II SA/Łd 432/08
WyrokWSA w Łodzi2009-01-21
Skład orzekający: Zygmunt Zgierski, Jolanta Rosińska, Sławomir Wojciechowski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy pozwolenie wodnoprawne na wykonanie urządzeń wodnych (studni chłonnych) do odprowadzania wód opadowych może zostać wydane, jeśli skarżący obawia się negatywnego wpływu na swoją nieruchomość i jakość wód podziemnych, a planowane rozwiązanie techniczne jest inne niż budowa kanalizacji deszczowej?Ratio decidendi
Sąd oddalił skargę, uznając, że pozwolenie wodnoprawne na budowę studni chłonnych zostało wydane prawidłowo. Rozwiązanie techniczne, choć inne niż budowa kanalizacji deszczowej, było uzasadnione koniecznością odwodnienia skrzyżowania i zapobiegania podtapianiu. Pojemność studni została obliczona zgodnie z przepisami, zapewniając bezpieczeństwo i nie stwarzając zagrożenia dla nieruchomości skarżącego ani jakości wód podziemnych. Brak było podstaw prawnych do nakładania na inwestora dodatkowych obowiązków badawczych w zakresie jakości wód.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi P. S. na decyzję Wojewody utrzymującą w mocy decyzję Starosty o udzieleniu Gminie K. pozwolenia wodnoprawnego na wykonanie studni chłonnych do odprowadzania wód opadowych z modernizowanego skrzyżowania. Skarżący obawiał się nawilgocenia swojej nieruchomości oraz zanieczyszczenia wód podziemnych, kwestionując przyjęte rozwiązanie techniczne i jego skuteczność. Wojewoda wyjaśnił, że studnie chłonne są rozwiązaniem powszechnie stosowanym, a ich parametry zapewniają bezpieczeństwo. Ponadto, planowana jest likwidacja studni kopanej na sąsiedniej działce.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę jako bezzasadną.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi - Wydział II w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Zygmunt Zgierski, Sędziowie Sędzia WSA Jolanta Rosińska (spr.), Sędzia WSA Sławomir Wojciechowski, Protokolant Asystent sędziego Agnieszka Gortych-Ratajczyk, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 21 stycznia 2009 r. sprawy ze skargi P. S. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] nr [...] w przedmiocie pozwolenia wodnoprawnego oddala skargę. LS
W dniu 4 stycznia 2008 r. do Starostwa Powiatowego w Ł. wpłynął wniosek S. J. prowadzącego działalność gospodarczą jako Pracownia Projektowo-Konsultingowa "A" w Ł., występującego w imieniu Gminy K. o udzielenie pozwolenia wodnoprawnego na wykonanie urządzeń wodnych oraz odprowadzenie wód opadowych pochodzących z odwodnienia skrzyżowania dróg: ulicy A, ul. B oraz ul. C w K.
Decyzją z dnia [...] r. znak [...] Starosta Ł. na podstawie art. 9 ust. 1 pkt 14 lit. c, pkt 19 lit. f, art. 37 pkt 2, art. 41, art. 122 ust. 1 pkt 1 i 3, art. 127 ust. 1, ust. 3, ust. 5, art. 128 ust. 1 pkt 4,6,7a, art. 135 pkt 3, art. 140 ust. 1 ustawy z dnia 18 lipca 2001 r.- Prawo wodne ( Dz. U. z 2005 r. Nr 239, poz. 2019 ze zm.) w zw. z § 19 ust. 1 pkt 1, § 21 ust. 1 rozporządzenia Ministra Środowiska z dnia 24 lipca 2006 r. w sprawie warunków, jakie należy spełnić przy wprowadzaniu ścieków do wód lub ziemi oraz w sprawie substancji szczególnie szkodliwych dla środowiska wodnego (Dz. U. Nr 137, poz. 984), art. 104 K.p.a. udzielił Gminie K. pozwolenia wodnoprawnego na wykonanie urządzeń wodnych (studni chłonnych) służących do wprowadzania do ziemi wód opadowych i roztopowych z odwodnienia skrzyżowania dróg: ulicy A, ulicy B oraz ulicy C w K.: 3 studni chłonnych zlokalizowanych na działce nr [...],[...], 3 studni na działce nr [...] i 1 studni zlokalizowanej na działce nr [...].
W odwołaniu od powyższej decyzji P. S., zamieszkały w K. przy ul. B 2 wniósł o uchylenie rozstrzygnięcia organu I instancji. Zakwestionował rozwiązania techniczne przyjęte do odwodnienia modernizowanego skrzyżowania, polegające na wykonaniu wypustów deszczowych i studni chłonnych do wprowadzania wód deszczowych do ziemi. Jego zdaniem, budowa ronda powinna być poprzedzona budową kanalizacji deszczowej. Odwołujący obawia się bowiem nawilgocenia jego budynku mieszkalnego przez wody wprowadzane do ziemi poprzez 3 studnie chłonne o średnicy 2,5 m projektowane w sąsiedztwie jego działki oraz w przypadku możliwego przepełnienia studni podczas obfitych opadów deszczu. Ponadto uważa, że inwestor nie ma możliwości przestrzegania warunków jakościowych odprowadzanych wód, wobec czego wypływające wody mogą zagrażać czystości wód podziemnych.
Decyzją z dnia [...] r. Nr [...] Wojewoda [...] na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 K.p.a. w zw. z art. 4 ust. 4, art. 122 ust. 1 pkt 1 i 3, art. 127 ust. 1, 3 i 5, art. 128 ust. 1 pkt 4, 6, 7a i 8, art. 132 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 18 lipca 2001 r. Prawo wodne (Dz. U. z 2005 r. Nr 239, poz. 2019 ze zm.) oraz art. 21 ust. 1 i 2 rozporządzenia Ministra Środowiska z dnia 24 lipca 2006 r. w sprawie warunków, jakie należy spełnić przy wprowadzaniu ścieków do wód lub do ziemi, oraz w sprawie substancji szczególnie szkodliwych dla środowiska wodnego (Dz. U. Nr 137, poz. 984) utrzymał w mocy decyzję organu I instancji.
W jej uzasadnieniu, organ odwoławczy wyjaśnił, iż w chwili obecnej w rejonie skrzyżowania występują fragmenty niedrożnego układu odwadniającego, na który składają się odcinki kanału D=200 mm oraz 4 wpusty. Projekt modernizacji skrzyżowania przewiduje demontaż nieczynnego kanału deszczowego oraz budowę 10 wpustów deszczowych i 7 studni chłonnych. Wykorzystując spadki terenu zaprojektowano 3 studnie chłonne zlokalizowane na działkach nr [...] i [...], odbierające wody opadowe z odcinka ul. A od najwyższego punktu na wiadukcie do ronda wraz z jego północno-zachodnim fragmentem (zlewnia północno-zachodnia), 3 studnie chłonne zlokalizowane na działce nr [...], odbierające wody z odcinka ul. B między ul. D i rondem wraz z jego południowo-wschodnim fragmentem oraz z odcinka drogi powiatowej od ronda w kierunku B. do wpustu S6, oraz 1 studnię chłonną na działce nr [...], dla odwodnienia fragmentu ul. B na odcinku od ul. C do ronda. Studnie mają być wykonane na działkach będących własnością Skarbu Państwa, a pozostających we władaniu Zarządu Dróg Wojewódzkich w Ł. Rejonu Dróg Wojewódzkich w P. oraz Urzędu Gminy K. Pojemność zaprojektowanych studni chłonnych zapewnia możliwość zmagazynowania wody z deszczu o prawdopodobieństwie pojawienia się p=10% (1 raz na 10 lat) i w czasie trwania t=90 min. W celu uzyskania jak najlepszej chłonności projektowanych studni przewidziano wymianę 45 cm warstwy gruntu na dwie lepiej przepuszczalne: niżej 25 cm warstwę z tłucznia lub grubego żwiru i wyżej 20 cm warstwę pospółki. Obliczony zasięg oddziaływania wprowadzanych do ziemi wód deszczowych, rozumiany jako odległość w jakiej wystąpi zaburzenie naturalnego poziomu wód gruntowych, po wprowadzeniu do nich poprzez studnię wód opadowych wynosi 3,43 m. Dla osiągnięcia wymaganej jakości ścieków deszczowych przewidziano zastosowanie wpustów deszczowych z osadnikami. Nie przewidziano separatora węglowodorów ropopochodnych ze względu na małą zlewnię (małe ilości odprowadzanych wód deszczowych) oraz planowane docelowo wykonanie sieci kanalizacji deszczowej.
Odprowadzanie wód deszczowych z małych powierzchni do gruntu poprzez studnie chłonne jest, w ocenie organu II instancji, rozwiązaniem powszechnie stosowanym i przy prawidłowo zaprojektowanej pojemności i odpowiedniej przepuszczalności gruntu nie stwarza zagrożenia podtapiania terenów sąsiednich. W przypadku modernizacji skrzyżowania ulic: A, B oraz C w K. w miejsce nieczynnego kanału deszczowego zaprojektowano budowę nowego systemu odwodnienia za pomocą wpustów deszczowych i studni chłonnych. Odległość budynku mieszkalnego odwołującego od krawędzi najbliższej zaprojektowanej studni chłonnej wynosi 12,5 m, podczas gdy obliczony zasięg oddziaływania studni wynosi 3,43 m. Można zatem stwierdzić, że nie zachodzi niebezpieczeństwo podniesienia poziomu wód gruntowych na działce P. S., spowodowane odprowadzaniem wód deszczowych z ulicy do gruntu. Pojemność studni została bowiem dobrana zgodnie z obowiązującymi zasadami obliczeń dla tego typu urządzeń wodnych, z dużym zapasem pojemności. Nie ma zatem również zagrożenia przelewania się wód przez wierzch studni. Zdaniem Wojewody, podnoszony przez stronę zarzut braku możliwości skutecznego wpływu inwestora na dotrzymywanie warunków jakościowych odprowadzanych wód deszczowych oraz braku możliwości egzekwowania tych obowiązków przez organ nadzoru, nie może być uwzględniony ze względu na obowiązujące regulacje prawne w tym względzie. Powołując się na art. 21 ust. 1 i 2 rozporządzenia Ministra Środowiska z dnia 24 lipca 2006 r. w sprawie warunków, jakie należy spełnić przy wprowadzaniu ścieków do wód lub ziemi, oraz w sprawie substancji szczególnie szkodliwych dla środowiska wodnego (Dz. U. Nr 137, poz. 984), Wojewoda stwierdził, iż brak jest podstaw prawnych do nałożenia na inwestora obowiązku badania jakości wód deszczowych odprowadzanych do ziemi.
Odnosząc się do kwestii wpływu odprowadzanych do ziemi poprzez studnie chłonne wód deszczowych na czystość wody pitnej w studni zlokalizowanej na działce nr [...], Wojewoda podniósł, iż uzyskał od Urzędu Miejskiego w K. informację (pismo z dnia [...] r. znak [...]), że planowana jest likwidacja przedmiotowej studni kopanej oraz podłączenie budynku komunalnego zlokalizowanego na działce nr [...] do wodociągu gminnego. Likwidacja studni kopanej zostanie zrealizowana przed oddaniem do użytkowania odwodnienia skrzyżowania ulic A, B i C. Z tego też powodu rozpatrywanie wpływu oddziaływania studni chłonnych na czystość wody w studni kopanej jest w ocenie Wojewody bezprzedmiotowe.
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Ł., P. S. powtórzył zarzuty z odwołania od decyzji organu I instancji i wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji. Zdaniem skarżącego, zlewnia terenu, dla którego zostały zaprojektowane studnie chłonne, jest w rzeczywistości większa niż to co wynika z decyzji organu II instancji. Wyliczenia dotyczące pojemności zaprojektowanych studni chłonnych nie uwzględniają większej zlewni oraz zmian klimatycznych, które są przyczyną bardzo obfitych opadów do 50 mm w krótkim czasie. Organ odwoławczy, nie uwzględnił warunków dotyczących dopuszczalnych zanieczyszczeń ścieków określonych przez Starostę dla tej inwestycji. Obawy skarżącego, że zaplanowany sposób odwodnienia ronda z napływających wód opadowych będzie nieskuteczny i będzie powodował zawilgocenie domu i posesji wynikają również z tego, że mimo obowiązującego rozporządzenia Ministra Środowiska z dnia 24 lipca 2006 r. istniejący na skrzyżowaniu drogi wojewódzkiej z drogą powiatową dotychczasowy kanał odwadniający jest nieczynny. Dlatego też, jeżeli konserwacja dotychczasowego odwodnienia nie jest dokonywana w ramach istniejących przepisów, to nie ma gwarancji, że będzie się ona odbywała po wybudowaniu nowych urządzeń odwadniających to skrzyżowanie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga nie jest zasadna.
Zgodnie z treścią art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) (w skrócie: p.p.s.a.), sądy administracyjne sprawują w zakresie swojej właściwości kontrolę działalności administracji publicznej. Analogiczne unormowanie zawiera art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.), który stanowi, że sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości między innymi przez kontrolę działalności administracji publicznej. Oznacza to, iż sąd bada legalność zaskarżonej decyzji lub postanowienia pod kątem ich zgodności z prawem materialnym określającym prawa i obowiązki stron oraz prawem procesowym regulującym postępowanie przed organami administracji publicznej.
Stosownie do unormowania zawartego w art. 145 p.p.s.a., sąd uwzględniając skargę na decyzję lub postanowienie
1. uchyla decyzję w całości albo w części, jeżeli stwierdzi:
a) naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy,
b) naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego,
c) inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy,
2. stwierdza nieważność decyzji lub postanowienia w całości lub w części, jeżeli zachodzą przyczyny określone w art. 156 Kodeksu postępowania administracyjnego lub w innych przepisach,
3. stwierdza wydanie decyzji lub postanowienia z naruszeniem prawa, jeżeli zachodzą przyczyny określone w Kodeksie postępowania administracyjnego lub w innych przepisach.
W następstwie rozpoznania skargi wniesionej w niniejszej sprawie, nie będąc ograniczonym zarzutami i wnioskami skargi oraz przywołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 p.p.s.a.) Wojewódzki Sąd Administracyjny nie dopatrzył się w zaskarżonej i poprzedzającej ją decyzji organu I instancji opisanych powyżej uchybień, a zatem nie zachodziła konieczność wyeliminowania ich z obrotu prawnego.
Odnosząc się do zarzutów podniesionych w skardze należy podnieść, iż skarżący nie wskazał w niej przepisów prawa materialnego i procesowego, które w jego ocenie zostały naruszone wydaniem decyzji organów obu instancji, zaś na rozprawie przed Sądem wyjaśnił, że jego skarga jest wyrazem obawy, iż realizacja przedmiotowej inwestycji może spowodować negatywne oddziaływanie na jego nieruchomość.
W istocie zatem skarga stanowiła powtórzenie argumentów zawartych w odwołaniu, do których w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji wyczerpująco ustosunkował się organ II instancji.
W świetle dokumentów znajdujących się w aktach sprawy, nie ulega wątpliwości, że przyjęte w niniejszej sprawie rozwiązanie techniczne polegające na budowie studni chłonnych podyktowane było koniecznością odwodnienia skrzyżowania dróg: ulicy A, ulicy B oraz ulicy C w K. w związku z planowaną jego przebudową.
W toku postępowania skarżący podnosił, iż bardziej racjonalnym w jego ocenie byłoby rozwiązanie polegające na budowie kanalizacji deszczowej w obrębie przedmiotowego skrzyżowania. Rozwiązanie to planowane jest przez Gminę K. docelowo, niemniej jednak jego realizacja oddalona w czasie nie może uniemożliwiać wdrożenia innego rozwiązania niezbędnego do przebudowy skrzyżowania wskazanych ulic i co więcej zapobiegającego podtapianiu przylegających do niego nieruchomości, w tym nieruchomości stanowiącej własność skarżącego.
W toku postępowania administracyjnego, ani też na etapie postępowania sądowego skarżący w żaden sposób nie uprawdopodobnił podnoszonego zarzutu, iż budowa studni chłonnych o wskazanej w operacie wodnoprawnym pojemności nie zapewni odwodnienia przedmiotowego skrzyżowania, czy też będzie stanowić zagrożenie dla jego nieruchomości.
Nie ulega wątpliwości, że przyjęta do wyliczenia pojemności studni wielkość opadów nie mogła odnosić się do sytuacji kryzysowych, nagłych burz i zawirowań pogody powodujących ponadprzeciętną ilość opadów na danym obszarze. W takich bowiem przypadkach nawet sprawna kanalizacja deszczowa nie jest w stanie odebrać wody opadowej powodując zalewanie dróg i podtapianie sąsiadujących z nimi nieruchomości.
Mając na uwadze przyjętą w operacie średnią opadów, wielkość projektowanych studni oraz sposób ich budowy uwzględniający dwie warstwy gruntu o odpowiedniej zwiększonej przepuszczalności, należy w pełni podzielić stanowisko organu, iż obawa skarżącego co do ewentualnego przelewania się wody w wyniku przepełnienia się studni, czy też podtapiania jego nieruchomości stanowi wyłącznie subiektywne przekonanie, nie poparte żadnymi obiektywnymi argumentami i dowodami. Co więcej, z operatu wodnoprawnego wynika wprost, iż odwodnienie terenu bezpośrednio sąsiadującego z nieruchomością skarżącego wymaga budowy tylko dwóch studni, niemniej jednak z uwagi na zapewnienie bezpieczeństwa właśnie dla terenów graniczących ze skrzyżowaniem przyjęto do realizacji budowę trzech studni, a zatem z dużym zapasem pojemności. W operacie wskazano również, iż obliczony zasięg oddziaływania wprowadzonych do ziemi wód deszczowych, rozumiany jako odległość, w jakiej wystąpi zaburzenie naturalnego poziomu wód gruntowych, po wprowadzeniu do nich poprzez studnię wód opadowych, wyniesie 3,43 m. Nieruchomość skarżącego usytuowana jest zaś w odległości 4 – 5 metrów od najbliżej położonej studni i 12, 5 m od jego domu. Organ niewadliwie zatem przyjął, iż projektowana studnia nie będzie negatywnie oddziaływać na nieruchomość stanowiącą własność skarżącego.
W ocenie Sądu, ustalenia i wnioski złożonego przez inwestora operatu wodno- prawnego w żadnej mierze nie zostały podważone przez skarżącego, a zatem operat ten mógł stanowić podstawę wydanej przez organ decyzji.
Odnosząc się do zarzutu P. S. dotyczącego braku możliwości skutecznego wpływu inwestora na dotrzymanie warunków jakościowych odprowadzanych wód deszczowych, należy w pełni podzielić stanowisko Wojewody [...], iż zagadnienie to regulowane jest przepisami rozporządzenia Ministra Środowiska z dnia 24 lipca 2006 r. w sprawie warunków, jakie należy spełnić przy wprowadzaniu ścieków do wód lub ziemi oraz w sprawie substancji szczególnie szkodliwych dla środowiska wodnego (Dz. U. z 2006 r. Nr 137, poz. 984).
§ 19 ust. 1 powołanego rozporządzenia stanowi, iż wody opadowe i roztopowe ujęte w szczelne, otwarte lub zamknięte systemy kanalizacyjne pochodzące m. innymi z zanieczyszczonej powierzchni terenów przemysłowych, składowych, baz transportowych, portów, lotnisk, miast, budowli kolejowych, dróg zaliczanych do kategorii dróg krajowych, wojewódzkich i powiatowych klasy G, a także parkingów o powierzchni powyżej 0,1 ha, w ilości, jaka powstaje z opadów o natężeniu co najmniej 15 l na sekundę na 1 ha wprowadzane do wód lub do ziemi nie powinny zawierać substancji zanieczyszczających w ilościach przekraczających 100 mg/l zawiesin ogólnych oraz 15 mg/l węglowodorów ropopochodnych.
Zgodnie zaś z § 21 ust. 1 pkt 2 rozporządzenia spełnienie warunków, o których mowa w § 19 ust. 1, w stosunku do wód opadowych i roztopowych wprowadzanych do wód lub do ziemi z urządzeń oczyszczających o przepustowości nominalnej większej niż 300 l/s ocenia się zgodnie z ust. 1 oraz na podstawie badań, w zakresie normowanych wskaźników zanieczyszczeń wykonanych w czasie trwania opadu, co najmniej dwa razy do roku, w okresie wiosny i jesieni. Tak więc, cytowany przepis nakłada na inwestora obowiązek przeprowadzania stosowych badać w sytuacji odprowadzenia wód opadowych i roztopowych, gdy przepustowość urządzeń oczyszczających przekracza 300 l/s. Projektowane studnie nie posiadają takiej przepustowości. Nałożenie przeto na inwestora obowiązku przeprowadzania badań w zakresie ilości wprowadzanych do ziemi zanieczyszczeń nie znajduje oparcia w przepisach prawa.
Sugerowana przez skarżącego możliwość zanieczyszczenia wody pitnej w studni znajdującej się na działce oznaczonej nr [...] nie została poparta jakimkolwiek obiektywnym dowodem i nie wynika z dokumentów znajdujących się w aktach niniejszej sprawy. W uzasadnieniu zaskarżonej decyzji Wojewoda [...] wyjaśnił, iż planowana jest likwidacja tej studni oraz podłączenie budynku komunalnego zlokalizowanego na tej działce do wodociągu miejskiego, co w ocenie Sądu stanowi wystarczające odniesienie się do zarzutu skarżącego.
Z przytoczonych powyżej względów, uznając, iż zaskarżona decyzja nie narusza przepisów prawa, w tym ustawy z dnia 18 lipca 2001 r. Prawo wodne ( Dz. U. z 2005 r. Nr 239, poz. 2019 ze zm.) Sąd na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) oddalił skargę jako bezzasadną.
K.O.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 20.07.2026. · Źródło