II SA/Łd 400/09
WyrokWSA w Łodzi2009-09-17
Skład orzekający: Anna Stępień, Jolanta Rosińska, Barbara Rymaszewska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy podwyższona opłata za wprowadzanie gazów lub pyłów do powietrza może być naliczona podmiotowi, który w okresach objętych decyzjami nie posiadał pozwolenia zintegrowanego, ale jednocześnie nie był zobowiązany do jego posiadania ze względu na obowiązujące przepisy i parametry instalacji, a także czy w okresach tych był zobowiązany do posiadania pozwolenia na wprowadzanie gazów lub pyłów do powietrza?Ratio decidendi
Sąd uznał, że naliczenie podwyższonej opłaty za wprowadzanie gazów lub pyłów do powietrza było wadliwe. Podkreślono, że skarżący nie był zobowiązany do posiadania pozwolenia zintegrowanego do dnia 31 grudnia 2006 r., a jego instalacja spełniała kryteria zwolnienia z obowiązku posiadania pozwolenia na wprowadzanie gazów lub pyłów do powietrza przed tą datą. Organy administracji naruszyły przepisy proceduralne i materialne, błędnie interpretując przepisy dotyczące pozwoleń i opłat.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła naliczenia Z. G. podwyższonych opłat za wprowadzanie gazów lub pyłów do powietrza za okresy od III kwartału 2003 r. do I półrocza 2006 r. Organy administracji uznały, że opłaty te są zasadne, ponieważ skarżący nie posiadał wymaganego pozwolenia zintegrowanego ani pozwolenia na wprowadzanie gazów lub pyłów do powietrza. Z. G. wniósł skargę, zarzucając błędy w wykładni przepisów prawa materialnego i proceduralnego, twierdząc, że jego instalacja nie wymagała pozwolenia zintegrowanego w spornych okresach, a także spełniała warunki zwolnienia z obowiązku posiadania pozwolenia na wprowadzanie gazów lub pyłów do powietrza.Rozstrzygnięcie
Sąd uchylił zaskarżone decyzje Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. oraz poprzedzające je decyzje Marszałka Województwa [...]. Zasądził od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. na rzecz Z. G. zwrot kosztów postępowania i nakazał zwrot nadpłaconego wpisu sądowego. Stwierdził, że zaskarżone decyzje nie podlegają wykonaniu do dnia uprawomocnienia się wyroku.Pełny tekst orzeczenia
Dnia 17 września 2009 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział II w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Anna Stępień Sędziowie Sędzia WSA Jolanta Rosińska (spr.) Sędzia WSA Barbara Rymaszewska Protokolant Asystent sędziego Beata Czyżewska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 17 września 2009 r. przy udziale - spraw ze skarg Z. G. na decyzje Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie zaległości w opłacie za wprowadzenie gazów lub pyłów do powietrza 1. uchyla zaskarżone decyzje oraz poprzedzające je decyzje Marszałka Województwa [...] z dnia [...] o numerach [...], [...], 2. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. na rzecz Z. G. kwotę 800 (osiemset) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania, 3. stwierdza, że zaskarżone decyzje nie podlegają wykonaniu do dnia uprawomocnienia się niniejszego wyroku, 4. nakazuje zwrócić Z. G. z kasy Skarbu Państwa - Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi kwotę 48 (czterdzieści osiem) złotych tytułem nadpłaconego wpisu sądowego, uiszczonego w dniu 12 czerwca 2009 r., zaksięgowaną pod poz. [...].
Decyzjami z dnia [...] r. o numerach [...],[...] Marszałek Województwa [...] na podstawie art. 104 k.p.a., art. 273 ust. 1 pkt 1, art. 276, art. 281, art. 284 ust. 1, art. 285, art. 286 ust. 1, art. 288 ust. 1 ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 r. – Prawo ochrony środowiska (Dz. U. nr 62, poz. 627 ze zm.) w zw. z art. 13 ustawy z dnia 18 maja 2005 r. – o zmianie ustawy – Prawo ochrony środowiska oraz niektórych innych ustawy (Dz. U. nr 113, poz. 954 ze zm.), art. 53 § 1, 3 i 4, art. 55 § 1 i 2 oraz art. 63 ustawy Ordynacja podatkowa z dnia 29 sierpnia 1997 r. (t.j. Dz. U. z 2005 r. nr 8, poz. 60 ze zm.), rozporządzenia Ministra Środowiska z dnia 26 lipca 2002 r. w sprawie rodzajów instalacji mogących powodować znaczne zanieczyszczenie poszczególnych elementów przyrodniczych albo środowiska jako całości (Dz. U. nr 122, poz. 1055), rozporządzenia Ministra Środowiska z dnia 22 grudnia 2004 r. w sprawie przypadków, w których wprowadzanie gazów lub pyłów do powietrza z instalacji nie wymaga pozwolenia (Dz. U. nr 283, poz. 2840) określił Z. G., prowadzącemu Przedsiębiorstwo Produkcyjno - Handlowo - Usługowe "A." w M. nr [...], gm. M., wysokość zaległości w opłatach za wprowadzanie gazów lub pyłów do powietrza w I półroczu 2006 r., II półroczu 2005 r., II kwartale 2005 r., IV kwartale 2004 r., III kwartale 2004 r., II kwartale 2004 r., IV kwartale 2003 r. i III kwartale 2003 r.
W uzasadnieniu w/w decyzji Marszałek stwierdził, że z przedłożonych przez Z. G. informacji o zakresie korzystania ze środowiska we wskazanych wyżej okresach wynika, że prowadzi on działalność produkcyjną w zakresie produkcji wyrobów ceramicznych za pomocą wypalania w piecu. W oparciu o zarządzenie pokontrolne Wojewódzkiego Inspektora Ochrony Środowiska w Ł. Delegatura w P. znak [...] z dnia [...] r. ustalono, że przedmiotową instalację do wypału cegły stanowi 16-komorowy piec Hoffmana o pojemności komory 40m3 i gęstości wypełnienia 548 kg/m3 ze zdolnością produkcyjną 11200 Mg/rok. Wobec tego, rzeczoną instalację należy zaliczyć do instalacji do produkcji wyrobów ceramicznych za pomocą wypalania, o zdolności produkcyjnej ponad 75 ton na dobę lub o pojemności pieca przekraczającej 4m3 i gęstości ponad 300kg wyrobu na m3 pieca, mogących powodować znaczne zanieczyszczenie poszczególnych elementów przyrodniczych albo środowiska jako całości. Ponadto pomimo tego, że wspomniana instalacja jest instalacją opalaną węglem kamiennym o nominalnej mocy < 0,5 MW to, w ocenie Marszałka Województwa [...], nie mieści się ona w kategoriach instalacji niewymagających uzyskania pozwolenia na wprowadzanie gazów lub pyłów do powietrza określonych w rozporządzeniu Ministra Środowiska z dnia 22 grudnia 2004 r. w sprawie przypadków, w których wprowadzanie gazów lub pyłów do powietrza z instalacji nie wymaga pozwolenia (Dz. U. z 2004 r., nr 283 poz. 2840), ponieważ instalacja do produkcji wyrobów ceramicznych nie została wprost wskazana w załączniku do tego rozporządzenia. W tak ustalonym stanie faktycznym sprawy Marszałek uznał, że korzystanie z instalacji do produkcji wyrobów ceramicznych przez Z. G., wymagało uzyskania pozwolenia zintegrowanego, a skoro wymóg ten w okresach objętych niniejszymi decyzjami nie został spełniony, to zasadnym było naliczenie opłat za wprowadzanie gazów lub pyłów do powietrza w I półroczu 2006 r., II półroczu 2005 r. II kwartale 2005 r., IV kwartale 2004 r., III kwartale 2004 r., II kwartale 2004 r. IV kwartale 2003 r. i III kwartale 2003 r. podwyższonych o 100 %. Organ podkreślił przy tym, że o słuszności jego stanowiska świadczy fakt, iż dopiero decyzją z dnia [...] r. Starosta [...] udzielił stronie pozwolenia zintegrowanego na prowadzenie instalacji do produkcji wyrobów ceramicznych za pomocą wypalania.
W odwołaniu od tych decyzji Z. G. wniósł o ich uchylenie i umorzenie postępowania z uwagi na jego bezprzedmiotowość, zarzucając:
1) rażącą obrazę przepisów prawa materialnego, poprzez zastosowanie błędnej wykładni, skutkującej bezpodstawnym obciążeniem go opłatą podwyższoną za przedmiotowe okresy, a przez to naruszenie art. 6 i 7 oraz 11 k.p.a.,
2) naruszenie art. 6, 7 i 8 k.p.a., poprzez nieuwzględnienie faktu uzyskania przez niego decyzji Wojewódzkiego Inspektora Ochrony Środowiska w Ł. z dnia [...] r. wyznaczającej dla jego instalacji późniejszy termin na uzyskanie pozwolenia zintegrowanego, aniżeli do dnia 31 grudnia 2006 r. i w konsekwencji błędne obciążeniem go podwyższonymi opłatami za korzystanie ze środowiska.
3) naruszenie art. 8 k.p.a., poprzez nadanie zaskarżonym decyzjom identycznych uzasadnień obarczonych w wielu przypadkach błędami formalnymi oraz merytorycznymi i pisarskimi,
4) naruszenie zasady równości podmiotów gospodarczych w świetle decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w L. z dnia [...] r. nr [...].
W uzasadnieniu odwołania Z. G. stwierdził, że organ I instancji dokonał absurdalnej wykładni art. 220 ustawy Prawo ochrony środowiska (tj. Dz. U. z 2008 r., nr 25, poz. 150 ze zm., tekst pierwotny Dz. U. z 2001 nr 62, poz. 627) w związku z przepisami rozporządzenia Ministra Środowiska z dnia 22 grudnia 2004 r. w sprawie przypadków, w których wprowadzanie gazów lub pyłów do powietrza z instalacji nie wymaga pozwolenia oraz rozporządzenia Ministra Środowiska z dnia 26 lipca 2002 r. w sprawie rodzajów instalacji mogących powodować znaczne zanieczyszczenie poszczególnych elementów przyrodniczych lub środowiska jako całości. Otóż organ I instancji w świetle w/w przepisów postawił hipotezę, iż skoro wprowadzanie do powietrza gazów i pyłów wymaga co do zasady pozwolenia, a instalacje do produkcji wyrobów ceramicznych za pomocą wypalania o zdolności produkcyjnej ponad 75 ton wyrobów na dobę lub o pojemności pieca przekraczającej 4 m3 oraz gęstości wyrobów ponad 300 kg na m3 pieca, wymagają uzyskania pozwolenia zintegrowanego, to tym samym prowadzona przez odwołującego instalacja, jako spełniająca przedmiotowe kryteria już przed 2007 r. winna posiadać pozwolenie sektorowe na wprowadzanie do powietrza gazów i pyłów. Zdaniem strony, taka interpretacja przepisów prawa jest błędna z następujących powodów:
1. decyzja pozwolenie sektorowe na wprowadzanie do powietrza gazów i pyłów oraz decyzja pozwolenie zintegrowane są dwiema całkowicie odmiennymi decyzjami, o czym świadczą chociażby osobne przepisy regulujące wymagania w zakresie obu wskazanych decyzji (pozwolenie zintegrowane art. 201 - 219 ustawy, pozwolenie na wprowadzanie do powietrza gazów i pyłów art. 220 - 229 ustawy), stąd nie można utożsamiać i łączyć ze sobą tych regulacji;
2. pozwolenie zintegrowane obejmuje całą instalację, nie zaś wyłącznie pojedyncze źródła emisja, jak ma to miejsce w przypadku decyzji sektorowej - pozwolenia na wprowadzanie do powietrza gazów i pyłów, a faktu tego organ I instancji nie wziął pod uwagę przy interpretacji przepisów;
3. z uwagi na pełną samodzielność pozwolenia zintegrowanego oraz pozwolenia na wprowadzanie do powietrza gazów i pyłów odrębnie zostały przez ustawodawcę zdefiniowane rodzaje instalacji i źródeł spalania wyłączonych spod obowiązku uzyskania lub zobowiązanych do posiadania pozwolenia zintegrowanego lub pozwolenia sektorowego na wprowadzanie do powietrza gazów i pyłów. W przypadku pozwoleń zintegrowanych kryteria kwalifikacji instalacji określone są w rozporządzeniu Ministra Środowiska z dnia 26 lipca 2002 r. w sprawie rodzajów instalacji (...) wydanym na podstawie art. 201 ust. 2 ustawy. Natomiast w przypadku rodzajów źródeł spalania paliw zwolnionych z obowiązku posiadania pozwolenia na wprowadzanie do powietrza gazów i pyłów ich zdefiniowanie zawarte było pierwotnie wprost w treści art. 220 ust. 2 ustawy, zaś od 1 stycznia 2005 r. w rozporządzeniu Ministra Środowiska z dnia 22 grudnia 2004 r. w sprawie przypadków, w których wprowadzanie gazów lub pyłów do powietrza z instalacji nie wymaga pozwolenia;
4. ponieważ definicje instalacji oraz progi wydajności i parametry zawarte w rozporządzeniu Ministra Środowiska z dnia 26 lipca 2002 r. w sprawie rodzajów instalacji (...) stanowią transpozycję do polskiego systemu prawnego regulacji dyrektywy IPPC, a także z uwagi na to, że rozporządzenie powyższe stanowi akt wykonawczy w zakresie wskazania tylko i wyłącznie rodzajów instalacji zobowiązanych do uzyskania pozwolenia zintegrowanego, stąd całkowicie bezzasadne są jakiekolwiek próby przenoszenia definicji instalacji do produkcji wyrobów ceramicznych za pomocą wypalania stanowiącej definicję instalacji IPPC na grunt regulacji art. 220 ustawy, zarówno ze względu na ich nieracjonalność, jak i formalnoprawną wadliwość.
Według odwołującego, wskazane argumenty dowodzą, że stanowisko organu I instancji, iż w okresach objętych zaskarżonymi decyzjami piec kręgowy Hoffmana, jako źródło spalania paliwa powinien posiadać pozwolenie na wprowadzanie do powietrza gazów i pyłów jest niezgodna z prawem i wadliwa. Z. G. podkreślił przy tym, że funkcjonujący w prowadzonej przez niego instalacji piec charakteryzował się nominalną mocą cieplną wynoszącą 340 kW, a po modernizacji i zastosowaniu palników powietrzno - pyłowych jego nominalna moc cieplna wzrosła do 733 kW. W powszechnej wykładni piece kręgowe Hoffmana jako technologiczne źródła spalania paliwa nie są objęte standardami emisyjnymi na mocy § 5 ust. 2 pkt 1 rozporządzenia Ministra Środowiska z dnia 20 grudnia 2005 r. w sprawie standardów emisyjnych z instalacji (Dz. U. nr 260, poz. 2181) i traktowane są jako instalacje inne niż energetyczne. Tak więc zgodnie z regulacją art. 220 ust. 2 ustawy w okresie lipiec 2001 r. - 31 grudzień 2004 r. oraz następnie na podstawie pkt 4 załącznika do rozporządzenia Ministra Środowiska z dnia 22 grudnia 2004 r. w sprawie przypadków, w których wprowadzanie gazów (...), piec kręgowy Hoffmana nie wymagał uzyskania pozwolenia na wprowadzanie do powietrza gazów i pyłów, ponieważ był instalacją wprowadzającą gazy i pyły do powietrza inną niż energetyczna, opalaną węglem kamiennym, o nominalnej mocy cieplnej do 1 MWt. Ponadto przedmiotowy piec spełniał także dodatkowy warunek, który został wprowadzony razem z treścią przedmiotowego rozporządzenia od dnia 1 stycznia 2005 r., a dotyczący wymogu nie przekraczania 10% wartości odniesienia lub 10% dopuszczalnych poziomów substancji przez gazy lub pyły wprowadzane do powietrza z danego źródła spalania, pochodzące z innego niż spalanie paliwa procesu realizowanego w tym źródle. Mianowicie, w piecu kręgowym Hoffmana poza procesem spalania paliwa na potrzeby realizowanego procesu wypalania wyrobów ceramicznych jedyną dodatkową emisją mogącą zachodzić z innego procesu niż spalanie paliwa jest emisja C02, uwalnianego z surowca wykorzystanego do produkcji wyrobów pod warunkiem jednak, że zawiera on w sobie węglany.
Decyzjami z dnia [...] r. o numerach [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł. na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a., art. 273 ust. 1 pkt 1, art. 276, art. 281, art. 284 ust. 1, art. 285, art. 286 ust. 1, art. 288 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 r. - Prawo ochrony środowiska (Dz. U. nr 62, poz. 627 ze zm.), w związku z art. 13 ustawy z dnia 18 maja 2005 r. o zmianie ustawy - Prawo ochrony środowiska oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. nr 113, poz. 954 ze zm.), art. 53 § 1, 3, 4, art. 55 § 1 i 2, art. 63 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (t.j. z 2005 r. Dz. U. nr 8, poz. 60 ze zm.), rozporządzenia Ministra Środowiska z dnia 26 lipca 2002 r. w sprawie rodzajów instalacji mogących powodować znaczne zanieczyszczenie poszczególnych elementów przyrodniczych albo środowiska jako całości (Dz. U. nr 122, poz. 1055), rozporządzenia Ministra Środowiska z dnia 22 grudnia 2004 r. w sprawie przypadków w których wprowadzanie gazów lub pyłów do powietrza z instalacji nie wymaga pozwolenia (Dz. U. nr 283, poz. 2840), art. 1 ust. 1 ustawy z dnia 12 października 1994 r. o samorządowych kolegiach odwoławczych (t.j. z 2001 r. Dz. U. nr 79, poz. 856 ze zm.) utrzymało w mocy decyzje organu I instancji.
Wyjaśniając wydane rozstrzygnięcia organ wskazał, że dla instalacji będącej przedmiotem niniejszego postępowania tj. instalacji do produkcji wyrobów ceramicznych za pomocą wypalania, o zdolności produkcyjnej ponad 75 ton na dobę lub o pojemności pieca przekraczającej 4 m3 i gęstości ponad 300 kg wyrobu na m3 pieca, z terminem rozpoczęcia użytkowania instalacji przed dniem 31 października 2000 r. przewidziano termin uzyskania pozwolenia zintegrowanego do dnia 31 grudnia 2006 r.
Mając na uwadze ustalenia zawarte w zarządzeniu pokontrolnym Wojewódzkiego Inspektora Ochrony Środowiska w Ł. Delegatura w P., znak: [...] z dnia [...] r. sporną instalację należało uznać za mogącą powodować znaczne zanieczyszczenie poszczególnych elementów przyrodniczych albo środowiska jako całości.
Zdaniem organu odwoławczego, Marszałek trafnie stwierdził, że pomimo tego, iż omawiana instalacja jest instalacją o nominalnej mocy < 0,5 MW opalaną węglem kamiennym, to w związku z faktem nie wskazania jej w załączniku do rozporządzenia Ministra Środowiska z dnia 22 grudnia 2004 r. w sprawie przypadków, w których wprowadzania gazów (...) powinna uzyskać pozwolenia na wprowadzania gazów lub pyłów do powietrza. Zdaniem Kolegium, stanowisko to, z uwagi na fakt wejścia w życie wymienionego wyżej rozporządzenia z dniem 1 stycznia 2005 r. należy traktować pomocniczo jako świadczące o właściwej interpretacji rozporządzenia z dnia 26 lipca 2002 r. Dodatkowo organ podniósł, że Starosta [...] decyzją z dnia [...] r. nr [...] udzielił Z. G. pozwolenia zintegrowanego na prowadzenie instalacji do produkcji wyrobów ceramicznych za pomocą wypalania o zdolności produkcyjnej ponad 75 ton na dobę lub o pojemności pieca przekraczającej 4 m3 i gęstości ponad 300 kg wyrobu na m3 pieca, położonej na działkach nr ewid. [...],[...],[...] obręb M. nr [...], gmina M. Okoliczność ta potwierdza więc, że w omawianych okresach strona nie posiadała pozwolenia zintegrowanego, ani też innej decyzji, zezwalającej na odprowadzanie gazów lub pyłów do powietrza, choć miała taki obowiązek.
W dalszej części uzasadnienia SKO powołując się na treść art. 276 ustawy - Prawo ochrony środowiska, nie podzieliło poglądów wyrażonych w decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w L. z dnia [...] r. nr [...] i opartych na niej zarzutów odwołania. Jego zdaniem, wyrażony w w/w decyzji pogląd nie może być oderwany od celu, jaki przyświecał ustawodawcy przy wprowadzaniu zmian o których mowa w art. 17 ust. 1 ustawy z dnia 18 maja 2005 r. o zmianie ustawy - Prawo ochrony środowiska oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. nr 113, poz. 954).
Ustosunkowując się do zarzutów odwołania SKO wyjaśniło, że decyzja Wojewódzkiego Inspektora Ochrony Środowiska w Ł. z dnia [...] r. ([...]), wbrew temu, co podnosił odwołujący, nie skutkowała przesunięciem terminu na uzyskanie pozwolenia zintegrowanego do dnia 30 października 2007 r., ani tym bardziej nie zastępowała koniecznego pozwolenia lub też innej decyzji zezwalającej na emisję gazów lub pyłów do powietrza. Decyzja ta potwierdzała jedynie, iż Z. G. nie posiada pozwolenia zintegrowanego (ani innej decyzji) i w terminie do dnia 30 października 2007 r. powinien takie pozwolenie uzyskać, pod rygorem wstrzymania użytkowania instalacji.
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi Z. G. wniósł o uchylenie wydanych w sprawie decyzji i umorzenie postępowania oraz zasądzenie kosztów postępowania. Skarżący zarzucił naruszenie art. 220 ust. 1 i 2 ustawy Prawo ochrony środowiska oraz przepisów rozporządzenia Ministra Środowiska z dnia 22 grudnia 2004 r. w sprawie przypadków, w których wprowadzanie (...), poprzez błędną wykładnię, a nadto naruszenie art. 7 i 8 k.p.a.
W motywach skargi powtórzył argumenty z odwołania od decyzji organu I instancji.
Odpowiadając na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł. wniosło o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko przedstawione w uzasadnieniach spornych rozstrzygnięć.
Na rozprawie w dniu 17 września 2009 r. stawili się pełnomocnik skarżącego –T. R. oraz pełnomocnik organu – radca prawny M. W.
W trakcie rozprawy Sąd na podstawie art. 111 § 2 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi postanowił połączyć do wspólnego rozpoznania i rozstrzygnięcia sprawy o sygn. akt II SA/Łd 401 - 407/09, dotyczące skarg Z. G. na decyzje Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. z dnia [...] r. o numerach [...] ze sprawą o sygn. akt II SA/Łd 400/09 i prowadzić je pod sygn. akt II SA/Łd 400/09.
Pełnomocnik skarżącego poparł skargi i oświadczył, iż po dniu 30 października 2007 r. Z. G. nie zawiesił działalności gospodarczej, ani też jej nie wyrejestrował. Wyjaśnił, że działalność skarżącego ma charakter sezonowy, jest bowiem prowadzona od wiosny do jesieni. Jednocześnie T. R. poinformował, że skarżący uzyskał decyzję wydaną na podstawie przepisów ustawy z dnia 22 grudnia 2004 r. o handlu uprawnieniami do emisji do powietrza gazów cieplarnianych i innych substancji.
Pełnomocnik organu wniósł natomiast o oddalenie skarg.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
W myśl art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. nr 153, poz. 1269 ze zm.) oraz art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej. Kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej.
Innymi słowy, sąd administracyjny bada, czy zaskarżony akt administracyjny (decyzja, postanowienie) jest zgodny z obowiązującymi w dacie jego podjęcia przepisami prawa materialnego, określającymi prawa i obowiązki stron oraz z przepisami proceduralnymi, normującymi podstawowe zasady postępowania przed organami administracji publicznej.
W rozpoznawanej sprawie przedmiotem rozważań Sądu są decyzje Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. z dnia [...] r. utrzymujące w mocy rozstrzygnięcia Marszałka Województwa [...] z dnia [...] r. określające skarżącemu Z. G., prowadzącemu Przedsiębiorstwo Produkcyjno – Handlowo - Usługowe "A." w M., gm. M. zaległości w opłatach za wprowadzanie gazów lub pyłów do powietrza w I półroczu 2006 r., II półroczu 2005 r., II kwartale 2005 r., IV kwartale 2004 r., III kwartale 2004 r., II kwartale 2004 r., IV kwartale 2003 r. i III kwartale 2003 r.
Według organów orzekających podstawą do naliczenia skarżącemu podwyższonej o 100 % opłaty za wprowadzania gazów lub pyłów do powietrza jest fakt, iż Z. G. korzystając z instalacji do produkcji wyrobów ceramicznych we wskazanych wyżej okresach, wbrew obowiązującym przepisom prawa nie legitymował się pozwoleniem zintegrowanym, ani też inną decyzją zezwalającą na wprowadzanie gazów lub pyłów do powietrza.
W ocenie Sądu zaprezentowane stanowisko w świetle obowiązujących przepisów prawa i zgromadzonego materiału dowodowego jest wadliwe.
Podstawę materialnoprawną zaskarżonych decyzji stanowił art. 276 ust. 1 ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 r. Prawo ochrony środowiska (Dz. U. nr 62, poz. 627 ze zm.), zgodnie z którym podmiot korzystający ze środowiska bez uzyskania wymaganego pozwolenia lub innej decyzji ponosi opłatę podwyższoną za korzystanie ze środowiska.
Z cytowanego przepisu wynika, że ustawodawca nałożył na każdy podmiot, który korzysta ze środowiska bez uprzedniego uzyskania stosownego pozwolenia lub innej decyzji, obowiązek ponoszenia podwyższonych opłat za korzystanie ze środowiska.
Opłacie za korzystanie ze środowiska w myśl art. 273 wspomnianej ustawy podlega:
1) wprowadzanie gazów lub pyłów do powietrza;
2) wprowadzanie ścieków do wód lub do ziemi;
3) pobór wód;
4) składowanie odpadów.
W rozpoznawanej sprawie okolicznością niesporną między stronami postępowania jest fakt, że skarżący Z. G. w okresach objętych zaskarżonymi decyzjami Kolegium prowadził działalność produkcyjną w zakresie produkcji wyrobów ceramicznych za pomocą wypalania w piecu. Do wypalania cegieł używał instalacji w postaci 16-komorowego pieca Hoffmana o pojemności komory 40m3 i gęstości wypełnienia 548kg/m3 ze zdolnością produkcyjną 11200 Mg/rok. Zatem, bez wątpienia skarżący w ramach prowadzonej działalności emitował do powietrza gazy lub pyły.
Eksploatacja instalacji powodująca wprowadzanie gazów lub pyłów do powietrza w rozumieniu art. 180 pkt 1 ustawy jest dozwolona po uzyskaniu pozwolenia, pod warunkiem wszakże, że takie pozwolenie jest przez ustawodawcę wymagane.
Organ ochrony środowiska może udzielić pozwolenia: zintegrowanego; na wprowadzanie gazów lub pyłów do powietrza; wodnoprawnego na wprowadzanie ścieków do wód lub do ziemi bądź też na wytwarzanie odpadów (art. 181 pkt 1-4). Pozwolenia na wprowadzanie gazów lub pyłów do powietrza, wodnoprawne, czy też na wytwarzanie odpadów, nazywane potocznie pozwoleniami sektorowymi bądź emisyjnymi nie są jednak wymagane w przypadku obowiązku posiadania pozwolenia zintegrowanego (art. 182). Co więcej, wygasają ono w części dotyczącej instalacji wymagającej pozwolenia zintegrowanego z chwilą upływu terminu, w którym prowadzący instalację powinien uzyskać pozwolenie zintegrowane, chyba, że prowadzący instalację uzyskał pozwolenie zintegrowane przed tym terminem (art. 193 ust. 2).
W ocenie Sądu, z przytoczonych wyżej regulacji jednoznacznie wynika, że pozwolenie zintegrowane oraz pozwolenie na wprowadzanie gazów lub pyłów do powietrza to dwie zupełnie niezależne od siebie instytucje, dla których ustawodawca przewidział zresztą odrębne regulacje prawne. Dlatego też w realiach analizowanej sprawy dla dokonania oceny, czy organy administracji publicznej prawidłowo zastosowały art. 276 ust. 1 ustawy – Prawo ochrony środowiska należało odpowiedzieć na pytanie, czy skarżący w ramach prowadzonej działalności, polegającej na produkcji wyrobów ceramicznych (cegieł) za pomocą wypalania w piecu, zobligowany był do posiadania któregokolwiek z tych pozwoleń, a jeśli tak to od kiedy.
Problematyce pozwolenia zintegrowanego ustawodawca poświęcił art. 201- 219 ustawy – Prawo ochrony środowiska.
W rozumieniu art. 201 pozwolenia zintegrowanego wymaga prowadzenie instalacji, której funkcjonowanie, ze względu na rodzaj i skalę prowadzonej w niej działalności, może powodować znaczne zanieczyszczenie poszczególnych elementów przyrodniczych albo środowiska jako całości (ust. 1). Minister właściwy do spraw środowiska określi, w drodze rozporządzenia, rodzaje instalacji mogących powodować znaczne zanieczyszczenie poszczególnych elementów przyrodniczych albo środowiska jako całości (ust. 2).
Korzystając z delegacji ustawowej, Minister Środowiska w dniu 26 lipca 2002 r. wydał rozporządzenie w sprawie rodzajów instalacji mogących powodować znaczne zanieczyszczenie poszczególnych elementów przyrodniczych albo środowiska jako całości (Dz. U. nr 122, poz. 1055) i zaliczył do takich instalacji używane w przemyśle ceramicznym instalacje do produkcji wyrobów ceramicznych za pomocą wypalania, o zdolności produkcyjnej pond 75 ton na dobę lub o pojemności pieca przekraczającej 4 m3 i gęstości ponad 300 kg wyrobów na m 3 pieca.
Używany przez skarżącego do wypalania cegieł 16-komorowy piec Hoffmana o pojemności komory 40 m3 i gęstości wypełnienia 548 kg/m3 ze zdolnością produkcyjna 11200 Mg/rok jest bez wątpienia instalacją, o której mowa w tym rozporządzeniu, wymagającą pozwolenia zintegrowanego.
Zgodnie z art. 19 ust. 1 ustawy z dnia 27 lipca 2001 r. o wprowadzeniu ustawy- Prawo ochrony środowiska, ustawy o odpadach oraz o zmianie niektórych innych ustaw (Dz. U. nr 100, poz. 1085 ze zm.) prowadzący istniejącą instalację, z której emisja wymaga pozwolenia zintegrowanego, powinien je uzyskać do dnia 1 stycznia 2004 r.
Jednocześnie w art. 19 ust. 2 powołanej ustawy przewidziano delegację dla Ministra właściwego do spraw środowiska do określenia w drodze rozporządzenia późniejszych terminów do uzyskania pozwolenia zintegrowanego, z uwzględnieniem warunków ekonomicznych i technicznych w poszczególnych dziedzinach przemysłu oraz skali prowadzonej działalności. Termin ten nie mógł jednak przekroczyć dnia 31 października 2007 r.
Minister Środowiska rozporządzeniem z dnia 26 września 2003 r. w sprawie późniejszych terminów do uzyskania pozwolenia zintegrowanego (Dz. U. nr 177, poz. 1736) określił późniejsze terminy do uzyskania pozwolenia zintegrowanego dla instalacji, dla których pozwolenie na budowę zostało wydane przed dniem 1 października 2001 r., a których użytkowanie rozpoczęło się nie później niż do dnia 30 czerwca 2003 r.
W stosunku do instalacji do produkcji wyrobów ceramicznych za pomocą wypalania, o zdolności produkcyjnej ponad 75 ton na dobę lub o pojemności pieca przekraczającej 4m3 i gęstości 300 kg wyrobu na m3 pieca, której użytkowanie rozpoczęto przed dniem 31 października 2000 r. termin uzyskania pozwolenia zintegrowanego określono na dzień 31 grudnia 2006 r.
Termin ten miał zastosowanie w odniesieniu do instalacji stanowiącej własność skarżącego i był to - w ocenie Sądu – ostateczny przewidywany przepisami prawa termin do uzyskania przez Z. G. pozwolenia zintegrowanego. Przed tym dniem, wbrew temu co wywodzi Marszałek Województwa [...], a w ślad za nim Samorządowe Kolegium Odwoławcze skarżący nie musiał legitymować się przedmiotowym pozwoleniem. Z załączonej do akt dokumentacji wynika, że skarżący pozwolenie zintegrowane uzyskał po upływie wyznaczonego terminu, w oparciu o decyzję Starosty [...] z dnia [...] r., okoliczność ta nie mogła natomiast rzutować na ustalenie opłat za okresy objęte zaskarżonymi decyzjami.
W tym stanie rzeczy, naliczenie podwyższonej opłaty, o której mowa w art. 276 ust. 1 ustawy - Prawo ochrony środowiska, z uwagi na brak pozwolenia zintegrowanego za kontrolowane okresy, czyli I półrocze 2006 r., II półrocze 2005 r., II kwartał 2005 r., IV kwartał 2004 r., III kwartał 2004 r., II kwartał 2004 r., IV kwartał 2003 r. i III kwartał 2003 r., należało – w przekonaniu Sądu - ocenić jako sprzeczne z obowiązującymi przepisami prawa.
Rozważając jeszcze kwestię spornego terminu, w którym skarżący zobligowany był uzyskać pozwolenie zintegrowane nie sposób pominąć faktu, iż w toku postępowania Z. G. powoływał się na art. 17 ust. 1 ustawy z dnia 18 maja 2005 r. o zmianie ustawy – Prawo ochrony środowiska oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. nr 113, poz. 954 ze zm.), zgodnie z którym w przypadku, o którym mowa w art. 365 ust. 1 ustawy zmienianej w art. 1, czyli ustawy – Prawo ochrony środowiska stosuje się odpowiednio przepisy art. 367 ust. 2-4 tej ustawy, jednak ustalony termin usunięcia naruszenia nie może upływać później niż w dniu 30 października 2007 r.
W oparciu o cytowany przepis [...] Wojewódzki Inspektor Ochrony Środowiska w toku postępowania zmierzającego do wstrzymania użytkowania instalacji eksploatowanej bez wymaganego pozwolenia zintegrowanego, na wniosek skarżącego decyzją z dnia [...] r. ustalił termin usunięcia naruszenia, wskazując, że Z. G. winien uzyskać rzeczone pozwolenie do dnia 30 października 2007 r.
Zdaniem skarżącego, decyzja z dnia [...] r. jest "inną decyzją" w rozumieniu powołanego na wstępie rozważań art. 276 ust. 1 ustawy Prawo ochrony środowiska, która zwalniała go od obowiązku uzyskania pozwolenia zintegrowanego do dnia 31 grudnia 2006 r. i w rezultacie przedłużała termin uzyskania pozwolenia zintegrowanego do dnia 30 października 2007 r. Za takim stanowiskiem przemawiała – w ocenie skarżącego - decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego w L. z dnia [...] r. nr [...].
Skład orzekający w tej sprawie nie podzielił oceny zaprezentowanej we wspomnianej wyżej decyzji, a powtórzonej następnie w skardze do tutejszego Sądu. Nie ulega wszak wątpliwości, że postępowanie wszczęte w oparciu o art. 365 ustawy jest postępowaniem prowadzonym w ramach odpowiedzialności administracyjnej podmiotu użytkującego instalację bez wymaganego pozwolenia zintegrowanego. Podstawą wszczęcia takiego postępowania, mającego na celu wstrzymanie użytkowania instalacji jest zatem brak pozwolenia.
Przewidziana zaś w art. 367 ust. 2 ustawy możliwość wydania na wniosek podmiotu korzystającego ze środowiska decyzja ustalająca termin usunięcia naruszenia ma jednak na celu wyłącznie zapobieżenie wstrzymaniu użytkowania instalacji w konkretnym indywidualnym przypadku. W żadnym zaś razie, nie sanuje stanu niezgodnego z prawem użytkowania instalacji, w tym braku wymaganego pozwolenia.
Wskazany przez skarżącego przepis oraz decyzja [...] Wojewódzkiego Inspektora Ochrony Środowiska z dnia [...] r. nie zmieniała zatem sytuacji prawnej Z. G., jako użytkującego instalację bez wymaganego pozwolenia zintegrowanego. W przekonaniu Sądu trafna jest w związku z tym argumentacja Samorządowego Kolegium Odwoławczego, iż decyzja z dnia [...] r. winna być traktowana wyłącznie jako decyzja zapobiegająca wstrzymaniu funkcjonowania instalacji poprzez wyznaczenie terminu do usunięcia naruszenia prawa, a nie jako czasowe zwolnienie z obowiązku posiadania pozwolenia zintegrowanego. Przykładem "innej decyzji", o której stanowi art. 276 ust. 1 ustawy jest natomiast decyzja przewidziana w art. 293, zatwierdzająca instrukcję eksploatacji składowiska odpadów. Powołane przepisy jednoznacznie wskazują, że naruszeniem prawa powodującym sankcję w postaci podwyższonych opłat jest brak pozwolenia emisyjnego bądź wodnoprawnego, a w odniesieniu do składowiska odpadów decyzji zatwierdzającej instrukcję eksploatacji składowiska.
Innymi słowy, wskazywana przez skarżącego decyzja [...] Wojewódzkiego Inspektora Ochrony Środowiska z dnia [...] r. nie miała charakteru "innej decyzji" w rozumieniu art. 276 ust. 1 ustawy. Nie zwalniała ona strony z obowiązku posiadania pozwolenia zintegrowanego, wręcz odwrotnie stwierdzała naruszenie prawa i konieczność zastosowania sankcji z tytułu takiego naruszenia, odkładając jedynie w czasie zastosowanie tej sankcji, którą byłoby wstrzymanie użytkowania instalacji i dając szanse jej uniknięcia.
Skoro zatem z poczynionych wyżej uwag wynika, że Z. G. do dnia 31 grudnia 2006 r. nie miał obowiązku posiadania pozwolenia zintegrowanego, w następnej kolejności należało rozważyć, czy wobec tego w okresach objętych kontrolowanymi aktami administracyjnymi zobligowany był do posiadania pozwolenia na wprowadzanie gazów lub pyłów do powietrza.
Problematyka pozwolenia na wprowadzanie do powietrza gazów lub pyłów została unormowana w przepisach art. 220 - 229 ustawy Prawo ochrony środowiska.
Art. 220, zarówno w pierwotnym brzmieniu jak i obecnie ustanawia zasadę, w myśl której wprowadzanie do powietrza gazów lub pyłów z instalacji wymaga pozwolenia, z zastrzeżeniem ust. 2.
Wyjaśnić w tym miejscu trzeba, iż przepis art. 220 ust. 2 ustawy – Prawo ochrony środowiska ustawą z dnia 3 października 2003 r. o zmianie ustawy - Prawo ochrony środowiska oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. nr 190, poz. 1865) został znacząco znowelizowany w porównaniu do jego pierwotnej treści.
Mianowicie, przepis ten w pierwotnym brzmieniu, obowiązującym do dnia 8 grudnia 2003 r. w szesnastu punktach określał rodzaje instalacji, z których wprowadzanie gazów lub pyłów nie wymagało pozwolenia, przewidzianego w art. 220 ust. 1.
I tak, nie wymagało pozwolenia wprowadzanie gazów lub pyłów do powietrza z instalacji energetycznych opalanych węglem kamiennym o łącznej nominalnej mocy do 5 MWt (pkt 3 lit. "a") oraz z instalacji innych niż energetyczne o łącznej nominalnej mocy do 1MWt, opalanych węglem kamiennym, koksem, drewnem, słomą olejem napędowym i opałowym, paliwem gazowym (pkt 4).
Analizowany przepis w pierwotnym brzemieniu nie określał wobec tego wprost pieca kręgowego do produkcji wyrobów ceramicznych za pomocą wypalania, jako instalacji zwolnionej z obowiązku posiadania pozwolenia na wprowadzanie gazów lub pyłów do powietrza. Dodatkowo brzmienie omawianej normy prawnej z uwagi na użyte przez ustawodawcę kryteria kwalifikacyjne konkretnych instalacji, takie jak nominalna mocy i rodzaj używanego w nich paliwa, mogło rodzić uzasadnione wątpliwości interpretacyjne, co do tego, czy 16-komorowy piec Hoffmana używany do wypalania cegieł przez Z. G. jest instalacją energetyczną, czy też może instalacją inną niż energetyczna. W ocenie Sądu, biorąc pod uwagę parametry rzeczonego pieca wydaje się, że zasadnym byłoby zakwalifikowanie go do instalacji innej niż energetyczna, o której stanowił art. 220 ust. 2 pkt 4 ustawy - Prawo ochrony środowiska, co do której nie było wymagane pozwolenie na wprowadzanie gazów lub pyłów do powietrza.
Godzi się ponadto zauważyć, że wątpliwości interpretacyjne w tym zakresie, co potwierdza załączone do akt administracyjnych pismo z dnia [...] r., miał również sam skarżący, który w dniu 1 marca 2002 r. zwrócił się do Starosty [...] o wyjaśnienie, czy w związku z wejściem z życie przepisów rozporządzenia Ministra Środowiska z dnia 20 listopada 2001 r. w sprawie rodzajów instalacji, których eksploatacja wymaga zgłoszenia (Dz. U. nr 140, poz. 1585) eksploatacja pieca kręgowego wymagała pozwolenia na wprowadzanie gazów lub pyłów do powietrza. O swoim wystąpieniu do Starosty, Z. G. w dniu 8 marca 2002 r. poinformował także Wojewódzkiego Inspektora Ochrony Środowiska w Ł. Delegatura w P. Oba pisma - jak twierdzi skarżący - pozostały jednak bez odpowiedzi ze strony organów administracyjnych. W przekonaniu składu orzekającego należyte wyjaśnienie przez organy orzekające w sprawie, czy skarżący faktycznie składał takie pisma oraz czy uzyskał na nie odpowiedź miało także istotne znaczenie dla prawidłowego rozstrzygnięcia sprawy dotyczącej opłat za wprowadzanie gazów lub pyłów do powietrza. Trafny jest bowiem w ocenie Sądu wniosek, że skarżący wobec milczenia organów administracji publicznej miał pełne prawo, aby z korzyścią dla siebie interpretować niejasne brzmienie art. 220 ust. 2 i przyjąć, że używany przez niego piec kręgowy jest instalacją, której eksploatacja nie wymaga pozwolenia na wprowadzanie gazów lub pyłów do powietrza.
Bierna postawa Marszałka Województwa [...] oraz Samorządowego Kolegium Odwoławczego w dążeniu do rzetelnego ustalenia stanu faktycznego sprawy świadczy o wadliwym zastosowaniu art. 7 i 77 § 1 k.p.a. i w rezultacie o nieprawidłowym naliczeniu podwyższonych opłat za wprowadzanie pyłów lub gazów do powietrza za III i IV kwartał 2003 r.
Jak zostało to już zaakcentowane na wstępie rozważań art. 220 ust. 2 ustawy – Prawo ochrony środowiska na skutek nowelizacji dokonanej ustawą z dnia 3 października 2003 r. o zmianie ustawy - Prawo ochrony środowiska oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. nr 190, poz. 1865) z dniem 8 grudnia 2003 r. otrzymał nowe brzmienie.
W myśl tego przepisu minister właściwy do spraw środowiska określi, w drodze rozporządzenia, przypadki, w których wprowadzanie gazów lub pyłów do powietrza z instalacji nie wymaga pozwolenia, uwzględniając rodzaj i skalę działalności prowadzonej w instalacjach oraz rodzaje i ilości gazów lub pyłów wprowadzanych z instalacji do powietrza.
Z tak określonej delegacji ustawowej Minister Środowiska skorzystał dopiero w dniu 22 grudnia 2004 r., wydając rozporządzenie w sprawie przypadków, w których wprowadzanie gazów lub pyłów do powietrza z instalacji nie wymaga pozwolenia (Dz. U. nr 283, poz. 2840).
Z uwagi na to, że wskazany akt wykonawczy wszedł w życie z dniem 1 stycznia 2005 r. przez niemalże rok czasu brak było przepisów wykonawczych określających instalacje, których użytkowanie zwolnione było z obowiązku posiadania pozwolenia na wprowadzanie gazów lub pyłów do powietrza.
Zdaniem Sądu, istniejąca w obowiązującym systemie prawa luka ustawodawcza, w żadnym demokratycznym państwie nie może stanowić dla organów administracyjnych podstaw do stosowania wobec obywateli jakichkolwiek sankcji prawnych. W rozpoznawanej sprawie natomiast organy orzekające wbrew tej zasadzie naliczyły skarżącemu podwyższoną opłatę za wprowadzanie gazów lub pyłów do powietrza w okresie II, III i IV kwartału 2004 r., twierdząc, że w tych okresach korzystał on ze środowiska bez wymaganego pozwolenia lub innej decyzji, o której mowa w art. 276 ust. 1 ustawy Prawo ochrony środowiska.
Obowiązujące od dnia 1 stycznia 2005 r. rozporządzenie Ministra Środowiska z dnia 22 grudnia 2004 r. w sprawie przypadków (...), podobnie jak wcześniej rozważany przepis art. 220 ust. 2 ustawy - Prawo ochrony środowiska, określa rodzaje instalacji i parametry, którym muszą one odpowiadać, aby mogły zostać zwolnione z obowiązku posiadania pozwolenia na wprowadzanie gazów lub pyłów do powietrza.
W świetle załącznika do rozporządzenia nie wymagają pozwolenia na wprowadzanie gazów lub pyłów do powietrza instalacje energetyczne o nominalnej mocy cieplnej do 5MW, opalane węglem kamiennym (ust. 3 pkt 1) a także instalacje inne niż energetyczne o nominalnej mocy cieplnej do 1 MW, opalane węglem kamiennym, koksem, drewnem, słomą, olejem napędowym, olejem opałowym, benzyną, paliwem gazowym, z których:
1) wprowadzane do powietrza gazy lub pyły pochodzą wyłącznie ze spalania tych paliw lub
2) wprowadzane do powietrza gazy lub pyły pochodzące z prowadzonych w tych instalacjach procesów innych niż spalanie paliw nie powodują przekroczenia 10% dopuszczalnych poziomów substancji w powietrzu albo 10 % wartości odniesienia - (pkt 4).
Jak wynika z objaśnień do załącznika ustawodawca zdefiniował "instalacje energetyczne", jako takie, w których następuje proces spalania paliw w celu wytworzenia wyłącznie energii. Faktem jest, że "instalacje inne niż energetyczne" nie zostały wprost zdefiniowane w akcie wykonawczym, nie mniej jednak wnioskując a contrario uznać trzeba, że "instalacje inne niż energetyczne", to takie w których zachodzi proces spalania paliw w celu innym, aniżeli tylko wytworzenie energii. Faktem również jest, na co słusznie zwracają uwagę organy orzekające, że instalacja używana przez skarżącego do wypalania cegieł nie została literalnie wskazana w załączniku do rozporządzenia Ministra Środowiska z dnia 22 grudnia 2004 r. w sprawie przypadków, w których wprowadzanie gazów lub pyłów do powietrza z instalacji nie wymaga pozwolenia. W ocenie Sądu, nic nie stało jednak na przeszkodzie, aby rzeczoną instalację w oparciu o posiadane przez nią parametry zakwalifikować jako instalację inną niż energetyczna, podlegającą zwolnieniu z obowiązku posiadania pozwolenia na wprowadzanie gazów lub pyłów do powietrza.
Instalacja używana przez Z. G. do produkcji wyrobów ceramicznych jest niewątpliwie instalacją, o nominalnej mocy cieplnej do 1 MW, opalaną węglem kamiennym, w której zachodzi proces spalania paliw w celu innym aniżeli tylko wytworzenie energii. Dodatkowo wprowadzane do powietrza gazy lub pyły pochodzące z prowadzonych w tej instalacji procesów innych niż spalanie paliw nie powodują przekroczenia 10% dopuszczalnych poziomów substancji w powietrzu albo 10 % wartości odniesienia.
Innymi słowy, od dnia 1 stycznia 2005 r., czyli od dnia wejścia w życie wspomnianego aktu wykonawczego, Z. G., podobnie jak i w poprzednich okresach nie miał obowiązku posiadania pozwolenia, o którym mowa art. 220 ust. 1 ustawy – Prawo ochrony środowiska, ponieważ używany do wypalania cegieł piec Hoffmana odpowiadał parametrom instalacji innej niż energetyczna, określonej w ust. 4 pkt 2 załącznika do rozporządzenia Ministra Środowiska z dnia 22 grudnia 2004 r. w sprawie przypadków (...). Naliczenie podwyższonej opłaty za wprowadzenia gazów lub pyłów do powietrza za II półrocze 2005 r. i II kwartał 2005 r. w świetle obowiązujących przepisów prawa było wobec tego bezpodstawne.
Podobnie zresztą rzecz się przedstawia jeśli chodzi o opłaty naliczone za I półrocze 2006 r. W tym okresie, jak zostało to już podkreślone skarżący nie miał obowiązku posiadania pozwolenia na wprowadzanie gazów lub pyłów do powietrza, niemniej jednak pozwolenie takie uzyskał mocą decyzji Starosty [...] z dnia [...] r. Fakt ten, co wynika z wydanej za ten okres decyzji uszedł uwadze organów obu instancji, mimo iż wydaje się, że okoliczność ta powinna mieć przynajmniej wpływ na wysokość ustalonej opłaty.
Podsumowując, skład orzekający w niniejszej sprawie doszedł do przekonania, że organy administracyjne obu instancji naruszyły art. 7 i 77 § 1 k.p.a. oraz dokonały błędnej wykładni art. 276 ust. 1 w zw. z art. 201 oraz art. 220 ustawy – Prawo ochrony środowiska i w konsekwencji błędnie naliczyły Z. G. podwyższone opłaty za wprowadzanie gazów lub pyłów do powietrza, w okresach objętych zaskarżonymi decyzjami. Stwierdzone uchybienia przepisom prawa materialnego oraz procedury administracyjnej miały istotny wpływ na wynik podjętych w sprawie rozstrzygnięć i obligowały Sąd do wyeliminowania wydanych w sprawie decyzji organów obu instancji z obrotu prawnego.
Prowadząc ponownie postępowanie administracyjne w przedmiocie opłat za wprowadzanie gazów lub pyłów do powietrza za I półrocze 2006 r., II półrocze i II kwartał 2005 r., II, III i IV kwartał 2004 r., oraz III i IV kwartał 2003 r. Marszałek Województwa [...] zobowiązany będzie uwzględnić dokonaną wyżej wykładnię przepisów art. 276 ust. 1 w zw. z art. 201 oraz art. 220 ustawy – Prawo ochrony środowiska i wydać decyzje administracyjne odpowiadające przepisom obowiązującego prawa, pamiętając przy tym o tym, że obowiązek posiadania przez Z. G. pozwolenia zintegrowanego spoczywał na skarżącym dopiero od dnia 1 stycznia 2007 r. i nie obejmował rozważanych w tej sprawie okresów. Jednocześnie organ winien pamiętać, że do tej daty instalacja użytkowana przez skarżącego z uwagi na posiadane przez nią parametry była zwolniona z obowiązku posiadania pozwolenia na wprowadzanie gazów lub pyłów do powietrza.
Biorąc powyższe pod uwagę Sąd uchylił zaskarżone decyzje Kolegium z dnia [...] r. o numerach [...] oraz poprzedzające je decyzje Marszałka Województwa [...] z dnia [...] r. o numerach [...],[...] na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i lit. c, art. 135 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. O kosztach postępowania należnych skarżącemu od organu orzeczono na podstawie art. 200 ustawy, zaś o zwrocie kwoty 48 złotych, tytułem nadpłaconego wpisu sądowego w oparciu o regulację art. 225 w/w ustawy. Jednocześnie w trybie art. 153 ustawy Sąd orzekł, iż zaskarżone decyzje nie podlegają wykonaniu do dnia uprawomocnienia się niniejszego wyroku.
K.O.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło