II SA/Łd 507/08

Dnia 30 października 2008 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi - Wydział II w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Sławomir Wojciechowski, Sędzia WSA Barbara Rymaszewska (spr.), Sędzia NSA Grzegorz Szkudlarek, Protokolant sekretarz sądowy Nina Krzemieniewska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 22 października 2008 roku sprawy ze skargi A. P. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania zaliczki alimentacyjnej uchyla zaskarżoną decyzję. LS Organ pomocy społecznej przyznał A.P. zaliczkę alimentacyjną na córkę P.W. na okres od 1.09.2007 do 31.08.2008r. na podstawie decyzji z [...]. Decyzją ze [...] zmieniono okres świadczenia do 31.09.2008 r. Decyzją z dnia [...] Prezydent Miasta Ł. uchylił powyższe decyzje i odmówił przyznania zaliczki na córkę P. w okresie wrzesień 2007-wrzesień 2008r. Organ ustalił, iż od 11.06.2007 r. A.P. podjęła zatrudnienie w Anglii i wystąpiła z wnioskiem o brytyjskie świadczenia rodzinne na córkę. Wnioskodawczyni potwierdziła, iż do od czerwca do października 2007 r. pracowała na terenie Wielkiej Brytanii. Wobec powyższego, uzasadniał organ, świadczenia nie przysługują. W odwołaniu wnioskodawczyni zwróciła się o niepozbawianie jej prawa do zaliczki w okresie od listopada 2007r. do lutego 2008r. Podała, iż 30.10.2007r. wróciła do kraju i do 18.02.2008 r. była osobą bezrobotną Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł. decyzją z dnia [...], nr [...] utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję. Przytaczając stan faktyczny, niesporny w sprawie, organ poświęcił więcej miejsca uregulowaniom prawnym istotnym dla rozstrzygnięcia, naprawiając w ten sposób istotne uchybienie organu stopnia podstawowego, który w ogóle pominął uzasadnienie prawnych podstaw rozstrzygnięcia. Organ odwoławczy wyjaśnił, iż na podstawie art. 18 ust. 2 ustawy z dnia 22.04.2005 r. o postępowaniu wobec dłużników alimentacyjnych (Dz. U. 2005, nr 86, poz. 723 z późn. zmianami), w sprawach nieuregulowanych w tej ustawie stosuje się odpowiednio przepisy ustawy z dnia 28.11.2003r. o świadczeniach rodzinnych (t.j. Dz. U. nr 139 z 2006 r. z późniejszymi zmianami, dalej powoływanej jako ustawa). Zgodnie z art. 1 ust. 3 ustawy świadczenia te przysługują osobom zamieszkującym na terytorium Polski. Natomiast w przypadku, gdy członek rodziny osoby uprawnionej do świadczeń rodzinnych (zaliczki alimentacyjnej) przebywa w państwie, w którym mają zastosowanie przepisy o koordynacji systemów zabezpieczenia społecznego, organ właściwy uchyla decyzję przyznającą świadczenia rodzinne od dnia, w którym osoba stała się uprawniona do świadczeń rodzinnych w innym państwie (art. 23a ustawy), a następnie marszałek województwa wszczyna postępowanie w trybie art. 23a ust. 6 ustawy. Ponieważ zaś A.P. wystąpiła z wnioskiem o brytyjskie świadczenia rodzinne 18.06.2007 r., decyzję przyznającą zaliczkę należało uchylić. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego A.P. potworzyła zarzuty zawarte w odwołaniu, przyznając, iż od marca 2008 r. ponownie przyznano jej zaliczkę alimentacyjną. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł., podtrzymując swoje dotychczasowe stanowisko, wniosło o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga jest zasadna o tyle, że organ odwoławczy w ogóle nie ustosunkował się do zarzutów skarżącej. Skarżąca potwierdza pobyt w Wielkiej Brytanii w okresie czerwiec-październik 2007r. i nie zgadza się na pozbawienie jej prawa do świadczeń w czasie, gdy była już w Polsce, to jest od listopada 2007 r. Przepis art. 23a ust.5 ustawy o świadczeniach rodzinnych, mający zastosowanie w niniejszej sprawie i trafnie przywołany przez organ odwoławczy stanowi jedynie, iż w przypadku, gdy mają zastosowanie przepisy o koordynacji systemów zabezpieczenia społecznego, organ właściwy uchyla decyzję o przyznającą świadczenie od dnia, w którym osoba stała się uprawniona do świadczeń w innym państwie w związku ze stosowaniem przepisów o koordynacji systemów zabezpieczenia społecznego. Przepis nie wskazuje wprost, jakiego okresu dotyczy pozbawienie uprawnień. Wydaje się, że skoro ustawodawca nakazuje uchylenie decyzji od dnia nabycia uprawnień do świadczeń w innym państwie, należy ustalić, w jakim okresie to uprawnienie tam przysługiwało i czy po powrocie do kraju skarżąca nadal spełniała warunki do pobierania zaliczki alimentacyjnej. Uchybienie to stanowi naruszenie zasad określonych w art. art. 7 i 8 kpa. Z przywołanych przepisów wynika, iż organ jest zobowiązany do podejmowania wszelkich kroków niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia rzeczywistego stanu faktycznego sprawy. Nadto organy administracji publicznej obowiązane są prowadzić postępowanie w taki sposób, aby pogłębiać zaufanie obywateli do organów Państwa oraz świadomość i kulturę prawną obywateli. Podkreślić także należy, iż uzasadnienie rozstrzygnięcia Samorządowego Kolegium Odwoławczego nie spełnia wymogów, o których mowa w art. 107 § 3 kpa, naruszając tym samym przywołany przepis, z którego wynika, iż uzasadnienie faktyczne decyzji (postanowienia) powinno w szczególności zawierać wskazanie faktów, które organ uznał za udowodnione, dowodów, na których się oparł, oraz przyczyn, z powodu których innym dowodom odmówił wiarygodności i mocy dowodowej, zaś uzasadnienie prawne - wyjaśnienie podstawy prawnej decyzji, z przytoczeniem przepisów prawa. Należy mieć przy tym na uwadze, iż uzasadnienie stanowi integralną część decyzji i jego zadaniem jest wyjaśnienie rozstrzygnięcia, stanowiącego dyspozytywną część decyzji (wyr. Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 30 czerwca 1983 roku, sygn. akt I SA 178/83, publ. ONSA 1983, nr 1 poz. 51). Obowiązek jego sporządzenia wiąże się także z wyrażoną w art. 11 kpa zasadą przekonywania, która zobowiązuje organy administracji publicznej do dołożenie szczególnej staranności w uzasadnieniu swoich rozstrzygnięć. Strony mają prawo znać argumenty i przesłanki podejmowanych decyzji, bowiem w przeciwnym wypadku nie mają one możliwości obrony swoich słusznych interesów przed organem odwoławczym, jak i przed sądem administracyjnym (J. Zimmermann, glosa do wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 19 czerwca 1997 roku, sygn. akt V SA 1512/96, publ. OSP 1998, z. 2, poz. 29). W przypadku rozstrzygnięcia organu II instancji uzasadnienie winno m.in. wskazywać, z jakich przyczyn zarzuty odwołującego się nie mogą zostać uwzględnione, w szczególności, jakie regulacje prawne się temu sprzeciwiają. W tym zakresie w rozpoznawanej sprawie uzasadnienie organu odwoławczego było nieprawidłowe albowiem brak w nim analizy zarzutów skarżącej. Jednocześnie należy pamiętać, ze wprawdzie z dniem 1 sierpnia 2007 r. weszła w życie ustawa z dnia 7 września 2007 r. o pomocy osobom uprawnionym do alimentów (Dz. U. z dnia 19 października 2007 r.), ale stosownie do reguły zawartej w jej art. 41. sprawy o zaliczki alimentacyjne, do których prawo powstało do dnia wejścia w życie ustawy, podlegają rozpatrzeniu na zasadach i w trybie określonych w przepisach dotychczasowych. Biorąc pod uwagę powyższe wywody, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a orzeczono jak w sentencji wyroku, uznając to za konieczne dla końcowego załatwienia sprawy. A.K.