II SA/Łd 423/12

Dnia 21 czerwca 2012 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział II w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Renata Kubot - Szustowska Sędziowie Sędzia WSA Jolanta Rosińska (spr.) Sędzia WSA Joanna Sekunda- Lenczewska Protokolant asystent sędziego Marcin Olejniczak po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 21 czerwca 2012 roku sprawy ze skargi G. B. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie zasiłku stałego uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Prezydenta Miasta Ł. z dnia [...], nr [...]. Decyzją z dnia [...] nr [...] Prezydent Miasta [...], na podstawie art. 104 i art. 108 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jednolity Dz. U. z 2000 r. Nr 98 poz. 1071 ze zm.), art. 8 ust. 1 pkt 1, art. 37 ust. 1 pkt 1, ust. 2 pkt 1 i ust. 3, art. 106 ust. 3 ustawy z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej (tekst jednolity Dz. U. z 2009 r. Nr 175, poz. 1362 ze zm.), § 1 pkt 1 lit "a", pkt 2 lit. "d" rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 29 lipca 2009 r. w sprawie zweryfikowanych kryteriów dochodowych oraz kwot pieniężnych z pomocy społecznej (Dz. U. Nr 127, poz. 1055), przyznał G. B. zasiłek stały od 1 grudnia 2011 r. do 31 grudnia 2013 r. w wysokości 51,00 zł miesięcznie, nadając decyzji rygor natychmiastowej wykonalności. W swym uzasadnieniu organ wskazał, że strona jest osobą pozostającą w rodzinie, całkowicie niezdolną do pracy. Jej dochód, jak również dochód na osobę w rodzinie, są niższe od kryterium dochodowego na osobę w rodzinie, który wynosi 351,00 zł. Stronie przysługuje zasiłek stały, który stanowi różnicę między kryterium dochodowym na osobę w rodzinie, a dochodem na osobę w rodzinie, przy czym kwota zasiłku stałego nie może być niższa niż 30,00 zł miesięcznie. Rygor natychmiastowej wykonalności decyzji organ nadał w oparciu o art. 108 K.p.a. ze względu na wyjątkowo ważny interes strony. Odwołanie od powyższej decyzji wniósł G.B., wskazując, że jest osobą niepełnosprawną, która nie nadaje się do żadnej pracy, choruje na serce oraz jest po operacji kręgosłupa i w dalszym ciągu przebywa na zwolnieniu lekarskim. Podniósł, że mieszka z żoną pod jednym dachem, ale nie tworzą wspólnego gospodarstwa domowego. Wskazał, że żona pracowała jedynie dorywczo, ale obecnie nie osiąga żadnych dochodów. Ponadto, opisał swoją trudną sytuację życiową, zdrowotną i materialną i wniósł o przyznanie wyższego zasiłku stałego. Decyzją z dnia [...], nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł., na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960r. - Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jednolity Dz. U. Nr 98, poz. 1071 z 2000 r. ze zm.), art. 2 ust. 1. art. 8 ust. 1, ust. 3, art. 37 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej (tekst jednolity Dz. U. z 2009 r. Nr 175, poz. 1362 ze zm.), utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję organu I instancji. Organ wskazał, że pomoc społeczna jest instytucją polityki społecznej państwa, mającą na celu umożliwienie osobom i rodzinom przezwyciężenie trudnych sytuacji życiowych, których nie są w stanie pokonać, wykorzystując własne uprawnienia, zasoby i możliwości. Dalej wskazał w uzasadnieniu, że prawo do świadczeń pieniężnych z pomocy społecznej, z zastrzeżeniem art. 40, 41, 78 i 91 przysługuje: 1. osobie samotnie gospodarującej, której dochód nie przekracza kwoty 477 zł zwanej dalej kryterium dochodowym osoby samotnie gospodarującej; 2. osobie w rodzinie, w której dochód na osobę nie przekracza kwoty 351 zł, zwanej dalej kryterium dochodowym na osobę w rodzinie; 3. rodzinie, której dochód nie przekracza sumy kwot kryterium dochodowego na osobę w rodzinie, zwanej dale kryterium dochodowym rodziny – przy jednoczesnym wystąpieniu co najmniej jednego z powodów wymienionych w art. 7 pkt. 2-15 lub innych okoliczności uzasadniających udzielenie pomocy społecznej. Ponadto, organ ustalił, że G. B. ma 52 lata, prowadzi wspólne gospodarstwo domowe z żoną, mieszka w bloku z wygodami. Opłaty miesięcznie jakie ponosi to: czynsz - 350,00 zł miesięcznie, energia elektryczna - 120,00 zł, gaz - 45,00 zł miesięcznie - opłaty regulowane są na bieżąco. Odwołujący się nie pracuje i nie jest zarejestrowany jako bezrobotny w Urzędzie Pracy, jest pod stałą opieką lekarską, ma orzeczony umiarkowany stopień niepełnosprawności do dnia 31 grudnia 2013 r. ze wskazaniem, że może być zatrudniony w warunkach pracy chronionej. Odwołujący się nie pobiera świadczenia z ZUS, a z akt sprawy wynika, że mieszka z żoną, która jest zarejestrowana jako bezrobotna w PUP bez prawa do zasiłku. Strona nie pracuje ze względu na stan zdrowia, a żona z prac dorywczych oraz pomocy rodziny osiąga dochody w wysokości 500-600 zł miesięcznie. Jak wynika z wywiadu środowiskowego łączny dochód rodzinny wynosi 600 zł miesięcznie, a dochód na osobę w rodzinie wynosi 300,00 zł (600,00 zł miesięcznie : na 2 osoby = 300,00 zł na osobę w rodzinie). W związku z tym, że prawo do świadczeń pieniężnych z pomocy społecznej, przysługuje osobie w rodzinie, w której dochód na osobę nie przekracza kwoty 351 zł, zwanej dalej kryterium dochodowym na osobę w rodzinie, organ uznał, że stronie przysługuje prawo do zasiłku stałego. Organ wyjaśnił, że wysokość zasiłku stałego za okres od 1 grudnia 2011 r. została obliczona na podstawie art. 37 ust. 2 pkt 2 ustawy o pomocy społecznej i stanowi różnicę między kryterium dochodowym na osobę w rodzinie w rodzinie, a dochodem na osobę w rodzinie, w tym przypadku: 351,00 zł. - 300,00 zł. = 51,00 zł miesięcznie. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł. uznało, że organ I instancji rzetelnie i szczegółowo przeprowadził postępowanie wyjaśniające i wydał prawidłową decyzję, stosowanie do zgromadzonych dowodów i obowiązujących regulacji prawnych. Na powyższą decyzję skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego wniósł G. B.. Wskazał między innymi, że ze względu na jego stan zdrowia, kwota mu przyznana jest "karygodna i poniżająca". Nie stać go na zakup leków, bieżące utrzymanie, czy jedzenie. Podniósł, że organ nie wziął pod uwagę jego argumentów podniesionych w odwołaniu. Wyjaśnił, że w związku z operacją kręgosłupa pozostaje na zwolnieniu i nie prowadzi wspólnego gospodarstwa z żoną. Wskazał też, że żona pozostaje bez pracy od grudnia 2011 r.. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł. wniosło o jej oddalenie, podtrzymując argumentację zawartą w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga jest zasadna. Na wstępie należy wyjaśnić, iż zgodnie z dyspozycją art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 roku - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej oraz rozstrzyganie sporów kompetencyjnych (...). Zgodnie z treścią art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30.sierpnia 2002 roku Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270 ze zm.), dalej powoływaną jako p.p.s.a., sąd uwzględniając skargę na decyzję uchyla decyzję w całości albo w części, jeżeli stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego lub inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Tak zakreślona kognicja sądu administracyjnego nakazuje uwzględnienie skargi. W sprawie doszło bowiem do naruszenia przepisów prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na jego wynik oraz do naruszenia przepisów postępowania w stopniu, który mógł mieć wpływ na rozstrzygnięcie. Stosownie bowiem do treści art. 7, 77 § 1 i 80 K.p.a. w toku postępowania organy administracji publicznej zobowiązane są stać na straży praworządności i podejmować wszelkie kroki niezbędne do dokładnego wyjaśniania stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy, mając na względzie interes społeczny i słuszny interes obywateli. Przed wydaniem rozstrzygnięcia w konkretnej sprawie organ winien zatem w sposób wyczerpujący zebrać i rozpatrzyć cały materiał dowodowy, mając na uwadze to, iż dana okoliczność może zostać uznana za udowodnioną tylko i wyłącznie w oparciu o całokształt materiału dowodowego zebranego w sprawie. W odwołaniu wniesionym od decyzji organu I instancji skarżący podniósł, iż nie prowadzi z żoną wspólnego gospodarstwa domowego, a w konsekwencji nie uzyskuje żadnego dochodu. Wskazał również, iż przez okres 27 lat przebywał w zakładzie karnym, co mogłoby potwierdzać okoliczność faktycznego rozpadu jego małżeństwa. Jest to niewątpliwie okoliczność istotna dla rozstrzygnięcia sprawy, jako że inne jest kryterium dochodowe dla osoby samotnie gospodarującej, inne zaś dla członka rodziny. W pierwszym przypadku wynosi bowiem 477 zł, w drugim zaś 351 zł miesięcznie. Samorządowe Kolegium Odwoławcze nie odniosło się jednak do tego zarzutu przyjmując za organem I instancji, iż dochód rodziny skarżącego wynosi 600 zł miesięcznie. Z wywiadu środowiskowego przeprowadzonego przed wydaniem decyzji przez organ I instancji wynika bowiem, że żona skarżącego pracuje dorywczo i uzyskuje dochód w tej kwocie. Istotnie, wywiad środowiskowy załączony do akt postępowania administracyjnego zawiera informację o dochodzie żony skarżącego, niemniej jednak wynika z niego, iż jej zarobki kształtują się w granicach 500-600 zł miesięcznie. Organ I instancji nie wyjaśnił jednak, dlaczego do wyliczenia dochodu rodziny skarżącego przyjął najwyższą kwotę 600 zł, co oczywiście skutkowało ustaleniem zasiłku stałego w kwocie zaledwie 51 zł miesięcznie. Uzasadnienie zaskarżonej decyzji nie zawiera również jakichkolwiek rozważań w tym zakresie. Ten stan rzeczy uprawnia Sąd do stwierdzenia, iż organy uchybiły obowiązkowi wszechstronnego wyjaśnienia wszystkich istotnych dla rozstrzygnięcia okoliczności sprawy, w tym wyjaśnienia w sposób jednoznaczny i nie budzący jakichkolwiek wątpliwości, czy skarżący prowadzi wspólne gospodarstwo domowe z żoną, czy też jest osobą samotnie gospodarującą w rozumieniu art. 8 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej (tekst jednolity Dz. U. z 2009 r. Nr 175, poz. 1362 ze zm.), dla której kryterium dochodowe wynosi 477 zł miesięcznie. Jeśli zaś prowadzi gospodarstwo domowe wspólnie z żoną konieczne jest precyzyjne ustalenie wysokości jej zarobków, gdyż wysokość dochodu w przeliczeniu na członka rodziny warunkuje kwotę zasiłku stałego. Jest to bowiem zgodnie z art. 37 ust. 2 pkt 2 powołanej ustawy różnica między kryterium dochodowym na osobę w rodzinie a dochodem na osobę w rodzinie. Brak ustaleń w tym zakresie, świadczy o naruszeniu przez organy orzekające dyspozycji art. 7, 77 § 1 i 80 K.p.a. i w rezultacie o naruszeniu art. 8 ust. 1 i art. 37 ust. 1 i 2 ustawy o pomocy społecznej. Mając powyższe na względzie, Sąd orzekł na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i lit. c ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. n.k.