólnej zamożności społeczeństwa i od stanu finansów publicznych.
Zdaniem Kolegium, odwołujący spełnia kryterium dochodowe oraz inne warunki do objęcia pomocą społeczną w formie zasiłku okresowego. Z akt sprawy, w tym aktualizacji wywiadu środowiskowego wynika, że odwołujący prowadzi samodzielne gospodarstwo domowe i nie posiada dochodu, jest osobą chorą, jest bierny zawodowo, nie zarejestrowany w urzędzie pracy, nie posiada prawa do zasiłku, mieszka w budynku, w którym zamieszkuje też jego matka, która pomaga mu w formie rzeczowej, częściowo pokrywa koszty mieszkaniowe (opłaca energię, wodę).
W ocenie Kolegium, przyznanie odwołującemu ww. świadczenia pieniężnego w postaci zasiłku okresowego nie narusza granic uznania administracyjnego ani obowiązujących przepisów. W okresie, na jaki wnioskowana pomoc została przyznana (grudzień 2017 roku) odwołujący otrzymał również zasiłek celowy z przeznaczeniem na zakup opału w kwocie 500 zł i świadczenie pieniężne na zakup posiłku lub żywności (zasiłek celowy) w ramach programu wieloletniego "Pomoc państwa w zakresie dożywiania" w kwocie 217 zł. Wcześniej również otrzymał pomoc społeczną, czyli w październiku 2017 roku (zasiłek celowy na zakup opału w kwocie 100 zł, świadczenie pieniężne na zakup posiłku lub żywności w ramach programu wieloletniego "Pomoc państwa w zakresie dożywiania" w kwocie 124 zł i potwierdzenie prawa do korzystania ze świadczeń opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych na okres 90 dni począwszy od dnia 11 października 2017 roku) oraz w listopadzie 2017 roku (zasiłek celowy na zakup opału w kwocie 500 zł, świadczenie pieniężne na zakup posiłku lub żywności w ramach programu wieloletniego "Pomoc państwa w zakresie dożywiania" w kwocie 120 zł i zasiłek okresowy w wysokości 317 zł).
Odnosząc się do zgłaszanych przez odwołującego na etapie postępowania odwoławczego żądania w zakresie odszkodowania i zadośćuczynienia po 900 mld CHF od wskazanych osób i instytucji, a także twierdzenia o popełnieniu przez urzędników przestępstw, Kolegium napisało, iż kwestie te wykraczają zarówno poza zakres zaskarżonej decyzji, jak i właściwość Kolegium.
W skierowanej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego skardze na powyższą decyzję S. N. wskazał, iż jest ona bliźniaczo podobna do poprzednich decyzji.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie podtrzymując argumenty zaprezentowane w motywach kwestionowanego rozstrzygnięcia.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Stosownie do treści art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 roku Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tekst jedn. Dz. U. z 2017 roku, poz. 2188 ze zm.) w zw. z art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2017 roku, poz. 1369 ze zm., dalej jako: "P.p.s.a."), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej. Wspomniana kontrola sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Innymi słowy, Sąd administracyjny bada, czy zaskarżony akt administracyjny (decyzja, postanowienie) jest zgodny z obowiązującymi w dacie jego podjęcia przepisami prawa materialnego, określającymi prawa i obowiązki stron oraz przepisami proceduralnymi, normującymi podstawowe zasady postępowania przed organami administracji publicznej.
Sąd uwzględniając skargę na decyzję uchyla ją w całości albo w części, jeżeli stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy; naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego lub inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 pkt 1 P.p.s.a.). Natomiast w razie nieuwzględnienia skargi w całości lub w części Sąd skargę oddala w całości lub w części (art. 151 P.p.s.a.).
W stanie faktycznym sprawy Samorządowe Kolegium Odwoławcze zaskarżoną decyzją, po rozpoznaniu odwołania skarżącego, utrzymało w mocy decyzję Burmistrza W. w sprawie przyznania zasiłku okresowego w miesiącu grudniu 2017 roku w kwocie 317 zł miesięcznie.
W ocenie składu orzekającego, organ obu instancji nie naruszyły przepisów prawa w stopniu mającym wpływ na rozstrzygnięcie, co mogłoby uzasadniać uwzględnienie skargi i uchylenie kwestionowanych decyzji. Dokonując zatem oceny zaskarżonej decyzji zgodnie ze wskazanymi normami Wojewódzki Sąd Administracyjny doszedł do przekonania, że skarga nie jest zasadna nie tylko z przyczyn w niej wskazanych ale także wobec braku przyczyn, które Sąd obowiązany był wziąć pod uwagę działając z urzędu.
Skarżący wystąpił do organów pomocy społecznej z wnioskiem o przyznanie zasiłku okresowego, a więc jednego z rodzajów świadczeń przyznawanych na podstawie przepisów powołanej uprzednio ustawy z dnia 12 marca 2004 roku o pomocy społecznej. Zgodnie z art. 38 ust. 1 u.p.s. zasiłek okresowy przysługuje w szczególności ze względu na długotrwałą chorobę, niepełnosprawność, bezrobocie, możliwość utrzymania lub nabycia uprawnień do świadczeń z innych systemów zabezpieczenia społecznego samotnie gospodarującej osobie, której dochód jest niższy od kryterium dochodowego osoby samotnie gospodarującej oraz rodzinie, której dochód jest niższy od kryterium dochodowego rodziny. Zasiłek okresowy ustala się w przypadku osoby samotnie gospodarującej – do wysokości różnicy między kryterium dochodowym osoby samotnie gospodarującej a dochodem tej osoby, z tym że kwota zasiłku nie może być wyższa niż 418 zł miesięcznie (art. 38 ust. 2 u.p.s.). Minimalną wysokość zasiłku określa art. 38 ust. 3 pkt 1 u.p.s. stanowiąc, że kwota zasiłku okresowego ustalona zgodnie z ust. 2 nie może być niższa niż 50% różnicy między kryterium dochodowym osoby samotnie gospodarującej a dochodem tej osoby. Kwota zasiłku okresowego nie może być także niższa niż 20 zł miesięcznie (art. 38 ust. 4 u.p.s.). Okres, na jaki jest przyznawany zasiłek okresowy, ustala ośrodek pomocy społecznej na podstawie okoliczności sprawy (art. 38 ust. 5 u.p.s.).
Z przywołanej regulacji wynika, że organ pomocy społecznej ustala wysokość zasiłku okresowego pomiędzy wskazanymi wyżej granicami, z uwzględnieniem ogólnych zasad udzielania świadczeń z pomocy społecznej oraz indywidualnej sytuacji wnioskodawcy. Na rozmiar świadczenia z pomocy społecznej mają wpływ okoliczności uzasadniające udzielenie tej pomocy. Rozstrzygnięcie w przedmiocie przyznania zasiłku okresowego cechuje pewna uznaniowość, ograniczona w ustawie wysokością najwyższego i najniższego zasiłku oraz okresem jego pobierania. O tym, czy zasiłek będzie przyznany w rozmiarze wyższym bądź niższym, decyduje organ biorąc pod uwagę sytuację rodzinną i zdrowotną uprawnionego, istniejącą po stronie świadczeniobiorcy i wynikającą z jego osobistych możliwości przezwyciężenia swej trudnej sytuacji życiowej, zakres realizacji obowiązku współdziałania w rozwiązywaniu problemów, możliwości finansowe ośrodka, postawę świadczeniobiorcy oraz elementy subiektywne, jak np. chęć i aktywność w rozwiązaniu swej trudnej sytuacji życiowej.
Zgodnie z art. 107 ust. 1 u.p.s., w celu ustalenia sytuacji osobistej, rodzinnej, dochodowej i majątkowej osób i rodzin organ przeprowadza wywiad środowiskowy. Ustalenia wywiadu stanowią następnie dla pracownika socjalnego podstawę do analizy i oceny sytuacji danej osoby lub rodziny. Z akt sprawy, w szczególności zaś z aktualizacji wywiadu środowiskowego wynika, że skarżący nie osiągnął żadnego dochodu. Strona nie pracuje, nie posiada również uprawnień do świadczeń z ZUS, nie ma orzeczonego stopnia niepełnosprawności. Tym samym wysokość należnego skarżącej zasiłku okresowego powinna znajdować się w granicach od 50% obowiązującego ówcześnie kryterium dochodowego do 418 zł. Przyznanie zatem skarżącemu zasiłku okresowego w miesiącu grudniu 2017 roku w kwocie 317 zł miesięcznie, warunek ten w niniejszej sprawie spełniało.
Biorąc powyższe pod uwagę Sąd uznał, że organy orzekające prawidłowo ustaliły, że skarżący spełniała kryteria (dochodowe i społeczne) do przyznania pomocy w formie zasiłku okresowego. Organy poprawnie ustaliły również wysokość i okres przyznanego zasiłku okresowego, a przedstawione w tej sprawie uzasadnienie spełnia przesłanki określone w art. 107 § 3 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 roku – Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jedn. Dz. U. z 2017 roku, poz. 1257 ze zm., dalej jako: "K.p.a."). Ponadto, w ocenie Sądu, organy obu instancji zebrały materiał dowodowy w zakresie pozwalającym na prawidłowe rozstrzygnięcie sprawy. Dokonały dokładnego ustalenia stanu faktycznego oraz starannie wyjaśniły zasadność przesłanek, którymi się kierowały przy wydaniu rozstrzygnięcia, zachowując tym samym wymogi określone w przepisach art. 7 i art. 77 K.p.a. Dokonana ocena zebranych w sprawie dowodów, nie jest dowolna, a organy wskazały przyczyny, które zadecydowały o przyznaniu skarżącemu zasiłku okresowego. Podkreślić przy tym należy, że przyznanie zasiłku w wyższej niż maksymalna wysokości nie tylko byłoby niezasadne ale także naruszałoby obowiązujące w tym zakresie przepisy art. 38 u.p.s. Określenie bowiem przez ustawodawcę maksymalnej i minimalnej wysokości zasiłku okresowego oznacza, że organ przyznający zasiłek, o ile stwierdzi, że osoba ubiegająca się spełnia kryterium wskazane w art. 38 ust. 1 u.p.s., działa w granicach uznania administracyjnego. Organ nie może zatem stronie przyznać świadczenia w kwocie ani niższej, ani wyższej, niż to zostało określone w u.p.s. W ustalonych w ten sposób widełkach organ poruszać się może jednak swobodnie, przy czym powinien ustalić to świadczenie w wysokości adekwatnej do sytuacji wnioskodawcy, jego potrzeb i możliwości zaspokojenia swoich potrzeb we własnym zakresie oraz posiadanych przez organ środków finansowych na realizacją zadań pomocowych, co też w niniejszej sprawie uczynił. Faktem powszechnie znanym jest okoliczność, że możliwości finansowe organów pomocy społecznej są ograniczone.
Podkreślić należy, że pomocy społecznej nie można traktować jako stałego źródła dochodów, czego zadaje się nie dostrzegać skarżący. Zasiłki z pomocy społecznej nie mogą bowiem stanowić podstawowego źródła utrzymania i służyć zaspokojeniu każdej potrzeby życiowej i to w kwocie wskazanej przez wnioskodawcę. Zgodnie z intencją ustawodawcy, celem pomocy społecznej jest jedynie udzielenie wsparcia, a nie zastąpienie indywidualnych wysiłków w dążeniu do poprawy swej sytuacji bytowej. Spełnienie kryteriów przez osobę ubiegającą się o pomoc nie oznacza, że istnieje po jej stronie roszczenie o przyznanie tego świadczenia w wysokości, którą sama określi. Przeciwnie – wnioskodawca musi liczyć się z tym, że organ odmówi przyznania mu tego świadczenia lub jego wysokość będzie inna niż ta, którą określił w złożonym wniosku. Żądanie przyznania kwot w wysokości kilkudziesięciu tysięcy zł, czy nawet milionów znacząco wykraczają poza możliwości organów pomocy społecznej.
Odnosząc się do pozostałych zarzutów skargi, a także pozostałych argumentów podnoszonych przez skarżącego w toku postępowania administracyjnego wyjaśnić należy, iż choć uzasadnienia wydawanych w sprawie decyzji o przyznaniu skarżącemu pomocy w jakiejś części (nawet znacznej) się powtarzają – w ocenie Sądu – nie stanowi podstawy do uznania, że taka decyzja została wydana z naruszeniem przepisów postępowania, a co przede wszystkim, że takowe naruszenie miało istotny wpływ na rozstrzygnięcie, bowiem tylko takie naruszenie w świetle art. 145 § 1 pkt 1 lit. "c" P.p.s.a. może stanowić podstawę do uchylenia kontestowanej decyzji.
Końcowo podkreślić należy, iż mimo że skarżący nie podnosił argumentów dotyczących naruszenia przepisów proceduralnych Sąd, który nie jest związany granicami skargi (art. 134 § 1 P.p.s.a.), zobligowany był także rozważyć ewentualne naruszenia w tym zakresie. Sąd jednak nie dopatrzył się uchybień na tej płaszczyźnie, gdyż postępowanie w sprawie było przeprowadzone w sposób rzetelny i dokładny, co znalazło swoje potwierdzenie w dokumentach załączonych do akt administracyjnych i w uzasadnieniu skonstruowanym zgodnie z wymogami określonymi w art. 107 § 3 K.p.a.
Konkludując powyższe rozważania Sąd uznał działanie organów administracji w sprawie za zgodne z regulacją prawa materialnego. Skład orzekający nie dopatrzył się również naruszenia przepisów procedury w stopniu mającym istotny wpływ na wynik sprawy. Wobec czego, na podstawie art. 151 P.p.s.a., Sąd orzekł o oddaleniu skargi w całości.
M.K.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło