II SA/Łd 346/09
WyrokWSA w Łodzi2009-11-05
Skład orzekający: Barbara Rymaszewska, Czesława Nowak – Kolczyńska, Renata Kubot - Szustowska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Łodzi prawidłowo utrzymało w mocy decyzję organu I instancji w zakresie ustalenia końcowych dat przyznania zasiłku rodzinnego i dodatków do niego, uwzględniając zmianę okresu zasiłkowego wynikającą z ustawy z dnia 17 października 2008 r. o zmianie ustawy o świadczeniach rodzinnych?Ratio decidendi
Sąd uchylił zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję organu I instancji w części dotyczącej końcowych dat przyznania zasiłku rodzinnego i dodatków, ponieważ organ odwoławczy nie uwzględnił z urzędu zmiany okresu zasiłkowego wynikającej z ustawy z dnia 17 października 2008 r., która przedłużała okres zasiłkowy do 31 października 2009 r. Ponadto, sąd uznał, że organy błędnie zinterpretowały przepisy dotyczące przyznania dodatku z tytułu kształcenia i rehabilitacji dziecka niepełnosprawnego, przyznając go od daty złożenia orzeczenia o niepełnosprawności, a nie od daty złożenia wniosku, która była tożsama z datą ustalenia niepełnosprawności.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi A. K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł., która utrzymała w mocy decyzję organu I instancji w przedmiocie przyznania zasiłku rodzinnego i dodatków. Skarżąca kwestionowała końcowe daty przyznania świadczeń, zarzucając błędy w ustaleniu okresu zasiłkowego oraz dat przyznania dodatków. Organy administracji błędnie ustaliły końcowe daty świadczeń, nie uwzględniając nowelizacji ustawy o świadczeniach rodzinnych, a także błędnie zinterpretowały przepisy dotyczące przyznania dodatku z tytułu kształcenia i rehabilitacji dziecka niepełnosprawnego.Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi uchylił zaskarżoną decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. i poprzedzającą ją decyzję Prezydenta Miasta Ł. w określonych punktach dotyczących końcowych dat przyznania zasiłku rodzinnego i dodatków, a w pozostałej części oddalił skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział II w składzie następującym: Przewodnicząca Sędzia WSA Barbara Rymaszewska (spr.) Sędziowie WSA Czesława Nowak – Kolczyńska WSA Renata Kubot - Szustowska Protokolant asystent sędziego Anna Dębowska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 23 października 2009 r. sprawy ze skargi A. K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie zasiłku rodzinnego wraz z dodatkami 1. uchyla zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję Prezydenta Miasta Ł. z dnia [...]., nr [...] w następującej części: a. w punkcie 2 w części określającej końcową datę przyznania zasiłku rodzinnego na dziecko M. K. na dzień 31 sierpnia 2009 r.; b. w punkcie 6 w części określającej końcową datę przyznania dodatku do zasiłku rodzinnego z tytułu kształcenia i rehabilitacji na dziecko M. K. na dzień 31 sierpnia 2009 r.; c. w punkcie 7 i 11; d. w punkcie 10 w części określającej końcową datę przyznania dodatku do zasiłku rodzinnego z tytułu wychowania dziecka w rodzinie wielodzietnej na dziecko M. K. na dzień 31 sierpnia 2009 r.; 2. oddala skargę w pozostałej części. LS
Decyzją z dnia [...] znak [...], wydaną po rozpatrzeniu wniosku A. K., przyznał:
1. zasiłek rodzinny na dziecko M. K. w wysokości 64 zł miesięcznie na okres od dnia 1 września 2008 roku do dnia 31 sierpnia 2009 roku;
2. zasiłek rodzinny na dziecko M. K. w wysokości 64 złotych miesięcznie, na okres od dnia 1 września 2008 roku do dnia 30 września 2008 roku oraz w kwocie 68 złotych w okresie od dnia 1 października 2008 roku do dnia 31 sierpnia 2009 roku;
3. zasiłek rodzinny na dziecko M. K. w wysokości 64 złotych miesięcznie na okres od dnia 1 września 2008 roku;
4. dodatek do zasiłku rodzinnego z tytułu opieki nad dzieckiem w okresie korzystania z urlopu wychowawczego na dziecko M. K. na okres od 1 września 2008 roku do dnia 31 grudnia 2008 roku w wysokości 505,80 złotych;
5. dodatek do zasiłku rodzinnego z tytułu kształcenia i rehabilitacji dziecka niepełnosprawnego przyznany na dziecko M. K. w kwocie 80 złotych miesięcznie na okres od dnia 1 września 2008 roku do dnia 31 grudnia 2008 roku;
6. dodatek do zasiłku rodzinnego z tytułu kształcenia i rehabilitacji dziecka niepełnosprawnego przyznany na dziecko M. K. w kwocie 80 złotych miesięcznie na okres od dnia 1 września 2008 roku do dnia 31 sierpnia 2009 roku;
7. dodatek do zasiłku rodzinnego z tytułu kształcenia i rehabilitacji dziecka niepełnosprawnego przyznany na dziecko M. K. w kwocie 80 złotych miesięcznie na okres od dnia 1 listopada 2008 roku do dnia 28 lutego 2009 roku;
8. dodatek do zasiłku rodzinnego z tytułu rozpoczęcia roku szkolnego na dziecko M. K. w wysokości 150 złotych we wrześniu 2008 roku;
9. dodatek do zasiłku rodzinnego z tytułu rozpoczęcia roku szkolnego na dziecko M. K. w wysokości 150 złotych we wrześniu 2008 roku;
10. dodatek do zasiłku rodzinnego z tytułu wychowania dziecka w rodzinie wielodzietnej przyznany na M. K. w kwocie 160 złotych miesięcznie w okresie od dnia 1 września 2008 roku do dnia 31 sierpnia 2009 roku.
Jednocześnie w punkcie 11. decyzji organ odmówił przyznania zasiłku rodzinnego z tytułu kształcenia i rehabilitacji dziecka niepełnosprawnego, wnioskowany na dziecko M. K .w okresie od dnia 1 września 2008 roku do dnia 31 października 2008 roku.
W odwołaniu od powyższej decyzji A. K. wskazała, że zasiłek rodzinny na M. K. winien być przyznany w podwyższonej wysokości już od sierpnia 2008 roku, a zatem od miesiąca, w którym jej syn skończył 5 lat, natomiast na córkę M. zasiłek podwyższony winien być od września 2008 roku. Zarzuciła, że dodatek do zasiłku rodzinnego z tytułu opieki na synem M. w okresie urlopu wychowawczego winien być jej przyznany na okres do dnia 31 sierpnia 2009 roku, a nie do dnia 31 grudnia 2008 roku. Ponadto w ocenie strony dodatek do zasiłku z tytułu kształcenia i rehabilitacji dziecka niepełnosprawnego na syna M. winien być jej przyznany z wyrównaniem od 2004 roku.
Decyzją z dnia [...], Nr [...], Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł. utrzymało w mocy decyzję organu I instancji. W uzasadnieniu decyzji organ opisał stan faktyczny i prawny sprawy.
Odnosząc się do pierwszego z zarzutów skarżącej organ wyjaśnił, że świadczenie w podwyższonej kwocie zostało przyznane, zarówno na syna M. jak i na córkę M., na nowy okres zasiłkowy od września 2008 roku. Córka strony kończyła wiek uprawniający do przyznania zasiłku w podwyższonej wysokości we wrześniu 2008 roku, a więc w tym samym miesiącu, w którym złożony został wniosek, natomiast syn skarżącej skończył 5 lat w sierpniu 2008 roku, który to miesiąc objęty był świadczeniem przyznanym na poprzedni okres zasiłkowy. Z tych samych przyczyn również dodatek do zasiłku rodzinnego z tytułu kształcenia i rehabilitacji dziecka niepełnosprawnego przyznany na syna M. obejmuje okres od dnia 1 września 2008 roku.
Odnosząc się do kolejnego z zarzutów odwołania, organ odwoławczy wyjaśnił, że nie mógł przyznać dodatku do zasiłku rodzinnego z tytułu kształcenia i rehabilitacji dziecka niepełnosprawnego przyznany na syna M. na okres dłuższy niż do dnia 31 grudnia 2008 roku, bowiem z tym dniem ustaje ważność orzeczenia o niepełnosprawności. Jednocześnie organ pouczył stronę, że w przypadku kontynuacji orzeczenia i zachowaniu ustawowych warunków, możliwe będzie przedłużenie wypłacania świadczenia od stycznia 2009 roku.
Na koniec organ podniósł, że w niniejszej sprawie nie mamy do czynienia z kontynuacją świadczenia w rozumieniu art. 24 ust. 3a ustawy o świadczeniach rodzinnych, bowiem w okresie między 31 grudnia 2004 roku a 29 września 2008 roku M. K. nie legitymował się orzeczeniem o niepełnosprawności, a zatem nie było podstaw do orzekaniu o dodatku przed tym okresem. Jednocześnie dodatek przyznano od listopada 2008 roku, bowiem w tym miesiącu wpłynęło orzeczenie o niepełnosprawności syna skarżącej.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł. wyjaśniło nadto, że zgodnie z art. 2 ustawy z dnia 17 października 2008 roku o zmianie ustawy o świadczeniach rodzinnych (Dz.U. Nr 223, poz. 1456) okres zasiłkowy rozpoczynający się w dniu 1 września 2008 roku, na który ustala się prawo do świadczeń rodzinnych przedłuża się do dnia 31 grudnia 2009 roku.
W skardze na powyższe rozstrzygnięcie A. K. zarzuciła mu bezprawność i niesprawiedliwość. Podniosła tożsame zarzuty z zarzutami odwołania.
W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł. wniosło o jej oddalenie, odwołując się do argumentacji zawartej w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
W toku postępowania sądowego organ I instancji decyzją z dnia [...] zmienił decyzję Prezydenta Miasta Ł. z dnia [...] w części dotyczącej okresu przyznania prawa do zasiłku rodzinnego i dodatku d zasiłku rodzinnego w ten sposób, że zasiłki rodzinne na rzecz M. i M. przyznał na okres od 1 września 2008r. do 31 października 2009r., orzekła też o przyznaniu dodatków z tytułu rozpoczęcia roku szkolnego 2008 i 2009,na rzecz chłopców pozostawiając w pozostałym zakresie decyzje bez zmian.
Ponadto decyzją z dnia [...] Prezydent Miasta Ł. przyznał dodatek do zasiłku rodzinnego z tytułu kształcenia i rehabilitacji dziecka niepełnosprawnego oraz dodatek z tytułu opieki nad dzieckiem w okresie urlopu wychowawczego na syna M. - obydwa dodatki na kolejny okres od stycznia do października 2009 roku (kserokopia decyzji –k. 11 i 12 akt sądowych).
A. K. złożyła do akt zaświadczenie, że jej córka M. jest od 1 października 2009 roku studentką I roku Wydziału Ekonomiczno Socjologicznego Uniwersytetu [...] w systemie stacjonarnym (zaświadczenie – k. 35 akt sądowych).
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje:
Zgodnie z treścią art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości m. in. przez kontrolę działalności administracji publicznej. Kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej (§ 2 art. 1 wyżej powołanego aktu). Zgodnie z treścią art. 145 § 1 pkt 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153 poz.1270 ze zm., dalej powoływanej jako p.p.s.a.), sąd eliminuje z obrotu prawnego zaskarżone decyzje w razie stwierdzenia, że w toku postępowania, poprzedzającego ich wydanie doszło do naruszenia prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik postępowania lub do naruszenia przepisów postępowania w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy albo też do naruszenia prawa, dającego podstawę do wznowienia postępowania bądź stwierdzenia nieważności decyzji.
Skarga jest uzasadniona jedynie częściowo, nie wszystkie jej zarzuty są trafne.
Przede wszystkim, nie będąc związany zarzutami skargi sąd stwierdza, iż organ odwoławczy orzekał już w dacie obowiązywania ustawy z dnia 17 października 2008 roku o zmianie ustawy o świadczeniach rodzinnych (Dz.U. nr 223 poz.14456). Ustawa została ogłoszona w dniu 18 grudnia 2008 roku, weszła w życie co do zasady po upływie 14 dni od dnia ogłoszenia (art.4). Zmieniona nią definicja okresu zasiłkowego (zgodnie z art. 3 pkt 10 ustawy o świadczeniach rodzinnych w nowym brzmieniu – okres zasiłkowy oznacza okres od dnia 1 listopada do dnia 31 października następnego roku) weszła w życie dopiero z dniem 1 listopada 2009 roku. Jednakże na mocy art. 2 ust. 1 i 2 ustawy zmieniającej okres zasiłkowy, rozpoczynający się w dniu 1 września 2009 roku, przedłuża się do dnia 31 października 2009 roku. Zmiana decyzji następuje z urzędu i nie wymaga zgody strony. W rozpoznawanej sprawie organ odwoławczy orzekał w dacie obowiązywania powyższego unormowania. Winien zatem był z urzędu dokonać korekty decyzji poddanej jego kontroli w tym postępowaniu, czego jednak nie uczynił. W uzasadnieniu nie wskazano też przyczyn pominięcia unormowań znowelizowanej ustawy, zaznaczając jedynie iż wydłużenie okresu zasiłkowego następuje z urzędu. W ocenie sądu korekta końcowej daty przyznania świadczeń – z 31.08. na 31.10. – winna nastąpić już w toku postępowania odwoławczego. Zaniechanie takiego rozwiązania ma doniosłe konsekwencje w rozpoznawanej sprawie
Zaskarżona decyzja wymaga zatem uchylenia w takim zakresie, w jakim utrzymuje w mocy decyzję organu I instancji w części orzekającej o końcowej dacie przyznania świadczeń, nieuwzględnionej w decyzjach późniejszych. Dotyczy to punktów 2. 6. i 10. decyzji pierwszej instancji.
W punkcie pierwszym przyznano zasiłek rodzinny, w punkcie 6. – dodatek z tytułu kształcenia i rehabilitacji dziecka niepełnosprawnego na rzecz córki M. Jej status jest jednak nieco inny niż pozostałej dwójki dzieci. Córka w dacie orzekania przez organ I instancji skarżącej ukończyła 18 lat, była uczennicą III klasy liceum, jak wynika z decyzji jest osobą niepełnosprawną, od października 2009 roku kontynuuje naukę na studiach dziennych. Być może organ odwoławczy nie skorygował okresu przyznania zasiłku na rzecz córki skarżącej z tego względu, że kończyła ona naukę z dniem 31 sierpnia. Z uzasadnienia decyzji jednak to nie wynika. Niewyjaśnienie tej okoliczności ma doniosłe znaczenie, zwłaszcza, że i później nie dokonano zmiany tego rozstrzygnięcia i nie uzasadniono przyczyn takiego rozwiązania. Tymczasem od 1.10.2009r. M. jest studentką [...], stosownie do art. 24 ust. 5 ustawy o świadczeniach rodzinnych przysługują jej świadczenia rodzinne także za wrzesień a jak wynika z oświadczenia skarżącej po 31 sierpnia 2009 roku, nie otrzymuje ona świadczeń na córkę. Wprawdzie sytuacja taka powstała już po wydaniu decyzji przez organ odwoławczy, niemniej gdyby organy, rozpoznając wniosek o świadczenia rodzinne na córkę M. wyjaśniły w uzasadnieniu decyzji stan prawny dotyczący okresu zasiłkowego w sytuacji, gdy ustawowy koniec okresu zasiłkowego zbiega się z zakończeniem nauki w szkole średniej, skarżąca mogłaby podjąć stosowne kroki dla zapewnienia świadczeń w kolejnym postępowaniu. Organ odwoławczy, gdyby uwzględnił w swoi postępowaniu art. 2 ust. 1 ustawy zmieniającej ustawę o świadczeniach rodzinnych, powinien pouczyć skarżąca o odmiennej sytuacji prawnej córki M. Zaniechanie tego stanowi naruszenia art. art. 7, 8 i 9 k.p.a. Organy administracji publicznej są obowiązane do należytego i wyczerpującego informowania stron o okolicznościach faktycznych i prawnych, które mogą mieć wpływ na ustalenie ich praw i obowiązków będących przedmiotem postępowania administracyjnego. Organy czuwają nad tym, aby strony i inne osoby uczestniczące w postępowaniu nie poniosły szkody z powodu nieznajomości prawa, i w tym celu udzielają im niezbędnych wyjaśnień i wskazówek (art. 9 k.p.a.). Zaniechanie powyższego obowiązku spowodowało, iż obecnie jedynie w tym postępowaniu skarżąca może domagać się świadczeń obejmujących pełny okres zasiłkowy 2008 –2009 na córkę M. W uzasadnieniu żadnej z decyzji nie określono również okresu niepełnosprawności M. K., co jest istotne dla weryfikacji punktu 6. decyzji pierwszo instancyjnej.
Z uwagi na powyższe zaskarżoną decyzję i decyzję organu I instancji w punkcie 2 i 6 należało uchylić na podstawie art. 145 §1 pkt 1 lit. "c" w zw. z art. 135 p.p.s.a. z uwagi na niezastosowanie art. 2 ust. 1 ustawy z dnia 17 października 2008 roku o zmianie ustawy o świadczeniach rodzinnych (Dz.U. nr 223 poz. 14456), niewyjaśnienie okoliczności faktycznych istotnych dla rozstrzygnięcia, naruszenie art. 107 §3 k.p.a. co stanowi naruszenie przepisów postępowania, mające wpływ na wynik postępowania.
W punkcie 10. decyzji pierwszej instancji organ przyznał dodatek z tytułu wychowywania dziecka w rodzinie wielodzietnej, także do dnia 31 sierpnia 2009 roku, której to daty nie zmieniono do dnia wyrokowania. Dodatek do zasiłku rodzinnego z tytułu wychowywania dziecka w rodzinie wielodzietnej przysługuje matce (...) dziecka w wysokości 50 z na trzecie i następne dzieci uprawnione do zasiłku rodzinnego (art. 12 a ust. 1 i 2 ustawy). Warunkiem przyznania dodatku jest zatem, aby w rodzinie było co najmniej troje dzieci uprawnionych do zasiłku rodzinnego. Tak było w rodzinie A. K. w okresie zasiłkowym 2008 – 2009. Zasiłek rodzinny przysługiwał i M., i M. i M. Wprawdzie M. ukończyła we wrześniu 2008 roku 18 lat, ale była uczennicą ostatniej klasy liceum, zaś od października 2009 roku kontynuuje naukę na studiach dziennych. Zgodnie z art. 24 ust 5 ustawy zasiłek rodzinny przysługuje za wrzesień, jeżeli dziecko lub osoba ucząca się legitymujące się orzeczeniem o umiarkowanym lub znacznym stopniu niepełnosprawności po ukończeniu nauki w szkole zostały przyjęte, w tym samym roku kalendarzowym, do szkoły wyższej. Tak więc M. nadal jest osobą uprawnioną do zasiłku rodzinnego, tym samym rodzina A. K. spełnia kryterium rodziny wielodzietnej w rozumieniu art. 12a ust 2 ustawy. W tej części decyzje również podlegają uchyleniu. na podstawie art. 145 §1 pkt 1 lit. "c" w zw. z art. 135 p.p.s.a. z uwagi na niezastosowanie art. 2 ust. 1 ustawy z dnia 17 października 2008 roku o zmianie ustawy o świadczeniach rodzinnych (Dz.U. nr 223 poz. 14456), co stanowi naruszenie przepisów postępowania, mające wpływ na wynik postępowania.
Zarzuty skargi dotyczące przyznania dodatku z tytułu kształcenia i rehabilitacji dziecka niepełnosprawnego na rzecz M. (punkt 7 i 11 decyzji organu I instancji) są uzasadnione jedynie w niewielkim stopniu. Skarżąca złożyła wniosek o przyznanie świadczeń w dniu 29.09.2008 roku, jednocześnie składając wniosek o ustalenie stopnia niepełnosprawności syna. Ostatecznie w listopadzie uzyskała prawomocne orzeczenie, potwierdzające niepełnosprawność małoletniego M. od dnia 29.09. 2008r. Problem terminu, od którego należy przyznać skarżącej prawo do tego dodatku – czy od daty ustalonej w orzeczeniu lekarskim, tożsamej zresztą z datą złożenia wniosku, czy od daty złożenia dokumentacji lekarskiej – rozstrzygał Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi w prawomocnym wyroku z dnia 23 czerwca 2009 roku. W orzeczeniu tym rozpatrywano analogiczny problem dotyczący daty początkowej przyznania zasiłku pielęgnacyjnego na tego samego chłopca. Z unormowania art. 24 ust. 2 ustawy o świadczeniach rodzinnych wynika, że prawo do świadczeń rodzinnych ustala się na okres zasiłkowy, począwszy od miesiąca, w którym wpłynął wniosek z prawidłowo wypełnionymi dokumentami, do końca okresu zasiłkowego. W ocenie sądu organ błędnie przyznał zasiłek dopiero od listopada 2008 roku w sytuacji, gdy wniosek został złożony we wrześniu 2008 roku. W tym samym miesiącu skarżąca złożyła wniosek o ustalenie stopnia niepełnosprawności. Wynika to z kserokopii potwierdzenia wniosku, załączonej do odwołania (nienumerowana, trzecia strona karty 27 akt administracyjnych). Ta okoliczność nie była zresztą przez organy kwestionowana w toku postępowania. W terminie, zakreślonym przez organ skarżąca uzupełniła braki wniosku i złożyła orzeczenie o niepełnosprawności. Dla przypomnienia, wezwanie do uzupełnienia dokumentacji w terminie 14 dni skarżąca odebrała 8 listopada, w dniu 20.11. dokumentacja wpłynęła do akt. Skoro zatem organ, rozpatrując wniosek z 30 września 2008 r. nie wydał wcześniej, w terminie zakreślonym w k.p.a. decyzji na podstawie posiadanej dokumentacji, to po wpłynięciu dokumentacji niezbędnej do rozstrzygnięcia nie powinien przejść do porządku nad datą złożenia wniosku i datą określającą początek niepełnosprawności chłopca. W takiej sytuacji winien był rozstrzygnąć wniosek z września 2008 roku, orzekając o świadczeniu zgodnie z określeniem stopnia niepełnosprawności, które opiewa zresztą na dzień przed złożeniem wniosku do organu pomocy. W ocenie sądu dowolnym i pozbawionym podstaw prawnych było uznanie przez organ, że za datę złożenia wniosku z prawidłowo wypełnioną dokumentacją lekarską należy przyjąć datę złożenia orzeczenia lekarskiego o niepełnosprawności zwłaszcza w sytuacji, gdy nie rozstrzygnięto wniosku z dnia 28 września. Cały tok postępowania świadczyć zdaje się o tym, że organ prowadził postępowanie wyjaśniające wywołane tym właśnie wnioskiem.
Z powyższych w tym zakresie na podstawie art. 145 §1 pkt 1 lit. "c" p.p.s.a. należało uchylić decyzję zaskarżoną w takim zakresie, w jakim utrzymuje w mocy pierwszoinstancyjną decyzję w punkcie 7 w tej części, w której dotyczy ona daty początkowej przyznania świadczenia oraz punkt 11. decyzji, którym odmówiono prawa do dodatku do zasiłku rodzinnego z tytułu kształcenia i rehabilitacji niepełnosprawnego syna M. w okresie od dnia 1 września 2008 roku do dnia 31 października 2008 roku. Jak wynika z wcześniejszych rozważań, to świadczenie przysługuje skarżącej od daty złożenia wniosku, która jest tożsama z datą ustalenia niepełnosprawności chłopca. W tej części zatem błędnie organy zinterpretowały treść art. 24 ust. 3 ustawy o świadczeniach rodzinnych, co miało wpływ na wynik postępowania.
Natomiast nietrafnie skarżąca twierdzi, iż organ błędnie ustalił, że nie ma kontynuacji świadczenia i to od 2004 roku. Kwestię kontynuacji świadczenia reguluje art. 24 ust. 3a ustawy o świadczeniach rodzinnych, zgodnie z którym w przypadku utraty ważności orzeczenia o niepełnosprawności lub stopniu niepełnosprawności, jeżeli osoba niepełnosprawna uzyska ponownie orzeczenie o niepełnosprawności lub odpowiednim stopniu niepełnosprawności stanowiące kontynuację poprzedniego orzeczenia, prawo do świadczeń rodzinnych uzależnionych od niepełnosprawności ustala się od pierwszego dnia miesiąca następującego po miesiącu, w którym upłynął termin ważności poprzedniego orzeczenia, nie wcześniej jednak niż od miesiąca, w którym osoba złożyła wniosek o kontynuację świadczenia rodzinnego. Zatem dla ustalenia kontynuacji niezbędne jest takie orzeczenie lekarskie, które wskazuje na niepełnosprawność danej osoby datującą się najpóźniej od ostatniego dnia określonego w poprzednim orzeczeniu. Takim orzeczeniem skarżąca nie dysponuje, bowiem złożone do akt orzeczenie opiewa na 28 września 2008 roku jako datę początkową niepełnosprawności M., istnieje więc przerwa w czasie, gdy chłopcu przypisywanoano niepełnosprawność. W tej części zatem, w której skarżąca zmierza do uzyskania dodatku do zasiłku z tytułu kształcenia i rehabilitacji M. w okresie poprzedzającym złożenie wniosku skarga podlega oddaleniu z mocy art. 151 p.p.s.a. jako pozbawiona podstaw prawnych.
Ponadto organ wadliwie orzekł w punkcie 3 decyzji, przyznając zasiłek rodzinny na M. na okres od dnia 1 września 2008 roku, bez określenia daty końcowej świadczenia. Błąd ten został jednak wyeliminowany decyzją Prezydenta Miasta z dnia, którą określono, iż zasiłek ten przysługuje w okresie do dnia 31 października 2009 roku.
Wbrew twierdzeniom skarżącej organy prawidłowo przyznały zasiłek rodzinny w podwyższonej wysokości na M. od października. M. ukończyła 18 lat 13 września 2008 roku. Stosownie do art. 6 ust.2 pkt 3 ustawy zasiłek w wysokości 68 zł na dziecko w wieku powyżej 18 lat. W przypadku, gdy w okresie zasiłkowym dziecko osiągnęło wiek powodujący przejście do następnej grupy wiekowej, zasiłek rodzinny wypłaca się w wysokości odpowiadającej nowej grupie wiekowej dziecka, od miesiąca następującego po miesiącu, w którym nastąpiła ta zmiana (art. 25 ust. 2 ustawy o świadczeniach rodzinnych). Unormowanie ustawowe jest kategoryczne, nie pozwala organowi na przyznanie świadczenia w zwiększonej wysokości z inna datą niż miesiąc po spełnieniu kolejnego kryterium wiekowego. W tym zakresie zatem również skarga podlega oddaleniu na podstawie art. 151 p.p.s.a. jako pozbawiona podstaw prawnych
Na rzecz syna M. A. K. otrzymała decyzją I instancyjną (pkt 1. decyzji) zasiłek rodzinny w kwocie po 64 zł miesięcznie w okresie od 1 września 2008 roku do 31 sierpnia 2009 roku. Końcową datę świadczenia zmieniono decyzją Prezydenta Miasta z dnia 27 maja 2009 roku. Skarżąca wywodzi przede wszystkim, iż skoro w sierpniu 2008 roku M. ukończył 5 lat, z tym miesiącem winien otrzymywać zasiłek w wyższej kwocie. Brak jest ku temu podstaw. Po pierwsze bowiem organy w niniejszej sprawie orzekały o świadczeniach należnych w okresie zasiłkowym, rozpoczynającym się we wrześniu 2008 roku, po drugie w tym też miesiącu A. K. złożyła wniosek, co również determinuje początkową datę przyznania świadczeń (art. 24 ustawy). Ponadto zasiłek rodzinny wypłaca się w wysokości odpowiadającej nowej grupie wiekowej dziecka, od miesiąca następującego po miesiącu, w którym nastąpiła ta zmiana (art. 25 ust. 2 ustawy o świadczeniach rodzinnych). W tym zakresie zatem skarga jako niezasadna podlega oddaleniu z mocy art. 151 p.p.s.a.
Kolejny zarzut skargi dotyczył dodatku do zasiłku rodzinnego z tytułu opieki nad dzieckiem - M. – w okresie korzystania z urlopu wychowawczego, o którym organ w punkcie 5. decyzji rozstrzygnął do dnia 31 grudnia 2008 roku. Kolejną decyzją dodatek ten jednak przyznano skarżącej na okres od 1 stycznia 2008 roku do dnia 31 października 2009 roku. Skarżąca nie cofnęła jednak skargi, w tej części zatem skarga podlega oddaleniu na podstawie art. 151 p.p.s.a.
Z uwagi na powyższe sąd orzekł jak w sentencji. W części, w której uchylono zaskarżone decyzje, organy, ponownie rozpoznając sprawę podejmą działania zmierzające do wyczerpującego wyjaśnienia stanu faktycznego i uwzględnienia w uzasadnieniu wszystkich istotnych okoliczności, stosownie do zawartych we wcześniejszej części uzasadnienia rozważań. W szczególności ponownego rozważenia wymaga określenie końcowej daty przyznania świadczeń na rzecz córki M., dodatku z tytułu wychowywania M. w rodzinie wielodzietnej, początkowej daty przyznania dodatku z tytułu rehabilitacji na rzecz M.
A.D.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło