II SA/Łd 404/12

PostanowienieWSA w Łodzi2012-07-10

Skład orzekający: Leszek Foryś

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy osoba fizyczna prowadząca gospodarstwo rolne, otrzymująca dopłaty unijne i płacąca alimenty, jest w stanie ponieść koszty postępowania sądowego lub czy jej sytuacja materialna uzasadnia zwolnienie od tych kosztów?
Ratio decidendi
Osobie fizycznej prowadzącej gospodarstwo rolne, która otrzymuje znaczące dopłaty unijne, można przyznać prawo pomocy w zakresie częściowym poprzez ustanowienie radcy prawnego, jeśli jej dochody nie pozwalają na wynajęcie profesjonalnego doradcy. Jednakże, jeśli dochody strony, nawet po uwzględnieniu alimentów i wydatków związanych z gospodarstwem, pozwalają na pokrycie kosztów sądowych bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania, wniosek o zwolnienie od tych kosztów powinien zostać oddalony.
Stan faktyczny
Skarżący G.S. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, domagając się zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia radcy prawnego w sprawie ze skargi na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Ł. Skarżący prowadzi gospodarstwo rolne, otrzymuje dopłaty unijne, płaci alimenty i ponosi znaczne wydatki związane z prowadzeniem gospodarstwa. Referendarz sądowy rozpoznał wniosek, analizując sytuację materialną skarżącego.
Rozstrzygnięcie
Przyznano skarżącemu prawo pomocy w zakresie częściowym poprzez ustanowienie radcy prawnego; oddalono wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych.

Pełny tekst orzeczenia

Dnia 10 lipca 2012 roku Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Łodzi - Wydział II - Leszek Foryś po rozpoznaniu w dniu 10 lipca 2012 roku na posiedzeniu niejawnym wniosku G.S. o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego w sprawie ze skargi G.S. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Ł. z dnia [...] Nr [...] (znak: [...]) w przedmiocie umorzenia postępowania w sprawie dotyczącej budowy ogrodzenia postanawia 1/ przyznać skarżącemu prawo pomocy w zakresie częściowym poprzez ustanowienie radcy prawnego 2/ oddalić wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych lf II SA/Łd 404/12 Uzasadnienie G.S. zwrócił się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi o zwolnienie go od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego, w sprawie z jego skargi na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Ł. z dnia [...] w przedmiocie umorzenia postępowania w sprawie dotyczącej budowy ogrodzenia. Ze złożonego oświadczenia o stanie rodzinnym i majątkowym, a także z dodatkowych dokumentów złożonych na wezwanie referendarza sądowego, wynika, że skarżący prowadzi samodzielne gospodarstwo domowe. Skarżący utrzymuje się z prowadzenia gospodarstwa rolnego o powierzchni 21,06 ha, z którego dochód określił na 3850 zł. Jest również współwłaścicielem 270-metrowego domu. W uzasadnieniu wniosku skarżący podał, jego dochód należy pomniejszyć o wynagrodzenie dla pracownika pomagającego mu w gospodarstwie (ok. 670 zł). Do tego płaci alimenty na dwóję dzieci w łącznej wysokości 1600 zł miesięcznie. Dodał, że zakup nawozów i oprysków do wydatek 15 000 zł rocznie, paliwa – 10 000 zł rocznie, energia – 4000 zł rocznie, najem pracowników – 8 000 zł rocznie. Stwierdził, że z uwagi na bardzo duże obciążenia i z uwagi na fakt, że został oszukany przy sprzedaży bydła – jest zadłużony u rodziny na ok. 20 000 zł. Wnioskodawca przedłożył także decyzję Kierownika Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w Ł. z dnia [...], z której wynika, że otrzymał za 2011 r. płatności obszarowe w łącznej kwocie 20 816,93 zł oraz płatność cukrową w wysokości 7964,10 zł. Skarżący oświadczył ponadto, że nie zatrudnia i nie pozostaje w innym stosunku prawnym z adwokatem i radcą prawnym. Referendarz sądowy zważył, co następuje: Z treści przepisów art. 243 § 1, art. 244 § 1, art. 245, art. 246 oraz art. 252 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2012 r. poz. 270), dalej p.p.s.a., wynika, że osobie fizycznej może być przyznane na jej wniosek prawo pomocy w zakresie całkowitym, gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania, w zakresie częściowym zaś, gdy wykaże że nie jest w stanie uiścić pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Wykazanie powyższych okoliczności powinno nastąpić poprzez złożenie na urzędowym formularzu stosownego oświadczenia obejmującego dokładne dane o stanie rodzinnym i majątkowym. Od Sądu zależy uznanie oświadczenia za wystarczające dla przyznania prawa pomocy we wskazanym zakresie. Prawo pomocy jest instytucją stanowiącą wyjątek od zasady ponoszenia kosztów postępowania przez strony postępowania. Z tego względu przesłanki zastosowania tej instytucji winny być interpretowane w sposób ścisły. Udzielenie prawa pomocy jest formą dofinansowania strony postępowania z budżetu państwa i powinno mieć miejsce tylko w sytuacjach, w których zdobycie przez stronę środków na sfinansowanie udziału w postępowaniu jest rzeczywiście, obiektywnie niemożliwe. W rozpoznawanej sprawie kwestią wymagającą rozważenia jest prawo skarżącego do przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie radcy prawnego. Biorąc zaś pod uwagę informacje przedstawione przez skarżącego należy stwierdzić, że wniosek zasługuje na uwzględnienie jedynie w części dotyczącej ustanowienia pełnomocnika z urzędu. Niewątpliwie bowiem wykazane dochody nie pozwalają na wynajęcie we własnym zakresie profesjonalnego doradcy. Tym niemniej jednak, w ocenie referendarza sądowego, skarżący nie wykazał, by uiszczenie kosztów sądowych mogło spowodować uszczerbek w jego koniecznym utrzymaniu. Nie można bowiem tracić z pola widzenia faktu, że dochód skarżącego wynosi ok. 4000 zł. Daje to podstawy do stwierdzenia, że strona jest w stanie uiścić koszty sądowe wymagane w postępowaniu sądowym, w tym wpis od skargi w wysokości 500 zł. Należy przy tym dodać, że przyszłe i ewentualne inne koszty postępowania (opłata kancelaryjna za sporządzenie uzasadnienia wyroku, w przypadku oddalenia skargi, wyniosłaby 100 zł, a ewentualny wpis od skargi kasacyjnej – 250 zł) byłyby rozłożone w czasie, co niewątpliwie pozytywnie wpływa na możliwości ich pokrycia przez stronę. Oczywiście skarżący płaci alimenty w wysokości 1600 zł, a także ponosi wydatki związane z gospodarstwem rolnym. Tym niemniej znaczną część tych drugich skarżący może pokryć ze środków otrzymywanych z Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w ramach różnych form wspierania produkcji rolnej. W roku 2012 wysokość tych środków sięgnęła kwoty 27 781,03 zł. Wobec powyższego, na podstawie art. 246 § 1 pkt 1 i art. 258 § 2 pkt 7 p.p.s.a., orzeczono jak w postanowieniu. lf

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 18.07.2026. · Źródło