II SA/Łd 495/08

Dnia 30 września 2008 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi Wydział II w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Renata Kubot - Szustowska po rozpoznaniu w dniu 30 września 2008 roku na posiedzeniu niejawnym wniosku S. Ż. o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata w sprawie ze skargi S. Ż. na decyzję Kierownika Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania uprawnień kombatanckich p o s t a n a w i a przyznać skarżącemu prawo pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych ponad kwotę uiszczonego wpisu sądowego w wysokości 100 (sto) złotych oraz ustanowienie adwokata. ls S. Ż. wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi na decyzję Kierownika Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych w przedmiocie odmowy przyznania uprawnień kombatanckich. W wykonaniu zarządzenia Przewodniczącego Wydziału II Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z dnia 27 czerwca 2008 roku skarżący został wezwany do uiszczenia wpisu sądowego od wniesionej skargi. W dniu 10 lipca 2008 roku kwota wpisu sądowego została uiszczona. W dniu 15 lipca 2008 roku do tut. Sądu wpłynął wniosek skarżącego o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata. Jak wynika ze złożonego oświadczenia o stanie rodzinnym, majątku i dochodach skarżący prowadzi gospodarstwo rolne o powierzchni 4,04 ha, posiada dom o powierzchni 130 m kw. Dochody uzyskiwane z tytułu produkcji rolnej według zaświadczenia Urzędu Gminy w B. za rok 2006, kształtowały się na poziomie 6.042,28 złotych w skali roku. Skarżący uzyskuje ponadto rentę w wysokości 454,95 złotych miesięcznie. Strona nie zadeklarowała posiadania oszczędności, papierów wartościowych ani wartościowych przedmiotów. Wydanym w dniu 25 sierpnia 2008 roku postanowieniem referendarza sądowego, przyznano skarżącemu prawo pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych ponad kwotę uiszczonego wpisu sądowego w wysokości 100 zł, oraz ustanowienie adwokata, w pozostałej zaś części wniosek oddalono. W dniu 9 września 2008 r. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi wpłynął sprzeciw skarżącego od powyższego postanowienia. W sprzeciwie powołał się na trudną sytuację majątkową swoją i swojej rodziny, pozostawanie na rencie chorobowej oraz brak możliwości podjęcia pracy. W odpowiedzi na wezwanie Sądu z dnia 10 września 2008 r. do wypowiedzenia się, czy podtrzymuje swój środek zaskarżenia, w związku z udzielonym mu pouczeniem o sposobie interpretacji wydanego postanowienia, skarżący poparł sprzeciw. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi zważył, co następuje: Po myśli art. 260 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270 ze zm.) w razie wniesienia sprzeciwu od postanowienia wydanego przez referendarza sądowego, postanowienie to traci moc, a sprawa, będąca przedmiotem sprzeciwu, podlega rozpoznaniu przez sąd na posiedzeniu niejawnym. Skutkiem sprzeciwu, wniesionego przez S. Ż., jest zatem utrata mocy przez zaskarżone postanowienie z dnia 25 sierpnia 2008 roku i konieczność ponownego merytorycznego rozpoznania wniosku S. Ż. z dnia 15 lipca 2008 roku, uzupełnionego przez złożenie oświadczenia o stanie rodzinnym, majątku i dochodach. Stosownie do przepisu art. 243 § 1 powołanej wyżej ustawy, prawo pomocy może być przyznane stronie na jej wniosek, złożony przed wszczęciem postępowania lub w toku postępowania. Prawo pomocy obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. W myśl art. 245 § 1 powołanej ustawy, prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. Zgodnie z treścią art. 245 § 2 cytowanej ustawy, prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Stosownie zaś do brzmienia art. 245 § 3 powołanej ustawy, prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Od Sądu zależy uznanie oświadczenia za wystarczające dla przyznania pomocy prawnej. Mając na uwadze sytuację materialną, przedstawioną przez stronę skarżącą, Sąd uznał za uzasadnione przyznanie skarżącemu prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych, ponad kwotę uiszczonego przed złożeniem wniosku, wpisu sądowego, oraz ustanowienie profesjonalnego pełnomocnika w osobie adwokata. Zdaniem Sądu, strona skarżąca w sposób dostateczny wykazała, iż nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów udziału w postępowaniu przed sądem administracyjnym. Ponieważ jednak wniosek o przyznanie prawa pomocy złożony został już po uiszczeniu przez skarżącego wpisu sądowego od skargi (zatem po uiszczeniu przezeń kosztów sądowych w tym zakresie) jego uwzględnienie nie może rozciągać się na przyznanie skarżącemu zwolnienia od kosztów sądowych również w tym zakresie, poprzez rozciągniecie skuteczności jego działania wstecz. Niezależnie od tego podkreślenia wymaga, iż instytucja prawa pomocy przewidziana została dla osób, które nie są w stanie zdobyć środków na udział w postępowaniu przed sądem administracyjnym. Wpłacenie kwoty na wezwanie Sądu w sposób jednoznaczny przesądza, iż w tym zakresie prawo pomocy nie przysługuje, skoro środki na uiszczenie opłaty strona była w stanie wygospodarować. Mając na uwadze powyższe, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 w związku z art. 260 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270 ze zm.), orzeczono jak w postanowieniu. A. B.