II SA/Łd 336/16
WyrokWSA w Łodzi2016-06-28
Skład orzekający: Tomasz Zbrojewski, Barbara Rymaszewska, Joanna Sekunda-Lenczewska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy Samorządowe Kolegium Odwoławcze prawidłowo odmówiło przywrócenia terminu do wniesienia odwołania, uznając, że strona miała świadomość uchybienia terminu w momencie składania odwołania, mimo braku pouczenia o środkach odwoławczych w decyzji organu pierwszej instancji?Ratio decidendi
Samorządowe Kolegium Odwoławcze nieprawidłowo odmówiło przywrócenia terminu do wniesienia odwołania. Mimo że brak pouczenia o środkach odwoławczych nie powoduje nierozpoczęcia biegu terminu, organ odwoławczy powinien wziąć pod uwagę błędy organu pierwszej instancji, w tym brak uzasadnienia decyzji i brak pouczenia, które mogły wpłynąć na sytuację prawną strony. W takich okolicznościach, pewność co do wpływu tych błędów na bieg terminu strona uzyskała dopiero po otrzymaniu postanowienia Kolegium, co uzasadnia przywrócenie terminu.Stan faktyczny
Spółka A złożyła wniosek o wydanie zezwolenia na lokalizację przyłącza energetycznego. Wójt Gminy Ł. odmówił wydania zezwolenia pismem, które Spółka uznała za decyzję i złożyła odwołanie. Samorządowe Kolegium Odwoławcze stwierdziło uchybienie terminu do wniesienia odwołania i odmówiło przywrócenia terminu, uznając, że Spółka miała świadomość uchybienia. Spółka wniosła skargę do WSA, zarzucając naruszenie przepisów k.p.a. dotyczących przywrócenia terminu i braku pouczenia.Rozstrzygnięcie
Uchylił zaskarżone postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w S. o odmowie przywrócenia terminu do wniesienia odwołania i zasądził od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w S. na rzecz A Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością zwrot kosztów postępowania.Pełny tekst orzeczenia
Dnia 28 czerwca 2016 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział II w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Tomasz Zbrojewski (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Barbara Rymaszewska Sędzia WSA Joanna Sekunda-Lenczewska Protokolant Starszy sekretarz sądowy Anna Kośka po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 28 czerwca 2016 roku sprawy ze skargi A Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w W. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w S. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie odmowy przywrócenia terminu do wniesienia odwołania w sprawie odmowy wydania zezwolenia na lokalizację przyłącza energetycznego 1) uchyla zaskarżone postanowienie; 2) zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w S. na rzecz A Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w W. kwotę 100 (sto) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania. LS
II SA/Łd 336/16
U Z A S A D N I E N I E
W dniu 24 lutego 2015 r. Spółka A z o.o. w W. wystąpiła do Wójta Gminy Ł. z wnioskiem o wydanie zezwolenia na lokalizację urządzenia niezwiązanego z potrzebami zarządzania drogą lub ruchu drogowego drogi gminnej na działkach nr 167, 211, 462, 464, 466 i 468 w miejscowości K.
Pismem z dnia 9 marca 2015 r. Wójt Gminy Ł. poinformował Spółkę, że nie wyraża zgody na lokalizację przedmiotowego urządzenia.
Pismo z dnia [...] Spółka uznała za decyzję i w dniu 15 grudnia
2015 r. złożyła od niej odwołanie, domagając się uchylenia decyzji i wydania wnioskowanego zezwolenia. Wyjaśniła, że wniosek w niniejszej sprawie został złożony w dniu 24 lutego 2015 r. do Wójta Gminy Ł., który o swoim stanowisku w sprawie poinformował Spółkę w formie pisma. W ocenie odwołującej wydanie zezwolenia lub jego odmowa winna mieć formę decyzji administracyjnej, która powinna zawierać elementy wymienione w k.p.a.
Postanowieniem z dnia [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w S., działając na podstawie art. 134 w zw. z art. 144 k.p.a., stwierdziło uchybienie terminu do wniesienia odwołania. W uzasadnieniu Kolegium stwierdziło, że znajdujące się w aktach sprawy pismo z dnia [...] można uznać za decyzję administracyjną, gdyż w omawianym piśmie Wójt Gminy Ł. podjął rozstrzygnięcie, tj. odmówił wydania zgody na lokalizację wnioskowanego przyłącza energetycznego.
Organ II instancji podniósł, że z prezentaty wynika, że odwołanie wpłynęło do organu I instancji w dniu 15 grudnia 2015 r., a pismo z dnia [...] zostało odebrane przez Spółkę w dniu 10 (lub 16 - nieczytelna data dzienna) marca 2015 r. Zaskarżona decyzja nosi datę [...]., a więc z zestawienia tych dat wynikałoby, że 14-dniowy termin do wniesienia odwołania z pewnością nie został zachowany. Odnosząc się do braku pouczenia o możliwości wniesienia odwołania od decyzji z dnia 9 marca 2015 r. Kolegium wskazało, że brak ten nie oznacza, że termin do złożenia środków zaskarżenia nie rozpoczyna w ogóle biegu. W takiej sytuacji stronie przysługuje wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania w trybie art. 58 § 2 k.p.a.
W dniu 11 lutego 2016 r. do Urzędu Gminy w Ł. u wpłynął wniosek Spółki o przywrócenie uchybionego terminu do wniesienia odwołania wraz z odwołaniem od decyzji Wójta Gminy Ł. z dnia [...].
W uzasadnieniu wniosku o przywrócenie terminu Spółka podniosła, że niezłożenie odwołania przez stronę spowodowane było brakiem pouczenia w decyzji Wójta Gminy Ł., a więc nastąpiło bez winy strony. Jako datę ustania przyczyny uchybienia przyjąć należy datę, w której Spółka otrzymała postanowienie Kolegium o stwierdzeniu uchybienia terminu, czyli dzień 3 lutego 2016 r.
Postanowieniem z dnia [...]. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w S., działając na podstawie art. 58 w zw. z art. 144 k.p.a., odmówiło przywrócenia terminu do wniesienia odwołania.
W uzasadnieniu organ odwoławczy wskazał, że brak jest podstaw do uwzględnienia wniosku Spółki, gdyż składając odwołanie po raz pierwszy, czyli w dniu 10 grudnia 2015 r. Spółka posiadała świadomość, że uchybiła terminowi, bowiem powołała się na fakt niezawarcia w decyzji Wójta Gminy Ł. z dnia [...] pouczenia o przysługującym prawie i terminie do wniesienia odwołania oraz fakt jego wniesienia po terminie. Wobec powyższego Samorządowe Kolegium Odwoławcze uznało, że momentem ustania przyczyny uchybienia terminu był najpóźniej dzień sporządzenia odwołania z dnia 10 grudnia 2015 r., nie zaś dzień otrzymania postanowienia Kolegium z dnia 28 stycznia 2016 r. o stwierdzeniu uchybienia terminu do wniesienia odwołania.
Następnie postanowieniem z dnia [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w S., na podstawie art. 134 k.p.a., stwierdziło niedopuszczalność odwołania.
W skardze skierowanej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi na postanowienie w przedmiocie odmowy przywrócenia terminu do wniesienia odwołania Spółka podniosła zarzut naruszenia art. 127 § 1, art. 58 § 1 i 2, art. 7 i art. 8 k.p.a. przez ich niewłaściwe zastosowanie. Według strony skarżącej wskazywanie przez organ, że powinna ona wystąpić z prośbą o przywrócenie terminu jest nieuzasadnione, gdyż uważa, że w przypadku braku pouczenia bieg terminu do wniesienia odwołania nie rozpoczął się. Jednak z uwagi na treść postanowienia Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] taki wniosek o przywrócenie terminu złożyła. W momencie składania odwołania w dniu 10 grudnia 2015 r. Spółka była zdania, że termin nie biegnie, zatem nie ma konieczności występowania z wnioskiem o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania. Spółka podkreśliła, że nie jest dopuszczalne, aby wątpliwości interpretacyjne wokół art. 112 k.p.a. powodowały niekorzystne konsekwencje dla Spółki, gdyż pozostaje to w sprzeczności z zasadą zaufania do władzy publicznej.
W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w S. wniosło o jej oddalenie, argumentując jak w motywach zaskarżonego postanowienia.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi zważył, co następuje:
Skarga zasługuje na uwzględnienie.
Przedmiotem kontroli w rozpoznawanej sprawie jest postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w S. z dnia [...] o odmowie przywrócenia terminu do wniesienia odwołania od decyzji Wójta Gminy Ł. z dnia [...].
Punkt wyjścia do rozważań w rozpoznawanej sprawie stanowi art. 58 k.p.a., zgodnie z którym w razie uchybienia terminu należy przywrócić termin na prośbę zainteresowanego, jeżeli uprawdopodobni, że uchybienie nastąpiło bez jego winy. Prośbę o przywrócenie terminu należy wnieść w ciągu siedmiu dni od dnia ustania przyczyny uchybienia terminu. Jednocześnie z wniesieniem prośby należy dopełnić czynności, dla której określony był termin.
Odmawiając przywrócenia terminu Kolegium wskazało, że postanowieniem z dnia [...] Kolegium stwierdziło uchybienie do wniesienia odwołania od powyższej decyzji Wójta Gminy Ł.. Postanowienie to zostało doręczone Spółce w dniu 3 lutego 2016 r., a wniosek o przywrócenie terminu został złożony w dniu 10 lutego 2016 r. Spółka podniosła, że momentem, w którym dowiedziała się o uchybieniu terminu było otrzymanie postanowienia z dnia [...], gdyż pozostawała w przekonaniu, że brak pouczenia o przysługującym prawie do wniesienia odwołania powoduje, że bieg terminu do złożenia środka odwoławczego nie rozpoczyna się.
Kolegium nie podzieliło przekonania Spółki, wyjaśniając, że składając odwołanie w dniu 10 grudnia 2015 r. Spółka miała świadomość, że wnosi odwołanie po terminie, a więc przyczyna uchybienia terminowi ustała z dniem 10 grudnia 2015 r.
Wojewódzki Sąd Administracyjny wyjaśnia, że nie ulega wątpliwości, że brak pouczenia o sposobach i terminach do złożenia odwołania nie powoduje skutku w postaci nierozpoczęcia biegu terminu do wniesienia odwołania. W tym zakresie istnieje już od lat ugruntowane orzecznictwo sądów administracyjnych. Naczelny Sąd Administracyjny w uzasadnieniu wyroku z dnia 27 lutego 2013 r., I OSK 1304/12 stwierdził, że mylne informacje organu co do przysługujących stronie środków prawnych, nie wpływają na bieg terminu do wniesienia takich środków i tym samym nie oznaczają, że termin do złożenia stosownych środków zaskarżenia, nie rozpoczyna w ogóle biegu.
Niemniej jednak nie można tracić z pola widzenia faktu, że decyzja Wójta Gminy Ł. z dnia [...]. nie zawierała nie tylko pouczenia o prawie zaskarżenia, ale nie zawierała wielu innych elementów, o których mowa w art. 107 § 1 k.p.a. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w S. uznając pismo Wójta Gminy Ł. z dnia [...]. za decyzję, nie pokusiło się jednak w jakikolwiek sposób o wyjaśnienie, jaka była podstawa wydania tej decyzji i w jakim trybie została ona podjęta. Nie można również nie zauważyć, że pismo to uznane za decyzję jest wadliwe, a to choćby z tego powodu, ze nie zawiera żadnego uzasadnienia dla przyczyn odmowy wyrażenia zgody na lokalizację kablowego przyłącza energetycznego. Brak uzasadnienia oraz brak pouczenia o środku odwoławczym powodują, że działanie Wójta Gminy Ł. nie pozostawało bez wpływu na sytuację prawną Spółki. Błędów w działaniu organu I instancji nie starał się jednak, wbrew nakazowi wypływającemu z treści art. 6 i art. 7 ab initio k.p.a., naprawić organ odwoławczy. Tymczasem, jak wyjaśnił NSA, m.in. w wyroku z dnia 20 listopada 2014 r., II GSK 1645/13, obowiązek działania na podstawie prawa (art. 6 k.p.a.) oraz prowadzenia postępowania w sposób budzący zaufanie jego uczestników do władzy publicznej (art. 8 k.p.a.) sprawia, że przy rozpoznawaniu sprawy organ administracji publicznej nie powinien negatywnie dla strony interpretować wieloznacznych okoliczności sprawy, w sytuacji, gdy do powstania takiej wieloznaczności przyczynił się inny organ administracji publicznej.
Tym samym w ocenie tut. Sądu, Kolegium rozpoznając wniosek o przywrócenie terminu, o potrzebie złożenia którego poinformowało Spółkę w postanowieniu z dnia [...]., winno wziąć pod uwagę okoliczności rozpoznawanej sprawy, w szczególności błędy organu I instancji. Uprawnione będzie również przyjęcie, że skoro pewność, że brak pouczenia o przysługujących środkach zaskarżenia nie miał wpływu na bieg terminu do wniesienia środka odwoławczego, strona uzyskała dopiero po doręczeniu jej postanowienia Kolegium z dnia [...] termin do złożenia wniosku o przywrócenie terminu upływał z dniem 10 lutego 2016 r.
Reasumując, odmowne rozpoznanie wniosku Spółki o przywrócenie terminu w okolicznościach rozpoznawanej sprawy narusza w ocenie Sądu art. 58 § 2 w zw. z art. 6, art. 7 ab initio i art. 8 k.p.a.
Mając na uwadze powyższe Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) orzekł jak w pkt 1 wyroku. O kosztach postępowania sądowego orzeczono na podstawie art. 200 p.p.s.a. jak w pkt 2 wyroku, zasądzając na rzecz strony skarżącej ich zwrot w kwocie równej uiszczonemu wpisowi sądowemu.
IB
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło