II SA/Łd 342/25

WyrokWSA w Łodzi2025-09-05

Skład orzekający: Robert Adamczewski, Agata Sobieszek - Krzywicka, Beata Czyżewska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy decyzja o umorzeniu postępowania administracyjnego w sprawie samowolnych robót budowlanych, oparta na stwierdzeniu legalności wykonania ogrodzenia na podstawie ostatecznej decyzji o pozwoleniu na budowę, jest prawidłowa w sytuacji, gdy ta ostateczna decyzja została następnie stwierdzona nieważnością przez sąd administracyjny?
Ratio decidendi
Sąd uchylił zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji, uznając, że zostały one wydane przedwcześnie i z naruszeniem przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Organy administracyjne nie sprostały obowiązkom wynikającym z przepisów procesowych, a kluczowe ustalenia stanowiące podstawę ich decyzji były sprzeczne z prawomocnym wyrokiem WSA, który stwierdził nieważność decyzji o pozwoleniu na budowę.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła samowolnych robót budowlanych polegających na wykonaniu ogrodzenia (murku). Po licznych czynnościach wyjaśniających, Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego umorzył postępowanie, uznając, że ogrodzenie zostało wybudowane legalnie na podstawie decyzji z 1996 r. Łódzki Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego utrzymał tę decyzję w mocy. Skarżący zarzucił naruszenie przepisów proceduralnych i błędne ustalenie stanu faktycznego, w tym kwestionując legalność decyzji o pozwoleniu na budowę.
Rozstrzygnięcie
Uchylił zaskarżoną decyzję Łódzkiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Łodzi oraz poprzedzającą ją decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Łodzi. Zasądził od Łódzkiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Łodzi na rzecz skarżącego A.P. kwotę 997 złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.

Pełny tekst orzeczenia

Dnia 5 września 2025 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział II w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Robert Adamczewski Sędziowie Sędzia WSA Agata Sobieszek - Krzywicka Asesor WSA Beata Czyżewska (spr.) po rozpoznaniu w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym w dniu 5 września 2025 roku sprawy ze skargi A.P. na decyzję Łódzkiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Łodzi z dnia 6 marca 2025 roku nr 47/2025, znak: WOP.7721.6.2025.DB w przedmiocie umorzenia postępowania administracyjnego w sprawie samowolnych robót budowlanych 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Łodzi z dnia 18 listopada 2024 r. nr 789/2024, znak: PINB/7355/687-2020/R-4871-2024/S/ADK; 2. zasądza od Łódzkiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Łodzi na rzecz skarżącego A.P. kwotę 997 (dziewięćset dziewięćdziesiąt siedem) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. dc Zaskarżoną decyzją z 6 marca 2025 r. nr 47/2025, znak: WOP.7721.6.2025.DB Łódzki Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w Łodzi, po rozpatrzeniu odwołania A. P., utrzymał w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Łodzi z 18 listopada 2024 r. nr 789/2024, znak: PINB/7355/687-2020/R-4871-2024/S/ADK. Powyższa decyzja została wydana w następującym stanie faktycznym sprawy: 6 grudnia 2019 r. do Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego dla Powiatu Łódzkiego Wschodniego wpłynął wniosek A. P. o wszczęcie postępowania w sprawie samowolnego wybudowania przez inwestora M. ogrodzenia wzdłuż działki nr [...] od strony ulicy [...] . Pismem z 9 grudnia 2019 r. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego dla Powiatu Łódzkiego Wschodniego przekazał powyższy wniosek Powiatowemu Inspektorowi Nadzoru Budowlanego w Łodzi, jako organowi właściwemu. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w Łodzi (określany dalej w skrócie jako "PINB", "organ pierwszej instancji") pismami z 30 stycznia 2020 r.: - wezwał Gminę Miasto Ł. do złożenia w wyznaczonym terminie wyjaśnień dotyczących wykonania ogrodzenia (murku) usytuowanego na nieruchomości w Ł. przy ul. [...], poprzez wskazanie: kto był inwestorem robót związanych z wykonaniem w/w ogrodzenia, kiedy ogrodzenie zostało wykonano, czy roboty związane z wykonaniem w/w ogrodzenia objęte były pozwoleniem na wykonanie robót lub zgłoszeniem zamiaru wykonania robót we właściwym organie administracji architektoniczno-budowlanej oraz przedłożenia wszelkich decyzji pozwolenia na wykonanie robót lub potwierdzenia zgłoszenia zamiaru wykonania robót budowlanych związanych z w/w inwestycją. - wystąpił do Urzędu Miasta Ł., Departamentu Architektury i Rozwoju, Wydziału Urbanistyki i Architektury z prośbą o udzielenie pisemnej informacji czy w zasobach archiwalnych Urzędu Miasta Ł. znajdują się dokumenty (decyzje administracyjne w sprawie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę, dokumenty potwierdzające dokonanie zgłoszenia zamiaru wykonania robót budowlanych) związane z realizacją robót budowlanych polegających na wykonaniu ogrodzenia (murku) usytuowanego na nieruchomości w [...]. W trakcie czynności kontrolnych przeprowadzonych 31 stycznia 2020 r. na działce nr ew. [...], położonej w [...], PINB stwierdził, że na działce od strony południowej w granicy chodnika ul. [...] znajduje się mur ceglany o wysokości od 1,10m do 1,15m. Na podstawie stanu technicznego cegły można przyjąć, że ogrodzenie murowane wykonano co najmniej 10-15 lat temu. Zastępca Dyrektora ds. Zieleni Miejskiej w Zarządzie Zieleni Miejskiej w Ł. pismem z 10 lutego 2020 r. poinformował PINB, że nie był inwestorem robót budowlanych związanych z wykonaniem przedmiotowego ogrodzenia, a tym samym nie dysponuje żadną dokumentacją dotyczącą inwestycji. Zarząd Zieleni Miejskiej administruje nieruchomościami stanowiącymi tereny zieleni miejskiej w postaci parków i zieleńców od 2013 r., na podstawie zarządzenia Nr 3632/VI/13 Prezydenta Miasta Ł. z 8 stycznia 2013 r. Inwestycja polegająca na budowie ogrodzenia [...] mogła być realizowana w latach 1994 - 1995. Przy piśmie z 14 lutego 2020 r. Dyrektor Wydziału Urbanistyki i Architektury Urzędu Miasta Ł. przesłał organowi pierwszej instancji potwierdzone za zgodność z oryginałem kopie następujących dokumentów: zawiadomienie o zakończeniu budowy z 16 września 1997 r., zawiadomienie o zamierzonym terminie rozpoczęcia robót budowlanych z 19 sierpnia 1996 r., oświadczenie o podjęciu się obowiązków kierownika budowy z 14 sierpnia 1996 r., oświadczenie o podjęciu się obowiązków inspektora nadzoru inwentarskiego z 19 sierpnia 1996 r., decyzję Urzędu Miasta Ł. z 8 września 1995 r., Nr 334/95/0.05, znak: UAB.V/7351/571/95, decyzję Urzędu Miasta Ł. z 9 lutego 1996 r., Nr 69/96/0.05, znak: UAB.V/7351/56/96. Pismem z 17 marca 2020 r. Dyrektor Wydziału Urbanistyki i Architektury Urzędu Miasta Ł. poinformował organ pierwszej instancji, że w wyniku przeprowadzonej kwerendy archiwalnej nie odnaleziono załącznika do decyzji o pozwoleniu na budowę z 9 lutego 1996 r., Nr 69/96/0.05, zatwierdzającej projekt budowlany ogrodzenia [...], zlokalizowanego w Ł. na terenie nieruchomości położonej przy ul. [...]. Zastępca [...] Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków pismem z 14 maja 2020 r. poinformował PINB, że w archiwum WUOZ w Ł. nie zachowała się dokumentacja projektowa budowy ogrodzenia (murku) usytuowanego na nieruchomości położonej w Ł. przy ul. [...] wpisanego do rejestru zabytków. Ponadto poinformowano, iż z uwagi na wpis do rejestru zabytków [...] kwestia budowy ogrodzenia zewnętrznego [...] była konsultowana z [...] Wojewódzkim Konserwatorem Zabytków, w archiwum WUOZ w Ł. zachowała się korespondencja pochodząca z lat 1995-1996. Pismem z 8 marca 1995 r. Urząd Miasta Ł., Wydział Ochrony Środowiska wystąpił do ŁWKZ z wnioskiem o sformułowanie wytycznych konserwatorskich dotyczących budowy ogrodzenia [...]. Do wniosku zostały załączone schematyczne plany [...] ukazujące przebieg planowanego ogrodzenia - linia koloru żółtego oraz usytuowanie drzewa, będącego przedmiotem wniosku. Pismem z 21 maja 2020 r. organ pierwszej instancji zawiadomił strony o wszczęciu z urzędu postępowania administracyjnego w sprawie robót budowlanych polegających na wykonaniu ogrodzenia (murku), usytuowanego na nieruchomości w [...]. Decyzją z 16 czerwca 2020 r. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w Łodzi umorzył w całości postępowanie administracyjne w sprawie robót budowlanych polegających na wykonaniu ogrodzenia (murku). Po rozpatrzeniu odwołania A. P., Łódzki Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w Łodzi decyzją z 3 sierpnia 2020 r. uchylił w całości powyższą decyzję i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi pierwszej instancji. Prowadząc ponownie postępowanie wyjaśniające organ pierwszej instancji pismami z 17 sierpnia 2020 r.: - wystąpił do Urzędu Miasta Ł., Departamentu Architektury i Rozwoju, Wydziału Urbanistyki i Architektury z prośbą o udzielenie informacji, czy po dniu 17 marca 2020 r. odnaleziono załącznik do decyzji o pozwoleniu na budowę z 9 lutego 1996 r., zatwierdzającej projekt budowlany ogrodzenia [...]. - wystąpił do [...] Ośrodka Geodezji z prośbą o udzielenie informacji, jak w latach 1990-2020 zmieniał się nr ewidencyjny działki [...], na nieruchomości gruntowej przy ul. [...], - wystąpił do Sądu Rejonowego dla Ł. w Ł., XX Wydziału Gospodarczo - Krajowego Rejestru Sądowego z prośbą o udzielenie informacji wraz z adresem do doręczeń tej osoby - komu, działając na podstawie art. 288 § 3 ustawy z dnia 15 września 2020 r. Kodeks spółek handlowych, oddano na przechowanie księgi i dokumenty rozwiązanej spółki Przedsiębiorstwo Budowlano - Usługowe "I." Sp. z o.o. z siedzibą w Ł., - wezwał J. T., S. J. oraz Z. M. do złożenia wyjaśnień na piśmie poprzez dołączenie do akt oryginałów lub urzędowo poświadczonych odpisów dokumentów, z których wynika czy projekt budowlany ogrodzenia [...] zatwierdzony decyzją z 9 lutego 1996 r., Nr 69/96/0.05 dla Przedsiębiorstwa Z. Spółka z o.o. obejmował również działkę nr [...], ewentualnie przekazanie informacji czy projekt lub budowa obejmowały tę działkę oraz dołączenie do akt oryginałów lub urzędowo poświadczonych odpisów dokumentów, w szczególności opracowań geodezyjno-kartograficznych, z których wynika czy projekt budowlany ogrodzenia [....] zatwierdzony decyzją z 9 lutego 1996 r. dla Przedsiębiorstwa Z. Spółka z o.o. obejmował również działkę nr [...]. 21 sierpnia 2020 r. do PINB wpłynęło postanowienie Prezydenta Miasta Ł. z 11 sierpnia 2020 r. nr DAR-UA-I.1292.2020 wznawiające postępowanie administracyjne zakończone decyzją tego organu z 9 lutego 1996 r. nr 69/96/05 zatwierdzającą projekt budowlany i udzielającą pozwolenia na budowę ogrodzenia [...]. Przy piśmie z 1 września 2020 r. Dyrektor Wydziału Urbanistyki i Architektury Urzędu Miasta Ł. przekazał organowi pierwszej instancji kserokopię projektu budowlanego, stanowiącego załącznik do decyzji Prezydenta M. Łodzi z 9 lutego 1996 r., Nr 69/96/0.05. 27 listopada 2020 r. do organu pierwszej instancji wpłynęła decyzja Prezydenta Miasta Ł. z 20 listopada 2020 r. nr DPRG-UA-I.3119.2020 odmawiająca uchylenia ostatecznej decyzji Prezydenta Miasta Ł. z 9 lutego 1996 r. nr 69/96/005. Pismem z 19 grudnia 2020 r. PINB wystąpił do Urzędu Miasta Ł., Departamentu Architektury i Rozwoju, Wydziału Urbanistyki i Architektury z prośbą o udzielenie informacji czy wniesiono odwołanie od decyzji Prezydenta Miasta Ł. z 20 listopada 2020 r., a jeżeli nie - czy i od kiedy jest ona prawomocna. W odpowiedzi na powyższe wystąpienie Kierownik Oddziału Architektoniczno- Budowlanego Urzędu Miasta Ł. pismem z 8 stycznia 2021 r. poinformował, iż 15 grudnia 2020 r. A. P. wniósł odwołanie od powyższej decyzji. Pismem z 26 września 2024 r. organ pierwszej instancji wystąpił do Urzędu Miasta Ł., Departamentu Planowania i Rozwoju Gospodarczego, Wydziału Urbanistyki i Architektury z prośbą o udzielenie, czy decyzja Prezydenta Miasta Ł. z 20 listopada 2020 r. została utrzymana w mocy przez Wojewodę Łódzkiego, a tym samym czy w/w decyzja nadal znajduje się w obrocie prawnym. Odpowiadając na w/w wystąpienie Kierownik Oddziału Architektoniczno- Budowlanego Urzędu Miasta Ł. przy piśmie z 9 października 2024 r. przesłał kopię decyzji Prezydenta Miasta Ł. z 7 sierpnia 2023 r., nr DPRG-UA-I.1443.2023, sprostowanej postanowieniem Prezydenta Miasta Ł. z 17 października 2023 r., Nr DPRG-UA-I.1892.2023 utrzymaj w mocy decyzją Wojewody Łódzkiego z 18 października 2023 r., Nr 260/2023, wydanej w postępowaniu wznowieniowym na wniosek A. P. o uchylenie ostatecznej decyzji Prezydenta Miasta Ł. z 9 lutego 1996 r., Nr 69/96/0.05, znak: UAB.V/7351/56/96 zatwierdzającej projekt budowlany i udzielającej Przedsiębiorstwu Z. Spółka z o.o. pozwolenia na budowę obejmującego ogrodzenie [...]. Ponadto poinformował, iż decyzja Prezydenta Miasta Ł. z 20 listopada 2020 r., Nr DPRG-UA-1.3119.2020 nie weszła do obrotu prawnego z powodu braku podpisu osoby upoważnionej, natomiast decyzja Prezydenta Miasta Ł. z 9 lutego 1996 r., Nr 69/96/0.05 znajduje się w obrocie prawnym. Wobec poczynionych ustaleń Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w Łodzi decyzją z 18 listopada 2024 r., na podstawie art. 105 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2024 r., poz. 572 -- dalej w skrócie "k.p.a."), umorzył w całości postępowanie administracyjne w sprawie samowolnych robót budowlanych polegających na wykonaniu ogrodzenia (murku) usytuowanego na nieruchomości w [...] W odwołaniu od powyższej decyzji A. P., reprezentowany przez adwokata wniósł o jej uchylenie i przekazanie sprawy organowi pierwszej instancji do ponownego rozpoznania bądź zmianę decyzji i orzeczenie co do istoty sprawy; dopuszczenie i przeprowadzenie dowodów z załączonych do odwołania dokumentów na okoliczność ich treści, podnosząc zarzuty naruszenia art. 7 k.p.a., art. 77 § 1 k.p.a. i art. 80 k.p.a., poprzez powoływanie się przez organ szczebla powiatowego na kserokopię projektu budowlanego, która zdaniem organu stanowić miała załącznik do decyzji Prezydenta Miasta Ł. z 9 lutego 1996 r., Nr 69/96/0.05. Powołaną na wstępie decyzją Łódzki Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w Łodzi, na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 k.p.a., utrzymał w mocy decyzję organu pierwszej instancji. Uzasadniając podjęte rozstrzygnięcie organ odwoławczy, w ślad za organem pierwszej instancji przytoczył dotychczasowy przebieg postępowania, odwołał się do brzmienia art. 105 § 1, art. 7 i art. 77 § 1 k.p.a., i wyjaśnił, że zawarta w tym przepisie przesłanka bezprzedmiotowości nie została wprawdzie zdefiniowana przez ustawodawcę, jednakże doktryna prawa administracyjnego i orzecznictwo sądowe są zgodne co do tego, że obejmuje ona te przypadki, w których brak jest jednego z konstytutywnych elementów materialnego stosunku prawnego. Do tych elementów zalicza się brak podmiotu lub przedmiotu postępowania, a także zaistnienie innych okoliczności wywołujących podobny skutek, oznaczający się tym, iż nie można załatwić sprawy przez rozstrzygnięcie co do istoty. Ponieważ umorzenie postępowania administracyjnego jest orzeczeniem formalnym kończącym postępowanie bez merytorycznego rozstrzygnięcia sprawy, przepis art. 105 § 1 k.p.a. nie powinien być interpretowany rozszerzająco, a umorzenie postępowania winno być traktowane jako środek ostateczny stosowany tylko w sytuacjach, kiedy nie ma możliwości podjęcia merytorycznego rozstrzygnięcia sprawy. Organ drugiej instancji stwierdził również, że w toku prowadzonego postępowania wyjaśniającego organ pierwszej instancji pozyskał: - decyzję Urzędu Miasta Ł. z 8 września 1995 r., Nr 334/95/0.05, znak: UAB.V/7351/571/95, którą udzielono Przedsiębiorstwu Z. w Ł. pozwolenia na budowę ogrodzenia [...] i zatwierdzono projekt budowlany w/w ogrodzenia, - decyzję Urzędu Miasta Ł. z 9 lutego 1996 r., Nr 69/96/0.05, znak: UAB.V/7351/56/96, którą zatwierdzono Przedsiębiorstwu Z. w Ł. projekt budowlany ogrodzenia [...] i udzielono pozwolenia na budowę w/w ogrodzenia, - zawiadomienie o zamierzonym terminie rozpoczęcia robót budowlanych polegających na budowie ogrodzenia [...] z 19 sierpnia 1996 r., - zawiadomienie o zakończeniu budowy i zamiarze przystąpienia do użytkowania [...] z 16 września 1997 r., - oświadczenie z 14 sierpnia 1996 r. o podjęciu się przez J. T. obowiązków kierownika budowy na budowie "ogrodzenia [...] (ziemne, betonowe, murowe, wykończeniowej, - oświadczenie z 19 sierpnia 1996 r. o podjęciu się przez S. J. obowiązków inspektora nadzoru inwentarskiego na budowie ogrodzenia [...], - projekt techniczny budowlany ogrodzenia [...], etap II, - mapę sytuacyjno-wysokościową z geodezyjną inwentaryzacją urządzeń podziemnych z 16 marca 1995 r., przedstawiającą plan sytuacyjny etap II, ostemplowana jako załącznik do decyzji z 9 lutego 1996 r., nr 69/96/0.05, znak: UAB.V/7351/56/96. Jak podkreślił następnie organ odwoławczy znajdujące się w aktach sprawy opracowanie "Projekt techniczny budowlany ogrodzenia [...]" został sporządzony przez mgr inż. arch. A. R. . Opracowanie to swoim zakresem obejmuje: - etap I ogrodzenie częściowe [...], - etap II ogrodzenie częściowe [...]. Celem opracowania jest zapobieżenie dewastacji terenów [...]. Według opisu ogólnego ogrodzenie [...] jako mur pełny z cegły klinkierowej profilowanej o wysokości 1,10m. Kształt ogrodzenia zaprojektowano w formach mimetycznych stanowiących odzwierciedlenie dziewiętnastowiecznych ogrodzeń miejskich założeń [...]. Natomiast z mapy sytuacyjno-wysokościowej z geodezyjną inwentaryzacją urządzeń podziemnych z 16 marca 1995 r., przedstawiającą plan sytuacyjny etap II, która została ostemplowana jako załącznik do decyzji z 9 lutego 1996 r., Nr 69/96/0.05, znak: UAB.V/7351/56/96 wynika, że ogrodzenie działki nr ew [...] było objęte decyzją Urzędu Miasta Ł. z 9 lutego 1996 r., Nr 69/96/0.05, znak: UAB.V/7351/56/96, którą zatwierdzono Przedsiębiorstwu Z. w Ł. projekt budowlany ogrodzenia [...] i udzielono pozwolenia na budowę w/w ogrodzenia. Stosownie do treści art. 28 ust. 1 ustawy Prawo budowlane, roboty budowlane można rozpocząć jedynie na podstawie decyzji o pozwoleniu na budowę, z zastrzeżeniem art. 29-31. W art. 29 ustawodawca określił katalog obiektów i robót budowlanych zwolnionych z obowiązku uzyskania pozwolenia na budowę, a więc takich, do których nie będzie miała zastosowania ogólna zasada wyrażona w art. 28 ust. 1. Katalog ten ma formę listy zamkniętej, a więc wyłącznie wymienione w nim obiekty budowlane i roboty budowlane nie wymagają pozwolenia na budowę. Art. 29 ust. 1 pkt 7 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane w tekście pierwotnym, tj. obowiązującym w dacie budowy spornego ogrodzenia (Dz.U. z 1994 r., Nr 89, poz. 414) brzmiał: "Pozwolenia na budowę nie wymaga budowa: (...) ogrodzeń, z wyjątkiem przylegających do dróg, ulic, placów i innych miejsc publicznych." Ustawa ta nie przewidywała obowiązku dokonania zgłoszenia zamiaru budowy ogrodzenia w żadnym przypadku, niezależnie od jego wysokości. Stan prawny zmienił się w tym zakresie, w związku z nowelizacją Prawa budowlanego dokonanego ustawą z dnia 22 sierpnia 1997 r. o zmianie Ustawy - Prawo budowlane, Ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym oraz niektórych ustaw (Dz. U. z 1997 r., Nr 111, poz. 726 ze zm.). Ustawa ta weszła w życie w dniu 24 grudnia 1997 r., i w związku z w/w nowelizacją art. 29 ust. 1 pkt 7 stanowi, iż pozwolenia na budowę nie wymaga budowa ogrodzeń, a art. 30 ust. 1 pkt. 2, że zgłoszenia właściwemu organowi wymaga budowa ogrodzeń od strony dróg, ulic, placów i innych miejsc publicznych oraz o wysokości powyżej 2,20 m. W świetle powołanych wyżej przepisów, ŁWINB stwierdził, że wybudowanie przedmiotowego ogrodzenia w latach 1995-1997, ze względu na jego lokalizację, wymagało uzyskania pozwolenia na budowę. Biorąc pod uwagę cały zebrany w sprawie materiał dowodowy organ stwierdził, że przedmiotowe ogrodzenie działki nr ew. [...] zostało wybudowane w oparciu o decyzję Urzędu Miasta Ł. z 9 lutego 1996 r. Nr 69/96/0.05, znak: UAB.V/7351/56/96, która do dnia dzisiejszego nie została wyeliminowana z obrotu prawnego, następnie zostało przyjęte do użytkowania (brak sprzeciwu do zawiadomienia o zakończeniu budowy z 16 września 1997 r.). Ze znajdującej się w aktach sprawy dokumentacji archiwalnej bezspornie wynika, iż nieruchomość należąca aktualnie do skarżącego objęta była przedmiotowym pozwoleniem na budowę. Chociaż na planie sytuacyjnym dla etapu II sporządzonym na mapie sytuacyjno-wysokościowej wykonanej metodą fotomechaniczną na podstawie mapy zasadniczej m. Ł. opracowaną na dzień 16 marca 1995 r. nie zaznaczono numerów działek, jednakże z porównania charakterystycznych obiektów [...]) w stosunku do aktualnej mapy (działka skarżącego jest granicząca z działką nr [...] i aktualnie pod względem funkcjonalnym wchodzi w skład [...]) jednoznacznie wynika, iż aktualna działka nr [...] objęta była pozwoleniem na budowę murku/ogrodzenia. Zdaniem organu drugiej instancji, dla oceny legalności wykonania muru w latach 1996-1997 r. nie znajdują uzasadnienia argumenty podnoszone przez stronę a dotyczące głównie stanu prawnego nieruchomości oraz tego, iż mapa sytuacyjno-wysokościowa nie uwidacznia podziału działki nr [...] dokonanego prawie rok wcześniej, co świadczy o braku jej aktualności na moment wydawania decyzji o pozwoleniu na budowę, jak również brak oświadczenia o prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane, którego obowiązek dołączenia do wniosku o pozwolenie na budowę został wprowadzony ustawą z dnia 27 marca 2003 r. o zmianie ustawy - Prawo budowlane oraz o zmianie niektórych ustaw (Dz. U. 2003 nr 80 poz. 718). Badanie bowiem zgodności z prawem wykonania robót objętych pozostającym w obrocie prawnym pozwoleniem na budowę, w oderwaniu od tego pozwolenia, prowadziłoby w istocie do niedopuszczalnego weryfikowania ostatecznej decyzji administracyjnej o pozwoleniu na budowę. Tymczasem, A. P. formułuje w zasadzie zarzuty pod adresem decyzji o pozwoleniu na budowę, która nie została wyeliminowania z obrotu prawnego. Podkreślić bowiem należy, że w ramach prowadzenia postępowania dotyczącego legalności obiektu budowlanego organy nadzoru budowlanego nie są uprawnione do dokonywania kontroli samej decyzji o pozwoleniu na budowę, na podstawie której realizowana była inwestycja będąca przedmiotem czynności kontrolnych. Okoliczności powyższe mogą stanowić jedynie podstawę do ewentualnego wzruszenia ostatecznej decyzji o pozwoleniu na budowę w trybie nadzwyczajnym, nie mogą zaś być przedmiotem kontroli organów nadzoru budowlanego w ramach postępowania, o jakim mowa w art. 48 lub 50 i nast. ustawy - Prawo budowlane. Tak długo, jak inwestor legitymuje się ostateczną decyzją zatwierdzającą projekt budowlany i udzielającą pozwolenia na budowę jest on uprawniony do prowadzenia robót na warunkach określonych w posiadanej decyzji. Za niedopuszczalne tym samym ŁWINB uznał ingerowanie przez organy nadzoru budowlanego w prawidłowość samego projektu budowlanego. W tym stanie rzeczy ŁWINB stwierdził, że podjęte przez organ pierwszej instancji rozstrzygnięcie o umorzeniu postępowania, na podstawie art. 105 § 1 k.p.a., było prawidłowe, albowiem gdy postępowanie z jakiejkolwiek przyczyny stało się bezprzedmiotowe w całości albo w części, organ administracji publicznej wydaje decyzję o umorzeniu postępowania odpowiednio w całości albo w części. W tej sytuacji organ odwoławczy skorzystał z kompetencji merytoryczno- kasacyjnych przewidzianych w art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. i orzekł jak w sentencji. Odnosząc się do treści odwołania organ stwierdził, że podnoszone argumenty nie miały wpływu na podjęte rozstrzygnięcie. Powyższe rozstrzygnięcie Łódzkiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Łodzi A. P. reprezentowany przez profesjonalnego pełnomocnika będącego adwokatem zaskarżył do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi wnosząc o uchylenie decyzji organów obu instancji, zasądzenie kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa adwokackiego, rozpoznanie sprawy w trybie uproszczonym oraz dopuszczenie i przeprowadzenie dowodów z dokumentów załączonych do skargi na okoliczność ich treści, jako dokumentów poglądowych. Wobec zaskarżonej decyzji, autor skargi sformułował zarzuty naruszenia: I. art. 138 § 1 pkt 2 k.p.a. poprzez jego błędne zastosowanie w sprawie i utrzymanie w mocy zaskarżonej decyzji organu pierwszej instancji, podczas gdy Łódzki Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego winien uchylić zaskarżoną decyzję w całości i w tym zakresie orzec co do istoty sprawy albo uchylić zaskarżoną decyzję w całości i przekazać sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi pierwszej instancji; II. art. 7 k.p.a., art. 77 § 1 k.p.a. i art. 80 k.p.a. poprzez: - błędne przyjęcie, że ogrodzenie posadowione na nieruchomości A. P. nr ew. [...] zrealizowane zostało na podstawie decyzji Prezydenta Miasta Ł. nr 69/96/0.05 z 9 lutego 1996 r., podczas gdy: - decyzja ta nie obejmowała swym zakresem przedmiotowej nieruchomości, gdyż zgodnie z jej treścią obejmuje jedynie "projekt budowlany ogrodzenia [...]" bez jakiegokolwiek wskazania na to, aby miała ona obejmować prywatną nieruchomość skarżącego stanowiącą dz. ew. [...], która nigdy nie stanowiła ani nie wchodziła w skład [...]; - brak jest w aktach sprawy dokumentu potwierdzającego prawo do dysponowania nieruchomością stanowiącą dz. ew. [...] przez Przedsiębiorstwo Z. Spółka z o.o. na cele budowlane, podczas gdy zgodnie z art. 33 ust. 2 pkt 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz.U. Nr 89, poz. 414 z późn.zm.) obowiązującym w chwili wydania decyzji Prezydenta Miasta Ł. z 9 lutego 1996 r. "Do wniosku o pozwolenie na budowę należy dołączyć: dowód stwierdzający prawo dysponowania nieruchomością na cele budowlane", jak i zgodnie z art. 3 pkt 11 w/w ustawy przez prawo do dysponowania nieruchomością na cele budowlane rozumie się: "tytuł prawny wynikający z prawa własności, użytkowania wieczystego, zarządu, ograniczonego prawa rzeczowego albo stosunku zobowiązaniowego, przewidującego uprawnienia do wykonywania robót budowlanych"; - błędne przyjęcie, że ze znajdującej się w aktach sprawy dokumentacji archiwalnej bezspornie wynika, że nieruchomość należąca aktualnie do skarżącego objęta była przedmiotowym pozwoleniem na budowę podczas gdy w aktach sprawy zalega "kserokopia projektu budowlanego", która - zdaniem organu - stanowić miała załącznik do decyzji Prezydenta Miasta Ł. z 9 lutego 1996 r., tymczasem: 1. na mapie tej naniesione są przekreślenia (wykreślenia co do działki nr [...]) podważające wiarygodność tego dokumentu; 2. na mapie tej brak jest naniesionych elementów ewidencji gruntów i budynków, jak choćby w podstawowej formie wyrażającej numery działek ewidencyjnych, podczas gdy zgodnie z obowiązującym w chwili wydania decyzji Prezydenta Miasta Ł. z 9 lutego 1996 r. art. 2 pkt 7 i 8 ustawy z dnia 17 maja 1989 r. - Prawo geodezyjne i kartograficzne (Dz. U. Nr 30, poz. 163 z późn.zm.): "Ilekroć w ustawie jest mowa o: mapie zasadniczej - rozumie się przez to wielkoskalowe opracowanie kartograficzne, zawierające aktualne informacje o przestrzennym rozmieszczaniu obiektów ogólnogeograficznych oraz elementach ewidencji gruntów i budynków, a także sieci uzbrojenia terenu: nadziemnych, naziemnych i podziemnych," jak i: "ewidencji gruntów i budynków - rozumie się przez to jednolity dla kraju systematycznie aktualizowany zbiór informacji o gruntach i budynkach, ich właścicielach oraz o innych osobach fizycznych lub prawnych, władających tymi gruntami i budynkami," co uniemożliwia jednoznaczne określenie zakresu inwestycji; 3. mapa ta nie uwidacznia zarejestrowanego w dniu 17 marca 1995 r. (a więc dokonanego prawie rok wcześniej przed wydaniem decyzji Prezydenta Miasta Ł. z 9 lutego 1996 r.) podziału działki nr [...], który to numer działki [...] nie uległ zmianie do dnia dzisiejszego, co świadczy o braku jej aktualności na moment wydawania decyzji o pozwoleniu na budowę; II. art. 7, art. 77 § 1, art. 80, art. 11 k.p.a. w zw. z art. 107 § 1 pkt 6 oraz § 3 k.p.a. poprzez brak rozpatrzenia i merytorycznego odniesienia się przez Łódzkiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego do zarzutów zawartych w odwołaniu od decyzji organu pierwszej Instancji, podczas gdy obowiązkiem organu odwoławczego jest ponowne rozpoznanie istoty sprawy w oparciu o wszystkie zalegające w aktach sprawy dowody, jak i podniesione przez stronę twierdzenia, czego wynikiem winno być odniesienie się przez organ do podniesionych przez stronę twierdzeń, czemu organ II Instancji zaniechał; które to zarzuty finalnie doprowadziły do naruszenia: III. art. 105 § 1 k.p.a. poprzez wskazanie w zaskarżonej decyzji na zasadność jego zastosowania przez organ pierwszej instancji, podczas gdy zastosowanie tej normy prawnej nie znajduje uzasadnienia w stanie faktycznym sprawy, która to sprawa nie sprowadza się do wzruszenia ostatecznej decyzji o pozwoleniu na budowę - co insynuuje organ - ale zgodnie z wnioskiem inicjującym przedmiotowe postępowanie z 2 grudnia 2019 r. odnosi się do samowolnie wybudowanego ogrodzenia na działce ew. nr [...]; IV. art. 48 ust. 1 Pr. bud., poprzez brak jego zastosowania w sprawie, podczas gdy ogrodzenie będące przedmiotem wniosku stanowi samowolę budowlaną uzasadniającą zastosowanie wskazanej normy prawnej. Odpowiadając na skargę Łódzki Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w Łodzi wniósł o jej oddalenie i podtrzymał stanowisko zaprezentowane w motywach zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi zważył, co następuje: Skarga zasługuje na uwzględnienie, aczkolwiek z nieco innych przyczyn aniżeli w niej wskazane. Sąd rozpoznał sprawę niniejszą na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym zgodnie z art. 119 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn.: Dz.U. z 2024 r., poz. 935 - dalej w skrócie "p.p.s.a."), który stanowi, że sprawa może być rozpoznana w trybie uproszczonym, jeżeli strona zgłosi wniosek o skierowanie sprawy do rozpoznania w trybie uproszczonym, a żadna z pozostałych stron w terminie czternastu dni od zawiadomienia o złożeniu wniosku nie zażąda przeprowadzenia rozprawy. W rozpatrywanej sprawie z wnioskiem o rozpoznanie sprawy w rozważanym trybie wystąpił skarżący, a organ podobnie jak i uczestnicy postępowania w zakreślonym wyżej terminie nie żądali przeprowadzenia rozprawy. Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tekst jedn.: Dz.U. z 2024 r., poz. 1267) w zw. z art. 3 § 1 p.p.s.a. sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Innymi słowy, sąd administracyjny bada, czy zaskarżony akt administracyjny (decyzja, postanowienie) jest zgodny z obowiązującymi w dacie jego podjęcia przepisami prawa materialnego określającymi prawa i obowiązki stron oraz prawa procesowego normującymi podstawowe zasady postępowania przed organami administracji publicznej. Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, z zastrzeżeniem art. 57a (art. 134 § 1 p.p.s.a.) Sąd dokonując w świetle zakreślonych wyżej kryteriów oceny legalności zaskarżonej decyzji Łódzkiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Łodzi z 6 marca 2025 r. oraz poprzedzającej ją decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Łodzi w przedmiocie umorzenia postępowania administracyjnego w sprawie samowolnych robót budowlanych polegających na wykonaniu ogrodzenia (murku), usytuowanego na nieruchomości w Ł. przy ul. [...] stwierdził, że zostały one wydane co najmniej przedwcześnie, z naruszeniem przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. W pierwszym rzędzie wskazać trzeba, że w toku każdego postępowania administracyjnego obowiązkiem organów administracji publicznej jest stanie na straży praworządności, z urzędu lub na wniosek stron podejmowanie wszelkich czynności niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy, mając na względzie interes społeczny i słuszny interes obywateli (art. 7 - zasada prawdy obiektywnej; zasada uwzględniania interesu społecznego i słusznego interesu obywateli). Organ administracji publicznej, w myśl art. 77 § 1 k.p.a., ma obowiązek w sposób wyczerpujący zebrać i rozpatrzyć cały materiał dowodowy. Zgodnie z zasadą swobodnej oceny dowodów, unormowaną w art. 80 k.p.a., organ administracji publicznej ocenia na podstawie całokształtu materiału dowodowego, czy dana okoliczność została udowodniona. Wyniki poczynionych w toku postępowania ustaleń organ winien przedstawić w uzasadnieniu decyzji, sporządzonym zgodnie z wymogami art. 107 § 3 k.p.a., który stanowi, że uzasadnienie faktyczne decyzji powinno w szczególności zawierać wskazanie faktów, które organ uznał za udowodnione, dowodów, na których się oparł, oraz przyczyn, z powodu których innym dowodom odmówił wiarygodności i mocy dowodowej, zaś uzasadnienie prawne - wyjaśnienie podstawy prawnej decyzji, z przytoczeniem przepisów prawa. Analiza zebranego w sprawie materiału dowodowego i wydanych na jego podstawie rozstrzygnięć dowodzi, że organy administracyjne obu instancji w kontrolowanym postępowaniu nie sprostały obowiązkom wynikającym z przywołanych wyżej norm prawa procesowego. Orzekając o umorzeniu, na podstawie art. 105 § 1 k.p.a., postępowania administracyjnego w sprawie samowolnych robót budowlanych polegających na wykonaniu ogrodzenia (murku), usytuowanego na nieruchomości w Ł. przy ul. [...] organy orzekające trafnie stwierdziły, że warunkiem zastosowania art. 105 § 1 k.p.a. i wydania na jego podstawie decyzji o charakterze formalnym, jest uprzednie stwierdzenie przez organ, że w sprawie wystąpiła przesłanka bezprzedmiotowości postępowania administracyjnego, która może mieć charakter podmiotowy lub przedmiotowy. Trafnie również argumentowały organy obu instancji, że przepis art. 105 § 1 k.p.a., nie może być interpretowany rozszerzająco, a umorzenie postępowania powinno być traktowane jako środek ostateczny stosowany tylko w sytuacjach, kiedy nie ma możliwości podjęcia merytorycznego rozstrzygnięcia w sprawie. Motywując podjęte na gruncie rozpatrywanej sprawy rozstrzygnięcia organy obu instancji stwierdziły, że sporne ogrodzenie działki nr [...] zostało wybudowane w oparciu o decyzję Urzędu Miasta Ł. z dnia 9 lutego 1996 r. nr 69/96/0.05, znak: UAB.V/7351/56/96, która do dnia dzisiejszego nie została wyeliminowana z obrotu prawnego, następnie zostało przyjęte do użytkowania. Organy dostrzegły również, że z inicjatywy skarżącego zostało wznowione postępowanie administracyjne w sprawie zakończonej ostateczną decyzją o pozwoleniu na budowę i decyzją z 20 listopada 2020 r. nr DPRG-UA-I.3119.2020 Prezydent Miasta Ł. odmówił uchylenia własnej ostatecznej decyzji z 9 lutego 1996 r. o pozwoleniu na budowę spornego ogrodzenia. Z ustaleń organów wynika również, że A. P. wniósł odwołanie od decyzji organu pierwszej instancji z 20 listopada 2020 r. do Wojewody Łódzkiego. W odpowiedzi na zapytanie organu pierwszej instancji z 26 września 2024 r., czy decyzja Prezydenta Miasta Ł. z 20 listopada 2020 r., została utrzymana w mocy przez Wojewodę Łódzkiego, a tym samym czy nadal funkcjonuje w obrocie prawnym, przy piśmie z 9 października 2024 r. Wydział Urbanistyki i Architektury przesłał organowi pierwszej instancji kopię decyzji Prezydenta Miasta Ł. z dnia 7 sierpnia 2023 r. nr DPRG-UA.I.1443.2023 o odmowie uchylenia ostatecznej decyzji Prezydenta Miasta Ł. nr 69/96/05 z dnia 9 lutego 1996 r. znak: UAB.V/7351/57/96 zatwierdzającej projekt budowlany i udzielającej Przedsiębiorstwu Z. Spółka z o.o. pozwolenia na budowę obejmującego ogrodzenie [...], sprostowanej postanowieniem z 17 października 2023 r., utrzymanej w mocy decyzją Wojewody Łódzkiego z dnia 18 października 2023 r. nr 1260/2023 znak: GPB-III.7721.222.2023. Ponadto poinformował, że decyzja Prezydenta Miasta Ł. z 20 listopada 2020 r. nr DPRG-UA-I.3119.2020 nie weszła do obrotu prawnego z powodu braku podpisu osoby upoważnionej, natomiast decyzja Prezydenta Miasta Ł. z dnia 9 lutego 1996 r. nr 69/96/0.05 znajduje się w obrocie prawnym. Motywując następnie przesłanki, które stanowiły podstawę orzeczenia o umorzeniu postępowania administracyjnego organ przeanalizował treść udzielonego inwestorowi pozwolenia na budowę wraz z pozyskaną dokumentacją archiwalną z wykonanymi na jego podstawie robotami budowlanymi i na tej podstawie doszedł do przekonania, że roboty budowlane związane z wykonaniem spornego ogrodzenia, zrealizowane zostały legalnie, co uzasadniało wydanie decyzji w trybie art. 105 § 1 k.p.a. Sądowi z urzędu wiadomo jednak, że wyrokiem z 12 kwietnia 2024 r., wydanym w sprawie o sygn. akt II SA/Łd 37/24 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi, uwzględnił skargę A. P. i stwierdził nieważność zaskarżonej decyzji Wojewody Łódzkiego z dnia 18 października 2023 r. nr 260/2023, znak GPB-III.7721.222.2023 RK oraz poprzedzającej ją decyzji Prezydenta Miasta Ł. z dnia 7 sierpnia 2023 r. nr DPRG-UA-I.1443.2023 w przedmiocie odmowy uchylenia ostatecznej decyzji zatwierdzającej projekt budowlany i udzielającej pozwolenia na budowę, o czym orzekł w punkcie 1 sentencji wyroku. WSA w Łodzi doszedł bowiem do przekonania, że decyzje organów obu instancji w stopniu rażącym naruszają prawo, zatem zasadne będzie wyeliminowanie ich z obrotu prawnego ze skutkiem ex tunc, poprzez stwierdzenie ich nieważności. Sąd przypomniał, iż decyzje poddane analizie w niniejszej sprawie zostały wydane wskutek uchylenia wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z dnia 20 sierpnia 2021 r., sygn. II SA/Łd 250/21 oraz decyzji Wojewody Łódzkiego z dnia 22 lutego 2021 r. nr 60/2021, znak: GPB-III.7721.354.2020 w przedmiocie odmowy uchylenia decyzji zatwierdzającej projekt budowlany i udzielającej pozwolenia na budowę, co nastąpiło wskutek wydania przez Naczelny Sąd Administracyjny w dniu 7 lutego 2023 r. wyroku w sprawie o sygn. II OSK 2778/21. Jak wskazano w uzasadnieniu powyższego orzeczenia Naczelny Sąd Administracyjny zobligował organ II instancji do zbadania, czy wobec niedoręczenia skarżącemu decyzji organu pierwszej instancji, decyzja ta weszła do obrotu prawnego wskutek doręczenia pozostałym stronom postępowania, bowiem przez doręczenie decyzji należy rozumieć doręczenie jej oryginału, a więc egzemplarza podpisanego przez osobę upoważnioną do jej wydania. Niepodpisany egzemplarz decyzji organu pierwszej instancji nie stanowi oryginału decyzji administracyjnej, którego skuteczne doręczenie jest natomiast warunkiem koniecznym do uznania, że decyzja weszła do obrotu prawnego. Ponownie rozpoznając sprawę, organ odwoławczy ustalił, iż żadna ze stron postępowania nie jest w stanie przedstawić organowi podpisanego egzemplarza decyzji, a zatem decyzja Prezydenta Miasta Ł. z 20 listopada 2020 r. nie została doręczona stronom (Zarządowi Zieleni Miejskiej w Ł. oraz Zarządowi Dróg i Transportu w Ł.). Skoro zaś decyzja doręczona A. P. nie zawierała właściwego podpisu, Wojewoda Łódzki uznał, że przedmiotowa decyzja nie znajduje się w obrocie prawnym, a odwołanie A. P. jest bezprzedmiotowe. Dlatego też Wojewoda Łódzki decyzją nr 172/2023 z dnia 26 czerwca 2023 r. na mocy art. 105 § 1 k.p.a. umorzył postępowanie odwoławcze, wywołane odwołaniem A. P. od decyzji Prezydenta Miasta Ł. nr z dnia 20 listopada 2020 r. DPRG-UA-I.3119.2020. W tej sytuacji Prezydent Miasta Ł. uznał, iż zobowiązany jest do ponownego rozpatrzenia wniosku A. P. i wydania nowej decyzji w tym przedmiocie. W ocenie WSA w Łodzi jest to jednak stanowisko błędne, zaś jego przyjęcie skutkowało rażącym naruszeniem prawa zarówno przez Prezydenta Miasta Ł., jak i przez Wojewodę Łódzkiego. WSA stwierdził również, że organy administracji błędnie przyjęły, że skoro decyzja Prezydenta Miasta Ł. z dnia 20 listopada 2020 r., nr DPRG-UA-I.3119.2020 nie weszła do obrotu prawnego, należy uznać ją za decyzję nieistniejącą, niebyłą i rozstrzygnąć sprawę merytorycznie poprzez wydanie kolejnej decyzji administracyjnej. Sąd podkreślił bowiem, że decyzja Wojewody Łódzkiego z dnia 26 czerwca 2023 r. nr 172/2023 jedynie umorzyła postępowanie odwoławcze, wywołane odwołaniem A. P. od decyzji Prezydenta Miasta Ł. z dnia 20 listopada 2020 r., nr DPRG-UA-I.3119.2020, nie pozbawiła jej bytu prawnego, nadto organ I instancji przywołuje w uzasadnieniu będące w obrocie prawnym postanowienie wznowieniowe z 11 sierpnia 2020 roku. Po wydaniu przez Wojewodę Łódzkiego wspomnianej decyzji z dnia 26 czerwca 2023 roku Prezydent Miasta Ł. powinien zatem podjąć działania w celu skutecznego doręczenia stronom postępowania decyzji z dnia 20 listopada 2020 r., nr DPRG-UA-I.3119.2020 i wprowadzenia jej do obrotu prawnego. Jest to bowiem decyzja istniejąca. Znajdujący się w aktach administracyjnych egzemplarz zawiera wszystkie elementy wymienione w art. 107 § 1 k.p.a., również podpis. Z uwagi na opisane wyżej okoliczności, Sąd stwierdził, że organy administracji rażąco naruszyły prawo w postaci art. 110 § 1 k.p.a., a w konsekwencji dopuściły do rozstrzygnięcia sprawy w sytuacji, w której istniała już decyzja pierwszoinstancyjna, rozstrzygająca merytorycznie wniosek skarżącego o uchylenie ostatecznej decyzji Prezydenta Miasta Ł. z dnia 9 lutego 1996 r. Zdaniem Sądu powyższe zachowanie organu spełnia przesłankę, o której mowa w art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. w postaci rażącego naruszenia prawa, a w konsekwencji obliguje Sąd do stwierdzenia nieważności zaskarżonej decyzji i poprzedzającej ją decyzji organu I instancji na mocy art. 145 § 1 pkt 2 p.p.s.a. Dlatego też Sąd na mocy powołanych przepisów orzekł jak w pkt 1 sentencji wyroku. Wspomniany wyżej wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z dnia 12 kwietnia 2024 r. sygn. akt II SA/Łd 37/24 uprawomocnił się z dniem 13 czerwca 2024 r. Zgodnie z art. 170 p.p.s.a. orzeczenie prawomocne wiąże nie tylko strony i sąd, który je wydał, lecz również inne sądy i inne organy państwowe, a w przypadkach w ustawie przewidzianych także inne osoby. Stosownie zaś do dyspozycji art. 153 p.p.s.a. ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania wyrażone w orzeczeniu sądu wiążą w sprawie organy, których działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania było przedmiotem zaskarżenia, a także sądy, chyba że przepisy prawa uległy zmianie. W związku z powyższym stwierdzić trzeba, że kluczowe z punktu widzenia rozpatrywanej sprawy ustalenia organów obu instancji przywołane w motywach decyzji i stanowiące podstawę ich wydania są sprzeczne z przytoczonym wyżej prawomocnym wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z 12 kwietnia 2024 r. sygn. akt II SA/Łd 37/24. W toku kontrolowanego postępowania organy obu instancji naruszyły zatem w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy przepisy postępowania, a mianowicie art. 7 k.p.a., art. 77 § 1 k.p.a., art. 80 k.p.a. i art. 107 § 3 k.p.a. Nie budzi wobec tego wątpliwości Sądu, że orzeczenie o umorzeniu spornego postępowania administracyjnego zostało wydane przedwcześnie, a co za tym idzie z istotnym naruszeniem art. 105 § 1 k.p.a. Stwierdzone uchybienia stanowiły podstawę wyeliminowania z obrotu prawnego zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji organu pierwszej instancji. W ponownie prowadzonym postępowaniu wyjaśniającym organy winny ustalić ponad wszelką wątpliwość, czy a jeśli tak, to w jaki sposób zostało zakończone postępowanie wznowieniowe, zainicjowane przez skarżącego A. P., a co za tym idzie czy ostateczna decyzja Prezydenta Miasta Ł. nr 69/96/05 z dnia 9 lutego 1996 r. znak: UAB.V/7351/57/96 zatwierdzająca projekt budowlany i udzielająca Przedsiębiorstwu Z. Spółka z o.o. pozwolenia na budowę obejmującego ogrodzenie [...] nadal funkcjonuje w obrocie prawnym, czy też może w toku postępowania wznowieniowego została z niego wyeliminowana. W zależności od poczynionych w tym zakresie ustaleń organ wyda rozstrzygnięcie odpowiadające prawu. Z tych też względów Sąd za zbyteczne uznał na obecnym etapie postępowania odnoszenie się do pozostałych, podniesionych w skardze zarzutów. Sąd kontrolując legalność zaskarżonej decyzji stwierdził również, że zachodzi sprzeczność pomiędzy zaskarżonym rozstrzygnięciem, w świetle którego utrzymano w mocy decyzję organu pierwszej instancji a wskazaną w decyzji Łódzkiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Łodzi procesową podstawą prawną jej wydania - art. 138 § 1 pkt 2 k.p.a., stanowiący, że organ odwoławczy wydaje decyzję, w której uchyla zaskarżoną decyzję w całości albo w części i w tym zakresie orzeka co do istoty sprawy albo uchylając tę decyzję - umarza postępowanie pierwszej instancji w całości albo w części. Wreszcie uwadze Sądu nie mógł ujść fakt, że w motywach poddanej sądowej kontroli decyzji organ odwoławczy stwierdził, jakoby "skorzystał z kompetencji merytoryczno-kasacyjnych przewidzianych w art. 138 § 1 pkt 1 K.p.a. i orzekł jak w sentencji." Tymczasem, zgodnie z art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. organ odwoławczy wydaje decyzję, w której utrzymuje w mocy zaskarżoną decyzję. Podkreślić w tym miejscu trzeba, że decyzja administracyjna jest aktem administracyjnym, który składa się z rozstrzygnięcia i uzasadnienia (art. 107 § 1 pkt 5 i 6 k.p.a). Obie te części stanowią jedność w znaczeniu materialnym i formalnym. Żadna z tych części nie może istnieć samodzielnie w obrocie prawnym, i z tego też względu powinny one być wewnętrznie spójne. Spójna winna być również treść rozstrzygnięcia i podstawa prawna jego wydania, o co organ winien zadbać w ponownie prowadzonym postępowaniu. Odnosząc się na zakończenie rozważań do wniosków dowodowych pełnomocnika skarżącego wskazać należy, że w postępowaniu sądowoadministracyjnym zasadą jest orzekanie przez Sąd na podstawie akt sprawy (art. 133 p.p.s.a.), przy czym p.p.s.a. dopuszcza możliwość przeprowadzenia uzupełniającego postępowania dowodowego, ograniczonego jedynie do dowodu z dokumentu, uzależniając jednak możliwość jego przeprowadzenia od łącznego spełnienia przesłanek, o których mowa w powołanym art. 106 § 3 p.p.s.a., tj.: 1) jeśli przeprowadzenie dowodu jest niezbędne do wyjaśnienia istotnych wątpliwości w sprawie i 2) nie spowoduje to nadmiernego przedłużenia postępowania w sprawie. Przy czym sąd administracyjny nie prowadzi postępowania dowodowego, którego celem jest ustalenie stanu faktycznego, a jedynie weryfikuje legalność wydanych przez organy administracji aktów. Przeprowadzenie dowodu uzupełniającego z dokumentu, na podstawie art. 106 § 3 p.p.s.a., może mieć miejsce wyjątkowo, gdy jest to niezbędne do wyjaśnienia istotnych wątpliwości. Przywołany przepis wyraźnie stanowi o przeprowadzeniu dowodu, a nie o prowadzeniu postępowania dowodowego (por. wyrok NSA z dnia 14 lutego 2023 r., II GSK 767/22, LEX nr 3512263, CBOSA). W rozpoznawanej sprawie nie powstały jednak, zdaniem Sądu, istotne wątpliwości, które powodowałyby konieczność przeprowadzenia wnioskowanego przez pełnomocnika skarżącego w skardze dowodu z dokumentów, które co wyraźnie umknęło uwadze pełnomocnika skarżącego zalegają w aktach administracyjnych sprawy niniejszej. Sąd podkreśla, że z przepisu art. 106 § 3 p.p.s.a. wynika, że dopuszczenie nowego dowodu z dokumentu jest uprawnieniem, nie zaś obowiązkiem sądu. Brak przeprowadzenia dowodu (czy z urzędu, czy na wniosek) nie może być postrzegane jako naruszenia prawa procesowego, w rozumieniu wskazanego przepisu (por. wyrok NSA z dnia 30 stycznia 2023 r., II OSK 202/20, LEX nr 3517159, CBOSA). W pozostałym zakresie wnioski dowodowe pełnomocnika skarżącego zawarte w skardze nie mogą być uwzględnione, ponieważ sądy administracyjne nie prowadzą postępowania dowodowego, którego celem jest ustalenie stanu faktycznego, a jedynie weryfikują legalność wydanych przez organy administracji aktów lub podjętych czynności (por. wyrok NSA z dnia 19 stycznia 2023 r., I GSK 1243/22, LEX nr 3504459, CBOSA). Z tych wszystkich względów Sąd, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c w zw. z art. 135 p.p.s.a., uchylił zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji, o czym orzekł jak w punkcie 1 sentencji wyroku. W punkcie 2 sentencji wyroku Sąd, na podstawie art. 200 i art. 205 § 2 p.p.s.a. w zw. z § 14 ust. 1 pkt 1 lit. c rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie (Dz.U. z 2023 r., poz. 1964), orzekł o należnych skarżącemu od organu kosztach postępowania sądowego. Na zasądzoną kwotę 997 złotych składa się: wpis od skargi - 500 zł, wynagrodzenie pełnomocnika - 480 zł, opłata skarbowa od pełnomocnictwa - 17 zł. dj

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło