II SA/Łd 362/18

WyrokWSA w Łodzi2018-10-10

Skład orzekający: Sławomir Wojciechowski, Wiktor Jarzębowski, Renata Kubot-Szustowska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy kradzież drewna z prywatnego lasu może być uznana za "przypadek losowy" uzasadniający wydanie zezwolenia na całkowity wyrąb drzewostanu niezgodnie z planem urządzenia lasu?
Ratio decidendi
Kradzież drewna z prywatnego lasu, nawet jeśli jest powtarzalna, nie może być uznana za "przypadek losowy" w rozumieniu art. 23 ust. 4 ustawy o lasach, który jest jedyną podstawą do wydania zezwolenia na całkowity wyrąb drzewostanu niezgodnie z planem urządzenia lasu. Obowiązek ochrony lasu przed dewastacją i kradzieżą spoczywa na właścicielu, a nie na organach administracji.
Stan faktyczny
Skarżąca D. N. wniosła o zezwolenie na całkowity wyrąb drzewostanu na działkach leśnych ze względu na jego przerzedzenie, atak chorób i szkodników oraz permanentne kradzieże. Organy administracji odmówiły wydania zezwolenia, uznając, że drzewostan rozwija się prawidłowo, a kradzieże nie stanowią przypadku losowego uzasadniającego odstępstwo od planu urządzenia lasu. Skarżąca kwestionowała te decyzje, podnosząc m.in. niekonsekwencje w działaniach organów i fakt wcześniejszych zezwoleń na wycinkę.
Rozstrzygnięcie
Oddalenie skargi.

Pełny tekst orzeczenia

Dnia 10 października 2018 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział II w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Sławomir Wojciechowski (spr.) Sędziowie Sędzia NSA Wiktor Jarzębowski Sędzia WSA Renata Kubot-Szustowska Protokolant Specjalista Aleksandra Błaszczyk po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 10 października 2018 roku sprawy ze skargi D. N. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w S. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie odmowy zezwolenia na całkowity wyrąb drzewostanu 1. oddala skargę; 2. przyznaje i nakazuje wypłacić z funduszu Skarbu Państwa – Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi radcy prawnemu M. S. prowadzącemu [...] Kancelarię Radców Prawnych w Ł. przy al. [...] kwotę 240 (dwieście czterdzieści) złotych powiększoną o należny podatek od towarów i usług tytułem kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej skarżącej z urzędu. a.bł. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w S. decyzją z dnia [...], nr [...], odwołania D. N., utrzymało w mocy decyzję Starosty [...] z dnia [...], znak: [...] w przedmiocie odmowy zezwolenia na całkowity wyrąb drzewostanu. Stan faktyczny sprawy przedstawia się w sposób następujący: Pismem z dnia 15 kwietnia 2013 roku D. N. zwróciła się do Starosty [...] o wydanie zezwolenia na całkowite wycięcie drzew z działek leśnych nr ewid. 178 i 208, położonych we wsi J., gm. O., z uwagi na to, że drzewostan w lesie jest przerzedzony - luźny, zaatakowany przez choroby i szkodniki a przede wszystkim permanentnie okradany, zaś wnioskodawczyni nie ma możliwości zabezpieczenia własności. W dniu 24 kwietnia 2013 roku organ dokonał oględzin działek objętych wnioskiem i stwierdził, że według uproszczonego planu urządzenia lasu sporządzonego na okres od 1 stycznia 2009 roku do 31 grudnia 2018 roku, na tym terenie znajduje się drzewostan sosnowy (wykazany w planie urządzenia lasu jako gatunek główny) w wieku od 55 do 95 lat, na obszarze 5,09 ha, w tym drzewostan przeznaczony do usunięcia to dąb i sosna na powierzchni ogółem 2,67 ha. Zgodnie z wypisem z rejestru gruntów z dnia 22 kwietnia 2013 roku działki oznaczono jako las (LslV i LsV) o łącznej powierzchni 5,097 ha. Starosta [...] po ponownym rozpoznaniu sprawy w wyniku uchylenia w toku kontroli instancyjnej, decyzją z dnia [...], odmówił wydania D. N. zezwolenia na całkowity wyrąb drzewostanu na działkach nr ewid. 178 i 208. Jako podstawę prawną rozstrzygnięcia organ wskazał przepis art. 5 ust. 1 pkt 2, art. 7 ust. 1 i art. 23 ust. 4 ustawy z dnia 28 września 1991 roku o lasach (tekst jedn. Dz. U. z 2017 roku, poz. 788 ze zm.). W motywach rozstrzygnięcia organ wskazał, iż drzewostany na działkach rozwijają się prawidłowo, wykazują zróżnicowanie wiekowe (obecność drugiego piętra, podrostu, podszytu, nalotu) oraz zróżnicowanie gatunkowe (sosna, dąb, brzoza, osika). Drzewostany posiadają silną zdolność samoregeneracji, bowiem powstałe nieliczne luki są natychmiast uzupełniane przez nalot dębowy lub sosnowy, który po kilku latach przechodzi w rokujący podrost. Posusz występuje w niewielkiej ilości, co jest zjawiskiem naturalnym, zaś jego usuwanie należy do obowiązków właściciela w ramach realizacji art. 9 ust. 1 ustawy o lasach, polegających na: wykonywaniu zabiegów profilaktycznych i ochronnych zapobiegających powstawaniu i rozprzestrzenianiu się pożarów, zapobieganiu, wykrywaniu i zwalczaniu nadmiernie pojawiających i rozprzestrzeniających się organizmów szkodliwych oraz ochronie gleby i wód leśnych. Wspomniane we wniosku permanentne kradzieże nie znalazły odzwierciedlenia w zebranej dokumentacji. Na przestrzeni lat 2003 – 2017 odnotowano trzy postępowania, z których dwa zakończyły się umorzeniem postępowania z racji niewykrycia sprawcy, zaś jedno z powodu braku cech przestępstwa. Ponadto w ocenie organu kradzieże nie stanowią przypadku "losowego" w rozumieniu art. 23 ust. 4 ustawy o lasach. Kwestionując powyższą decyzję odwołanie wniosła D. N., która wskazała, iż decyzja nie odpowiada jej wnioskowi, stanowiąc jedynie uzupełnienie decyzji z [...]roku, a która było uchylona. Treść sentencji decyzji jest nie do końca zrozumiała, a w uzasadnieniu decyzji znajdują się niekonsekwencje. twierdzeniom organów zaistniałe na terenie kradzieże skutkowały po stronie skarżącej znaczną szkodą, obejmowały drzewo o znacznej wartości. Umorzenie postępowania karnego z uwagi na niewykrycie sprawców nie świadczy o znikomym rozmiarze kradzieży. W lesie – wskutek kradzieży drzewa – rosną już tylko drzewa, które nie przedstawiają większej wartości i kilka takich, które nie stanowiły zainteresowania złodziei. Samorządowe Kolegium Odwoławcze, przywołaną na wstępie decyzją, po rozpoznaniu odwołania, utrzymało w mocy decyzję organu pierwszej instancji. W motywach rozstrzygnięcia organ opisał dotychczasowy przebieg postępowania wskazując, iż wniosek o wydanie zezwolenia na całkowite wycięcie drzewostanu na działkach nr ewid. 178 i 208 we wsi J., gm. O. został złożony w dniu 15 kwietnia 2013 roku. Wówczas – według uproszczonego plan urządzenia lasu na lata 2009-2018 dla obrębu [...], zgodnie z opisem taksacyjnym zawartym w planie, działki nr ewid. 178 i 208 należały do oddz.: 2j (So 95 lat -1,65 ha, działka 178, zd. 06 - BMw - typ gosp. Db-So), 2k (So 60 lat - 0,83 ha, działka 178, zd. 04 - BMw - typ gosp. Db-So), 2l (So 55 lat -1,02 ha, działka 178, zd. 07 - BMw - typ gosp. Db-So), 2m (So 65 lat - 0,90 ha, działka 178, zd. 07 - BMśw - typ gosp. Db-So), 6k (So 55 lat - 0,44 ha, działka 208, zd. 07 - BMśw - typ gosp. Db-So) i 6m (So 65 lat - 0.25 ha, działka 208, zd. 06 - BMśw - typ gosp. Db-So). Na skutek realizacji przez odwołującą decyzji z dnia [...], znak: [...] (uchylonej przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze decyzją z dnia [...], znak: [...]) i z dnia [...], znak: [...] (uchylonej przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi wyrokiem z dnia 20 stycznia 2016 roku, sygn. II SA/Łd 633/15), strona dokonała całkowitego wyrębu drzewostanu na działce nr ewid. 178 w oddz.: 2j - 1,65 ha oraz 2I - 1,02 ha (łącznie 2,67 ha). W konsekwencji oględziny przeprowadzone w terenie oraz całe postępowanie, które zakończyła decyzja dotyczyło drzewostanu pozostającego na działce nr 208 - w oddz.: 6k - 0,44 ha i 6 m - 0,25 ha oraz na działce nr 178 w oddz.: 2k - 0,83 ha i 2m - 0,90 ha (łącznie 2,42 ha). Zatem – jak wskazało Kolegium – w ten sposób należy odczytywać treść decyzji, bowiem odnosi się ona wprawdzie do wniosku złożonego w 2013 roku, jednakże musi uwzględniać zmiany jakie zaszły w drzewostanie od tego czasu (wyrąb na działce nr ewid. 178 w oddz.: 2j i 2I). Odmowa udzielenia zgody na całkowity wyrąb drzewostanu dotyczy stanu tego drzewostanu ustalonego przez organ pierwszej instancji i istniejącego w dniu wydawania decyzji. Kolegium nie podtrzymało zatem poglądu wyrażonego w uzasadnieniu decyzji z dnia [...], znak: [...], że fakt zrębu zupełnego na dwóch oddz. działki nr ewid. 178, zgodnie z ustaleniami ww. decyzji winien być rozważony jako ewentualna przesłanka umorzenia postępowania w części. Następnie cytując treść art. 23 ust. 4 ustawy o lasach Kolegium wyjaśniło, iż zgodnie z opisem taksacyjnym zawartym w uproszczonym planie urządzenia lasu na lata 2009-2018 dla obrębu [...] planowane zadania gospodarcze dla działek nr ewid. 178 i 208 wskazują w oddz. 2k działki nr ewid. 178 - CS (cięcie sanitarne) - pozyskanie maks. 6 m3 drewna, oddz. 2m działki nr ewid. 178 - TP (trzebież późna) - pozyskanie maks. 15 m3 drewna, oddz. 6k działki nr ewid. 208 - TP (trzebież późna) - pozyskanie maks. 15 m3 drewna i oddz. 6m działki nr ewid. 208 - TP (trzebież późna) - pozyskanie maks. 8 m3 drewna. Wobec takich zapisów uproszczonego planu urządzenia lasu oczywistym dla Kolegium jest, że całkowity wyrąb drzewostanu będzie niezgodny z planem. W tej sytuacji pozyskanie drewna w lesie jest uzależnione od zgody Starosty, która może być udzielona w przypadkach losowych. Ubiegając się o wydanie zezwolenia odwołująca wskazała, że zrąb lasu jest uzasadniony, bowiem las jest zaatakowany przez choroby i szkodniki, a przede wszystkim permanentnie okradany, a one nie ma możliwości zabezpieczenia swojej własności. W ocenie Kolegium, okoliczności te nie uzasadniają zrębu lasu niezgodnie z postanowienia uproszczonego planu urządzenia lasu. Przede wszystkim przeprowadzone w sprawie postępowanie wyjaśniające nie potwierdziło, aby las znajdował się w złym stanie zdrowotnym. Z oględzin przeprowadzonych w dniu 25 lipca 2017 roku wynika, że: - w wydzieleniu 6m działki nr ewid. 208 w górnym piętrze występuje drzewostan sosnowy ok. 70 letni z domieszką osiki i brzozy; zwarcie przerywane; występują pojedyncze luki uzupełnione rokującym naturalnym odnowieniem (głównie dębowym); w drugim piętrze przewaga dębu; w podszycie leszczyna; widoczny wydzielający się posusz (do usunięcia w ramach pielęgnacji drzewostanu), - w wydzieleniu 6k działki nr ewid. 208 w górnym piętrze drzewostan sosnowy z domieszką brzozy w wieku ok. 60 lat; zwarcie przerywane; pojedyncze luki obsiane nalotem dębowo-sosnowym; od strony pastwiska, tj. działki nr ewid. 207 występuje drugie piętro z przewagą dębu; widoczny pojedynczo wydzielający się posusz (do usunięcia w ramach pielęgnacji drzewostanu), - w wydzieleniu 2k działki nr ewid. 178 w górnym piętrze drzewostan sosnowy w wieku 65 lat; zwarcie przerywane; podrost akacjowo-dębowo-brzozowy oraz nalot sosnowo-dębowy; widoczny wydzielający się posusz (do usunięcia w ramach pielęgnacji drzewostanu), - w wydzieleniu 2m dla działki nr ewid. 178 w górnym piętrze drzewostan sosnowy w wieku ok. 70 lat (70% pokrycia), w wieku ok 50 lat (ok. 20% pokrycia) i 30 lat (ok. 10% pokrycia); zwarcie umiarkowane; fragment drugiego piętra z przewagą świerka pospolitego; widoczny wydzielający się posusz - pojedyncze sztuki (do usunięcia w ramach pielęgnacji drzewostanu). Opisane drzewostany – zdaniem Kolegium – rozwijają się zatem prawidłowo, wykazują zróżnicowanie wiekowe (obecność drugiego piętra, podrostu, podszytu, nalotu) oraz zróżnicowanie gatunkowe (sosna, dąb, brzoza, osika). Posiadają silną zdolność samo regeneracji, bowiem powstałe nieliczne luki są natychmiast uzupełniane przez nalot dębowy lub sosnowy, który po kilku latach przechodzi w rokujący podrost. Posusz występuje w niewielkiej ilości, co jest zjawiskiem naturalnym, zaś jego usuwanie należy do obowiązków właściciela lasu wynikających z art. 9 ust. 1 i art. 13 ust. 1 pkt 3 ustawy o lasach. Wskazanych kradzieży – w ocenie Kolegium – nie można zaliczyć do kategorii wypadków losowych uzasadniających całkowity zrąb lasu niezgodnie z postanowieniami uproszczonego planu urządzenia lasu. Wbrew twierdzeniom strony, organ pierwszej instancji nie kwestionował faktu kradzieży, tylko zwrócił uwagę, że nie potwierdza się ich permanentność. W latach 2003-2017 odnotowane zostały trzy postępowania, podczas gdy "permanentny", to "nieprzerwanie trwający", "ciągły". Powołane w odwołaniu postanowienie Prokuratury Rejonowej w W. dotyczy zatwierdzenia postanowienia o umorzeniu dochodzenia w sprawie sygn. [...], które zostało odnotowane przez organ pierwszej instancji. Rzecz jednak nie w tym, czy faktycznie zdarzają się kradzieże drewna z lasu, lecz w tym, jak słusznie zwrócił uwagę organ pierwszej instancji, że występowanie takich zdarzeń nie może uzasadniać zgody na całkowity zrąb lasu niezgodnie z uproszczonym planem urządzenia lasu. Ochrona lasu przed dewastacją poprzez całkowity zrąb jest nieracjonalna z punku widzenia zasad gospodarki leśnej określonych w art. 8 ustawy o lasach. Każdy właściciel lasu jest obowiązany do utrzymywania jego ciągłości i wprowadzania roślinności leśnej w okresie 5 lat od jego usunięcia. Nie ma przy tym znaczenia w jaki sposób doszło do usunięcia drzewostanu, czy miało to miejsce na skutek siły wyższej, działań właściciela lasu, czy też działań osób trzecich. W każdym przypadku właściciel lasu będzie obowiązany do jego odnowienia. Całkowity zrąb drzewostanu jako środek "zabezpieczenia" drewna przed kradzieżą nie prowadzi do pozbawienia działki statusu leśnego, a finalnie i tak musi doprowadzić do odnowienia lasu przez jego właściciela na podstawie art. 13 ust. 1 pkt 2 ustawy o lasach, gdyż jest to jego ustawowy obowiązek. Na właścicielu lasu ciąży szereg powinności, które mogą być odbierane przez niego jako uciążliwe, jednakże nie zwalania to z ich realizowania, nawet mimo znacznej odległości miejsca zamieszkania od miejsca położenia lasu. Patrolowanie prywatnego lasu i jego zabezpieczenie przed dewastacją nie jest zadaniem służb starosty, lecz właściciela lasu. Starosta jest organem nadzoru nad gospodarką leśną w lasach niestanowiących własności Skarbu Państwa, lecz jego kompetencje określone ustawą o lasach nie obejmują, jak chce skarżąca "patrolowania lasów i ich ochrony przed okradaniem". W lasach stanowiących własność Skarbu Państwa te zadania realizują służby leśne, natomiast w przypadku lasów prywatnych obowiązek zabezpieczenia lasu przed kradzieżą spoczywa wyłącznie na właścicielu. W skardze na powyższą decyzję D. N. wskazała, iż domaga się, by starosta wydał decyzję, zgodnie z jej wnioskiem, czyli zezwolił mi na całkowity wyrąb drzew w lesie. W motywach skargi jej autorka opisała dotychczas prowadzone od 2013 roku postępowanie wskazując, że decyzje wydane w [...] roku zezwalały skarżącej na całkowity wyrąb drzewa w jej lesie i skarżąca w oparciu o ich treść wyrębu tego częściowo dokonała. Po latach od złożenia wniosku organy wydały kolejne decyzje, które nie dość że stoją w sprzeczności z decyzjami wydanymi pierwotnie, to dodatkowo z działaniami podjętymi przez skarżącą po wydaniu decyzji w [...] roku, nie odpowiadając jednakże na wniosek skarżącej. Wprawdzie decyzja może mieć charakter negatywny, ale zawsze powinna być konkretna, czyli powinna w sposób konkretny i wyłączający zawierać rozstrzygnięcie. Cech tych brak decyzjom obu instancji. Skarżąca wniosła o zezwolenie na całkowite wycięcie drzew, a w odpowiedzi uzyskała decyzję odmawiającą zezwolenia na całkowity wyrąb drzewostanu. Oznacza to, że starosta nie zezwolił na całkowity wyrąb drzewostanu, nie wskazując jednakże na co w konsekwencji zezwala. Decyzja ta nie jest więc w stopniu wystarczającym konkretna. Następnie strona wskazała, iż organ ścigania umorzyły postępowania przygotowawcza wyłącznie w oparciu o przesłankę, że nie były w stanie lub nie chciały wykryć sprawców. Nie zmienia to faktu, że prawomocnie zostało ustalone przez Prokuraturę Rejonową w W. (sygn. akt [...] - kradzież na kwotę 72.966,13 zł; 1 [...] - kradzież na kwotę 7.687,75 zł), że kradzieże miały miejsce. W ocenie strony nielogiczne i niedorzeczne jest twierdzenie sformułowane przez organ, że o braku "permanentności" kradzieży świadczy okoliczność, że w latach 2003-2017 odnotowano tylko trzy postępowania, gdyż ilość postępowań przygotowawczych nie świadczy o ciągłości lub jej braku mających miejsce w lesie kradzieży. Niewątpliwie przy tym regularność popełniania od wielu lat (jeszcze od czasów, gdy żył spadkodawca) przestępstw na szkodę skarżącej lub jej ojca, ustalonych przez prokuraturę, uzasadnia uznanie, że przestępstwa te popełniane są bezustannie, permanentnie, czego już nawet organ nie ukrywa i przyznaje, że postępowania prokuratorskie umarzane były wyłącznie z powodu niewykrycia sprawców. Nikt nigdy nie miał przy tym wątpliwości, że kradzieże drzewa o znacznej wartości miały miejsce. Organ jednakże w decyzji skupił się na wyłącznie opisaniu kolejnych etapów postępowań administracyjnych i sądowoadministracyjnych, które miały miejsce od 2013 roku. Faktem natomiast jest, że w rzeczywistości skarżąca do chwili obecnej nie uzyskała ostatecznej, jasnej i precyzyjnej decyzji, która stanowiłaby odpowiedź na jej wniosek. Organy orzekając w sprawie uwzględniają okoliczność, iż strona w wyniku realizacji decyzji z dnia [...] i [...] dokonała częściowej wycinki drzew. Dla strony nie jest zrozumiałym dlaczego – mimo uprzedniej zgody na wycięcie całego lasu (wprawdzie w dwóch nawrotach) – obecnie tej zgody organy odmawiają. Skarżąca przy tym się nie upiera, czy kradzieże są przypadkami losowymi, czy też nie. Skoro jednak teraz odmawia się skarżącej prawa do całkowitego zrębu lasu, powołując się na przepisy zezwalające na wydanie takiej zgody (niezgodnie z uproszczonym planem urządzenia lasu lub decyzją, o której mowa w art. 19 ust. 3 ustawy o lasach) wyłącznie w przypadkach losowych, to dlaczego w 2013 roku organ znalazł podstawy, by dwukrotnie wydać decyzję zezwalającą na wycięcie drzewa. Tym samym argument o konieczności losowej przypadkowości, jako przesłanki wydania zezwolenia na wycięcie lasu niezgodne z uproszczonym planem urządzenia lasu lub decyzji z art. 19 ust. 3 ustawy o lasach, okazuje się być w świetle poczynań organów nietrafiony. Decyzja wydana po wielu latach winna uwzględniać (a nie uwzględnia) całokształt okoliczności, które miały miejsce w okresie od złożenia wniosku do wydania decyzji. Nielogiczne przy tym jest twierdzenie organu, że z jednej strony decyzja "musi uwzględniać zmiany jakie zaszły w drzewostanie od 2013 roku do dnia wydania decyzji", a z drugiej że "odmowa udzielenia zgody na całkowity wyrąb drzewostanu dotyczy stanu tego drzewostanu ustalonego przez organ pierwszej instancji i istniejącego w dniu wydawania decyzji", albowiem oznacza to, że z jednej strony należy wziąć pod uwagę zmiany, a z drugiej strony że brać pod uwagę należy wyłącznie stan w dacie wydania decyzji. Sięgając do treści decyzji pierwszej instancji skarżąca wskazała na zawarte w niej sformułowanie, iż "nie zezwolić na całkowity wyrąb drzewostanu", które nie odpowiada na jej wniosek. Od początku organy działały niezgodnie z prawem, a Kolegium bowiem winno rozpoznać odwołanie tylko w jego granicach. Skarżąca wskazała na liczne uchybienia proceduralne popełnione przez organy na wcześniejszym etapie postępowania stwierdzając, że doprowadziło to do wydania decyzji, obecnie zaskarżonych, które stoją swą treścią w sprzeczności z treścią decyzji z [...] roku. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie podtrzymując argumenty zaprezentowane w motywach kwestionowanego rozstrzygnięcia. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Stosownie do postanowień art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2017 roku, poz. 1369 ze zm., dalej jako: "P.p.s.a."), sądy administracyjne sprawują w zakresie swojej właściwości kontrolę działalności administracji publicznej. Oznacza to, iż sąd bada zgodność z prawem (legalność) zaskarżonego aktu pod kątem jego zgodności z prawem materialnym, określającym prawa i obowiązki stron oraz prawem procesowym, regulującym postępowanie przed organami administracji publicznej. Sąd uwzględniając skargę na decyzję uchyla decyzję w całości albo w części, jeżeli stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, bądź inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 pkt 1 lit. "a" – "c" P.p.s.a.). Stosownie do uregulowania art. 151 P.p.s.a., w razie nieuwzględnienia skargi w całości albo w części, sąd skargę oddala w całości albo w części. Oceniając legalność zaskarżonej decyzji Sąd uznał, że organy obu instancji prawidłowo ustaliły stan faktyczny i wydały rozstrzygnięcie odpowiadające zebranym dowodom oraz przepisom prawa. Istotą sporu w niniejszej sprawie jest wykładnia art. 23 ust. 4 ustawy o lasach, w myśl którego pozyskanie drewna w lasach niestanowiących własności Skarbu Państwa, niezgodnie z uproszczonym planem urządzania lasu lub decyzją, o której mowa w art. 19 ust. 3, jest możliwe wyłącznie w przypadkach losowych; decyzje w tej sprawie, na wniosek właściciela lasu, wydaje starosta. W konsekwencji, przekroczenie zakresu zadań wynikających z prawidłowej gospodarki leśnej jest możliwe jedynie w szczególnych sytuacjach. W ocenie Sądu pozyskanie drewna jest okolicznością wyjątkową, stosowaną wyłącznie w przypadkach losowych, przy czym przypadki losowe należy odnosić nie tylko do drzewostanu, ale i okoliczności występujących po stronie właściciela lasu. Ustawodawca określając podstawę faktyczną wydania decyzji pozytywnej na podstawie art. 23 ust. 4 ustawy o lasach jako przypadek losowy, pozostawił przede wszystkim organom rozstrzygającym możliwość oceny w ramach uznania administracyjnego, czy tego rodzaju okoliczności zachodzą, przy czym możliwości te ograniczył do sytuacji losowych, nadzwyczajnych (por. np. wyrok NSA z dnia 25 lutego 2002 roku, sygn. II SA 3073/00; wyrok WSA w Rzeszowie z dnia 13 stycznia 2005 roku, sygn. SA/Rz 318/03; wszystkie powołane orzeczenia są dostępne w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych pod adresem orzeczenia.nsa.gov.pl). Zakres uznania administracyjnego przyznany organowi wyżej wskazanym przepisem nie obejmuje kwalifikacji, czy jakieś zdarzenie jest przypadkiem losowym, lecz możliwość rozstrzygania – w razie zajścia przypadku losowego – czy udzielić, czy też odmówić zezwolenia na wycinkę (por. wyrok WSA w Bydgoszczy z dnia 9 września 2008 roku, sygn. II SA/Bd 373/08). Podsumowując, podejmując rozstrzygnięcie o zezwoleniu na wycinkę drewna ponad ilość określoną w planie uproszczonym organ administracji w ramach uznania administracyjnego waży dwa dobra: indywidulany interes wnioskodawcy, właściciela lasu, charakteryzowany okolicznościami, których natura musi być wyjątkowa, szczególna, nadzwyczajna, oraz z drugiej strony wymogi ochrony lasów i gospodarki leśnej jako elementu gospodarki ochrony, czyli dwóch podstawowych wartości, które ustawodawca chroni w ustawie o lasach. Porównanie tych dwóch konkurencyjnych dóbr w sposób wiarygodny i miarodajny może odbywać się wyłącznie na gruncie prawidłowo poczynionych ustaleń faktycznych (por. np. wyroki WSA w Gdańsku z dnia 8 listopada 2017 roku, sygn. II SA/Gd 470/17 i II SA/Gd 497/17). Skarżąca ubiegając się o zezwolenie na wyrąb zupełny drzew ze swojego lasu na podstawie art. 23 ust. 4 ustawy o lasach, jako uzasadnienie swojego wniosku wskazała na zagrożenie dewastacją lasu przez powtarzające się kradzieże drewna. Organy administracji odmawiając wydania takiego zezwolenia uzasadniły, dlaczego nie można podanych przez skarżącą przyczyn potraktować jako przypadek losowy w rozumieniu art. 23 ust. 4 ustawy o lasach. Argumentacja organów w tym zakresie jest pełni przekonywająca, gdyż ustawodawca określając podstawę faktyczną wydania decyzji pozytywnej w oparciu o art. 23 ust. 4 ustawy o lasach, jako przypadek losowy, pozostawił przede wszystkim organom rozstrzygającym możliwość oceny takich przypadków w ramach uznania administracyjnego, przy czym ograniczył je do sytuacji szczególnych, losowych, nadzwyczajnych. Niewątpliwie podana przez skarżącą przyczyna ubiegania się o przedmiotowe zezwolenie na całkowity wyrąb drzew niezgodnie z uproszczonym planem urządzenia, a mianowicie zagrożenie dewastacją lasu nie mogła być uznana jako przypadek losowy (por. wyrok NSA z dnia 25 lutego 2002 roku, sygn. II SA 3073/00). Ochrona przed dewastacją lasu należy do administracji leśnej i innych organów państwowych i jeśli nie jest realizowana, to są na to przewidziane przez prawo środki prawne. W kontekście wskazanych okoliczności odnosząc się do zarzutów skargi wyjaśnić należy, iż bez wpływu na rozstrzygnięcie jest okoliczność, czy kradzieże, które miały miejsce w lesie skarżącej należy kwalifikować jako permanentne, czy też nie. Sama bowiem okoliczność, że miały miejsce jakiekolwiek kradzieże nie jest zdarzeniem losowym w rozumieniu art. 23 ust. 4 ustawy o lasach. Skład orzekający podziela stanowisko Samorządowego Kolegium Odwoławczego związane z zarzutem, iż decyzja nie uwzględnia okoliczności, że skarżąca na mocy decyzji z [...] zezwalających na wycinkę drzew, część lasu wycięła. Końcowo podkreślić należy, iż mimo że skarżąca nie podnosiła argumentów dotyczących naruszenia przepisów proceduralnych Sąd, który nie jest związany granicami skargi (art. 134 § 1 P.p.s.a.), zobligowany był także rozważyć ewentualne naruszenia w tym zakresie. Sąd jednak nie dopatrzył się uchybień na tej płaszczyźnie, gdyż postępowanie w sprawie było przeprowadzone w sposób rzetelny i dokładny, co znalazło swoje potwierdzenie w dokumentach załączonych do akt administracyjnych i w uzasadnieniu skonstruowanym zgodnie z wymogami określonymi w art. 107 § 3 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 roku Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jedn. Dz. U. z 2017 roku, poz. 1257 ze zm.). Z opisanych powodów Sąd podziela pogląd organów obu instancji, iż w sprawie nie wystąpiło "zdarzenie losowe" warunkujące uwzględnienie wniosku skarżącej na podstawie art. 23 ust. 4 ustawy o lasach. Konkludując Sąd uznał działanie organów administracji w przedmiotowej sprawie za zgodne z regulacją prawa materialnego. Skład orzekający nie dopatrzył się również naruszenia przepisów procedury w stopniu mającym istotny wpływ na wynik sprawy. Wobec czego, na podstawie art. 151 P.p.s.a., Sąd orzekł w wyroku o oddaleniu skargi w całości. a.tp.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 18.07.2026. · Źródło