II SA/Łd 332/04

WyrokWSA w Łodzi2004-12-17

Skład orzekający: Anna Stępień, Barbara Rymaszewska, Renata Kubot-Szustowska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy dodatek mieszkaniowy powinien być zaliczany do dochodu przy ustalaniu prawa do zasiłku stałego wyrównawczego, jeśli został przyznany decyzją w miesiącu, w którym złożono wniosek o zasiłek, a nie w miesiącu poprzedzającym złożenie wniosku?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że dodatek mieszkaniowy nie powinien być zaliczany do dochodu przy ustalaniu wysokości zasiłku stałego wyrównawczego, jeśli został przyznany decyzją w miesiącu, w którym złożono wniosek o zasiłek, a nie w miesiącu poprzedzającym złożenie wniosku. Zgodnie z przepisami ustawy o pomocy społecznej, dochód rodziny ustala się z miesiąca poprzedzającego złożenie wniosku. W związku z tym organy obu instancji błędnie odliczyły dodatek mieszkaniowy od ustawowego kryterium dochodowego, co doprowadziło do nieprawidłowego wyliczenia przyznanego świadczenia.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi T.K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Łodzi, która utrzymała w mocy decyzję Dyrektora Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej w Z. przyznającą zasiłek stały wyrównawczy. Skarżąca kwestionowała wysokość przyznanego zasiłku, domagając się wyższej kwoty. Organy obu instancji wliczyły do dochodu skarżącej dodatek mieszkaniowy, co obniżyło należny zasiłek. Skarżąca zarzuciła, że dodatek mieszkaniowy został jej przyznany od grudnia 2003 r., a zasiłek stały wyrównawczy przyznano do końca 2004 r., obniżając jednocześnie kwotę przyznaną wcześniej.
Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi uchylił zaskarżoną decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Łodzi oraz poprzedzającą ją decyzję Dyrektora Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej w Z. i stwierdził, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do dnia uprawomocnienia się wyroku.

Pełny tekst orzeczenia

Dnia 17 grudnia 2004 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi - Wydział II w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Anna Stępień (spr.), Sędzia WSA Barbara Rymaszewska, Asesor WSA Renata Kubot-Szustowska, Protokolant asystent sędziego Tomasz Godlewski, po rozpoznaniu w dniu 17 grudnia 2004 roku na rozprawie przy udziale - sprawy ze skargi T.K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie zasiłku stałego wyrównawczego 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Dyrektora Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej w Z. z dnia [...], nr [...]; 2. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do dnia uprawomocnie- nia się wyroku. IISA/Łd 332/04 Uzasadnienie Decyzją z dnia [...] wydaną przez Dyrektora Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej w Z. z upoważnienia Rady Miasta Z. na podstawie art. 27 ust. 4,5,6, art. 35a, art. 43 ust. 6 w zw. z art. 46 ust. 1,1a,5 i 5a ustawy z dnia 29 listopada 1990r. o pomocy społecznej ( tekst jedn. Dz.U. nr 64 z 1998r., poz. 414 ze zm. ) przyznano T.K. zasiłek stały wyrównawczy od 1 stycznia 2004r. do 31 grudnia 2004r. w kwocie 211,99 zł, waloryzowanego wg art. 35a w/w ustawy oddzielnymi decyzjami. W uzasadnieniu stwierdzono, że przyznanie świadczenia nastąpiło z uwagi na niepełnosprawność wnioskodawczyni w stopniu umiarkowanym i dochód niższy od kryterium ustawowego. W odwołaniu od decyzji T.K. wniosła o jej uchylenie. Zarzuciła, iż w jej ocenie powinna otrzymywać zasiłek wyrównawczy w wysokości 416 zł. Podniosła, iż posiada dodatek mieszkaniowy w kwocie 280 zł, który jest jej jedynym dochodem i nie zabezpiecza on podstawowych potrzeb bytowych. Jej mąż jest osobą bezrobotną bez prawa do zasiłku. Skarżąca zaciągnęła pożyczkę na założenie liczników pomiarowych zużycia wody i przyznanie jej zasiłku w wysokości 416 zł pozwoliłoby na spłatę zadłużenia. Decyzją z dnia [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł. po rozpatrzeniu odwołania T.K. utrzymało w mocy decyzję organu I instancji. Została ona wydana na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 kpa oraz art. 43 ust. 2a i art. 27 ust. 4 i 6 wskazanej wyżej ustawy o pomocy społecznej. W uzasadnieniu organ przytoczył treść wymienionych wyżej przepisów prawa materialnego, a także dodatkowo art. 4 ust. 1 i art. 3 pkt 2-11 ustawy. Stwierdzono ponadto, że zebrany w sprawie materiał wskazuje, iż skarżąca w dniu 7 listopada 2003r. uzyskała orzeczenie o umiarkowanym stopniu niepełnosprawności Zespołu ds. Orzekania o Niepełnosprawności w Powiecie Ł.-W. Organ I instancji decyzją z dnia [...], która jest ostateczna, przyznał T.K. zasiłek stały wyrównawczy na okres od 7 do 30 listopada 2003r. w kwocie 244,80 zł, a od 1 do 31 grudnia 2003r. - w kwocie 356 zł. Następnie organ ten zmienił powyższą decyzję w oparciu o kryterium dochodowe określone w miesiącu maju 2003r. obwieszczeniem Ministra Gospodarki, Pracy i Polityki Społecznej z dnia 16 kwietnia 2003r. ( M.P. nr 21, poz. 326 ) obliczone jako kwota 418 zł , przypadająca na pierwszą osobę w rodzinie, plus 294 zł jako kwota przypadająca na drugą i dalsze osoby w rodzinie powyżej 15 lat. W tej sytuacji otrzymano kwotę 712 zł, którą podzielono przez liczbę członków rodziny, czyli przez 2, otrzymując kwotę 356 zł. Od tej kwoty odjęto faktyczny dochód w miesiącu listopadzie 2003r., którym był dodatek mieszkaniowy w kwocie 288,02 zł, podzielony przez liczbę członków rodziny, czyli przez 2. Otrzymano w ten sposób kwotę 211,99 zł. Mając na uwadze powyższe, jak i treść art. 2a ust. 2 ustawy o pomocy społecznej, który określa pojęcie dochodu rodziny, Kolegium uznało, że organ I instancji prawidłowo określił stan faktyczny i wydał decyzję zgodną z obowiązującymi normami prawnymi, dlatego też Kolegium nie znalazło podstaw do jej zmiany. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego T.K. zarzuciła, iż wydana decyzja jest dla niej krzywdząca. Podniosła, że dodatek mieszkaniowy przyznano jej od grudnia 2003r. do maja 2004r., natomiast nie wiadomo, czy będzie go uzyskiwać w kolejnych miesiącach, a zasiłek stały wyrównawczy w kwocie 211,99 zł od razu przyznano jej do końca 2004r., obniżając jednocześnie kwotę 356 zł przyznaną jej w grudniu 2003r. W odpowiedzi na skargę strona przeciwna wniosła o jej oddalenie, odwołując się do argumentacji z zaskarżonej decyzji. Stwierdzono ponadto, że organ I instancji po ustaleniu, iż sytuacja rodzinna skarżącej uległa zmianie ( prowadzi odrębne gospodarstwo domowe ) zmienił decyzję własną z dnia [...], przyznając skarżącej od 1 marca 2004r. do 31 grudnia 2004r. zasiłek stały wyrównawczy w kwocie 316,99 zł. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Stosownie do treści art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych ( Dz.U. nr 153, poz. 1269 ) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości między innymi przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Zgodnie z art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz.U. nr 153, poz. 1270 ) sąd uwzględniając skargę na decyzję lub postanowienie uchyla decyzję lub postanowienie w całości albo w części, jeżeli stwierdzi: a/ naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, b/ naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, c/ inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Ponadto, stosownie do treści art. 134 § 1 tejże ustawy, Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, ale nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi. Rozpatrując przedmiotową skargę Sąd doszedł do przekonania, że postępowanie administracyjne w niniejszej sprawie zostało przeprowadzone z naruszeniem przepisów proceduralnych, które miało istotny wpływ na wynik sprawy, a nadto doprowadziło do naruszenia przepisów prawa materialnego, co w myśl wskazanego wyżej przepisu art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c wymienionej wyżej ustawy, skutkuje uchyleniem decyzji. Nie kwestionując toku rozumowania i przesłanek, które wskazał organ odwoławczy w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji ( organ I instancji w decyzji swej zawarł bowiem jednozdaniowe uzasadnienie, czym naruszył w sposób ewidentny unormowanie art. 107 § 3 kpa ), należy stwierdzić, iż dopuszczono się błędnego ustalenia okoliczności faktycznych, które doprowadziło do wydania rozstrzygnięcia z naruszeniem obowiązujących przepisów. Podstawą materialnoprawną rozstrzygnięcia w dacie wydania zaskarżonej decyzji były przepisy ustawy z dnia 29 listopada 1990r. o pomocy społecznej ( tekst jedn. Dz.U. nr 64 z 1998r., poz. 414 ze zm. ). Stosownie do treści art. 27 ust. 4 pkt 2 tej ustawy zasiłek stały wyrównawczy przysługuje osobie pełnoletniej, całkowicie niezdolnej do pracy z powodu wieku lub inwalidztwa, jeżeli jej dochód, jak również dochód na osobę w rodzinie, jest niższy od kryterium dochodowego na osobę w rodzinie określonego w art. 4 ust. 1. Zasiłek stały wyrównawczy, o którym mowa w ust. 4, ustala się w wysokości – w przypadku osoby w rodzinie, jako różnicę między kryterium dochodowym na osobę w rodzinie, ustalonym zgodnie z art. 4 ust. 1, a posiadanym dochodem na osobę w rodzinie ( art. 27 ust. 6 pkt 2 ustawy ). Sąd rozpatrując skargę nie kwestionuje ustaleń organu, z których wynika, iż kryterium dochodowe, ustalone stosownie do treści art. 4 ust. 1 ustawy o pomocy społecznej, wynosiło na osobę w rodzinie skarżącej 356 zł ( 418 zł + 294 zł = 712 zł : 2 = 356 zł ). Jednakże organ, ustalając wysokość przysługującego skarżącej zasiłku stałego wyrównawczego, w sposób nieprawidłowy ustalił uzyskiwany przez nią dochód, do którego zaliczył dodatek mieszkaniowy. Zgodnie bowiem z treścią art. 2a ust. 1 pkt 2 ustawy – ilekroć w dalszych przepisach ustawy jest mowa o dochodzie rodziny – oznacza to sumę miesięcznych dochodów osób w rodzinie z miesiąca poprzedzającego (!) złożenie wniosku lub w przypadku utraty dochodu z miesiąca, w którym wniosek został złożony, bez względu na tytuł i źródło ich uzyskania (...). Nie budzi więc wątpliwości to, iż dodatek mieszkaniowy wlicza się do dochodu, o którym mowa we wskazanym wyżej przepisie. Należy jednakże zwrócić uwagę na to, iż jak wskazują załączone akta administracyjne ( wywiad środowiskowy ), skarżąca z wnioskiem o przyznanie jej zasiłku stałego wyrównawczego wystąpiła w dniu 4 grudnia 2003r., natomiast dodatek mieszkaniowy miała przyznany decyzją z dnia [...], jednakże dopiero od grudnia 2003r. Tym samym, w miesiącu poprzedzającym złożenie wniosku, dochodu tego nie uzyskiwała. Brak więc było podstaw prawnych, by odliczać go od ustawowego kryterium dochodowego, co organy obu instancji uczyniły, dokonując nieprawidłowego wyliczenia przyznanego skarżącej świadczenia. Zważywszy na zarzut T.K., podniesiony w skardze, iż dodatek mieszkaniowy miała ona przyznany za okres od 1 grudnia 2003r. do 31 maja 2004r., natomiast zasiłek stały wyrównawczy w kwestionowanej przez nią kwocie przyznano jej do końca 2004r., Sąd zwraca uwagę na treść przepisu art. 45 obowiązującej wówczas ustawy o pomocy społecznej, zgodnie z którym osoby i rodziny korzystające ze świadczeń pieniężnych pomocy społecznej są obowiązane poinformować właściwy organ o każdej zmianie w ich sytuacji osobistej i majątkowej, która wiąże się z podstawą do przyznania świadczeń. Art. 43 ust. 2a ustawy stanowił natomiast podstawę do wydania przez organ decyzji zmieniającej rozstrzygnięcie wcześniej wydane. Reasumując, Sąd w oparciu o art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c w zw. z art. 135 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz.U. nr 153, poz. 1270 ) orzekł, jak w punkcie 1 sentencji wyroku. Jednocześnie Sąd, w trybie art. 152 wskazanej wyżej ustawy, stwierdził, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do dnia uprawomocnienia się niniejszego wyroku.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 18.07.2026. · Źródło