II SA/Łd 404/12

PostanowienieWSA w Łodzi2012-12-03

Skład orzekający: Agnieszka Grosińska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych może zostać uwzględniony, jeśli strona nie wykazała pogorszenia swojej sytuacji materialnej od czasu prawomocnego postanowienia odmawiającego przyznania prawa pomocy?
Ratio decidendi
Wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych nie może zostać uwzględniony, jeśli strona nie wykazała pogorszenia swojej sytuacji materialnej ani nowych okoliczności faktycznych uzasadniających zmianę stanowiska sądu co do oceny zdolności płatniczych strony, w szczególności w sytuacji, gdy wcześniej wydano prawomocne postanowienie odmawiające przyznania prawa pomocy. Sąd rozpoznający kolejny wniosek nie może odstąpić od oceny sytuacji materialnej wnioskodawcy zawartej w prawomocnym orzeczeniu, chyba że wykazano zmianę okoliczności sprawy.
Stan faktyczny
Strona G.S. złożyła skargę na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Ł. w przedmiocie umorzenia postępowania dotyczącego budowy ogrodzenia. Jednocześnie wniosła o zwolnienie od kosztów sądowych. Wcześniejsze postanowienie sądu odmówiło zwolnienia od kosztów sądowych, a kolejny wniosek został pozostawiony bez rozpoznania z powodu niezłożenia oświadczenia majątkowego na wymaganym formularzu. Strona złożyła ponownie wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych, przedstawiając szczegółowe dane dotyczące swojego gospodarstwa rolnego, dochodów i wydatków.
Rozstrzygnięcie
Odmówiono przyznania prawa pomocy.

Pełny tekst orzeczenia

Dnia 3 grudnia 2012 roku Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Łodzi w Wydziale II – Agnieszka Grosińska po rozpoznaniu w dniu 3 grudnia 2012 roku na posiedzeniu niejawnym wniosku G.S. o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie ze skargi G.S. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Ł. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania w sprawie dotyczącej budowy ogrodzenia p o s t a n a w i a odmówić przyznania prawa pomocy. AG II SA/Łd 404/12 U Z A S A D N I E N I E G.S. wniósł skargę na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Ł. w przedmiocie umorzenia postępowania w sprawie dotyczącej budowy ogrodzenia, żądając jednocześnie zwolnienia od kosztów sądowych oraz ustanowienia pełnomocnika. Postanowieniem z dnia 9 sierpnia 2012 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny Łodzi przyznał skarżącemu prawo pomocy poprzez ustanowienie radcy prawnego i odmówił zwolnienia od kosztów sądowych. W wykonaniu zarządzenia Przewodniczącego Wydziału II tut. Sądu z dnia 18 września 2012 r. skarżący został wezwany do uiszczenia wpisu od złożonej skargi. W odpowiedzi na wezwanie skarżący wystąpił ponownie z wnioskiem o zwolnienie od kosztów sądowych, jednak zarządzeniem z dnia 14 listopada 2012 r. wniosek strony został pozostawiony bez rozpoznania z uwagi na niezłożenie oświadczenia o stanie majątkowym na wymaganym formularzu. W dniu 29 listopada 2012 r. do tut. Sądu wpłynął kolejny wniosek skarżącego o zwolnienie od kosztów sądowych. Ze złożonego oświadczenia o stanie rodzinnym i majątkowym wynika, że skarżący prowadzi samodzielne gospodarstwo domowe. Skarżący jest współwłaścicielem gospodarstwa rolnego o powierzchni 21,62 ha oraz 270-metrowego domu. Skarżący oświadczył, że płaci alimenty na dwóję dzieci w łącznej wysokości 1600 zł miesięcznie. Dodał, że zakup nawozów i oprysków to wydatek 10 000 zł rocznie, paliwa – 15 000 zł rocznie, energii – 3 000 zł rocznie, opału – 3 000 zł rocznie, najem pracowników – 5 000 zł rocznie, zakup leków – 100 zł miesięcznie. Stwierdził, że jest zadłużony u rodziny na ok. 25 000 zł. Wnioskodawca wskazał także, że otrzymuje dopłaty do rolnictwa w wysokości 20 000 zł. Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Łodzi zważył, co następuje: Zgodnie z treścią art. 243 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn.: Dz.U. z 2012 r., poz. 270) – dalej p.p.s.a., prawo pomocy może być przyznane stronie na jej wniosek złożony przed wszczęciem postępowania lub w toku postępowania. Jednocześnie ustawodawca w art. 246 § 1 p.p.s.a. uzależnił przyznanie prawa pomocy od wykazania przez stronę, że nie ma ona środków na poniesienie jakichkolwiek kosztów postępowania (przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym) lub że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym). Przechodząc na grunt rozpoznawanej sprawy należy stwierdzić, że wniosek skarżącego nie może zostać uwzględniony. W pierwszej kolejności należy wskazać, że skarżący w rozpoznawanej sprawie występował już z wnioskiem o zwolnienie od kosztów sądowych. Postanowieniem z dnia 9 sierpnia 2012 r. tut. Sąd, oddalił żądanie skarżącego dotyczące zwolnienia od kosztów sądowych. Prawomocność orzeczenia w przedmiocie odmowy przyznania prawa pomocy nie wyklucza oczywiście możliwości ponownego ubiegania się przez stronę skarżącą o przyznanie prawa pomocy. Warto jednak wspomnieć, że zgodnie z art. 170 p.p.s.a. orzeczenie prawomocne wiąże nie tylko strony i sąd, który je wydał, lecz również inne sądy i inne organy państwowe. Wspomniana moc wiążąca w odniesieniu do sądów oznacza, że muszą one przyjmować, iż dana kwestia kształtuje się tak, jak stwierdzono w prawomocnym orzeczeniu (por. B. Dauter, B. Gruszczyński, A. Kabat, M. Niezgódka-Medek, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Zakamycze 2006, s. 365). Referendarz sądowy, rozpoznając kolejny wniosek o przyznanie prawa pomocy, nie może zatem odstąpić od oceny sytuacji materialnej wnioskodawcy zawartej we wskazanym wcześniej prawomocnym postanowieniu. Możliwość zmiany bądź uchylenia wspomnianego orzeczenia daje natomiast art. 165 p.p.s.a., jednakże pod warunkiem wykazania, że nastąpiły zmiany okoliczności sprawy. W przypadku wniosku o przyznanie prawa pomocy będą to w szczególności okoliczności wskazujące na pogorszenie sytuacji finansowej wnioskodawcy. Tymczasem w złożonym ponownie wniosku o przyznanie prawa pomocy skarżący nie wskazał na pogorszenie swojej sytuacji materialnej ani nie wykazał nowych okoliczności faktycznych, które uzasadniałyby zmianę stanowiska co do oceny zdolności płatniczych strony. Skoro skarżący nie wykazał zmiany okoliczności faktycznych warunkujących uznanie, że spełnione zostały przesłanki, o których mowa w art. 246 § 1 p.p.s.a., wniosek strony należało oddalić. Wobec powyższego, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 w związku z art. 258 § 2 pkt 7 p.p.s.a., orzeczono jak w postanowieniu. AG

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło