II SA/Łd 337/20

WyrokWSA w Łodzi2021-01-29

Skład orzekający: Sławomir Wojciechowski, Magdalena Sieniuć, Anna Dębowska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy zawieszenie działalności gospodarczej przez osobę sprawującą opiekę nad niepełnosprawnym dzieckiem stanowi rezygnację z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej w rozumieniu ustawy o świadczeniach rodzinnych, uprawniającą do przyznania świadczenia pielęgnacyjnego?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że zawieszenie działalności gospodarczej jest równoznaczne z rezygnacją z innej pracy zarobkowej w rozumieniu art. 17 ust. 1 ustawy o świadczeniach rodzinnych. W okresie zawieszenia przedsiębiorca nie może wykonywać działalności ani osiągać bieżących przychodów, co jest wystarczające do spełnienia przesłanki rezygnacji z pracy zarobkowej. Ponadto, sąd wskazał na naruszenie przepisów postępowania przez organy administracji, w tym brak należytego informowania strony o jej prawach i obowiązkach.
Stan faktyczny
Skarżąca M.W. złożyła wniosek o przyznanie świadczenia pielęgnacyjnego z tytułu rezygnacji z zatrudnienia w celu sprawowania opieki nad niepełnosprawnym dzieckiem K.W. za okres od 1 października 2019 r. do 31 stycznia 2020 r. Organ pierwszej instancji odmówił przyznania świadczenia, a Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł. utrzymało tę decyzję w mocy, przyznając świadczenie dopiero od 1 lutego 2020 r. Skarżąca podniosła zarzuty naruszenia przepisów postępowania i prawa materialnego, wskazując, że zawieszenie działalności gospodarczej powinno być traktowane jako rezygnacja z pracy zarobkowej.
Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi uchylił punkt 2 zaskarżonej decyzji w zakresie odmowy przyznania skarżącej prawa do świadczenia pielęgnacyjnego za okres od dnia 1 października 2019 r. do dnia 31 stycznia 2020 r.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział II w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Sławomir Wojciechowski Sędziowie Sędzia WSA Magdalena Sieniuć Asesor WSA Anna Dębowska (spr.) po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 29 stycznia 2021 r. sprawy ze skargi M. W. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania prawa do świadczenia pielęgnacyjnego uchyla punkt 2 zaskarżonej decyzji w zakresie odmowy przyznania skarżącej M.W. prawa do świadczenia pielęgnacyjnego z tytułu rezygnacji z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej w związku z koniecznością sprawowania opieki nad dzieckiem K.W. na okres od dnia 1 października 2019 r. do dnia 31 stycznia 2020 r. dc Decyzją z [...] r., nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł. uchyliło w całości decyzję Prezydenta Miasta Ł. z [...] r., nr [...] o odmowie przyznania M.W. prawa do świadczenia pielęgnacyjnego z tytułu rezygnacji z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej w celu sprawowania opieki nad dzieckiem K.W. w okresie od 1 października 2019 r. oraz orzekło co do istoty odmawiając przyznania M. W. prawa do świadczenia pielęgnacyjnego z tytułu rezygnacji z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej w związku z koniecznością sprawowania opieki nad dzieckiem K.W. na okres od 1 października 2019 r. do 31 stycznia 2020 r. i przyznając M.W. prawo do świadczenia pielęgnacyjnego z tytułu rezygnacji z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej w związku z koniecznością sprawowania opieki nad dzieckiem K.W. na okres od 1 lutego 2020 r. do 30 listopada 2020 r. w wysokości 1 830,00 zł. miesięcznie oraz na okres od 1 grudnia 2020 r. do 30 grudnia 2020 r. w wysokości 1 771,00 zł. W uzasadnieniu organ drugiej instancji przedstawiając stan faktyczny i prawny sprawy podniósł, że decyzją z [...] r. Prezydent Miasta Ł. odmówił skarżącej przyznania prawa do świadczenia pielęgnacyjnego z tytułu rezygnacji z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej w celu sprawowania opieki na dzieckiem K. W. w okresie od 1 października 2019 r. W odwołaniu skarżąca podniosła, że 31 stycznia 2020 r. zamknęła działalność gospodarczą i obecnie pozostaje bez zatrudnienia. Organ drugiej instancji stwierdził następnie, że skarżąca sprawuje bezpośrednią opiekę nad dzieckiem K.W. i na dzień orzekania przez organ drugiej instancji zaprzestała wykonywania działalności gospodarczej, co potwierdza zaświadczenie z Centralnej Ewidencji i Informacji o Działalności Gospodarczej Rzeczypospolitej Polskiej. Z zaświadczenia tego wynika, że M.W. zaprzestała wykonywanie działalności gospodarczej 31 stycznia 2020 r. Dziecko K.W. ma orzeczony stopień niepełnosprawności ze wskazaniem, że wymaga stałej lub długotrwałej opieki lub pomocy innej osoby w związku ze znacznie ograniczoną możliwością samodzielnej egzystencji oraz konieczności stałego współudziału na co dzień opiekuna dziecka w procesie leczenia, rehabilitacji i edukacji. W ocenie organu drugiej instancji, rozstrzygnięcie organu pierwszej instancji na dzień orzekania było prawidłowe, bowiem ze zgromadzonych dokumentów wynikało, że wnioskodawca tylko zawiesił wykonywanie działalności gospodarczej. Warunkiem koniecznym przyznania świadczenia pielęgnacyjnego na niepełnosprawne dziecko jest rezygnacja z zatrudnienia. Skarżąca zaprzestała wykonywania działalności gospodarczej 31 stycznia 2020 r. Według organu drugiej instancji, powyższe oznacza, że skarżąca od 1 lutego 2020 r. spełnia przesłanki do przyznania świadczenia pielęgnacyjnego z tytułu rezygnacji z zatrudnienia w związku z koniecznością sprawowania opieki nad niepełnosprawnym dzieckiem, które ma orzeczony stopień niepełnosprawności ze wskazaniem, że wymaga stałej lub długotrwałej opieki lub pomocy innej osoby w związku ze znacznie ograniczoną możliwością samodzielnej egzystencji oraz konieczności stałego współudziału, na co dzień opiekuna dziecka w procesie leczenia, rehabilitacji i edukacji. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi na powyższą decyzję M. W. wniosła o uchylenie decyzji organów pierwszej i drugiej instancji. Zaskarżonej decyzji skarżąca zarzuciła naruszenie przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, tj.: 1. art. 7, art. 75 § 1, art. 77 § 1, art. 78 § 1, art. 80 § 1 i art. 107 § 3 k.p.a. poprzez niewyjaśnienie okoliczności faktycznych istotnych dla prawidłowego rozpoznania sprawy oraz dowolną ocenę zebranego materiału dowodowego, polegającą na tym, że błędnie zinterpretowano fakt zaprzestania wykonywania pracy zarobkowej w celu sprawowania opieki nad dzieckiem K.W.; 2. art. 10 § 1 k.p.a. w związku z art. 79 § 1 i § 2 k.p.a. i art. 81 k.p.a. poprzez brak umożliwienia stronie wzięcia czynnego udziału w postępowaniu, w szczególności uczestnictwa podczas przeprowadzanego w sprawie dowodu oraz wypowiedzenia się co do tak zebranych przez organ dowodów przed wydaniem przez organ rozstrzygnięcia w sprawie mimo że nie występowała w sprawie okoliczność mogąca usprawiedliwić zastosowanie przez organ art. 10 § 2 k.p.a., tj. odstąpienia od zasady czynnego udziału strony w każdym stadium postępowania; 3. art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. poprzez jego zastosowanie przez organ drugiej instancji i utrzymanie w mocy decyzji organu pierwszej instancji, w sytuacji gdy istniały podstawy zastosowania art. 138 § 2 k.p.a., tj. uchylenia decyzji w całości i przekazania sprawy do ponownego rozpoznania przez organ pierwszej instancji, gdyż została ona wydana z naruszeniem przepisów postępowania, a konieczny do wyjaśnienia zakres sprawy ma istotny wpływ na jej rozstrzygnięcie. W uzasadnieniu skarżąca podniosła, że organ pierwszej instancji powinien przed wydaniem decyzji wezwać ją celem złożenia wyjaśnień, gdyż nie wykonywała żadnej pracy zarobkowej, w związku z czym nie podnajmowała lokalu i nie uzyskiwała żadnych dochodów. Skarżąca stwierdziła, że sprawowała bezpośrednią opiekę nad dzieckiem K.W., które miało orzeczony stopień niepełnosprawności ze wskazaniem stałej lub długotrwałej opieki lub pomocy innej osoby w związku ze znacznie ograniczoną możliwością samodzielnej egzystencji oraz koniecznością stałego współudziału w procesie leczenia, rehabilitacji i edukacji. Opieka nad synem nie pozwalała na podjęcie pracy ani na udział przy opiece osobie z zewnątrz. Dziecko związane jest emocjonalnie ze skarżącą, gdyż to ona dba o jego stan zdrowia przez całą dobę. Zawiesiła działalność gospodarczą, ponieważ troska o dobro dziecka była dla niej najważniejsza. Zdaniem skarżącej, zawieszenie działalności gospodarczej powinno zostać uznane za zaprzestanie wykonywania pracy zarobkowej oraz nieuzyskiwanie dochodu. Świadczenie powinno być przyznane za okres od 1 października 2019 r. do 31 stycznia 2020 r. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł. wniosło o jej oddalenie podtrzymując stanowisko zajęte w zaskarżonej decyzji. W piśmie z 29 stycznia 2021 r. skarżąca podtrzymała swoje dotychczasowe stanowisko w sprawie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi zważył, co następuje: Na wstępie wyjaśnić należy, że sprawę niniejszą rozpoznano na posiedzeniu niejawnym na podstawie art. 15zzs4 ust. 3 ustawy z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (Dz. U. poz. 1842 ze zm.), powoływanej dalej jako: "ustawa o COVID-19". Zgodnie z tym przepisem przewodniczący może zarządzić przeprowadzenie posiedzenia niejawnego, jeżeli uzna rozpoznanie sprawy za konieczne, a przeprowadzenie wymaganej przez ustawę rozprawy mogłoby wywołać nadmierne zagrożenie dla zdrowia osób w niej uczestniczących i nie można przeprowadzić jej na odległość z jednoczesnym bezpośrednim przekazem obrazu i dźwięku. Na posiedzeniu niejawnym w tych sprawach sąd orzeka w składzie trzech sędziów. Rozporządzenie Rady Ministrów z 9 października 2020 r. w sprawie ustanowienia określonych ograniczeń, nakazów i zakazów w związku z wystąpieniem stanu epidemii, wydane na podstawie art. 46a i art. 46b pkt 1-6 i 8-12 ustawy z dnia 5 grudnia 2008 r. o zapobieganiu oraz zwalczaniu zakażeń i chorób zakaźnych u ludzi (Dz. U. poz. 1758 ze zm.) w § 1 ustaliło, że obszarem, na którym wystąpił stan epidemii wywołany zakażeniami wirusem SARS-CoV-2, jest terytorium Rzeczypospolitej Polskiej. Wskazanie rodzajów obszarów, na których obowiązują dodatkowe ograniczenia, nakazy i zakazy w związku z wystąpieniem stanu epidemii obejmujący powiaty nastąpiło w wykazie będący załącznikiem do rozporządzenia. W okolicznościach niniejszej sprawy należy stwierdzić wypełnienie się warunków określonych w art. 15 zzs4 ust. 3 ustawy o COVID-19, akcentując w szczególności realne zagrożenie epidemiologiczne dla zdrowia uczestników postępowania występujące na terenie miasta Łodzi będącego siedzibą tutejszego sądu oraz brak możliwości przeprowadzenia rozprawy na odległość z powodów technicznych. Zgodnie ze wskazaną regulacją brak jest podstaw do uzależnienia rozpatrzenia sprawy od zgody lub sprzeciwu strony. Niemożliwy jest bowiem do przewidzenia termin, w którym mogłoby nastąpić rozpatrzenie sprawy na rozprawie (por. postanowienie NSA z 5 listopada 2020 r., II FSK 1745/18). Stosowne zarządzenie zostało wydane przez Przewodniczącego Wydziału II Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi 29 grudnia 2020 r., o czym zawiadomiono skarżącą i organ administracji. Jednocześnie poinformowano strony o możliwości złożenia pisma zawierającego stanowisko i ewentualnego uzupełnienia argumentacji. W dalszej kolejności wskazać należy, że zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tekst jedn.: Dz. U. z 2019 r., poz. 2167 ze zm.) oraz art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn.: Dz. U. z 2019 r., poz. 2325 ze zm.), powoływanej dalej jako: "p.p.s.a.", sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem stosując środki określone w ustawie. Stosownie do art. 134 § 1 p.p.s.a. sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, z zastrzeżeniem art. 57a (przepis art. 57a nie ma zastosowania w niniejszej sprawie, gdyż dotyczy skarg na pisemną interpretację przepisów prawa podatkowego wydaną w indywidualnej sprawie, opinię zabezpieczającą i odmowę wydania opinii zabezpieczającej). Jednakże zgodnie z art. 134 § 2 p.p.s.a. sąd nie może wydać orzeczenia na niekorzyść skarżącego, chyba że stwierdzi naruszenie prawa skutkujące stwierdzeniem nieważności zaskarżonego aktu lub czynności. Z kolei stosownie do art. 135 p.p.s.a. sąd stosuje przewidziane ustawą środki w celu usunięcia naruszenia prawa w stosunku do aktów lub czynności wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach sprawy, której dotyczy skarga, jeżeli jest to niezbędne dla końcowego jej załatwienia. W myśl art. 145 § 1 p.p.s.a. sąd uwzględniając skargę na decyzję lub postanowienie: 1) uchyla decyzję lub postanowienie w całości lub w części, jeżeli stwierdzi: naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy (lit. a), naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego (lit. b), inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy (lit. c); 2) stwierdza nieważność decyzji lub postanowienia w całości lub w części, jeżeli zachodzą przyczyny określone w art. 156 k.p.a. lub w innych przepisach; 3) stwierdza wydanie decyzji lub postanowienia z naruszeniem prawa, jeżeli zachodzą przyczyny określone w k.p.a. lub innych przepisach. Z przepisów tych wynika, że sądy administracyjne nie orzekają merytorycznie, tj. nie wydają orzeczeń, co do istoty sprawy, lecz badają zgodność zaskarżonego aktu administracyjnego z obowiązującymi w dacie jego podjęcia przepisami prawa materialnego, określającymi prawa i obowiązki stron oraz przepisami procedury administracyjnej, normującymi zasady postępowania przed organami administracji publicznej. Sąd administracyjny orzekając w sprawie, nie kieruje się zasadami słuszności, czy też celowości i nie ocenia kwestionowanego w skardze rozstrzygnięcia z punktu widzenia zasad współżycia społecznego. Stwierdzenie istnienia którejkolwiek z powyższych przesłanek skutkuje wyeliminowaniem zaskarżonej decyzji lub postanowienia z obrotu prawnego. Akt administracyjny (decyzja, postanowienie) jest zgodny z prawem, jeżeli jest zgodny z przepisami prawa materialnego i przepisami prawa procesowego. W razie nieuwzględnienia skargi w całości albo w części sąd oddala skargę odpowiednio w całości albo w części (art. 151 p.p.s.a.). Dokonując kontroli zaskarżonej decyzji w świetle powołanych wyżej kryteriów sąd stwierdził, że skarga jest zasadna. Materialnoprawną podstawę zaskarżonej decyzji stanowił art. 17 ust. 1 ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych (tekst jedn.: Dz. U. z 2020 r., poz. 111 ze zm.), powoływanej dalej jako u.ś.r. Zgodnie z art. 17 ust. 1 u.ś.r. świadczenie pielęgnacyjne z tytułu rezygnacji z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej przysługuje: 1) matce albo ojcu, 2) opiekunowi faktycznemu dziecka, 3) osobie będącej rodziną zastępczą spokrewnioną w rozumieniu ustawy z dnia 9 czerwca 2011 r. o wspieraniu rodziny i systemie pieczy zastępczej, 4) innym osobom, na których zgodnie z przepisami ustawy z dnia 25 lutego 1964 r. – Kodeks rodzinny i opiekuńczy ciąży obowiązek alimentacyjny, z wyjątkiem osób o znacznym stopniu niepełnosprawności – jeżeli nie podejmują lub rezygnują z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej w celu sprawowania opieki nad osobą legitymującą się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności albo orzeczeniem o niepełnosprawności łącznie ze wskazaniami: konieczności stałej lub długotrwałej opieki lub pomocy innej osoby w związku ze znacznie ograniczoną możliwością samodzielnej egzystencji oraz konieczności stałego współudziału na co dzień opiekuna dziecka w procesie jego leczenia, rehabilitacji i edukacji. W niniejszej sprawie istotą sporu jest zasadność odmowy przyznania skarżącej prawa do świadczenia pielęgnacyjnego za okres od 1 października 2019 r. do 31 stycznia 2020 r. z uwagi na brak spełnienia określonej w powołanym art. 17 ust. 1 u.ś.r. przesłanki rezygnacji z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej w związku koniecznością sprawowania opieki nad niepełnosprawnym dzieckiem. W ocenie sądu, przyjęta przez organ administracji interpretacja powyższego przepisu w zakresie tej przesłanki jest nieprawidłowa. Definicja pracy zarobkowej zawarta jest w art. 3 pkt 22 u.ś.r. Zgodnie z tym przepisem ilekroć w ustawie jest mowa o zatrudnieniu lub innej pracy zarobkowej – oznacza to wykonywanie pracy na podstawie stosunku pracy, stosunku służbowego, umowy o pracę nakładczą oraz wykonywanie pracy lub świadczenie usług na podstawie umowy agencyjnej, umowy zlecenia, umowy o dzieło albo w okresie członkostwa w rolniczej spółdzielni produkcyjnej, spółdzielni kółek rolniczych lub spółdzielni usług rolniczych, a także prowadzenie pozarolniczej działalności gospodarczej. Rezygnacją z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej jest zatem rezygnacją z wykonywania pracy na podstawie stosunku pracy (a nie rezygnacją z samego pozostawania w stosunku pracy) lub innych stosunków prawnych bez konieczności rozwiązania stosunku pracy (por. wyrok WSA w Warszawie z 4 listopada 2010 r., I SA/Wa 1683/10). Zawieszenie wykonywania działalności gospodarczej jest tożsame z rezygnacją z innej pracy zarobkowej, o jakiej stanowi art. 17 ust. 1 u.ś.r. Zgodnie bowiem z art. 25 ust. 1 ustawy z dnia 6 marca 2018 r. – Prawo przedsiębiorców (Dz. U. z 2018 r., poz. 646 ze zm.) w okresie zawieszenia wykonywania działalności gospodarczej przedsiębiorca nie może wykonywać działalności gospodarczej i osiągać bieżących przychodów z pozarolniczej działalności gospodarczej. Zawieszenie działalności gospodarczej należy zatem uznać za faktyczną rezygnację z jej wykonywania (por. wyroki WSA w Warszawie z 27 września 2012 r., I SA/Wa 1596/12 i z 27 lutego 2019 r., I SA/Wa 2234/18). Podkreślić należy, że zgodnie z wyrażoną w art. 8 ust. 2 Konstytucji RP zasadą bezpośredniego stosowania jej przepisów rzeczą organów władzy publicznej jest dokonywanie prokonstytucyjnej wykładni art. 17 ust. 1 u.ś.r. w związku z art. 3 pkt 22 u.ś.r. pozwalającej na realizację zasad: równości wobec prawa (art. 32 ust. 1) i sprawiedliwości społecznej (art. 2), obowiązku udzielania szczególnej pomocy rodzinom znajdującym się w trudnej sytuacji materialnej i społecznej (art. 71 ust. 1 zdanie drugie) i osobom niepełnosprawnym (art. 69). Obowiązkiem sądu administracyjnego sprawującego wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę administracji publicznej natomiast jest prokonstytucyjna interpretacja przepisów prawa. Z akt sprawy wynika, że skarżąca w dacie złożenia wniosku o ustalenie prawa do świadczenia pielęgnacyjnego w związku z opieką nad niepełnosprawnym synem K. W. (12 grudnia 2019 r.) nie prowadziła działalności gospodarczej, gdyż ją zawiesiła od 1 sierpnia 2019 r. (oświadczenie skarżącej z 30 października 2019 r., wydruk z Centralnej Ewidencji i Informacji o Działalności Gospodarczej). Tym samym, w ocenie sądu, już w dacie złożenia wniosku skarżąca wykazała spełnienie przesłanki rezygnacji z innej pracy zarobkowej. Z uwagi na zawieszenie wykonywania działalności gospodarczej, stosownie do art. 25 ust. 1 ustawy Prawo przedsiębiorców, skarżąca nie mogła jej już od 1 sierpnia 2019 r. wykonywać i osiągać z niej bieżących przychodów. Dodać należy, że orzeczenie o niepełnosprawności syna skarżącej z [...] grudnia 2019 r. wydane zostało na czas określony, bo do 30 grudnia 2020 r., stąd też w tym stanie faktycznym zawieszenie wykonywania działalności gospodarczej było wystarczające dla uznania, że skarżąca spełniła na ten okres czasu określoną w art. 17 ust. 1 u.ś.r. przesłankę rezygnacji z innej pracy zarobkowej. Stosownie bowiem do art. 24 ust. 4 u.ś.r. prawo do zasiłku pielęgnacyjnego lub świadczenia pielęgnacyjnego ustala się na czas nieokreślony, chyba że orzeczenie o niepełnosprawności lub orzeczenie o stopniu niepełnosprawności zostało wydane na czas określony. W przypadku wydania orzeczenia o niepełnosprawności lub orzeczenia o stopniu niepełnosprawności na czas określony prawo do zasiłku pielęgnacyjnego lub świadczenia pielęgnacyjnego ustala się do ostatniego dnia miesiąca, w którym upływa termin ważności orzeczenia. Dokonanie w Centralnej Ewidencji i Informacji o Działalności Gospodarczej [...] stycznia 2020 r. wpisu o zaprzestaniu wykonywania działalności gospodarczej, a następnie [...] lutego 2020 r. o jej wykreśleniu stanowiło konsekwencję wydania przez organ pierwszej instancji [...] r. decyzji o odmowie przyznania prawa do świadczenia pielęgnacyjnego, na co skarżąca wskazała w odwołaniu od tej decyzji. Świadczy również o tym, że skarżąca od [...] 2020 r. definitywnie zrezygnowała z tej działalności, którą prowadziła od 16 grudnia 2013 r. Należy podkreślić, że z akt sprawy nie wynika, aby organ pierwszej instancji przed wydaniem decyzji [...] r. poinformował skarżącą o konieczności wykreślenia działalności gospodarczej z Centralnej Ewidencji i Informacji o Działalności Gospodarczej. Tymczasem obowiązek informowania stron wynika z art. 9 k.p.a., zgodnie z którym organy administracji publicznej są obowiązane do należytego i wyczerpującego informowania stron o okolicznościach faktycznych i prawnych, które mogą mieć wpływ na ustalenie ich praw i obowiązków będących przedmiotem postępowania administracyjnego. Organy czuwają nad tym, aby strony i inne osoby uczestniczące w postępowaniu nie poniosły szkody z powodu nieznajomości prawa, i w tym celu udzielają im niezbędnych wyjaśnień i wskazówek. Zgodnie z art. 79a k.p.a. w postępowaniu wszczętym na żądanie strony, informując o możliwości wypowiedzenia się co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszonych żądań, organ administracji publicznej jest obowiązany do wskazania przesłanek zależnych od strony, które nie zostały na dzień wysłania informacji spełnione lub wykazane, co może skutkować wydaniem decyzji niezgodnej z żądaniem strony. Celem tego przepisu jest zmobilizowanie organów administracji do wnikliwego badania merytorycznej treści żądań strony na wszystkich etapach postępowania wszczynanego na żądanie strony i zapobieganie sytuacjom, w których strona dysponuje dodatkowymi dowodami na okoliczności istotne dla wykazania zasadności jej żądania albo może je łatwo uzyskać, a z powodu braku odpowiedniej wiedzy o potrzebnych dowodach, bądź o sposobie oceny wcześniej przedstawionych dowodów – nie korzysta z takiej możliwości. Wskazać nadto należy, że prawo do świadczeń rodzinnych ustala się na okres zasiłkowy, z wyjątkiem świadczeń, o których mowa w art. 9, art. 14, art. 15, art. 15a, art. 15b, art. 16, art. 17 i art. 17c (art. 24 ust. 1 u.ś.r.). Prawo do świadczeń rodzinnych ustala się, począwszy od miesiąca, w którym wpłynął wniosek z prawidłowo wypełnionymi dokumentami (art. 24 ust. 2 u.ś.r.). Jeżeli w okresie trzech miesięcy, licząc od dnia wydania orzeczenia o niepełnosprawności lub orzeczenia o stopniu niepełnosprawności, zostanie złożony wniosek o ustalenie prawa do świadczenia uzależnionego od niepełnosprawności, prawo to ustala się począwszy od miesiąca, w którym złożono wniosek o ustalenie niepełnosprawności lub stopnia niepełnosprawności (art. 24 ust. 2a u.ś.r.). Odmowa przyznania skarżącej prawa do świadczenia pielęgnacyjnego za okres "od 1 października 2019 r. do 31 grudnia 2019 r." (pkt 2 zaskarżonej decyzji) była zatem nieuzasadniona i przedwczesna. Organ administracji wydając zaskarżoną decyzję naruszył przepisy prawa materialnego, tj. art. 17 ust. 1 w związku z art. 3 pkt 22 u.ś.r. w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy, a w konsekwencji tego naruszył również art. 138 § 1 pkt 2 w związku z art. 7, art. 9, art. 77 § 1, art. 79a i art. 80 k.p.a. w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Ponownie rozpoznając sprawę, organ uwzględni zawartą w niniejszym wyroku ocenę prawną (art. 153 p.p.s.a.). Uwzględni przy tym okoliczność, że od 1 sierpnia 2019 r. skarżąca zawiesiła działalność gospodarczą i z tego względu, stosownie do art. 25 ust. 1 ustawy Prawo przedsiębiorców, nie mogła jej już od 1 sierpnia 2019 r. wykonywać i osiągać z niej bieżących przychodów. Mając powyższe na względzie sąd, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) i c) p.p.s.a., orzekł jak w sentencji. dc

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło