II SA/Łd 419/18

Dnia 12 października 2018 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział II w składzie następującym: Przewodnicząca Sędzia WSA Magdalena Sieniuć, Sędziowie Sędzia NSA Paweł Janicki (spr.), Sędzia WSA Sławomir Wojciechowski, , Protokolant Starszy sekretarz sądowy Aneta Panek, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 12 października 2018 roku sprawy ze skargi M. D. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w P. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie przyznania zasiłku okresowego z powodu bezrobocia 1. oddala skargę; 2. przyznaje i nakazuje wypłacić z funduszu Skarbu Państwa – Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi adwokat A. B. prowadzącej Kancelarię Adwokacką w Ł. przy ul. [...] kwotę 240 (dwieście czterdzieści) złotych, powiększoną o należny podatek od towarów i usług, tytułem kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej skarżącemu z urzędu. a.bł. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w P. decyzją z [...] r. utrzymało w mocy Prezydenta Miasta P. z [...] r. o przyznaniu M. D. zasiłku okresowego z powodu bezrobocia w kwocie 192,14 zł miesięcznie od dnia 1 stycznia do dnia 28 lutego 2018 r.. Z akt sprawy wynika, że organ pierwszej instancji ww. decyzją z [...] r. przyznał M.D. zasiłek okresowy z powodu bezrobocia w kwocie 192,14 zł miesięcznie od 1 stycznia. do 28 lutego 2018 r. W uzasadnieniu decyzji organ wskazał, że dochód wnioskodawcy wynosi 249,72 zł, zaś kryterium dochodowe osoby samotnie gospodarującej wynosi 634 zł. Wnioskodawca uprawniony jest do otrzymania zasiłku okresowego, a kwota zasiłku nie może być niższa niż 20 zł. Wysokość zasiłku wynika z oceny sytuacji osobistej i dochodowej strony oraz z ograniczonych środków finansowych, przy zachowaniu minimalnej wysokości zasiłku wynikającej z art. 38 ust. 3 ustawy o pomocy społecznej. Od ww. decyzji odwołał się M. D., kwestionując uwzględnienie jako jego dochodu dodatku mieszkaniowego i dodatku energetycznego, a także wysokość przyznanego zasiłku. Wniósł o zmianę wysokości zasiłku okresowego z 192,14 zł na 317 zł miesięcznie i wypłatę różnicy w kwocie po 124,86 zł miesięcznie, co za 2 miesiące stanowi kwotę 249,72 zł. Samorządowe Kolegium Odwoławcze, utrzymując w mocy decyzję organu pierwszej instancji przypomniało, że spór dotyczy wysokości zasiłku okresowego, a w istocie tego, czy do dochodu osoby ubiegającej się o świadczenie z pomocy społecznej wlicza się dodatek mieszkaniowy i dodatek energetyczny, bo dochód osoby (rodziny) bezpośrednio wpływa na wysokość zasiłku. Kolegium podzieliło w tym zakresie stanowisko organu pierwszej instancji, który w dochodzie skarżącego uwzględnił dodatek mieszkaniowy i dodatek energetyczny w łącznej wysokości 249,72 zł. Organ dodał, że w przypadku skarżącego zasiłek okresowy ustalony stosownie do art. 38 ust. 2 pkt 1 ustawy wynosi 384,28 zł, tj. 634 zł (kryterium dochodowe osoby samotnie gospodarującej) - 249,72 zł (dochód skarżącego). Zgodnie z art. 38 ust. 3 pkt 1 ustawy 50% tej kwoty wynosi 192,14 zł. W takiej właśnie wysokości organ instancji przyznał skarżącemu zasiłek okresowy. Kwota ta nie przekracza kwoty, o której mowa wart. 38 ust. 2 pkt 1 ustawy (418 zł). Przyznana kwota zasiłku okresowego wynika z oceny sytuacji osobistej i dochodowej strony oraz z ograniczonych środków finansowych przy zachowaniu minimalnej wysokości zasiłku wynikającej z art. 38 ust. 3 ustawy. Uwzględniając zatem sytuację życiową skarżącego i spełnianie przez niego warunków do objęcia pomocą społeczną w postaci zasiłku okresowego, mając jednocześnie na uwadze własne możliwości finansowe, organ uznał za zasadne przyznanie pomocy w tej formie w podanej wyżej wysokości i na okres 2 miesięcy, tj. na styczeń i luty 2018 r., przyznając jednocześnie skarżącemu w tym okresie w ramach swoich możliwości finansowych także świadczenie pieniężne na zakup posiłku lub żywności (zasiłek celowy) w ramach programu wieloletniego państwa w zakresie dożywiania w kwocie 90 zł miesięcznie. Organ odwoławczy podkreślił, że bezspornym jest, iż skarżący spełnia kryterium dochodowe oraz inne warunki do objęcia pomocą społeczną w formie zasiłku okresowego. Z akt sprawy, w tym wspomnianej aktualizacji wywiadu środowiskowego wynika m. in., że skarżący ma 41 lat, prowadzi samodzielne gospodarstwo domowe, jest kawalerem, bezdzietnym, zajmuje lokal składający się z 2 pokoi i kuchni, którego jest najemcą, jest osobą bezrobotną, zarejestrowaną w Powiatowym Urzędzie Pracy, bez prawa do zasiłku, został skierowany na zajęcia do Krajowego Centrum Pracy, posiada wykształcenie średnie z maturą, zawody wyuczone - murarz, ratownik medyczny, ostatnia praca na podstawie umowy w 2012r., staż pracy ok. 10 lat. W ocenie Kolegium przyznanie skarżącemu ww. zasiłku okresowego w kwocie 192,14 zł nie narusza granic uznania administracyjnego i obowiązujących przepisów. W skardze na powyższą decyzję M. D. zarzucił naruszenie art. 138 § 1 pkt 1, art. 7, art. 77 k.p.a. oraz art. 4, art. 11 i art. 38 ustawy o pomocy społecznej i wniósł o zmianę zaskarżonej decyzji w części dotyczącej zaniżonej wysokości kwoty zasiłku okresowego w kwocie 192,14 zł. za okres od 1 stycznia do 28 lutego 2018 r. zamiast pełnej wysokości zasiłku okresowego w kwocie 317 zł. miesięcznie. W treści skargi podtrzymał swoje dotychczasowe stanowisko. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, argumentując jak dotychczas. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi zważył, co następuje: Skarga nie jest zasadna, gdyż zaskarżona decyzja nie narusza prawa. Zgodnie z art. 8 ust. 1 punkt 1 ustawy z dnia 12 marca 2004r. o pomocy społecznej (tekst jednolity Dz. U. z 2017 r., poz. 1769 ze zm.) prawo do świadczeń pieniężnych z pomocy społecznej przysługuje (przy spełnieniu co najmniej jednego z powodów wymienionych w art. 7 punkt 2-15 lub innych okoliczności uzasadniających udzielenie pomocy społecznej) osobie samotnie gospodarującej, której dochód nie przekracza kwoty 461zł. Jednocześnie w myśl art. 8 ust. 3 cytowanej ustawy za dochód uważa się sumę miesięcznych przychodów z miesiąca poprzedzającego złożenie wniosku lub w przypadku utraty dochodu z miesiąca, w którym wniosek został złożony, bez względu na tytuł i źródło ich uzyskania, jeżeli ustawa nie stanowi inaczej, pomniejszoną o: 1) ·miesięczne obciążenie podatkiem dochodowym od osób fizycznych; 2) ·składki na ubezpieczenie zdrowotne określone w przepisach o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych oraz ubezpieczenia społeczne określone w odrębnych przepisach; 3) ·kwotę alimentów świadczonych na rzecz innych osób. Powyższy przepis definiuje sposób ustalania dochodu jak również samo pojęcie dochodu, w sposób autonomiczny, a zarazem odmienny od ustaw podatkowych (podatki dochodowe). Przepis ten uznaje za dochód każde przysporzenie finansowe (przychód podatkowy) bez względu na tytuł i źródło jego otrzymania. Takie ujęcie pozwala zaliczyć do dochodu różne przysporzenia, które na podstawie odrębnych przepisów nie są kwalifikowane jako dochód – Iwona Sierpowska, Komentarz do art. 8 ustawy o pomocy społecznej, Lex 2018. Jednocześnie art. 8 ust. 4 enumeratywnie wskazuje, jakich przysporzeń finansowych nie wlicza się do dochodu rozumianego zgodnie z cytowanym wyżej art. 8 ust. 3. Konsekwencją zaprezentowanej wyżej regulacji ustawowej jest utrwalone w orzecznictwie sądów administracyjnych stanowisko, w myśl którego ustawodawca klarownie sprecyzował sposób obliczenia dochodu uprawniającego do otrzymania świadczeń pomocowych, wskazując w zamkniętym katalogu przychody podlegające odliczeniu od dochodu (obciążenia pomniejszające dochód) oraz świadczenia, których nie wlicza się do dochodu. Niedozwolona jest wobec tego wykładnia rozszerzająca przepisów art. 8 ust. 3 i 4 u.p.s. i sięganie w tym celu do uregulowań znajdujących się w innych aktach prawnych, chociażby do ustaw z zakresu prawa podatkowego, skoro przepisy u.p.s. do nich nie odsyłają – wyrok WSA w Łodzi z dnia 28 lutego 2018 r., sygn. akt II SA/Łd 982/17. Sąd w składzie rozpoznającym przedmiotową sprawę w całości podziela powyższe stanowisko. Stąd też, zdaniem sądu, brak jest podstaw by kwestionować pogląd organu odwoławczego wyrażony w zaskarżonej decyzji, iż omawiana regulacja ustawowa nie pozwala na niewliczanie do dochodu innych świadczeń niż taksatywnie wymienione w powyższych przepisach. Z powyższych względów nie ma racji skarżący wywodząc, że do tak rozumianego dochodu nie wlicza się dodatków mieszkaniowego i energetycznego. Nie ma też racji skarżący podnosząc, że określając wysokość zasiłku okresowego jest dowolna i wynika nie z zapisów ustawy a z woli urzędnika. W odniesieniu do skarżącego wysokość zasiłku została ustalona na podstawie art. 38 ust. 2 punkt 1 w związku z art. 38 ust.3 punkt 1 ustawy o pomocy społecznej. W toku postępowania organy ustaliły, że skarżący ma 41 lat, jest bezdzietnym kawalerem, prowadzi samodzielne gospodarstwo domowe, w najmowanym lokalu mieszkalnym składającym się z 2 pokoi i kuchni. Ustalono również, że skarżący posiada wykształcenie średnie z maturą ma wyuczone zawody murarza i ratownika medycznego oraz dysponuje prawem jazdy kategorii B i C oraz uprawnieniami operatora wózków widłowych. Dysponując tak znaczącym potencjałem intelektualnym, zawodowym oraz niezbędną bazą lokalową skarżący nie może więc przyrównywać się, co pośrednio wynika z treści pism procesowych skarżącego, do osób bezradnych życiowo, mających poważne problemy ze znalezieniem swego miejsca w życiu. Trafnie zatem podniósł organ odwoławczy, że przyznana kwota wynika z oceny sytuacji osobistej i dochodowej skarżącego oraz z ograniczonych środków finansowych, przy zachowaniu minimalnej wysokości zasiłku, o której mowa w art. 38 ust. 3 ustawy zauważając przy tym, że skarżącemu przyznano za ten sam okres jeszcze inny zasiłek to jest świadczenie pieniężne na zakup żywności (zasiłek celowy) w kwocie 90 zł miesięcznie. Nie jest także uzasadniony zarzut przewlekłości postępowania. Uważna lektura akt sprawy wskazuje, że organy obu instancji zachowały obowiązujące je terminy z art. 133 i art. 35 § 3 kpa. Jednocześnie zauważyć należy, że spod kontroli legalności zaskarżonych aktów administracyjnych sprawowanej przez sąd administracyjny wymyka się, jako pozbawiony uzasadnienia, zarzut naruszenia "praw konstytucyjnych i swobód obywatelskich" oraz "praw zawartych w odpowiednich zbiorach prawa unijnego oraz europejskiej konwencji praw człowieka". Mając na uwadze wszystkie powyższe okoliczności i nie znajdując podstaw do uwzględnienia skargi na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity Dz. U. z 2018r., poz. 1302) należało oraz jak w sentencji. O kosztach nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej skarżącemu z urzędu orzeczono na podstawie art. 250 p.p.s.a. i § 21 ust. 1 punkt 1 litera c rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z 3 października 2016r. w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez adwokata z urzędu (Dz. U. z 2016 r., poz. 1714 ze zm.). dc