II SA/Łd 457/19
WyrokWSA w Łodzi2019-11-26
Skład orzekający: Barbara Rymaszewska, Joanna Sekunda - Lenczewska, Magdalena Sieniuć
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organy administracji publicznej prawidłowo stwierdziły brak potrzeby przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko dla dwóch planowanych, sąsiadujących ze sobą farm fotowoltaicznych o łącznej mocy do 2 MW, uwzględniając ich wzajemne powiązania i potencjalny wpływ na otulinę parku krajobrazowego oraz obszar Natura 2000?Ratio decidendi
Sąd uchylił decyzje organów administracji stwierdzające brak potrzeby przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko dla dwóch sąsiadujących farm fotowoltaicznych. Organy nie zbadały wystarczająco powiązań między inwestycjami, ich skumulowanego wpływu na środowisko, a także potencjalnego oddziaływania na otulinę parku krajobrazowego i obszar Natura 2000. Niewystarczająca analiza tych aspektów narusza przepisy prawa procesowego i materialnego, co skutkuje koniecznością ponownego rozpoznania sprawy z uwzględnieniem wskazówek sądu.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła dwóch skarg na decyzje Samorządowego Kolegium Odwoławczego w P., które utrzymały w mocy postanowienia Wójta Gminy R. o braku potrzeby przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko dla budowy dwóch sąsiadujących farm fotowoltaicznych o mocy do 1 MW każda. Skarżący zarzucał organom nieuwzględnienie powiązań między inwestycjami, wpływu na środowisko, stanowisk archeologicznych oraz położenia w otulinie parku krajobrazowego. Sąd połączył obie sprawy do wspólnego rozpoznania.Rozstrzygnięcie
Sąd uchylił decyzje Samorządowego Kolegium Odwoławczego w P. oraz poprzedzające je decyzje i postanowienia Wójta Gminy R. w obu sprawach, zasądzając jednocześnie zwrot kosztów postępowania.Pełny tekst orzeczenia
Dnia 26 listopada 2019 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział II w składzie następującym: Przewodnicząca Sędzia WSA Barbara Rymaszewska (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Joanna Sekunda - Lenczewska Sędzia WSA Magdalena Sieniuć Protokolant Asystent sędziego Daria Przybylska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 13 listopada 2019 roku sprawy ze skarg P. P.: na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w P. z dnia [...] nr [...] oraz na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w P. z dnia [...] nr [...] - w przedmiocie stwierdzenia braku potrzeby przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko dla przedsięwzięcia 1. uchyla decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w P. z dnia [...] nr [...], poprzedzającą ją decyzję Wójta Gminy R. z dnia [...] znak [...] oraz postanowienie Wójta Gminy R. z dnia [...] znak [...] w sprawie braku potrzeby przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko; 2. uchyla decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w P. z dnia [...] nr [...], poprzedzającą ją decyzję Wójta Gminy R. z dnia [...] znak [...] oraz postanowienie Wójta Gminy R. z dnia [...] znak [...] w sprawie braku potrzeby przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko; 3. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w P. na rzecz skarżącego P. P. kwotę 1394 (jeden tysiąc trzysta dziewięćdziesiąt cztery) zł tytułem zwrotu kosztów postępowania. a.bł.
Decyzją z dnia [...] znak: [...] Wójt Gminy R. stwierdził brak potrzeby przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko dla planowanego przez Inwestora A Sp. z o.o. z siedzibą w B. przedsięwzięcia polegającego na budowie instalacji fotowoltaicznej o mocy do 1 MW włącznie, wraz z niezbędną infrastrukturą techniczną na działce nr ewid. 102/1 obręb [...], gmina R. . Wniosek w tej sprawie wpłynął 22 czerwca 2018 roku.
W toku postępowania organ uzyskał opinie Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w T. , Państwowego Gospodarstwa Wodnego Wody Polskie – Regionalny Zarząd Gospodarki Wodnej w P.(PGW) , Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska (RDOŚ) oraz ponownie – po uzupełnieniu karty informacyjnej przedsięwzięcia Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w T. (PPIS) oraz Państwowego Gospodarstwa Wodnego Wody Polskie – Dyrektora Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej w W. (PGWW). Każdy z powyższych organów wyraził opinię, iż w sprawie brak jest potrzeby przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko.
Na podstawie powyższych opinii Wójt Gminy R. postanowieniem z dnia [...] stwierdził brak potrzeby przeprowadzenia oceny oddziaływania inwestycji na środowisko.
Następnie wskazaną na wstępie decyzją Wójt potwierdził brak potrzeby przeprowadzenia oceny oddziaływania inwestycji na środowisko przedsięwzięcia polegającego na budowie instalacji fotowoltaicznej o mocy do 1 MW włącznie, wraz z niezbędną infrastrukturą techniczną na działce nr ewid. 102/1 obręb [...], gmina R. . W decyzji tej określono również warunki realizacji i działania inwestycji następujące warunki realizacji przedsięwzięcia: na etapie realizacji i/lub eksploatacji przedsięwzięcia należy uwzględnić następujące działania:
a) w celu ograniczenia uciążliwości hałasowej prace budowlane prowadzić w porze dziennej, tj. w godzinach 600 - 2200;
b) do prac używać sprawnego technicznie sprzętu, prace wykonywać z zachowaniem szczególnej ostrożności, substancji chemicznych używać zgodnie z przeznaczeniem i przechowywać je w specjalnie wydzielonych i zabezpieczonych miejscach, aby maksymalnie ograniczyć możliwość wycieków paliwa, oleju czy innych substancji bezpośrednio do ziemi i wód powierzchniowych;
c) eliminować, w miarę możliwości, jednoczesną pracę maszyn, wyłączać silniki pojazdów podczas postoju, używać sprzętu budowlanego zgodnie z jego przeznaczeniem;
d) ścieki sanitarne w fazie realizacji inwestycji gromadzić w przewoźnych kabinach sanitarnych z zapewnieniem regularnego ich opróżniania przez specjalistyczne firmy;
e) wszelkie wykopy przed zasypaniem zlustrować w celu uwolnienia drobnych kręgowców i bezkręgowców, które mogły się do nich dostać. W sytuacji dłuższego funkcjonowania wykopów ich lustracje prowadzić codziennie;
f) powstające w trakcie realizacji, eksploatacji i likwidacji przedsięwzięcia odpady gromadzić selektywnie w wyznaczonych miejscach, w szczelnych pojemnikach na terenie zaplecza budowy i systematycznie przekazywać firmom posiadającym stosowne pozwolenia;
g) masy ziemne z wykopów wykorzystać do ich zasypania i niezbędnej niwelacji terenu, a ewentualny nadmiar winien być przekazany podmiotom posiadającym niezbędne pozwolenia;
h) do mycia paneli fotowoltaicznych stosować wodę zdemineralizowaną. Panele fotowoltaiczne myć za pomocą myjki ciśnieniowej oraz szczotki. Woda do mycia paneli ma być dowożona beczkowozem;
i) zainstalować ogrodzenie z siatki wraz z niezbędnymi akcesoriami, które będzie
zawieszone na wysokości ok. 20 cm nad powierzchnią terenu, nie tworząc bariery
dla przemieszczania się drobnych zwierząt po terenie inwestycji;
j) zastosować transformator suchy żywiczny - bezolejowy (umieszczony w stacji transformatorowej) lub transformator olejowy (umieszczony w stacji transformatorowej);
k) pozostawić minimalną odległość dolnej części konstrukcji od powierzchni terenu, by zapewnić wystarczający prześwit do rozwoju roślinności, przede wszystkim trawy;
l) wykaszać roślinność pod panelami (trawy) za pomocą kosiarki rotacyjnej oraz wykaszarek. Nie stosować żadnych środków chemicznych spowalniających wzrost roślin. Wykaszanie mechaniczne terenu prowadzić po 1 sierpnia, po wyprowadzeniu lęgu przez ptaki. Wykaszanie przeprowadzać w dnie suche i słoneczne, od centrum farmy w kierunku jej brzegów, aby umożliwić ucieczkę zwierząt i ograniczyć ich śmiertelność;
m) w przypadku lokalizacji miejsca przyłączenia instalacji fotowoltaicznej do KSE poza terenem inwestycji, rów kablowy prowadzący do miejsca przyłączenia zaplanować drogą nie wymagającą wycinki drzew, poza terenami cieków wodnych, rowów melioracyjnych.
Organ I instancji ustalił, że w ramach budowy farmy fotowoltaicznej o mocy do 1 MW zaplanowano montaż wolnostojących konstrukcji nośnych modułów fotowoltaicznych składających się z ocynkowanej stalowej ramy wraz z aluminiowymi (poziomymi i pionowymi) profilami nośnymi i elementami mocującymi. Zaprojektowano konstrukcje, które będą ustawione pod odpowiednim kątem, w kierunku południowym - bez możliwości zmiany kąta ustawienia paneli. Panele fotowoltaiczne wyposażone zostaną w powłokę antyrefleksyjną zapobiegającą efektowi olśnienia, o właściwościach antyelektrostatycznych, co będzie minimalizowało konieczność czyszczenia powierzchni paneli; inwerterów DC/AC o mocy nominalnej od 1 kW do 60 kW.; falowniki w zależności od możliwości ich podłączenia do modułów PV, zostaną zainstalowane w systemie rozproszonym bądź systemie centralnym (w prefabrykowanej stacji kontenerowej); ogniw fotowoltaicznych do 5000 sztuk o mocy w zakresie od 250 do 400 Wp; stacji transformatorowych: zainstalowany zostanie transformator olejowy lub suchy nn/SN; pośrednich rozdzielnic napięcia; układów pomiarowo-zabezpieczających; tras oraz linii kablowych; instalacji odgromowych, przepięciowych oraz przetężeniowych; dodatkowego oprzyrządowania pomocniczego; ogrodzenia, oświetlenia, monitoringu.
W decyzji określono również:
rozpoczęcie prac budowlanych poza okresem lęgów ptaków, który przypada na miesiące marzec - sierpień (w wyjątkowych sytuacjach dopuszcza się również rozpoczęcie prac w sezonie lęgowym, najlepiej po 1 lipca kiedy większość ptaków wyprowadzi lęgi, a kwalifikowany ornitolog stwierdzi w drodze pisemnej opinii, że na powierzchni nie ma już lęgowych ptaków);
w przypadku prowadzenia wykopów w okresie od marca do połowy października wykopy zostaną zabezpieczone siatką o oczkach nie większych niż 0,5 cm i wysoką na co najmniej 50 cm (siatka wkopana będzie w ziemię), zabezpieczającą przed wpadaniem do wykopu drobnych kręgowców. W trakcie prowadzenia prac ziemnych, niezależnie od okresu prowadzenia prac budowlanych, wykopy powinny być kontrolowane pod kątem występowania w nich małych zwierząt. W przypadku obecności zwierząt powinny być one usuwane i wypuszczane w bezpiecznej odległości;
dla wszystkich urządzeń, przez które przepływa prąd elektryczny, zostanie wykonana izolacja okablowania w celu zmniejszenia ryzyka porażenia prądem;
na etapie eksploatacji farma fotowoltaiczna oddziaływać będzie na środowisko w sposób ciągły, w zakresie emisji pól elektromagnetycznych oraz emisji hałasu. Z uwagi jednak na wysoką jakość zainstalowanych kabli, umieszczenie kabli pod ziemią (linie kablowe prowadzone będą pod ziemią na głębokości do ok. 2 m p.p.t.), umieszczenie transformatora wewnątrz stacji oraz posadowienie instalacji fotowoltaicznych w odpowiedniej odległości od ogrodzenia, nie nastąpi przekroczenie dopuszczalnych norm w zakresie oddziaływania elektromagnetycznego. Oddziaływanie to będzie odwracalne - trwające do czasu zakończenia eksploatacji obiektu i zamknie się w granicach przedsięwzięcia;
Planowana inwestycja zlokalizowana będzie na terenie obecnie użytkowanym rolniczo (klasy gruntu: RV, RVI). Powierzchnia zajęta przez przedmiotową farmę fotowoltaiczną wynosić będzie do 2,14 ha. Na obszarze przeznaczonym pod inwestycję dominuje roślinność upraw rolnych oraz zbiorowiska roślin segetalnych. Na działce nie występują zadrzewienia zakrzewienia, które kolidowałyby z planowaną inwestycją. Charakterystyka terenów zlokalizowanych wokół miejsca inwestycji przedstawia się następująco:
* od południa: zadrzewienia (drzewostan liściasty i iglasty);
* od zachodu: tereny rolnicze i dalej zadrzewienie;
* od północy: droga gruntowa;
* od wschodu: tereny rolnicze.
Wójt ustalił również, że planowana farma zlokalizowana będzie poza obszarami chronionymi na podstawie ustawy z dnia 16 kwietnia 2004 r. o ochronie przyrody ( tj. Dz.U.2018.1614 ze zm., dalej p.o.p.). Najbliżej położonymi obszarami są:
* Obszar Chronionego Krajobrazu Dolina P. i D. w odległości ok. 6,16 km;
* Natura 2000 OSO Dolina P. [...] w odległości ok. 0,08 km;
* Natura 2000 OSO Dolina Dolnej P. [...] w odległości ok. 0,22 km;
* rezerwat Ż. w odległości ok. 1,85 km;
* [...] Park Krajobrazowy w odległości ok. 55 m.
Na podstawie powyższych ustaleń i w oparciu o opinie RDOŚ, PPIS, PPGGW uznał organ I instancji uznał, że z uwagi na rodzaj, zakres i lokalizację przedsięwzięcia, jego realizacja nie wpłynie negatywnie na środowisko. Jako podstawę rozstrzygnięcia organ powołał art. 63 ust. 1 ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko (t.j. Dz. U. z 2018 r., poz. 2081 ze zm., dalej jako u.i.o.ś.).
Odwołanie od powyższej decyzji złożył P.P. , wnosząc o jej uchylenie i przekazanie sprawy organowi I instancji. W uzasadnieniu odwołujący zarzucił organowi zaniechanie dokonania przez organ oceny dowodów w postaci opinii organów w przedmiocie obowiązku przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko, a także karty informacyjne przedsięwzięcia, niewzięcie pod uwagę okoliczności występowania na działkach 96 i 97 z obrębu [...] stanowisk archeologicznych nr: [...], co wskazuje na archeologiczne, jak i historyczne znaczenie krajobrazu działki sąsiadującej z przedsięwzięciem. Powołując się na wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie z dnia 11 maja 2011 r., sygn. II SA/Lu 866/10, P.P. stwierdził, że organ nieprawidłowo i bezrefleksyjnie wydał postanowienie zgodnie z treścią opinii, która natomiast została sporządzona w dużej mierze w oparciu o kartę informacyjną sporządzoną na zlecenie inwestora. Organ zaś nie zweryfikował jej treści. Organ nadto zaniechał zweryfikowania i oceny twierdzeń wskazywanych przez odwołującego się w piśmie z dnia 1 lutego 2019 r. Powyższe naruszenia doprowadziły zdaniem P.P. do wydania wadliwej decyzji.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w P.,(dalej jako SKO, Kolegium, organ II instancji), decyzją nr [...] z dnia [...] utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję. Po przytoczeniu treści art. 71 ust. 1 i 80 ust. 2 u.i.o.ś., organ stwierdził, że Gmina R. nie posiada planu zagospodarowania przestrzennego dla terenu planowanego przedsięwzięcia. Natomiast inwestycja jest przedsięwzięciem mogącym potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko godnie z § 3 ust. 1 pkt 52b rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 9 listopada 2010 r. w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko. Organ przytoczył również treść art. 59 ust. 1 pkt 2, art. 63 ust. 1 u.i.o.ś.
SKO podzieliło ocenę, że planowane przedsięwzięcie nie będzie powodować negatywnego oddziaływania na środowisko, a analiza karty informacyjnej przedsięwzięcia i jej uzupełnienia wskazuje, że dokument ten spełnia wymogi stawiane przez art. 62a u.i.o.ś., tj. zawiera podstawowe informacje o planowanym przedsięwzięciu.
Zdaniem organu II instancji nie ma podstaw, aby przedłożonej przez inwestora karcie informacyjnej odmówić waloru wiarygodności i nie przyjąć go za podstawę ustaleń faktycznych. Sprawa została dogłębnie przeanalizowana w oparciu o kompletny materiał dowodowy, zarówno przez organy współdziałające RDOŚ, PPIS oraz PGE WP, jak i organ właściwy do wydania decyzji środowiskowej (organ gminy). W sprawie uwzględniono obowiązujące przepisy w zakresie wydania decyzji w przypadku, gdy nie została przeprowadzona ocena oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko. Przy jej rozpatrywaniu wzięto pod uwagę - poza innymi uwarunkowaniami - skalę planowanego przedsięwzięcia, wielkość zajmowanego terenu, kwestie emisji i występowania innych uciążliwości, usytuowanie przedsięwzięcia, z uwzględnieniem możliwego zagrożenia dla środowiska, w szczególności przy istniejącym użytkowaniu terenu, rodzaj i skalę możliwego oddziaływania przedsięwzięcia, które nie będzie wykraczało (w fazie eksploatacji) poza teren, na którym zrealizuje się inwestycję. Poza tym zabezpieczeniem środowiska przed negatywnym wpływem na nie przedmiotowego przedsięwzięcia są wynikające z decyzji warunki i wymagania nie tylko dotyczące fazy realizacji ale i eksploatacji przedsięwzięcia.
Nadto w sprawie karta informacyjna jest podstawowym dowodem i brak jest dowodów przeciwnych, przedstawionych choćby przez P.P. Nadto z załączonych materiałów sprawy map wynika, iż działki 97 i 96/1 nie sąsiadują bezpośrednio z terenem inwestycji, lecz pośrednio poprzez działkę 1342 o szerokości ok. 50 m. Natomiast zgromadzony w sprawie materiał dowodowy wskazuje, iż zasięg oddziaływania przedsięwzięcia nie będzie wykraczał poza teren inwestycji. W obszarze planowanej inwestycji nie ma nieruchomości wpisanych do rejestru zabytków województwa [...] oraz do wojewódzkiej ewidencji zabytków. Również w opinii RDOŚ wskazano, iż w otoczeniu terenu inwestycji brak obszarów o krajobrazie mającym znaczenie historyczne, kulturowe lub archeologiczne. Zatem w tej sytuacji brak jest podstaw do badania i poszukiwania obszarów, na które może oddziaływać planowane przedsięwzięcie, skoro jak wynika z akt rozpatrywanej sprawy oddziaływanie planowanej inwestycji mieścić będzie się w granicach terenu inwestycji i nie będzie oddziaływać zarówno na nieruchomości sąsiednie, jak i na inne obszary. W świetle powyższego, okoliczność występowania stanowisk archeologicznych na działkach wskazanych przez skarżącego pozostaje bez wpływu na rozstrzygnięcie. Tym samym Kolegium uznało decyzję organu I instancji za prawidłową.
W skardze skierowanej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi, P.P. zarzucił Samorządowemu Kolegium Odwoławczemu w P. naruszenie przepisów postępowania polegające na zaniechaniu przeprowadzenia postępowania w celu uzupełnienia dowodu w postaci opinii RDOŚ w zakresie położenia inwestycji w otulinie [...] Parku Krajobrazowego, co skutkuje naruszeniem przepisów prawa materialnego, polegające na nieuwzględnieniu przez organ okoliczności usytuowania przedsięwzięcia na terenie leśnym, pominięcia okoliczności, iż na działkach sąsiadujących z terenem inwestycji rozpoczęto budowę budynków jednorodzinnych, a także zarzucając zaniechanie dokonania należytej oceny karty informacyjnej przedsięwzięcia i niezrealizowanie obowiązku udzielenia informacji co do wniosków dowodowych.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie jako bezzasadnej. Organ wskazał, że z karty informacyjnej wynika, że planowana inwestycja nie znajduje się na terenie żadnej z form przyrody określonej w art. 6 ust. 1 ustawy z dnia 16 kwietnia 2004 r. o chronię przyrody.
W sprawie II SA/Łd 677/19 ze skargi P.P. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w P. z dnia [...] nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w P. , na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. utrzymało w mocy decyzję Wójta Gminy R., znak [...], z dnia [...], stwierdzającą brak potrzeby przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko dla planowanego przez inwestora A Sp. z o.o. zs. w B. , przedsięwzięcia polegającego na "Budowie instalacji fotowoltaicznej o mocy do 1 MW włącznie wraz z niezbędną infrastrukturą techniczną na działce nr ewid. 103/1 obręb [...], gmina R.", oraz określającą warunki realizacji przedsięwzięcia.
Jak wynika z akt sprawy II SA/Łd 677/19, wnioskiem z dnia 16 lipca 2018 r. A Sp. z o.o., reprezentowana przez pełnomocnika, wystąpiła do Wójta Gminy R. o wydanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach dla planowanego przedsięwzięcia, załączając do wniosku m. in. kartę informacyjną przedsięwzięcia. Podobnie, jak w zreferowanej wyżej sprawie II SA/Łd 457/19 organ prowadzący postępowanie uzyskał opinie o braku potrzeby przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko od PPIS, RDOŚ i PPGW.
Postanowieniem z dnia [...] sprostowanym postanowieniem z dnia [...] organ I instancji stwierdził brak obowiązku przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko dla planowanego przedsięwzięcia.
Następnie zaskarżoną decyzją z dnia [...] Wójt Gminy R. stwierdził brak potrzeby przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko dla planowanego przedsięwzięcia. W decyzji tej określono analogiczne warunki realizacji i eksploatacji przedsięwzięcia: na etapie realizacji i/lub eksploatacji przedsięwzięcia, jak w decyzji dotyczącej działki 102/1.
Planowana inwestycja zlokalizowana będzie na terenie obecnie użytkowanym rolniczo (klasy gruntu: RV, RVI). Powierzchnia zajęta przez przedmiotową farmę fotowoltaiczną wynosić będzie do 2,14 ha. Na obszarze przeznaczonym pod inwestycję dominuje roślinność upraw rolnych oraz zbiorowiska roślin segetalnych. Na działce nie występują zadrzewienia zakrzewienia, które kolidowałyby z planowaną inwestycją. Charakterystyka terenów zlokalizowanych wokół miejsca inwestycji przedstawia się następująco:
* od południa: zadrzewienia (drzewostan liściasty i iglasty);
* od zachodu: tereny rolnicze i dalej zadrzewienie;
* od północy: droga gruntowa;
* od wschodu: tereny rolnicze.
Wójt ustalił również, że farma zlokalizowana będzie poza obszarami chronionymi na podstawie ustawy z dnia 16 kwietnia 2004 r. o ochronie przyrody ( tj. Dz.U.2018.1614 ze zm., dalej p.o.p.). Najbliżej położonymi obszarami są:
* Obszar Chronionego Krajobrazu Dolina P. i D. w odległości ok. 6,16 km;
* Natura 2000 OSO Dolina P. [...] w odległości ok. 0,08 km;
* Natura 2000 OSO Dolina Dolnej P. [...] w odległości ok. 0,22 km;
* rezerwat Ż. w odległości ok. 1,85 km;
* [...] Park Krajobrazowy w odległości ok. 55 m.
Przedsięwzięcie zlokalizowane jest w otulinie [...] Parku Krajobrazowego. Zgodnie z rozporządzeniem Wojewody [...] nr [...] z [...]. wydanym na podstawie ówcześnie obowiązującej ustawy o ochronie przyrody z 1991 r., dla otuliny parku nie wprowadza się żadnych zakazów;
Organ I instancji ustalił również, że z karty informacyjnej przedsięwzięcia dot. farmy na działce 102/1 wynika, że "w bezpośrednim sąsiedztwie przedmiotowej farmy fotowoltaicznej planowane są inwestycje o podobnym charakterze. Jest to farma fotowoltaiczna zlokalizowana na sąsiedniej działce nr ewid. 102/1. Jednakże zasięg oddziaływania przedmiotowej inwestycji w zakresie oddziaływania akustycznego oraz elektromagnetycznego będzie miał charakter lokalny. Planowane przedsięwzięcia o podobnym charakterze ulokowane są w pewnym oddaleniu, na znacznym obszarze, umożliwiającym swobodne przenikanie zwierząt w krajobrazie polno-leśnym. w przedmiotowej farmie zaplanowano instalację inwerterów w systemie rozproszonym lub w systemie centralnym (w prefabrykowanej stacji kontenerowej). W obu przypadkach łączna moc nominalna falowników nie będzie przekraczać 1 MW. Z uwagi na to, że projektowana farma fotowoltaiczna pracuje w dzień, emisja hałasu z inwerterów będzie nieznaczna, a także to, że panele fotowoltaiczne nie będą wyposażone w automatyczny system naprowadzania oraz zachowane zostaną odległości między rzędami (pozwoli to na naturalne chłodzenie) to można przyjąć, że zostaną dotrzymane dopuszczalne poziomy hałasu dla terenów chronionych oraz oddziaływanie z zakresu emisji hałasu będzie w niewielkim zakresie wykraczać poza granice przedmiotowej działki.
W odwołaniu od tej decyzji P.P. poza zarzutami podniesionymi w odwołaniu od decyzji dotyczącej działki 102/1 podniósł zarzut naruszenia art. 11 k.p.a. oraz 107 § 3 k.p.a. poprzez całkowicie dowolne i bezpodstawne uznanie przez organ, iż na inwestycji nie dojdzie do kumulacji oddziaływań w związku z ulokowaniem w bezpośrednim sąsiedztwie inwestycji o podobnym charakterze. w soprawie tej organ powtórnie doręczył skarżącemu decyzję Wójta po powzięciu przez organ I instancji informacji o właściwym adresie zamieszkania strony, celem zapewnienia właściwego dostarczenia pisma stronie i umożliwienia jej ochrony interesu prawnego w ramach toczącego się postępowania.
SKO w P. decyzją z dnia [...] nr [...] utrzymało w mocy decyzję Wójta Gminy R. z dnia [...].
W związku z zarzutami skarżącego dotyczącymi nieuwzględnienia w toku sprawy stanowisk archeologicznych położonych na sąsiednich działkach Kolegium zauważyło, iż z załączonych do wniosku map wynika, iż działki 97 i 96//1 (stanowiska archeologiczne) nie sąsiadują bezpośrednio z terenem inwestycji. Działkę 97 od terenu inwestycji oddziela działka 1342 o szerokości ok. 50 m, natomiast działkę 96/1 oddziela od terenu inwestycji działka 97 o szerokości ok. 70 m oraz działka nr 1342 o szerokości ok. 50 m. Zdaniem organu odwoławczego zgromadzony w sprawie materiał dowodowy wskazuje, iż zasięg oddziaływania przedsięwzięcia nie będzie wykraczał poza teren inwestycji. W karcie informacyjnej, która jest kluczowym dowodem w postępowaniu, wskazano, iż w obszarze planowanej inwestycji nie ma nieruchomości wpisanych do rejestru zabytków województwa [...] oraz do wojewódzkiej ewidencji zabytków. Również w opinii RDOS wskazano, iż w otoczeniu terenu inwestycji brak obszarów o krajobrazie mającym znaczenie historyczne, kulturowe lub archeologiczne. Zatem w tej sytuacji brak jest podstaw do badania i poszukiwania obszarów, na które może oddziaływać planowane przedsięwzięcie, skoro jak wynika z akt rozpatrywanej sprawy oddziaływanie planowanej inwestycji mieścić będzie się w granicach terenu inwestycji i nie będzie oddziaływać zarówno na nieruchomości sąsiednie, jak i na inne obszary. Ten pogląd o ograniczeniu oddziaływania inwestycji do działki inwestowanej Kolegium w pełni podzieliło.
Analiza karty informacyjnej przedsięwzięcia i jej uzupełnienia wskazuje, że dokument ten spełnia wymogi stawiane przez art. 62a u.i.o.ś. Zawiera on podstawowe informacje o planowanym przedsięwzięciu, w szczególności dane o:
rodzaju, skali i usytuowaniu przedsięwzięcia,
powierzchni zajmowanej nieruchomości, a także obiektu budowlanego oraz dotychczasowym sposobie ich wykorzystywania i pokryciu nieruchomości szatą roślinną,
rodzaju technologii,
ewentualnych wariantach przedsięwzięcia,
przewidywanej ilości wykorzystywanej wody, surowców, materiałów, paliw oraz energii,
6) rozwiązaniach chroniących środowisko,
7)rodzajach i przewidywanej ilości wprowadzanych do środowiska substancji lub energii przy zastosowaniu rozwiązań chroniących środowisko,
8) możliwym transgranicznym oddziaływaniu na środowisko,
9) obszarach podlegających ochronie na podstawie ustawy z dnia 16 kwietnia 2004 r. o ochronie przyrody oraz korytarzach ekologicznych, znajdujących się w zasięgu znaczącego oddziaływania przedsięwzięcia,
przedsięwzięciach realizowanych i zrealizowanych, znajdujących się na terenie, na którym planuje się realizację przedsięwzięcia, oraz w obszarze oddziaływania przedsięwzięcia lub których oddziaływania mieszczą się w obszarze oddziaływania planowanego przedsięwzięcia - w zakresie, w jakim ich oddziaływania mogą prowadzić do skumulowania oddziaływań z planowanym przedsięwzięciem,
ryzyku wystąpienia poważnej awarii lub katastrofy naturalnej i budowlanej,
przewidywanych ilościach i rodzajach wytwarzanych odpadów oraz ich wpływie na środowisko,
pracach rozbiórkowych dotyczących przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko.
Kolegium podkreśliło, że organy opiniujące potwierdziły brak potrzeby przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko, zaś wskazane przez nie wymagania i warunki dotyczące zarówno realizacji, jak i eksploatacji inwestycji zostały uwzględnione w zaskarżonej decyzji.
W dalszej kolejności Kolegium zwróciło uwagę, że z akt sprawy wynika, iż dokonano oceny skumulowanego oddziaływania planowanego przedsięwzięcia oraz planowanej farmy fotowoltaicznej na działce nr ewid. 102/1. Z przedstawionych w karcie informacyjnej wyników z analiz akustycznych "(obliczone poziomy hałasów wskazują najwyższy obliczony poziomu hałasu poza terenem działek inwestycyjnych obu dwóch inwestycji, które dla celów obliczeniowych potraktowano jako granicę zakładów)" wynika maksymalna wartość poziomu hałasu występująca poza terenem inwestycyjnym dla pory nocnej i dziennej: wysokość pomiaru 1,5 m - 37,3 dB, wysokość pomiaru 4 m - 37,6 dB. Najbliżej położony teren chroniony akustycznie to w odległości ok. 250 m w kierunku południowym (zabudowa zagrodowa na dz. nr ewid. 172, obręb [...]). Dla powyższego terenu zgodnie z rozporządzeniem Ministra Środowiska z dnia 14 czerwca 2007 r. w sprawie dopuszczalnych poziomu hałasów w środowisku (Dz. U. z 2014 r. poz. 1120) określono następujące dopuszczalne poziomy hałasu w środowisku: tereny zabudowy zagrodowej: dopuszczalny poziom hałasu wynosi LAeq d = 55 dB i L.Aeq n = 45 dB.
Organ odwoławczy wskazał zatem, że skumulowane oddziaływanie hałasu nie będzie powodowało przekroczeń wartości normatywnych na terenach podlegających ochronie przed hałasem. Dodał również, że w karcie informacyjnej dokonano także oceny skumulowanego oddziaływania w zakresie promieniowania elektromagnetycznego. W przypadku planowanego przedsięwzięcia, jak i projektowanego przedsięwzięcia na dz. nr ewid. 102/1, z uwagi na identyczną technologię źródłami pól elektromagnetycznych będą: transformatory SN/nn, podziemne połączenia kablowe. Stwierdzono, iż "w przypadku proponowanych do zastosowania urządzeń typowych, których wartość napięcia nie przekroczy poziomu 30 kV nie ma możliwości aby mogły one spowodować oddziaływanie ponadnormatywne, dla którego progi określono w Rozporządzeniu Ministra Środowiska z dnia 30 października 2003 r. w sprawie dopuszczalnych poziomów pól elektromagnetycznych w środowisku oraz sposobów sprawdzania dotrzymania tych poziomów (Dz. U. 182, poz. 1882, 1883) dopuszczalne poziomy pól elektromagnetycznych o częstotliwości 50 Hz dla miejsc dostępnych dla ludności wynoszą: - dla składowej elektrycznej (E) 10 kV/m, - dla składowej magnetycznej (A) 60 A/m. Z uwagi na marginalne oddziaływanie każdego z projektowanych przedsięwzięć nie będziemy mieć do czynienia ze skumulowanym oddziaływaniem w zakresie promieniowania elektromagnetycznego." Dokonano także oceny oddziaływania skumulowanego na środowisko przyrodnicze.
Zdaniem Kolegium, należy zgodzić się ze skarżącym, iż stanowisko podmiotów opiniujących w sprawie wydania decyzji środowiskowej nie jest wiążące dla organu prowadzącego postępowanie i to do niego należy ostateczna ocena, jednak treść decyzji pierwszoinstancyjnej potwierdza, że organ wywiązał się z obowiązku przeprowadzenia samodzielnej analizy z uwzględnieniem uwarunkowań, o których mowa w art. 63 ust. 1 u.i.o.ś. i scharakteryzował zamierzone przedsięwzięcie, przedstawił charakterystykę terenu inwestycji i określił rodzaj i cechy spodziewanego oddziaływania inwestycji na poszczególne elementy.
Kolegium stwierdziło, że w decyzji organu I instancji zostało szczegółowo wykazane, że oddziaływania i emisje nie odbiegają od działań podejmowanych w czasie powstawania jakiejkolwiek innej inwestycji. Wykazano również, że przyjęte rozwiązania na etapie realizacji minimalizują negatywne oddziaływania związane z budową. Realizacja poszczególnych robót oraz czynności związanych z pracami ziemnymi i montażowymi nie wpłynie na pogorszenie stanu gleb, wód powierzchniowych i podziemnych w powierzchniowej warstwie gleby. Emisja zanieczyszczeń w czasie budowy będzie miała charakter czasowy i lokalny.
W odniesieniu do powyższego Kolegium dodało, że z akt sprawy i z zaskarżonych rozstrzygnięć wynika, że projektowane przedsięwzięcie nie wiąże się z wykorzystaniem zasobów naturalnych, ani emisją i występowaniem innych uciążliwości, brak ryzyka wystąpienia poważnej awarii, przy uwzględnieniu używanych i stosowanych technologii.
Ponadto organ II instancji dodał, że przedsięwzięcie nie wykazuje negatywnego oddziaływania i możliwego zagrożenia dla środowiska, w szczególności przy istniejącym użytkowaniu terenu, zdolności samooczyszczania się środowiska i odnawiania się zasobów naturalnych, walorów przyrodniczych i krajobrazowych, w tym z uwzględnieniem szczególnej charakterystyki obszaru. Ustalono, iż przedsięwzięcie nie będzie realizowane na obszarach, na których standardy jakości środowiska zostały przekroczone. Zasięg oddziaływania przedsięwzięcia pokrywać się będzie przede wszystkim z terenem realizacji inwestycji i nie będzie w znaczący sposób oddziaływaćna tereny przylegające do przedmiotowych działek. Teren inwestycji nie jest obszarem wodno-błotnym, ani terenem o płytkim zaleganiu wód podziemnych. Nie znajduje się na terenie siedlisk łęgowych oraz w ujściu rzek. Teren inwestycji nie znajduje się także w strefie ochronnej ujęć wód i obszarach ochronnych zbiorników wód śródlądowych. Na terenie inwestycji jak i na działkach bezpośrednio graniczących z tym terenem brak obszarów o krajobrazie mającym znaczenie historyczne, kulturowe lub archeologiczne. Teren inwestycji nie jest obszarem przylegającym do jezior, a także nie jest obszarem uzdrowiska i obszarem ochrony uzdrowiskowej. Treść uzasadnienia decyzji potwierdza zatem, że organ I instancji dokonał analizy wpływu inwestycji na środowisko (jego poszczególnych elementów).
Kolegium podkreśliło, że przedmiotem inwestycji jest stacja składająca się z ogniw fotowoltaicznych i po zakończeniu prac budowlanych funkcjonowanie stacji będzie stosunkowo mało uciążliwe, bo i sam charakter inwestycji jest proekologiczny, nie stwarza żadnego zagrożenia dla środowiska gruntowo-wodnego i nie emituje żadnych zanieczyszczeń do atmosfery. Lokalizacja farmy fotowoltaicznej jest planowana w obszarze niezamieszkanym, pierwszy budynek w zabudowie zagrodowej znajduje się w odległości ok. 250 metrów (dz. nr ewid. 172).
Z tych względów, w ocenie organu II instancji należy uznać, iż w sprawie nie zachodzi potrzeba przeprowadzenia oceny co zostało szczegółowo wykazane i dokładnie uzasadnione w zaskarżonym postanowieniu i decyzji.
Na rozprawie w dniu 13 listopada 2019 roku sąd postanowił połączyć obydwie sprawy w celu ich łącznego rozpoznania i rozstrzygnięcia na podstawie art. 111 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U.2018.1302 ze zm., dalej powoływanej jako p.p.s.a.). Przepis ten pozwala na zarządzenie łącznego rozpoznania lub także rozstrzygnięcia spraw, jeżeli pozostają one ze sobą w związku. W rozpoznawanej sprawie taki związek zachodzi, bowiem skargi dotyczą inwestycji planowanych na graniczących ze sobą nieruchomościach, co może mieć wpływ na ocenę ich łącznego oddziaływania na środowisko.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zgodnie z treścią art. 3 § 1 p.p.s.a. sądy administracyjne w ramach kontroli działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem wydawanych rozstrzygnięć nie przejmują sprawy administracyjnej do jej końcowego załatwienia, lecz oceniają, czy przy wydawaniu zaskarżonego aktu nie naruszono reguł postępowania administracyjnego i czy prawidłowo zastosowano prawo materialne. Uchylenie zaskarżonej decyzji lub postanowienia w całości albo w części następuje w przypadku stwierdzenia przez sąd naruszenia przepisów prawa materialnego, jeżeli miało ono wpływ na wynik sprawy, lub naruszenia przepisów prawa procesowego, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy, a także dając podstawę do wznowienia postępowania - art. 145 § 1 pkt 1 p.p.s.a. Natomiast w razie nieuwzględnienia skargi, sąd skargę oddala odpowiednio w całości albo w części (art. 151 p.p.s.a.).
Sąd rozpoznający skargę nie jest związany przedstawionymi w niej zarzutami i podstawami, natomiast orzeka w granicach danej sprawy (art. 134 p.p.s.a.). Z kolei na mocy art. 135 p.p.s.a. sąd stosuje przewidziane ustawą środki w celu usunięcia naruszenia prawa w stosunku do wszystkich aktów lub czynności wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach sprawy, której dotyczy skarga, jeżeli jest to niezbędne dla końcowego jej załatwienia.
Skargi są uzasadnione, choć nie wszystkie podniesione w nich zarzuty sąd ocenia jako trafne.
Spór dotyczy zasadności oceny, iż planowane inwestycje w postaci budowy farm paneli fotowoltaicznych nie wymagają przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko.
Zgodnie z rozporządzeniem Rady Ministrów z dnia 9 listopada 2010 r. w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko (t.j. Dz.U.2016.71 e zm.):
§ 3 Do przedsięwzięć mogących potencjalnie negatywnie oddziaływać na środowisko należą:
52) zabudowa przemysłowa, w tym zabudowa systemami fotowoltaicznymi, lub magazynowa, wraz z towarzyszącą jej infrastrukturą, o powierzchni zabudowy nie mniejszej niż:
a) 0,5 ha na obszarach objętych formami ochrony przyrody, o których mowa w art. 6 ust. 1 pkt 1-5, 8 i 9 ustawy z dnia 16 kwietnia 2004 r. o ochronie przyrody, lub w otulinach form ochrony przyrody, o których mowa w art. 6 ust. 1 pkt 1-3 tej ustawy,
b) 1 ha na obszarach innych niż wymienione w lit. a
- przy czym przez powierzchnię zabudowy rozumie się powierzchnię terenu zajętą przez obiekty budowlane oraz pozostałą powierzchnię przeznaczoną do przekształcenia w wyniku realizacji przedsięwzięcia;
Stosownie do art. 59 ust. 1 pkt 2 u.i.o.ś. realizacja przedsięwzięć mogących potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko wymaga przeprowadzenia oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko, jeżeli obowiązek przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko został stwierdzony na podstawie art. 63 ust. 1 tej ustawy.
W myśl zaś art. 63 ust. 1 u.i.o.ś., obowiązek przeprowadzenia oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko dla planowanego przedsięwzięcia mogącego potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko stwierdza, w drodze postanowienia, organ właściwy do wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach, uwzględniając łącznie następujące kryteria:
1) rodzaj i charakterystykę przedsięwzięcia, z uwzględnieniem:
a) skali przedsięwzięcia i wielkości zajmowanego terenu oraz ich wzajemnych proporcji, a także istotnych rozwiązań charakteryzujących przedsięwzięcie,
b) powiązań z innymi przedsięwzięciami, w szczególności kumulowania się oddziaływań przedsięwzięć realizowanych i zrealizowanych, dla których została wydana decyzja o środowiskowych uwarunkowaniach, znajdujących się na terenie, na którym planuje się realizację przedsięwzięcia, oraz w obszarze oddziaływania przedsięwzięcia lub których oddziaływania mieszczą się w obszarze oddziaływania planowanego przedsięwzięcia w zakresie, w jakim ich oddziaływania mogą prowadzić do skumulowania oddziaływań z planowanym przedsięwzięciem,
c) różnorodności biologicznej, wykorzystywania zasobów naturalnych, w tym gleby, wody, powierzchni ziemi,
emisji i występowania innych uciążliwości,
ocenionego w oparciu o wiedzę naukową ryzyka wystąpienia poważnych awarii lub katastrof naturalnych i budowlanych, przy uwzględnieniu używanych substancji i stosowanych technologii, w tym ryzyka związanego ze zmianą klimatu,
przewidywanych ilości i rodzaju wytwarzanych odpadów oraz ich wpływu na środowisko, w przypadkach gdy planuje się ich powstawanie,
zagrożenia dla zdrowia ludzi, w tym wynikającego z emisji;
usytuowanie przedsięwzięcia, z uwzględnieniem możliwego zagrożenia dla środowiska, w szczególności przy istniejącym i planowanym użytkowaniu terenu, zdolności samooczyszczania się środowiska i odnawiania się zasobów naturalnych, walorów przyrodniczych i krajobrazowych oraz uwarunkowań miejscowych planów zagospodarowania przestrzennego - uwzględniające:
obszary wodno-błotne, inne obszary o płytkim zaleganiu wód podziemnych, w tym siedliska łęgowe oraz ujścia rzek,
obszary wybrzeży i środowisko morskie,
obszary górskie lub leśne,
obszary objęte ochroną, w tym strefy ochronne ujęć wód i obszary ochronne zbiorników wód śródlądowych,
obszary wymagające specjalnej ochrony ze względu na występowanie gatunków roślin, grzybów i zwierząt lub ich siedlisk lub siedlisk przyrodniczych objętych ochroną, w tym obszary Natura 2000, oraz pozostałe formy ochrony przyrody,
f) obszary, na których standardy jakości środowiska zostały przekroczone lub istnieje prawdopodobieństwo ich przekroczenia,
obszary o krajobrazie mającym znaczenie historyczne, kulturowe lub archeologiczne,
gęstość zaludnienia,
i) obszary przylegające do jezior,
j) uzdrowiska i obszary ochrony uzdrowiskowej,
k) wody i obowiązujące dla nich cele środowiskowe;
Zaskarżone decyzje w obydwu sprawach zostały poprzedzone postanowieniem Wójta Gminy R. wydanym w trybie art. 63 u.i.o.ś. Organy uznały, że w żadnej z kontrolowanych spraw nie zachodziła potrzeba dokonania oceny środowiskowej. Jednakże rozstrzygnięcia w ocenie sądu wydane przedwcześnie, nie zostały one poprzedzone postępowaniem, które w sposób wyczerpujący wyjaśniałoby wszystkie okoliczności, istotne dla prawidłowego rozstrzygnięcia sprawy.
W rozpoznawanych sprawach wnioski tego samego inwestora dotyczące bliźniaczych inwestycji położonych w bezpośrednim sąsiedztwie wpłynęły w odstępie dwóch miesięcy, ale daty decyzji organu I instancji i opinii uzgodnieniowych świadczą, że przynajmniej na etapie rozstrzygania sprawy prowadzone były równolegle, w zbliżonym czasie. Tak więc organ I instancji wydając [...] już pierwszą z decyzji, dotycząca działki 102/1 miał świadomość iż inwestor planuje dwie tożsame farmy na sąsiadujących ze sobą działkach. Niemniej na etapie drugiego z wniosków organ powinien był dostrzec, że obydwa wnioski dotyczą tego samego rodzaju inwestycji, zlokalizowanych na graniczących ze sobą działkach o nr 102/1 i 103/1 w obrębie [...]. W istocie dojdzie zatem najprawdopodobniej do realizacji jednej inwestycji. Nie wiadomo bowiem, na jakiej podstawie organ stwierdził, że - przy takim położeniu działek - farmy zlokalizowane zostaną w pewnej odległości od siebie. Tymczasem aspektu tego w ogóle w tej sprawie (dot. działki 102/1) nie uwzględniono. Natomiast w drugiej ze spraw dotyczącej farmy na działce 103/1 organ ograniczył się do ustalenia, że oddziaływanie każdej z farm - hałas, promieniowanie elektromagnetyczne - zamyka się w obszarze działki, zatem inwestycje nie będą na siebie wzajemnie oddziaływać. Nie uwzględniono pełnego aspektu powiązań tych inwestycji i nie rozważano wpływu całości inwestycji na środowisko.
Zgodnie z klasyfikacją zawartą w § 3 pkt 52 rozporządzenia farmy fotowoltaiczne stanowią zabudowę przemysłową.
Jak wynika z akt postępowania – charakterystyki przedsięwzięcia załącznika do decyzji Wójta Gminy R. z [...], działka ewidencyjna 103/1 w obrębie [...] leży w otulinie [...] Parku Krajobrazowego. Ta inwestycja na działce 103/1 stanowi inwestycję mogącą potencjalnie oddziaływać negatywnie na środowisko z mocy cytowanego § 3 pkt 52 a) rozporządzenia, druga z inwestycji na działce 102/1 zalicza się do tej kategorii inwestycji z mocy § 3 pkt 52 b) rozporządzenia.
Przy czym w ocenie sądu nie wyjaśniono w sposób nie budzący wątpliwości, czy działka nr 102 /1 leży już poza zasięgiem otuliny. Wątpliwości te rodzi położenie obydwu działek, mających wspólną granicę wzdłuż ich dłuższego boku, usytuowanych po tej samej stronie drogi, a organ nie wyjaśnił przebiegu granicy otuliny, zaznaczając jedynie w przypadku każdej z omawianych inwestycji, że granica [...] Parku Krajobrazowego przebiega w odległości 55 metrów od granicy Parku. Tak podana odległość od Parku może nasuwać wątpliwość, czy i działka 102/1 nie jest umiejscowiona w obrębie otuliny.
Jak wynika z kolei z karty przedsięwzięcia i ustaleń organu odwoławczego, wysokość poszczególnych paneli dochodzi do 4 metrów. W rezultacie w razie realizacji obydwu inwestycji – na działce nr 102/1 i nr 103/1 - powstanie jednolita zabudowa przemysłowa o wysokości 4 metrów na obszarze łącznie ponad 4 ha. Przy czym, jak już wyżej wskazano, brak ustaleń faktycznych, które uzasadniałyby wniosek o realizacji obydwu inwestycji " w pewnej odległości".
Otulina oznacza strefę ochronną graniczącą z formą ochrony przyrody i wyznaczoną indywidualnie dla formy ochrony przyrody w celu zabezpieczenia przed zagrożeniami zewnętrznymi wynikającymi z działalności człowieka (art. 5 pkt 14 u.o.p.). Niewątpliwie otulina nie stanowi elementu przyrody podlegającego równorzędnej ochronie, jak teren parku krajobrazowego, ustawa o ochronie przyrody nie przewiduje dla otuliny wyznaczonej dla parku krajobrazowego ustanowienia zakazów ani stref ochronnych. Nie odnoszą się do niej zatem wprost zapisy dotyczące warunków użytkowania terenu na obszarze SPK, w tym ustanowiony Rozporządzeniem Wojewody zakaz realizacji inwestycji mogących negatywnie oddziaływać na środowisko (§14). Jednakże brak normatywnych zakazów czy nakazów dotyczących sposobów zagospodarowania terenu otuliny nie oznacza pełnej dowolności. Zgodnie z przytoczoną wyżej definicją legalną otuliny należy bowiem za każdym razem indywidualnie ocenić, czy planowane przedsięwzięcie, działanie może być podjęte w konkretnej otulinie, aby cel otuliny został spełniony. Ustawowo określony cel otuliny stanowi podstawę do formułowania w warunkach danej sprawy ograniczeń w sferze wykonywania działalności człowieka. Zagrożenia zewnętrzne, o których stanowi art.5 pkt 14 u.o.p. to czynniki mogące wywołać niekorzystne zmiany cech fizycznych, chemicznych lub biologicznych zasobów, tworów i składników chronionej przyrody, walorów krajobrazowych oraz przebiegających procesów przyrodniczych, wynikających z działalności człowieka, mające swe źródło poza granicami obszarów lub obiektów podlegających ochronie prawnej – art.5 pkt 29 u.o.p. –(tak NSA w wyroku z dnia 28 kwietnia 2009 roku w sprawie II OSK 720/09, i w cytowanych tam orzeczeniach, opubl. W Centralnej Bazie Orzeczeń NSA). Ze względu na zawarty w definicji legalnej cel otuliny parku krajobrazowego na jej terenie może być prowadzona tylko taka działalność, która dla parku krajobrazowego nie stwarza zagrożenia wynikającego z działalności człowieka. Zakres ochrony, elementy jej podlegające w konkretnym parku decydować będą, czy można z nimi pogodzić planowaną formę działalności w obszarze otuliny. Nie wyjaśniono też przebiegu granic otuliny SPK w stosunku do obydwu inwestycji, choć obie wskazano jako położone w odległości zaledwie 55 metrów od SPK..
Tymczasem w decyzjach organów i poprzedzających je opiniach , zwłaszcza RDOŚ brak jakichkolwiek rozważań na temat wpływu na krajobraz otuliny i jej funkcjonowanie zabudowy przemysłowej o wysokości ok. 4 metrów na powierzchni przekraczającej 4 ha. w drugiej ze spraw omówiono jedynie oddziaływanie wynikające z hałasu i działania promieniowania. A przecież należało rozważyć odziaływanie na chronione wartości krajobrazowe, czy ograniczenia związane z bliskim (88 metrów) obszarem Natura 2000.
W ocenie sądu niezbędne było również zbadanie możliwych oddziaływań mogących zaistnieć po realizacji obydwu planowanych farm, które w istocie stanowić będą jedną wielką powierzchnię przemysłową. Organ I instancji winien rozważyć, czy przyjęty sposób procedowania nie prowadzi do obejścia przepisów, zwłaszcza normy art. 63 ust.1 u.i.o.ś., który w pkt 1b nakazuje badanie "powiązań z innymi przedsięwzięciami, w szczególności kumulowania się oddziaływań przedsięwzięć realizowanych i zrealizowanych, dla których została wydana decyzja o środowiskowych uwarunkowaniach, znajdujących się na terenie, na którym planuje się realizację przedsięwzięcia (...). Z przepisu tego wynika, że istnienie decyzji środowiskowej jest tylko jednym z wymogów, które organ winien rozważyć przy ustalaniu powiązań planowanej inwestycji i nie jest to wymóg konieczny, na co wskazuje sformułowanie "w szczególności". Z powołanego przepisu wynika jednoznacznie, że w każdej sytuacji, w której to organowi pozostawiono rozstrzygnięcie, czy dana inwestycja potencjalnie mogąca negatywnie oddziaływać na środowisko wymaga decyzji środowiskowej, należy szczególnie wnikliwie badać powiązania z innymi inwestycjami. Istotne jest również wzięcie pod uwagę skali przedsięwzięcia, wielkości zajmowanego terenu oraz ich wzajemnych proporcji, a także istotnych rozwiązań charakteryzujących przedsięwzięcie. Na ten temat tymczasem w obydwu ze spraw organy milczą.
Już z tego względu zaskarżone rozstrzygnięcia w ocenie sądu należało uchylić jako wydane z naruszeniem normy art. 7 i art. 77 § 1 k.p.a.., obligując organ do wszechstronnego wyjaśnienia sprawy
Nie sposób też odmówić słuszności zarzutom skarg, iż w uzasadnieniach decyzji organ powoływał się nie tylko do danych, ale i do ocen zawartych w karcie informacyjnej. Tymczasem karta informacyjna jest dokumentem prywatnym, organ dokonując ustaleń na jej podstawie zobowiązany jest poddać weryfikacji wszelkie dane w nich zawarte, a zwłaszcza ceny inwestora. nie jest wystarczające stwierdzenie, że organ ustala istotną w sprawie okoliczność jedynie na podstawie danych karty przedsięwzięcia, bez autonomicznej weryfikacji tych danych. Także ten brak przyczynił się do niewyjaśnienia istotnych okoliczności faktycznych, pogłębiona weryfikacja danych kart informacyjnych winna doprowadzić organ do wniosku, przynajmniej na etapie rozpoznawania późniejszego wniosku inwestora, iż zamierzenie inwestycyjne opiewa na dwie bliźniacze farmy wiatrowe.
Brak również przekonujących rozważań, które rozwiałyby wątpliwości co do wpływu tak dużej inwestycji na znajdujące się tereny chronione - Natura 2000 OSO Dolina P. w odległości 80 m (0,080 km) czy [...] Park Krajobrazowy 55 metrów.
Reasumując trafne okazały się zarzuty niewyjaśnienia istotnych w sprawie okoliczności wpływu na środowisko całej planowanej inwestycji, jej wzajemnych powiązań, tym samym wyczerpującego wyjaśnienia, czy inwestycja ta nie wymaga decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach. Powyższe uchybienia mogły mieć wpływ na wynik postępowania, co skutkuje koniecznością wyeliminowania z obrotu prawnego decyzji organu I instancji, decyzji organu odwoławczego, ale również postanowienia organu I instancji o braku potrzeby przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko.
Przy ponownym rozpoznaniu spraw organy uwzględnią zawarte wyżej wskazówki co do zakresu uzupełnienia postępowania wyjaśniającego, w szczególności konieczności zbadania wzajemnych powiązań obydwu planowanych farm fotowoltaicznych i ich łącznego wpływu na środowisko, w tym możliwość posadowienia w otulinie [...] Parku Krajobrazowego, w odległości 55 metrów od Parku oraz 80 metrów od obszaru Natura 2000 zabudowy przemysłowej na łącznym obszarze ponad 4 ha. Dopiero po tak uzupełnionym postępowaniu wyjaśniającym przesądzić można, czy cała planowana inwestycja nie wymaga przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko.
Z uwagi na powyższe sąd uchylił zaskarżone decyzje, decyzje organu I instancji, jak i poprzedzające je postanowienia Wójta Gminy R. o braku potrzeby przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko na odstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. "c" w zw. z art. 135 p.p.s.a.
O kosztach orzeczono na podstawie art. 205 p.p.s.a.
IB
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło