II SA/Łd 462/11
PostanowienieWSA w Łodzi2011-10-05
Skład orzekający: Agnieszka Grosińska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy pełnomocnik ustanowiony z urzędu może otrzymać wynagrodzenie za pomoc prawną, jeśli skarga została wniesiona po terminie i pomoc prawna nie została faktycznie udzielona?Ratio decidendi
Pełnomocnik ustanowiony z urzędu otrzymuje wynagrodzenie tylko za faktycznie i profesjonalnie udzieloną pomoc prawną. W przypadku, gdy skarga została wniesiona po terminie, a pełnomocnik nie podjął odpowiednich działań w terminie (np. nie wnioskował o przywrócenie terminu), nie można uznać, że pomoc prawna została rzeczywiście udzielona, co uzasadnia odmowę przyznania wynagrodzenia.Stan faktyczny
H.G. złożyła skargę na postanowienie Kierownika Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych o odmowie przywrócenia terminu do złożenia wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy. Skarga została odrzucona przez WSA w Łodzi z powodu uchybienia terminu. Pełnomocnik ustanowiony z urzędu, radca prawny A.A., wnioskował o przyznanie kosztów zastępstwa radcowskiego, które zostały odmówione przez referendarza sądowego.Rozstrzygnięcie
Odmówił przyznania wynagrodzenia pełnomocnikowi z urzędu za zastępstwo procesowe.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Łodzi w Wydziale II Agnieszka Grosińska po rozpoznaniu w dniu 5 października 2011 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku radcy pr. A.A. o przyznanie kosztów zastępstwa radcowskiego w sprawie ze skargi H.G. na postanowienie Kierownika Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie odmowy przywrócenia terminu do złożenia wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy p o s t a n a w i a odmówić przyznania wynagrodzenia. AG
Postanowieniem z dnia 17 czerwca 2011 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi odrzucił skargę H.G. na postanowienie Kierownika Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych w przedmiocie odmowy przywrócenia terminu do złożenia wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy.
W dniu 19 lipca 2011 r. do tut. Sądu wpłynęło pismo z dnia 14 lipca 2011 r. pełnomocnika skarżącej – radcy pr. A.A., ustanowionej z urzędu, zawierające wniosek o przywrócenie terminu do złożenia skargi i zasądzenie kosztów zastępstwa radcowskiego z urzędu, oświadczając, że nie zostały pokryte w całości ani w części.
Postanowieniem z dnia 6 września 2011 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi odmówił przywrócenia terminu do złożenia skargi.
Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 250 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U.Nr 157, poz. 1270 z późn. zm.) – dalej p.p.s.a., wyznaczony adwokat otrzymuje wynagrodzenie odpowiednio według zasad prawnych określonych w przepisach o opłatach za czynności adwokatów w zakresie ponoszenia kosztów nieopłaconej pomocy prawnej oraz zwrot niezbędnych i udokumentowanych wydatków.
W ślad za postanowieniem Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 16 czerwca 2010 r., II FZ 143/10 (System Informacji Prawnej Lex nr 643591) stwierdzić należy, że przepis art. 250 p.p.s.a. nie nakłada na sąd (referendarza sądowego) obowiązku uwzględnienia każdego wniosku pełnomocnika o zwrot kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu. Wniosek o przyznanie pełnomocnikowi wynagrodzenia musi bowiem podlegać ocenie pod kątem jakości usług świadczonych w ramach pomocy prawnej.
W orzecznictwie sądów administracyjnych i literaturze przedmiotu z treści art. 250 p.p.s.a. wywodzi się, że pełnomocnik ustanowiony w ramach przyznanego stronie prawa pomocy otrzymuje wynagrodzenie jedynie w związku z faktycznym (rzeczywistym) udzieleniem pomocy prawnej (por. postanowienie NSA z dnia 22 grudnia 2004 r., sygn. akt OZ 720/04, ONSAiWSA 2005/5/93, postanowienie NSA z dnia 18 października 2007 r., sygn. akt II FZ 515/07, wyrok WSA w Białymstoku z dnia 28 lutego 2008 r., sygn. akt II SA/Bk 835/07, S. Babiarz, B. Dauter, M. Niezgódka-Medek, Koszty postępowania w sprawach administracyjnych i sądowoadministracyjnych, Warszawa 2007, s. 316-317). Podzielając powyższy pogląd warto zwrócić uwagę, że postanowienie o przyznaniu pomocy prawnej oznacza, że Skarb Państwa przejmuje na siebie ciężar finansowy związany z wynagrodzeniem pełnomocnika z urzędu, a sąd, jako dysponent środków publicznych, odpowiada za zasadność i legalność ich wydatkowania. Oznacza to uprawnienie i obowiązek sądu (referendarza sądowego) ustalenia, czy pomoc prawna rzeczywiście została udzielona.
Przechodząc na grunt rozpoznawanej sprawy należy uznać, że charakter czynności dokonanych przez ustanowionego z urzędu pełnomocnika nie pozwala na przyjęcie, że pomoc prawna została faktycznie i profesjonalnie udzielona.
Otóż skarga do tut. Sądu została wniesiona przez skarżącą ze znacznym uchybieniem terminu. Jak już wskazano w postanowieniu Referendarza sądowego z dnia 18 lipca 2011 r. w dniu 17 czerwca 2011 r. radca pr. A.A. zapoznała się z aktami sprawy, w której została ustanowiona pełnomocnikiem z urzędu i powinna była stwierdzić, że skarga H.G. została wniesiona ze znacznym uchybieniem terminu i jako taka podlegała odrzuceniu. Pełnomocnik nie skorzystała jednak z przewidzianej w takich przypadkach instytucji przywrócenia terminu do dokonania czynności, a ograniczyła się do sporządzenia pisma, w którym wniosła o uwzględnienie złożonej skargi. Należy zatem przyjąć, że podjęte przez pełnomocnika działania dopiero po odrzuceniu skargi w postaci wniesienia wniosku o przywrócenie terminu do złożenia skargi należy ocenić jako spóźnione, a zatem nie stanowią faktycznie udzielonej pomocy prawnej. Do takiej oceny działania pełnomocnika uprawnia fakt, iż postanowieniem z dnia 6 września 2011 r. wniosek o przywrócenie terminu został oddalony.
Skoro zaś nie sposób stwierdzić, aby pomoc prawna była stronie skarżącej rzeczywiście udzielona, stanowi to podstawę do oddalenia wniosku o przyznanie wynagrodzenia.
Wobec powyższego na podstawie art. 250 oraz art. 258 § 2 pkt 8 p.p.s.a. orzeczono jak w postanowieniu.
AG
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło