II SA/Łd 375/02
WyrokWSA w Łodzi2004-02-11
Skład orzekający: Andrzej Kozerski, Irena Krzemieniewska, Krzysztof Szczygielski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy zasiłek dla bezrobotnych pobrany w okresie, za który przyznano wyrównanie świadczenia rentowego, może być uznany za nienależnie pobrane świadczenie, jeśli organ rentowy nie dokonał jego pomniejszenia, a jeśli tak, to czy organ orzekający o zwrocie powinien uwzględnić przepisy dotyczące dopuszczalności i wysokości pomniejszenia świadczenia rentowego?Ratio decidendi
Sąd uchylił zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję organu I instancji, uznając, że doszło do naruszenia przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Kluczowe było ustalenie, czy organ rentowy dokonał pomniejszenia świadczenia rentowego, co nie zostało wykazane w aktach sprawy. Ponadto, sąd wskazał, że organ orzekający o zwrocie nienależnie pobranego zasiłku powinien rozważyć dopuszczalność i wysokość zwrotu zgodnie z przepisami art. 29 ustawy o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu, interpretując art. 28 ust. 2 pkt 3 w powiązaniu z art. 29 tej ustawy.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła decyzji o zwrocie nienależnie pobranego zasiłku dla bezrobotnych przez B.S. Organ I instancji wydał decyzję o zwrocie, opierając się na fakcie przyznania B.S. świadczenia rentowego od dnia 1 maja 2000 r., podczas gdy pobierała ona zasiłek dla bezrobotnych. B.S. odwołała się, argumentując, że rentę z wyrównaniem przyznano jej później, a w okresie pobierania zasiłku nie otrzymywała renty. Wojewoda utrzymał w mocy decyzję organu I instancji. B.S. wniosła skargę do sądu, podtrzymując swoje argumenty.Rozstrzygnięcie
Uchylono zaskarżoną decyzję Wojewody [...] i poprzedzającą ją decyzję Starosty [...] z dnia [...]. Orzeczono, że do czasu uprawomocnienia się wyroku zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział III w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Andrzej Kozerski (spr.), Sędziowie NSA Irena Krzemieniewska, WSA Krzysztof Szczygielski, Protokolant Adrian Król, po rozpoznaniu w dniu 11 lutego 2004 r. na rozprawie przy udziale - sprawy ze skargi B.S. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie zwrotu nienależnie pobranego zasiłku 1. uchyla zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję Starosty [...] z dnia [...] nr [...] ([...]), 2. orzeka, że do czasu uprawomocnienia się wyroku zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu
3 II SA/Łd 375 / 02
U Z A S A D N I E N I E
Decyzją z dnia [...] Starosta [...] orzekł o uznaniu B.S. za osobę bezrobotną od dnia 9 maja 2000 r. i przyznaniu prawa do zasiłku dla bezrobotnych na okres 6 miesięcy od dnia 17 maja 2000 r. Decyzja ta podjęta została na podstawie art. 2 ust. 1 pkt 2 , art. 23, art. 24 , art. 25 oraz art. 6 ust. 2 pkt 1 i 2 ustawy z dnia 14 grudnia 1994 roku o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu ( tekst jedn. Dz. U. z 1997 r. , nr 25 , poz. 128 z późn. zm. ) . Decyzją z dnia [...] Starosta [...] orzekł o utracie przez B.S. prawa do zasiłku dla bezrobotnych z dniem 17 listopada 2000 r. z powodu upływu okresu pobierania zasiłku .
Decyzją z dnia [...] Starosta [...], po uprzednim wznowieniu postępowania , uchylił decyzje ostateczne o uznaniu B.S. za osobę bezrobotną i przyznaniu zasiłku dla bezrobotnych , o utracie prawa do zasiłku z powodu upływu okresu pobierania i o utracie statusu osoby bezrobotnej z dniem 14 maja 2001 r. oraz orzekł o odmowie uznania B.S. za osobę bezrobotną od dnia 9 maja 2000 r. i odmowie przyznania zasiłku dla bezrobotnych . W uzasadnieniu decyzji podniesiono , że w dniu 7 sierpnia 2001 r. organ powziął informację , iż B.S. przyznano świadczenie rentowe od dnia 1 maja 2000 r.
Decyzją z dnia [...] Starosta [...] orzekł o obowiązku zwrotu przez B.S. nienależnie pobranego zasiłku w kwocie 3.175,40 złotych . Decyzja ta została podjęta na podstawie art. 28 oraz art. 6 pkt 6 lit. c) ustawy o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu .
W odwołaniu od tej decyzji B.S. podniosła , że rentę przyznano jej dopiero w dniu sierpniu 2001 r. z wyrównaniem od dnia 1 maja 2000 r. W okresie pobierania zasiłku dla bezrobotnych nie otrzymywała świadczenia rentowego . Odwołująca się podała także , że wyrównanie świadczenia rentowego przeznaczyła na spłatę pożyczek , które musiała zaciągnąć na bieżące utrzymanie siebie i rodziny .W odwołaniu B.S. zawarła również wniosek o umorzenie należności podnosząc swoją bardzo trudną sytuację rodzinną i majątkową .
Po rozpatrzeniu odwołania Wojewoda [...] decyzją z dnia [...] utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję organu I instancji. Decyzja ta wydana została na podstawie art. 2 ust. 1 pkt 2 , art.6 c ust. 2 pkt.2 i art. 23 i art. 28 ustawy z dnia 14 grudnia 1994 roku o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu oraz art.138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego ( tekst jedn. Dz. U. z 2000 r. Nr 98 , poz. 1071 z późn. zm. ) . Organ odwoławczy podzielił wywody zawarte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji Starosty [...]. W ocenie organu odwoławczego materiał dowodowy zebrany w sprawie pozwala na ustalenie , że organ rentowy nie dokonał pomniejszenia świadczenia rentowego o kwotę pobranego przez zainteresowaną zasiłku dla bezrobotnych stosownie do treści art. 29 ustawy o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu .
W skardze do Naczelnego Sądu Administracyjnego B.S. ponowiła argumenty zawarte w odwołaniu i wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji .
W odpowiedzi na skargę Wojewoda [...] wniósł o jej oddalenie podtrzymując argumentację zawartą w uzasadnieniu kwestionowanej decyzji .
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył , co następuje :
Stosownie do treści art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Przepisy wprowadzające ustawę – Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. Nr 153 , poz. 1271 ) sprawy , w których skargi wniesiono do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1 stycznia 2004 r. i postępowanie nie zostało zakończone , podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne na podstawie przepisów ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. Nr 153 , poz. 1270 ) .
Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych ( Dz.U. Nr 153 , poz. 1269 ) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej. Kontrola wykonywania administracji publicznej oznacza sądową kontrolę zgodności z prawem ( legalności ) działalności administracji publicznej ( art. 1 § 2 powołanej ustawy ).
Oznacza to, iż Sąd oceniając legalność zaskarżonej decyzji bada ,czy jest ona zgodna z prawem materialnym określającym prawa i obowiązki stron oraz z prawem procesowym regulującym postępowanie przed organami administracji publicznej.
Oceniając zaskarżoną decyzję w tych dwóch aspektach należy stwierdzić , iż przy jej wydawaniu doszło do naruszenia przepisów postępowania . które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy .
Stosownie do treści art. 28 ust. 2 pkt 3 ustawy o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu za nienależnie pobrane świadczenie uważa się miedzy innymi zasiłek wypłacony za okres , za który zainteresowany nabył prawo do renty z tytułu niezdolności do pracy , jeżeli organ rentowy nie dokonał jego pomniejszenia na zasadach określonych w art. 29 ustawy . Zatem warunkiem koniecznym dla uznania pobranego zasiłku za nienależnie pobrane świadczenie jest ustalenie , czy organ rentowy dokonał stosownego pomniejszenia . Akta postępowania w żadnym razie nie pozwalają na stwierdzenie , czy organ rentowy dokonał pomniejszenia świadczenia . Pismo Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział w Ł. z dnia [...] potwierdza jedynie fakt , że skarżącej przyznano rentę inwalidzką od dnia 1 maja 2000 r. Zawarte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji stwierdzenie , że organ rentowy nie dokonał pomniejszenia świadczenia rentowego jest całkowicie dowolne i nie znajduje oparcia w materiale dowodowym .
Niezależnie od powyższego należy też podnieść , że przepis art. 29 ustawy o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu wprowadza pewne ograniczenia co do dopuszczalności takiego pomniejszenia jak też jego wysokości . Stosownie do treści art. 29 ust. 1 ustawy pomniejszenie świadczenia rentowego nie jest dopuszczalne jeśli renta z tytułu niezdolności do pracy nie przekracza połowy najniższego wynagrodzenia . Przepis art. 29 ust. 2 wprowadza zaś ograniczenie kwoty pomniejszenia do wysokości przyznanej za ten okres kwoty renty z tytułu niezdolności do pracy .
W ocenie sądu przepis art. 28 ust. 2 pkt 3 winien być interpretowany w powiązaniu z art. 29 ustawy o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu . Pobrany zasiłek może być uznany za nienależnie pobrane świadczenie tylko wówczas , gdy organ rentowy nie pomniejszył kwoty świadczenia , choć nie było ku temu przeszkód prawnych . Jeśli organ rentowy nie pomniejszył świadczenia z tego powodu , że przyznane świadczenie nie przekraczało połowy najniższego wynagrodzenia lub też ograniczył kwotę pomniejszenia stosownie do treści art. 29 ust. 2 ustawy to wówczas nie można mówić o nienależnie pobranym świadczeniu w rozumieniu art. 28 ust 2 pkt 3 ustawy . Prowadzi to do wniosku , iż organ orzekający o zwrocie nienależnego świadczenia winien rozpatrzyć również dopuszczalność i wysokość zwrotu świadczenia według reguł określonych w art. 29 ustawy .
Na marginesie należy podkreślić , iż w odwołaniu od decyzji skarżąca zawarła wniosek o umorzenie należności powołując się na swoją wyjątkowo trudną sytuacje materialną . Tej części pisma skarżącej należało nadać odrębny bieg i rozpoznać wniosek w trybie art. 28 ust. 8 ustawy .
Mając powyższe na uwadze na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit c) i art. 152 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzeczono jak w sentencji .
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło