II SA/Łd 372/03
WyrokWSA w Łodzi2004-02-05
Skład orzekający: Anna Stępień, Joanna Sekunda-Lenczewska, Arkadiusz Blewązka
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej prawidłowo zastosował przepisy Prawa budowlanego z 1974 r. do samowolnie wybudowanego obiektu, który powstał w 1994 r., i czy możliwe było odroczenie terminu rozbiórki w postępowaniu odwoławczym?Ratio decidendi
Sąd uznał, że zastosowanie przepisów Prawa budowlanego z 1974 r. do obiektu wybudowanego w 1994 r. było prawidłowe, zgodnie z art. 103 ust. 2 Prawa budowlanego z 1994 r. Stwierdzono również, że kwestia odroczenia terminu rozbiórki stanowi odrębną sprawę, właściwą dla organu pierwszej instancji, a nie organu odwoławczego, co oznacza, że organ odwoławczy nie mógł rozstrzygać tej kwestii w ramach postępowania odwoławczego. W związku z brakiem naruszeń prawa materialnego lub procesowego, które miałyby wpływ na wynik sprawy, skarga została oddalona.Stan faktyczny
Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego nakazał S. P. rozbiórkę budynku gospodarczego z dobudówką, wybudowanego bez wymaganego pozwolenia na budowę w 1994 r. Budynek ten znajdował się na nieruchomości objętej miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego, przewidującym tereny usługowe oraz linie rozgraniczające projektowaną trasę G – ul. A. S. P. odwołał się, argumentując, że minęło 8 lat od wybudowania obiektu, a nowa ustawa Prawo budowlane pozwala na legalizację po 5 latach. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego utrzymał decyzję w mocy, wskazując na brak możliwości legalizacji samowoli budowlanej w tym przypadku oraz na niestosowanie przepisów nowej ustawy. S. P. wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, podnosząc brak świadomości wymogu pozwolenia i wnosząc o odroczenie rozbiórki.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi - Wydział II w składzie następującym: Przewodniczący del.Sędzia NSA Anna Stępień, Sędzia WSA Joanna Sekunda-Lenczewska (spr.), p.o. Sędziego WSA Arkadiusz Blewązka, Protokolant Arkadiusz Widawski, po rozpoznaniu w dniu 5 lutego 2004 roku na rozprawie przy udziale - sprawy ze skargi S. P. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Ł. z dnia [...] Nr [...] (znak: [...]) w przedmiocie nakazu rozbiórki budowli oddala skargę.
Decyzją z dnia [...] , Nr [...] , znak: [...] na podstawie art. 37 ust.1 pkt 1 ustawy z dnia 24 października 1974 r. – Prawo budowlane (Dz. U. Nr 38, poz. 229 ze zm.) w związku z art. 103 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. – Prawo budowlane (Dz. U. z 2000 r., Nr 106, poz. 1126 ze zm.) oraz art. 123 k. p. a. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w Ł. nakazał S. P. rozbiórkę budynku gospodarczego z dobudówką od strony wschodniej, zlokalizowanego na nieruchomości przy ul. A. 11 w Ł.
W uzasadnieniu podał, że w dniu 29 września 2002 r. na wniosek J. S. , współwłaścicielki nieruchomości położonej w Ł. przy ul. A. 11 w sprawie wybudowania na posesji budynku gospodarczego przeprowadzono wizję lokalną. W jej wyniku stwierdzono, że na tejże nieruchomości znajduje się jednokondygnacyjny budynek gospodarczy z dobudówką od strony wschodniej, który posiada poddasze nieużytkowe, o konstrukcji murowano – stalowej wybudowany bez wymaganego prawem pozwolenia na jego budowę. Wobec rozbieżności w zeznaniach świadków i zainteresowanej wynikiem postępowania uczestniczki J. S. przyjął on jednak, iż budynek ten został wybudowany we wrześniu 1994 r. Na podstawie opinii urbanistycznej ustalił, że z miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego zatwierdzonego uchwałą nr [...] Rady Miejskiej w Ł. z dnia [...] (Dz. Urzędowy Woj. [...] nr [...] poz. [...] z dnia [...]) wynika, iż nieruchomość przy ul. A. 11 w Ł. , znajduje się w granicach jednostki urbanistycznej oznaczonej symbolem [...] , tj. przyszłych terenów usługowych realizowanych na działkach z dużym udziałem zieleni oraz znajduje się w całości w liniach rozgraniczających projektowanej trasy G – ul. A. na odcinku ul. B. do łącznicy z autostradą. Wobec tych ustaleń organ I instancji przyjął, iż w niniejszej sprawie należy zastosować art. 37 ust. 1 pkt. 1 ustawy z dnia 24 października 1974 r. - Prawo budowlane.
W odwołaniu od powyższej decyzji S. P. podniósł, iż jest ona dla niego krzywdząca. Powołał się na to, że od czasu wybudowania przedmiotowego budynku do dnia wydania decyzji przez Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Ł. nakazującej jego rozbiórkę minęło już 8 lat, podczas gdy nowa ustawa – Prawo budowlane pozwala legalizować budynki wybudowane bez pozwolenia na budowę po 5 latach od ich wybudowania. Podał także, że mógłby użytkować go do czasu realizacji budowy autostrady, ponieważ z ekspertyzy technicznej wynika, że jest on wybudowany zgodnie ze sztuką budowlaną, a art. 39 ustawy – Prawo budowlane przewiduje taką możliwość w związku z czym, wniósł on o jej zastosowanie w jego sprawie.
Decyzją z dnia [...] , Nr [...] , znak: [...] [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję organu I instancji. Podzielił jego ustalenia i argumenty zawarte w jej uzasadnieniu przyjmując je za własne podnosząc dodatkowo, że w związku z taką lokalizacją przedmiotowego obiektu, nie ma możliwości legalizacji samowoli budowlanej. Odnośnie zaś zarzutów podniesionych w odwołaniu, organ odwoławczy podał, że przepis art. 49 Prawa budowlanego z 1994 r., dotyczy sytuacji regulowanych przepisami tego prawa, przy czym termin 5 lat od dnia zakończenia budowy może być liczony najwcześniej od dnia 1 stycznia 1995 r. Natomiast stosownie do treści art. 103 ust. 2 Prawa budowlanego z 1994 r., podstawą materialnoprawną do orzekania w sprawach samowolnego wzniesienia obiektu, którego budowa została zakończona w 1994 r., jest ustawa z dnia 24 października 1974 r., co powoduje, że wyżej wymieniony przepis art. 49 nie może być w sprawie zastosowany. Jednocześnie odnośnie możliwości odroczenia terminu przymusowej rozbiórki w trybie art. 39 Prawa budowlanego z 1974 r., [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego podał, że właściwym do rozstrzygnięcia w tym przedmiocie jest organ nadzoru I instancji, a ponieważ przedmiotem postępowania tegoż organu była samowola budowlana, a nie odroczenie nakazanego w decyzji z dnia [...] nakazu rozbiórki, zatem niedopuszczalnym byłoby rozstrzyganie w postępowaniu odwoławczym o kwestii wykraczającej poza jego przedmiot.
W dniu 12 marca 2003 r. S. P. wniósł do Naczelnego Sądu Administracyjnego Ośrodek Zamiejscowy w Łodzi skargę na powyższą decyzję domagając się jej uchylenia. W jej motywach podał, iż budując przedmiotowy budynek gospodarczy, w miejsce rozebranej starej stodoły z kurnikiem, bez pozwolenia na jego budowę nie był świadomy tego, że jest ono wymagane. Teren, na którym zamieszkuje jest otoczony działkami, na których znajdują się podobne budynki i nie wiedział, że będą zagospodarowywane pod trasę A – 1. Plany dotyczące trasy bardzo często ulegają zmianie i na żadnej mapce nie było przewidziane zagospodarowanie jego posesji, a najbliższa lokalizacja była przewidziana w odległości od 2 do 3 km. Wniósł on także o odroczenie terminu rozbiórki do czasu budowy trasy w razie usytuowania jej przebiegu przez jego nieruchomość.
W odpowiedzi na skargę [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego wniósł o jej oddalenie podtrzymując w całości argumentację przedstawioną w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
Pismem z dnia 7 listopada 2003 r. J. S. zgłosiła swój udział w postępowaniu na prawach strony. W uzasadnieniu wniosku podała, że S. P. złośliwie i bezprawnie odciął jej dopływ prądu i wody. Ponadto ciągle złośliwie i bezprawnie wszczyna awantury. W przedmiotowym budynku prowadzi swoją hałaśliwą profesję od świtu do późnego wieczora.
Na rozprawie w dniu 5 lutego 2003r. skarżący S. P. poparł swoją skargę.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga nie jest zasadna.
Zgodnie z treścią przepisu art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku Przepisy wprowadzające ustawę Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi( Dz.U. Nr 153, poz. 1271 z 2002 roku) sprawy, w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1 stycznia 2004 roku i postępowanie nie zostało zakończone podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne na podstawie przepisów ustawy Prawo o postępowaniu przed sadami administracyjnymi.
W myśl art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych ( Dz.U. nr 153, poz. 1269 ) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej oraz rozstrzyganie sporów kompetencyjnych (...), przy czym – zgodnie z § 2 tego artykułu – kontrola ta jest sprawowana pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej.
Uwzględnienie przez sąd administracyjny skargi i uchylenie zaskarżonej decyzji, następuje wówczas, gdy sąd stwierdzi: naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy ( art. 145 §1 pkt 1lit.a ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi); naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego ( lit.b) albo inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło mieć ono istotny wpływ na wynik sprawy ( lit.c).
Badając pod tym kątem zaskarżoną decyzję, Sąd nie stwierdził naruszenia prawa administracyjnego materialnego lub procesowego, które uzasadniałoby uchylenie tej decyzji.
W rozpoznawanej sprawie fakt samowoli budowlanej skarżącego jest niewątpliwy i jednoznacznie wynika z ustaleń poczynionych w sprawie. Zgodnie z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego zatwierdzonego uchwałą nr [...] Rady Miejskiej w Ł. z dnia [...] (Dz. Urzędowy Woj. [...] nr [...] poz. [...] z dnia [...]) nieruchomość przy ul . A. 11 w Ł. , znajduje się w granicach jednostki urbanistycznej oznaczonej symbolem [...] , tj. przyszłych terenów usługowych realizowanych na działkach z dużym udziałem zieleni oraz znajduje się w całości w liniach rozgraniczających projektowanej trasy G – ul. A. na odcinku ul. B. do łącznicy z autostradą. Usytuowanie zatem budynku gospodarczego z dobudówką na przedmiotowej nieruchomości jest sprzeczne z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. Obiekt powstał w 1994r. bez wymaganego prawem pozwolenia na budowę. Okoliczność ta nie jest również w istocie kwestionowana przez skarżącego.
Stwierdzić należy więc, iż decyzja nakazująca rozbiórkę znajduje oparcie w prawidłowo zastosowanym przez organ administracji przepisie art. 37 ust. 1 ustawy z dnia 24 października 1974r. Prawo budowlane ( Dz. U. Nr 38, poz.229 z późn. zm.) w związku z art. 103 ust.2 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. Prawo budowlane ( Dz. U. z 2000r. Nr 106, poz. 1126 z późn. zm.).
Nie można natomiast uznać za skuteczny w przedmiotowej sprawie, zarzut skarżącego, iż organ nie rozważył możliwości zezwolenia na czasowe wykorzystanie obiektu budowlanego. Przepis art. 39 Prawa budowlanego z 1974r. przewiduje możliwość czasowego wykorzystania obiektu w sposób określony w decyzji tylko wówczas, jeśli względy społeczne lub gospodarcze przemawiają za celowością wykorzystania obiektu budowlanego, co do którego wydany został nakaz przymusowej rozbiórki na podstawie art.37 ust 1 pkt.1. Przy czym nie ulega wątpliwości, że odroczenie wykonania przymusowej rozbiórki na oznaczony czas, o którym mowa w art. 39 Prawa budowlanego z 1974r. jest nową, odrębną sprawą w odniesieniu do decyzji o nakazie rozbiórki, pozostającą w zakresie właściwości organu wykonującego zadania nadzoru budowlanego w pierwszej instancji i może być rozpatrywana w wyniku wystąpienia zainteresowanego z odrębnym wnioskiem. Tym samym, więc organ II instancji nie mógł, w ramach postępowania odwoławczego, tak jak żądał tego skarżący, rozstrzygać kwestii odroczenia wykonania nakazu rozbiórki ( podobnie: wyrok NSA z dnia 20.10.1982r. sygn.I S.A. 803/82, wyrok z dnia 11.09.1998r. sygn. II S.A./Łd 1153/98, uchwała NSA z dnia 26.11.2001r. OPS 4/01, ONSA 2002/2/58 ).
Stwierdzając, że zaskarżona decyzja nie narusza obowiązującego prawa, na podstawie art.151 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, należało skargę oddalić.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 13.07.2026. · Źródło