II SA/Łd 363/09

PostanowienieWSA w Łodzi2009-06-30

Skład orzekający: Agnieszka Grosińska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie dotyczącej odmowy przyznania rodzinie zastępczej jednorazowego świadczenia pieniężnego podlega wyłączeniu na podstawie art. 239 pkt 1 lit. a) PPSA?
Ratio decidendi
Wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie dotyczącej odmowy przyznania rodzinie zastępczej jednorazowego świadczenia pieniężnego nie podlega uwzględnieniu, ponieważ zgodnie z art. 239 pkt 1 lit. a) PPSA strona skarżąca działanie lub bezczynność organu w sprawach z zakresu pomocy i opieki społecznej jest zwolniona z obowiązku uiszczania kosztów sądowych. Natomiast wniosek o ustanowienie adwokata z urzędu zasługuje na uwzględnienie, biorąc pod uwagę niskie dochody skarżącej i pozostające na jej utrzymaniu dziecko, co uniemożliwia jej poniesienie kosztów wynagrodzenia pełnomocnika z wyboru.
Stan faktyczny
Skarżąca D.K. wniosła skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w P. odmawiającą przyznania rodzinie zastępczej jednorazowego świadczenia pieniężnego. Jednocześnie wniosła o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata. Skarżąca pozostaje we wspólnym gospodarstwie domowym z dzieckiem, dla którego jest rodziną zastępczą, a łączny dochód rodziny wynosi ok. 1.450 zł, z czego większość stanowi świadczenie z PCPR. Skarżąca posiada mieszkanie i ponosi miesięczne koszty utrzymania.
Rozstrzygnięcie
1) przyznano skarżącej prawo pomocy poprzez ustanowienie adwokata; 2) oddalono wniosek w zakresie dotyczącym zwolnienia od kosztów sądowych.

Pełny tekst orzeczenia

Dnia 30 czerwca 2009 roku Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Łodzi w Wydziale II Agnieszka Grosińska po rozpoznaniu w dniu 30 czerwca 2009 roku na posiedzeniu niejawnym wniosku D.K. o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata w sprawie ze skargi D.K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w P. z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania rodzinie zastępczej jednorazowego świadczenia pieniężnego p o s t a n a w i a: 1) przyznać skarżącej prawo pomocy poprzez ustanowienie adwokata; 2) oddalić wniosek w zakresie dotyczącym zwolnienia od kosztów sądowych. AG D.K. wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w P. w przedmiocie odmowy przyznania rodzinie zastępczej jednorazowego świadczenia pieniężnego. Jednocześnie strona wystąpiła z żądaniem przyznania prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata. Jak wynika z oświadczenia o stanie rodzinnym, majątku i dochodach skarżąca pozostaje we wspólnym gospodarstwie domowym z W.M., dla której jest rodziną zastępczą. Łączny dochód kształtuje się na poziomie ok. 1.450 złotych, z czego kwota 1.150 złotych to kwota na utrzymanie dziecka otrzymywana z PCPR. Skarżąca posiada mieszkanie o powierzchni 48 m kw. Skarżąca nie deklaruje posiadania żadnego wartościowego majątku, oszczędności ani papierów wartościowych. W uzasadnieniu skarżąca wskazała, iż opłaty związane z utrzymaniem mieszkania wynoszą ok. 300 złotych miesięcznie, opłaty za gaz – 70 złotych, energia elektryczna – 100 złotych. Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym zważył, co następuje: Zgodnie z treścią art. 243 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.) – dalej p.p.s.a., prawo pomocy może być przyznane stronie na jej wniosek złożony przed wszczęciem postępowania lub w toku postępowania. Jednocześnie ustawodawca w art. 246 § 1 p.p.s.a. uzależnił przyznanie prawa pomocy od wykazania przez stronę, że nie ma ona środków na poniesienie jakichkolwiek kosztów postępowania (przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym) lub że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym). Prawo pomocy jest instytucją stanowiącą wyjątek od zasady ponoszenia kosztów postępowania przez strony postępowania. Z tego względu przesłanki zastosowania tej instytucji winny być interpretowane w sposób ścisły. Udzielenie prawa pomocy jest formą dofinansowania strony postępowania z budżetu państwa i powinno mieć miejsce tylko w sytuacjach, w których zdobycie przez stronę środków na sfinansowanie udziału w postępowaniu jest rzeczywiście, obiektywnie niemożliwe. W rozpoznawanej sprawie kwestią wymagającą rozważenia jest prawo skarżącej do przyznania prawa pomocy jedynie w zakresie obejmującym ustanowienie pełnomocnika z urzędu. Zgodnie bowiem z art. 239 pkt 1 lit. a) p.p.s.a. nie ma obowiązku uiszczenia kosztów sądowych strona skarżąca działanie lub bezczynność organu w sprawach z zakresu pomocy i opieki społecznej. W tym zakresie zatem wniosek skarżącej nie może zostać uwzględniony. Odnosząc się do żądania ustanowienia adwokata z urzędu, to w ocenie Referendarza sądowego wniosek zasługuje na uwzględnienie. Przede wszystkim na uwadze należało mieć fakt, iż skarżąca i pozostające na jej wychowaniu dziecko utrzymuje się z dochodów w łącznej wysokości 1.450 złotych. Wysokość deklarowanych dochodów nie pozwala zaś na uznanie, że strona jest w stanie wygospodarować środki na opłacenie wynagrodzenia pełnomocnika z wyboru. Wobec powyższego, na podstawie art. 246 § 1 pkt 1 w związku z art. 258 § 2 pkt 7 p.p.s.a., orzeczono jak w postanowieniu. AG

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło