II SA/Łd 364/09

Agnieszka Grosińska - Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Łodzi - Wydział II po rozpoznaniu w dniu 30 czerwca 2009 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku G.M. o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi G.M. i W.D. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie odmowy ustalenia warunków zabudowy p o s t a n a w i a odmówić przyznania prawa pomocy. AG G.M. i W.D. wnieśli do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. w przedmiocie ustalenia warunków zabudowy. W wykonaniu zarządzenia Przewodniczącego Wydziału II Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego z dnia 20 maja 2009 r. skarżący zostali wezwani do uiszczenia wpisu sądowego w wysokości 500 złotych. W odpowiedzi na wezwanie G.M. wniosła o zwolnienie od kosztów sądowych. Jak wynika z oświadczenia o stanie rodzinnym, majątku i dochodach G.M. prowadzi wspólne gospodarstwo domowe z mężem. Małżonkowie uzyskują wynagrodzenie za pracę w łącznej wysokości 4.774,02 złotych. Strona posiada własnościowe spółdzielcze prawo do lokalu mieszkalnego o powierzchni 52 m kw. oraz współudział w działce o powierzchni 1200 m kw. Skarżąca nie deklaruje posiadania żadnego wartościowego majątku, oszczędności ani papierów wartościowych. Jako uzasadnienie wniosku strona wskazała na trudną sytuację materialną. Skarżąca wskazała, iż cierpi na liczne choroby, których leczenie wiąże się z kosztami wysokości ok. 260 złotych. Opłaty mieszkaniowe to wydatek rzędu 630 złotych, a raty spłacanych kredytów – 786 złotych. Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Łodzi zważył, co następuje. Zgodnie z treścią art. 243 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.) - dalej p.p.s.a., prawo pomocy może być przyznane stronie na jej wniosek złożony przed wszczęciem postępowania lub w toku postępowania. Jednocześnie ustawodawca w art. 246 § 1 p.p.s.a. uzależnił przyznanie prawa pomocy od wykazania przez stronę, że nie ma ona środków na poniesienie jakichkolwiek kosztów postępowania (przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym) lub że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym). Prawo pomocy jest instytucją stanowiącą wyjątek od zasady ponoszenia kosztów postępowania przez strony postępowania. Z tego względu przesłanki zastosowania tej instytucji winny być interpretowane w sposób ścisły. Udzielenie prawa pomocy jest formą dofinansowania strony postępowania z budżetu państwa i powinno mieć miejsce tylko w sytuacjach, w których zdobycie przez stronę środków na sfinansowanie udziału w postępowaniu jest rzeczywiście, obiektywnie niemożliwe. Zatem strona występująca na drogę postępowania sądowego winna mieć świadomość obowiązku ponoszenia kosztów tego postępowania, a wnosząc o zwolnienie z tego obowiązku musi uprawdopodobnić, w sposób bardzo rzetelny, okoliczności przemawiające za uwzględnieniem wniosku. Analiza przedstawionych przez skarżącą informacji, zawartych w składanym na urzędowym formularzu oświadczeniu, daje podstawy do twierdzenia, iż wniosek strony nie może zostać uwzględniony. W pierwszej kolejności, należy wskazać, iż skarżąca wraz z mężem osiągają stałe dochody ze stosunków pracy w łącznej wysokości 4.774 złotych. Wysokość dochodów nie daje podstaw do uznania, że skarżącej można przypisać cechy ubóstwa, którego stwierdzenie warunkuje przyznanie prawa pomocy. Na marginesie należy wskazać, iż jak wynika z akt administracyjnych skarżąca wystąpiła z wnioskiem o ustalenie warunków zabudowy dla inwestycji polegającej na budowie domu mieszkalnego, co oznacza, że posiada środki finansowe bądź jest w stanie zdobyć środki niezbędne do realizacji inwestycji. Nie można także przyjąć, iż strona nie dysponuje środkami finansowymi z uwagi na konieczność spłaty rat kredytów, gdyż w żaden sposób nie sposób uznać, iż pierwszeństwo przed kosztami sądowymi należy się spłacie zaciągniętych zobowiązań. Oznaczałoby to bowiem przeniesienie ciężaru udziału w postępowaniu strony dysponującej środkami finansowymi na ogół obywateli, czego nie można zaakceptować. Reasumując, fakt, iż skarżąca wraz z mężem osiągają regularne dochody, jest właścicielem nieruchomości, posiada zabezpieczone potrzeby mieszkaniowe powoduje, iż w ocenie Referendarza sądowego, wniosek nie może zostać uwzględniony, jako że nie została spełniona przesłanka, o której mowa w art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a. Wobec powyższego, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 w związku z art. 258 § 2 pkt 7 p.p.s.a., orzeczono jak w postanowieniu AG