II SA/Łd 5/09

PostanowienieWSA w Łodzi2009-01-27

Skład orzekający: Agnieszka Grosińska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy skarżący wykazali spełnienie przesłanek do przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym (zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego) w postępowaniu przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym?
Ratio decidendi
Wnioski skarżących o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym zasługują na uwzględnienie, ponieważ wykazały one, że nie posiadają środków na poniesienie kosztów postępowania. Ich trudna sytuacja materialna, obejmująca niskie dochody, wysokie wydatki na leczenie i utrzymanie domu, uzasadnia przyznanie prawa pomocy zgodnie z art. 246 § 1 pkt 1 PPSA.
Stan faktyczny
Skarżące U.K. i W.P. wniosły skargę na decyzję Wojewody odmawiającą wznowienia postępowania w sprawie zatwierdzenia projektu budowlanego i pozwolenia na budowę. Po wezwaniu do uiszczenia wpisu sądowego, skarżące wystąpiły z wnioskami o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, przedstawiając swoje trudne sytuacje materialne, obejmujące niskie dochody, wysokie wydatki na leczenie i utrzymanie domu.
Rozstrzygnięcie
Przyznano U.K. i W.P. prawo pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie radcy prawnego.

Pełny tekst orzeczenia

Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Łodzi - Wydział II Agnieszka Grosińska po rozpoznaniu w dniu 27 stycznia 2009 roku na posiedzeniu niejawnym wniosków U. K. i W. P. o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego w sprawie ze skargi U. K. i W. P. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie odmowy wznowienia postępowania w sprawie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę p o s t a n a w i a przyznać U. K. i W. P. prawo pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie radcy prawnego. LS U.K. i W.P. wniosły skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi na decyzję Wojewody [...] w przedmiocie odmowy wznowienia postępowania w sprawie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę. W wykonaniu zarządzenia Przewodniczącego Wydziału II Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego z dnia 7 stycznia 2009 r. skarżące zostały wezwane do uiszczenia wpisu sądowego w wysokości 200 złotych w terminie 7 dni, pod rygorem odrzucenia skargi. W odpowiedzi na wezwanie skarżące wystąpiły z wnioskami o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym. Jak wynika z oświadczenia o stanie rodzinnym, majątku i dochodach U.K., pozostaje ona we wspólnym gospodarstwie domowym wraz z mężem J. Małżonkowie uzyskują dochód z tytułu emerytur w łącznej kwocie 2.195 złotych. Na majątek rodziny składa się udział we własności domu rodzinnego (1/3) – ok. 30 m2. Strona nie zadeklarowała posiadania wartościowych przedmiotów, oszczędności ani papierów wartościowych. W uzasadnieniu wniosku skarżąca podniosła, że znajduje się w bardzo trudnej sytuacji materialnej, gdyż wraz z mężem są osobami schorowanymi i przeznaczają znaczne kwoty na zakup leków i opiekę lekarską (ok. 300 złotych), przy czym mąż jest inwalidą i wymaga stałej opieki. Skarżąca spłaca również kredyt zaciągnięty na remont dachu, który groził zawaleniem oraz rehabilitację męża, a koszt miesięcznej raty to wydatek rzędu 500 złotych. Na utrzymanie domu rodzina przeznacza kwotę ok. 300 – 350 złotych. Natomiast z oświadczenia o stanie rodzinnym, majątku i dochodach W.P. wynika, iż pozostaje ona we wspólnym gospodarstwie domowym wraz z mężem A. oraz 10-letnią córką I. Źródłem dochodów rodziny jest zasiłek przedemerytalny i renta małżonków w łącznej kwocie 1.280 złotych. Jedyny majątek rodziny stanowi udział we współwłasności domu rodzinnego (1/3) – ok. 30 m2. W uzasadnieniu wniosku skarżąca wyjaśniła, że jej mąż jest po udarze mózgu, pozostaje pod stałą opieką lekarską. Miesięczne koszty zakupu leków kształtują się na poziomie 300 złotych, a koszt konsultacji lekarskich w ubiegłym kwartale wyniósł 500 złotych. Utrzymanie domu – koszty związane z energią elektryczną, gazem, wodą – to wydatek rzędu 300 złotych. Strona podniosła również, iż koszty codziennego utrzymania często przekraczają jej możliwości finansowe. Strona nie zadeklarowała posiadania wartościowych przedmiotów, oszczędności ani papierów wartościowych. Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Łodzi zważył, co następuje: Zgodnie z treścią art. 243 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.) – dalej p.p.s.a., prawo pomocy może być przyznane stronie na jej wniosek złożony przed wszczęciem postępowania lub w toku postępowania. Jednocześnie ustawodawca w art. 246 § 1 p.p.s.a. uzależnił przyznanie prawa pomocy od wykazania przez stronę, że nie ma ona środków na poniesienie jakichkolwiek kosztów postępowania (przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym) lub że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym). Prawo pomocy jest instytucją stanowiącą wyjątek od zasady ponoszenia kosztów postępowania przez strony postępowania. Z tego względu przesłanki zastosowania tej instytucji winny być interpretowane w sposób ścisły. Udzielenie prawa pomocy jest formą dofinansowania strony postępowania z budżetu państwa i powinno mieć miejsce tylko w sytuacjach, w których zdobycie przez stronę środków na sfinansowanie udziału w postępowaniu jest rzeczywiście, obiektywnie niemożliwe. Analiza okoliczności przedstawionych przez skarżące w oświadczeniach o stanie rodzinnym, majątku i dochodach daje podstawy do twierdzenia, iż wnioski stron zasługują na uwzględnienie w całości. Skarżące w sposób dostateczny wykazały bowiem, że zostały spełnione przesłanki, o których mowa w art. 246 § 1 pkt 1 p.p.s.a., o czym świadczy przede wszystkim sytuacja rodzinna i materialna, którą kształtuje w znacznej mierze wysokość osiąganych dochodów. Nie sposób również nie zauważyć, iż rodziny skarżących ponoszą znaczne koszty związane z zapewnieniem opieki lekarskiej, a nie jest możliwe, aby wymagać od stron wyrzeczenia się tych wydatków w celu opłacenia kosztów udziału w postępowaniu przed sądem administracyjnym. Wobec powyższego na podstawie art. 246 § 1 pkt 1 w związku z art. 258 § 2 pkt 7 p.p.s.a., orzeczono jak w postanowieniu. AG

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło