II SA/Łd 417/06

WyrokWSA w Łodzi2006-10-03

Skład orzekający: Joanna Sekunda-Lenczewska, Barbara Rymaszewska, Sławomir Wojciechowski

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy spadkobierca, który nie posiada jeszcze wpisu w księdze wieczystej, ale posiada postanowienie o stwierdzeniu nabycia spadku i wyrok nakazujący wydanie lokalu, ma legitymację do wniesienia odwołania w sprawie dotyczącej tego lokalu?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że skarżący, jako spadkobierca współwłaścicielki nieruchomości i osoba posiadająca postanowienie o stwierdzeniu nabycia spadku oraz wyrok nakazujący wydanie lokalu, posiada legitymację procesową do wniesienia odwołania, mimo braku wpisu w księdze wieczystej. Brak wpisu nie przesądza o braku prawa do nieruchomości ani o braku interesu prawnego w postępowaniu. Organ odwoławczy naruszył przepisy postępowania, nie badając wyczerpująco materiału dowodowego i nie umożliwiając skarżącemu czynnego udziału w postępowaniu.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła robót budowlanych wykonanych bez pozwolenia w lokalu nr 2. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego nałożył obowiązek wykonania określonych robót. Skarżący T. K., spadkobierca G. W. (współwłaścicielki lokalu), wniósł odwołanie, kwestionując legalność prac i domagając się przywrócenia stanu pierwotnego. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego umorzył postępowanie odwoławcze, uznając T. K. za osobę niebędącą stroną w sprawie, ponieważ nie posiadał wpisu w księdze wieczystej. WSA w Łodzi uchylił decyzję organu odwoławczego, uznając, że T. K. posiada legitymację procesową.
Rozstrzygnięcie
Uchylił zaskarżoną decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Ł.

Pełny tekst orzeczenia

Dnia 3 października 2006 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Joanna Sekunda-Lenczewska, Sędziowie Sędzia WSA Barbara Rymaszewska (spr.), Sędzia WSA Sławomir Wojciechowski, Protokolant asystent sędziego Beata Czyżewska, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 3 października 2006 r. sprawy ze skargi T. K. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Ł. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania odwoławczego uchyla zaskarżoną decyzję. Decyzją z dnia [...] Nr[...], wydaną na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz. U. z 2003 r. Nr 207, poz. 2016 ze zm.) oraz art. 104 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U z 2000 r., Nr 98, poz. 1071 ze zm., dalej k.p.a.) Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w K. nałożył na E. W. i L. W. obowiązek wykonania robót budowlanych w postaci: - szczelnie zamykanego pomieszczenia kotłowni i oddzielenia go od pomieszczenia łazienki i WC; - wentylacji w nowopowstałych pomieszczeniach kotłowni, łazienki oraz WC; - usytuowania kotła w pomieszczeniu kotłowni zgodnie z Polską Normą, dotyczącą wymagań, jakie należy spełnić przy budowie kotłowni na paliwo stałe o mocy cieplnej do 25 kW, zakreślając jednocześnie termin ich realizacji do dnia 28 lutego 2006 r. Powyższa decyzja wydana została w toku postępowania wszczętego z wniosku T. K., który zwrócił się do organu nadzoru budowlanego o zbadanie legalności robót budowlanych przeprowadzonych przez E. W. i L. W. na nieruchomości, której są oni współwłaścicielami wraz z T.K., przy czym część robót dotyczy lokalu nr 2.Tylko ta część prac (w lokalu nr 2 ) stanowi przedmiot niniejszego postępowania. Z lokalu tego na zasadzie wyłączności korzystała G. W., której skarżący jest jedynym spadkobiercą T. K. dołączył akt notarialny nabycia przez G.W. i E.L.W. nieruchomości, określający również sposób korzystania z poszczególnych lokali, postanowienie o stwierdzeniu nabycia w całości praw do spadku po G. W., zmarłej w 1997r. oraz odpis wyroku Sądu Rejonowego w Ł., nakazujący uczestnikom niniejszego postanowienia wydanie mu lokalu nr 2 w spornej nieruchomości, po dokonaniu przez niego zapłaty. Organ ustalił, iż adresaci decyzji wykonali w roku 1997 roboty budowlane bez wymaganego pozwolenia w budynku mieszkalnym, w lokalu nr 2 zlokalizowanym w miejscowości G. nr 23, na terenie gminy N. W dniu 25 listopada 2005 r. E. W. i L. W. złożyli cztery egzemplarze oceny technicznej przeprowadzonych robót budowlanych budynku, wskazujących na poprawność wykonanych w nim prac. Jedyne zastrzeżenia organu administracji dotyczyły pomieszczenia, w którym zainstalowano kocioł na paliwo stałe. Pomieszczenie powyższe, w ocenie organu, nie odpowiadało normom technicznym, bowiem nie zostało wyposażone w wentylację oraz nie oddzielono go od innych pomieszczeń szczelnie zamykanymi drzwiami, co w razie awarii mogło wywołać przedostanie się dwutlenku węgla do innych lokali. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w K. wskazał, że zlokalizowanie kotłowni, łazienki oraz WC w jednym pomieszczeniu pozostaje w sprzeczności z warunkami technicznymi budynków i Polską Normą PN-87/B-02411, gdyż kotłownia winna stanowić osobne pomieszczenie. W odwołaniu od powyższej decyzji T. K. wnosił o jej uchylenie podnosząc, iż jest jedynym właścicielem lokalu nr 2 położonego w miejscowości G. gmina N., a roboty budowlane, stanowiące przedmiot postępowania administracyjnego, E. W. i L. W. wykonali wbrew woli skarżącego, który sprzeciwiał się doprowadzeniu robót do stanu zgodnego z prawem, akceptując jedynie przywrócenie lokalu do stanu pierwotnego. Po rozpoznaniu odwołania, Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w Ł. decyzją z dnia [...] Nr [...] znak: [...] wydaną w oparciu o art. 138 § 1 pkt 1 ust. 3 k.p.a. umorzył postępowanie odwoławcze wskazując w motywach rozstrzygnięcia, iż postępowanie to zostało zainicjowane przez osobę nie będącą stroną w sprawie zakończonej zaskarżoną decyzją. Organ argumentował, iż zgodnie z treścią księgi wieczystej prowadzonej dla spornej nieruchomości przez Sąd Rejonowy w Ł. właścicielem lokalu nr 2 nie jest skarżący T. K., a G. W. Organ II instancji podkreślił, iż odwołujący się nie przedstawił dokumentu stwierdzającego jednoznacznie jego uprawnienia właścicielskie względem spornej nieruchomości. Kwestionując zasadność rozstrzygnięcia drugoinstancyjnego, T. K. złożył skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi. Skarżący zarzuca obrazę szeregu przepisów postępowania administracyjnego, a mianowicie art. 28 k.p.a., art. 30 § 4 k.p.a., a także przepisów 7, 8, 10 k.p.a. Skarżący podniósł w niej, iż postanowieniem z dnia 2 lutego 1998 r. wydanym w sprawie o sygnaturze akt I Ns 292/97 Sąd Rejonowy w Ł. stwierdził, iż nabył on w całości spadek po zmarłej babce G. W. Skarżący argumentował dalej, że jako spadkobierca jest zobligowany do utrzymywania oraz dbania o stan techniczny odziedziczonego lokalu, powyższe więc implikowało istnienie po jego stronie interesu prawnego do zaskarżenia decyzji administracyjnej dotyczącej przedmiotowego lokalu. Skarżący na poparcie swojego stanowiska wskazał na art. 30 § 4 k.p.a. podnosząc, iż jako spadkobierca G. W. jest jednocześnie jej następcą prawnym, uprawnionym do występowania jako strona postępowania, mającego za swój przedmiot nabyty w drodze dziedziczenia lokal. Zdaniem T. K. pogląd prezentowany przez organ był błędny, bowiem nieujawnienie w księdze wieczystej prawa własności nie przesądza faktu, iż prawo takie skarżącemu przysługuje. W odpowiedzi na skargę, organ drugiej instancji wniósł o jej oddalenie podtrzymując swoje stanowisko zawarte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Pełnomocnik skarżącego wyjaśniła na rozprawie w dniu 3 października 2006r., iż finansowe przyczyny legły u podstaw opóźnienia w wystąpieniu z wnioskiem o wpis w księdze wieczystej nowego właściciela, ale wniosek został już złożony. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi zważył co następuje: W myśl art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej oraz rozstrzyganie sporów kompetencyjnych (...), przy czym – zgodnie z § 2 tego artykułu – kontrola ta jest sprawowana pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Sąd rozpoznaje sprawę rozstrzygniętą w zaskarżonej decyzji ostatecznej lub w postanowieniu z punktu widzenia zgodności z prawem całego toku postępowania administracyjnego i zastosowania przepisów prawa materialnego właściwego na czas wydania decyzji lub postanowienia. Uwzględnienie przez sąd administracyjny skargi i uchylenie zaskarżonej decyzji lub postanowienia następuje wówczas, gdy sąd stwierdzi: naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy - art. 145 §1 pkt 1 lit. a) ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sadami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.); naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego (lit. b) albo inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło mieć ono istotny wpływ na wynik sprawy (lit. c). Zgodnie z art. 134 § 1 ww. ustawy sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Bada więc zaskarżone orzeczenie pod kątem wszelkich naruszeń prawa, a nie tylko tych wskazanych w skardze. Stosownie do treści art. 133 § 1 powołanej ustawy Sąd rozstrzyga na podstawie akt sprawy. Skarga zasługuje na uwzględnienie. Trafnie skarżący zarzuca rozstrzygnięciu organu II instancji wadliwość wniosku o braku legitymacji – uprawnień strony w niniejszym postępowaniu. T.K. złożył w toku postępowania akt notarialny, potwierdzający uprawnienia jego babki G. W. do spornej nieruchomości, postanowienie o stwierdzeniu na jego rzecz nabycia praw do spadku w całości, a ponadto wyrok Sądu Rejonowego w Ł., zobowiązujący uczestników niniejszego postępowania do wydania T.K. lokalu nr 2 . Zasadnie skarżący wskazuje, iż dowody te przesądzają o jego interesie prawnym w postępowaniu dotyczącym spornego lokalu nr 2. Będąc spadkobiercą współwłaścicielki nieruchomości korzystającej na zasadach wyłączności z lokalu nr 2, legitymuje się uprawnieniami strony w niniejszym postępowaniu. Organ odwoławczy dołączył do akt sprawy wypis z księgi wieczystej, w którym jako współwłaścicielka nieruchomości figuruje jeszcze G. W. i ten fakt stał się podstawą wniosku, iż T. K. nie udowodnił, iż dysponuje uprawnieniami do nieruchomości - lokalu, którego dotyczy kwestionowana przez niego decyzja. Jednakże brak wpisu w księdze wieczystej nie przesądza, iż T. K., który jest jedynym spadkobiercą G.W., nie nabył prawa do nieruchomości a zwłaszcza, że nie przysługują mu uprawnienia strony w postępowaniu niniejszym. Tak więc konstatacja organu odwoławczego, iż T.K. nie wykazał interesu prawnego stanowi naruszenie normy zawartej w art. 28 k.p.a. mające oczywisty wpływ na wynik postępowania, co skutkuje koniecznością uchylenia zaskarżonej decyzji na podstawie art. 145 §1 pkt.1a p.p.s.a. Wprawdzie art. 30 §4 k.p.a., którego naruszenie zarzuca skarżący nie ma zastosowania w niniejszej sprawie, gdyż reguluje on status spadkobiercy w postępowaniu, wszczętym za życia spadkodawcy. W rozpoznawanej sprawie natomiast G. W. zmarła w 1997r., a postępowanie administracyjne wszczęto z wniosku T.K. w 2005r. Okoliczność ta nie ma jednak znaczenia. Organ odwoławczy uzupełnił postępowanie dowodowe i zażądał aktualnego wypisu z księgi wieczystej dla ustalenia kręgu właścicieli i legitymacji procesowej T.K., nie powiadomił go jednak o swoich wątpliwościach, nie wezwał do złożenia wyjaśnień, czy wskazania dowodów. A przecież organ odwoławczy, który prowadzi postępowanie dowodowe w pełnym zakresie, winien również stosować zasady obowiązujące organ I instancji, w tym także udzielać skarżącemu wyjaśnień, czy zakreślić termin umożliwiający stronie zapoznanie się ze zgromadzonym materiałem dowodowym i ustosunkowanie się do nowych dowodów. Tymczasem w aktach sprawy brak dowodu na to, iż udzielono skarżącemu terminu na zapoznanie się z materiałem zgromadzonym przez organ odwoławczy. Trafnie zatem zarzuca skarżący, iż był pozbawiony prawa do czynnego udziału w postępowaniu przed organem odwoławczym (art. 8 i10 k.p.a.). Pełnomocnik skarżącego na rozprawie przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym wyjaśniła, że skarżący nie uzyskał wcześniej wpisu w księdze wieczystej z przyczyn finansowych. Natomiast wniosek o dokonanie wpisu w Kw został już złożony i opłacony. [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego, oceniając legitymację procesową skarżącego odmiennie niż to uczynił Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego, zobowiązany był dokonać analizy przedstawionych przez skarżącego dowodów na tę okoliczność oraz w sposób wyczerpujący uzasadnić, dlaczego dowodom tym nie daje wiary i przyjmuje ustalenia odmienne niż uczynił to organ I instancji. Takich rozważań nie zawiera uzasadnienie decyzji organu II instancji. Stanowi to naruszenie obowiązku zebrania i wyczerpującego zebrania i oceny całokształtu materiału dowodowego (art.77 §1 i 80 k.p.a.) oraz normy art. 107 §3 k.p.a., która wprost nakłada na organ obowiązek wskazanie przyczyn dla których organ odmówił wiary dowodom znajdującym się w aktach. Organ odwoławczy, koncentrując się na problemie legitymacji skarżącego nie odniósł się w ogóle do zarzutów skarżącego zawartych w odwołaniu. Zatem w toku ponownego rozpoznania sprawy należy rozważyć ponownie kwestię legitymacji T.K. i dokonać oceny zarzutów zawartych w odwołaniu. Z uwagi na powyższe, uznając iż doszło do naruszenia przepisów postępowania – art. 28, 77, 80 i 107 §3 k.p.a., co miało wpływ na wynik postępowania, sąd uchylił zaskarżoną decyzję z mocy art. 145 pkt 1 lit. a i c p.p.s.a..

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło