II SA/Łd 511/08
PostanowienieWSA w Łodzi2008-08-29
Skład orzekający: Magdalena Sieniuć
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy osoba fizyczna, która wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania, może uzyskać prawo pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata?Ratio decidendi
Osobie fizycznej może być przyznane prawo pomocy w zakresie całkowitym, jeśli wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata, zasługuje na uwzględnienie, gdy przedstawiona sytuacja majątkowa, w tym kwota dochodu i niezbędnych wydatków, wpływa na zdolności płatnicze strony w taki sposób, że nie jest ona w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania.Stan faktyczny
R.S. złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, domagając się zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata w sprawie ze skargi na postanowienie Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Łodzi odmawiające umorzenia postępowania egzekucyjnego. Skarżąca podała, że uzyskuje rentę rodzinną w wysokości 1.650 zł brutto, ponosi miesięczne wydatki na poziomie 850 zł, jest współwłaścicielką domu i nie posiada innych zasobów majątkowych. Wskazała również na swój wiek (86 lat) jako czynnik utrudniający ponoszenie kosztów.Rozstrzygnięcie
Przyznano skarżącej – R. S. prawo pomocy w zakresie całkowitym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata.Pełny tekst orzeczenia
Dnia 29 sierpnia 2008 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi - Wydział II w składzie następującym: Referendarz sądowy: Magdalena Sieniuć po rozpoznaniu w dniu 29 sierpnia 2008 roku na posiedzeniu niejawnym wniosku R. S. o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata w sprawie ze skargi R. S. na postanowienie [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Ł. z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie odmowy umorzenia postępowania egzekucyjnego w sprawie wykonania uszczelnienia przewodów kominowych p o s t a n a w i a: przyznać skarżącej – R. S. prawo pomocy w zakresie całkowitym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata.
R.S. złożyła na urzędowym formularzu wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata, w sprawie ze skargi na postanowienie [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Ł. z dnia [...] w przedmiocie odmowy umorzenia postępowania egzekucyjnego w sprawie wykonania uszczelnienia przewodów kominowych.
We wniosku tym skarżąca oświadczyła, że uzyskuje miesięczny dochód z tytułu renty rodzinnej po mężu w wysokości 1.650 zł brutto. Prowadzi jednoosobowe gospodarstwo domowe. Jest współwłaścicielką domu (o udziale wynoszącym 1/2) o powierzchni 104 m². Nie posiada przy tym innych nieruchomości oraz zasobów majątkowych, tak pieniężnych, jak i przedmiotów o wartości powyżej 3000 euro.
Jednocześnie skarżąca wskazała, że ponosi "wydatki mieszkaniowe" (rata zadłużenia z tytułu zaległości w opłatach za gaz, opłaty za energię elektryczną i wodę) w łącznej kwocie 500 zł oraz wydatki związane ze spłatą pożyczki (rata w wysokości 150 zł) i zakupem lekarstw w wysokości 200 zł.
W uzasadnieniu wniosku skarżąca podniosła dodatkowo, że jest starszą osobą (86 lata) i z uwagi na wysokość renty nie jest w stanie ponieść kosztów sądowych w sprawie oraz kosztów związanych z ustanowieniem adwokata.
Ponadto skarżąca oświadczyła, że nie zatrudnia i nie pozostaje w innym stosunku prawnym z adwokatem, radcą prawnym, doradcą podatkowym i rzecznikiem patentowym.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Instytucja prawa pomocy w postępowaniu sądowoadministracyjnym uregulowana została w Rozdziale 3 Działu V ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm. – dalej jako "p.p.s.a."). Z treści przepisów art. 243 § 1, art. 244, art. 245, art. 246 § 1 oraz art. 252 tej ustawy wynika, iż osobie fizycznej może być przyznane na jej wniosek prawo pomocy w zakresie całkowitym, jeżeli wykaże, iż nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania, a w zakresie częściowym, gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Wyjaśnić przy tym należy, iż prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie m.in. adwokata lub radcy prawnego. W zakresie częściowym obejmuje zaś zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie m.in. adwokata lub radcy prawnego (§ 2 i § 3 art. 245 powołanej ustawy).
Z kolei koszty sądowe obejmują opłaty sądowe, w tym wpis i opłatę kancelaryjną, oraz zwrot wydatków (art. 211 i art. 212 § 1 p.p.s.a.)
Wykazanie powyższych okoliczności powinno nastąpić poprzez złożenie na urzędowym formularzu stosownego oświadczenia obejmującego dokładne dane o stanie rodzinnym i majątkowym. Od Sądu zależy uznanie oświadczenia za wystarczające dla przyznania prawa pomocy we wskazanym zakresie.
Przede wszystkim należy jednak zauważyć, że stosownie do powyższych przepisów, warunkiem przyznania stronie prawa pomocy jest wykazanie przez stronę, iż występują przesłanki uzasadniające jej udzielenie. W interesie strony skarżącej leży zatem przedstawienie wszelkich okoliczności, które wskazywałyby na fakt pozostawania w trudnej sytuacji materialnej. Podkreślić przy tym należy, że ocena sytuacji materialnej nie sprowadza się tylko do stwierdzenia, że skarżący uzyskuje lub nie uzyskuje dochodów, ale również polega na zbadaniu, czy posiada on majątek oraz czy posiada obiektywnie rozumianą zdolność do zdobycia potrzebnych środków finansowych.
Przechodząc na grunt rozpoznawanej sprawy, wskazać należy, że ze złożonego wniosku o przyznanie prawa pomocy wynika, iż skarżąca jest starszą osobą (86 lat) i prowadzi jednoosobowe gospodarstwo domowe. W skład jej majątku wchodzi udział (1/2) we współwłasności domu o powierzchni 104 m². Nie posiada przy tym innego majątku, w tym nieruchomości oraz zasobów majątkowych, tak pieniężnych, jak i przedmiotów o wartości powyżej 3000 euro.
Jedyne źródło dochodu skarżącej stanowi przy tym renta rodzinna po mężu w wysokości 1.650 zł brutto. Obciążenie tak kształtującego się budżetu skarżącej stanowią wydatki związane z utrzymaniem domu oraz spłatą pożyczki i zakupem lekarstw, których łączna suma zamyka się w kwocie 850 zł.
Ponadto skarżąca nie zatrudnia i nie pozostaje w innym stosunku prawnym z adwokatem, radcą prawnym, doradcą podatkowym i rzecznikiem patentowym.
Biorąc po uwagę powyższe okoliczności, Sąd uznał, iż wniosek skarżącej zasługuje na uwzględnienie i przyznał jej prawo pomocy w zakresie całkowitym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata. W ocenie Sądu przedstawiona we wniosku sytuacja majątkowa skarżącej, w tym zwłaszcza kwota dochodu i niezbędnych wydatków, oraz jej wpływ na zdolności płatnicze skarżącej powoduje bowiem, iż nie jest ona w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania, co uzasadnia przyznanie jej prawa pomocy we wnioskowanym zakresie.
Z tych względów, na podstawie art. 246 § 1 pkt 1 w związku z art. 245 § 2 i
art. 258 § 2 pkt 7 p.p.s.a., orzeczono jak w postanowieniu.
(MSi)
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło