II SA/Łd 512/09
WyrokWSA w Łodzi2010-04-16
Skład orzekający: Renata Kubot-Szustowska, Jolanta Rosińska, Barbara Rymaszewska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy Samorządowe Kolegium Odwoławcze, uchylając decyzję organu pierwszej instancji odmawiającą ustalenia środowiskowych uwarunkowań zgody na realizację przedsięwzięcia, może samodzielnie określić te uwarunkowania, czy też powinno przekazać sprawę do ponownego rozpoznania organowi pierwszej instancji?Ratio decidendi
Samorządowe Kolegium Odwoławcze, jako organ odwoławczy, ma kompetencję do merytorycznego rozpatrzenia sprawy i określenia środowiskowych uwarunkowań zgody na realizację przedsięwzięcia, nawet jeśli wymaga to uzupełnienia postępowania wyjaśniającego. Niemniej jednak, w niniejszej sprawie, organ odwoławczy naruszył przepisy postępowania, w szczególności art. 7, 77 i 107 § 3 k.p.a., poprzez niewyjaśnienie wszystkich istotnych okoliczności, brak wyczerpującej oceny materiału dowodowego, w tym nieustosunkowanie się do zarzutów skarżących i uczestników, a także brak weryfikacji ustaleń raportu i opinii uzupełniających, co uniemożliwiło zweryfikowanie wpływu planowanej inwestycji na środowisko.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi D. J. i V. J. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł., która uchyliła decyzję organu pierwszej instancji odmawiającą ustalenia środowiskowych uwarunkowań zgody na realizację inwestycji polegającej na budowie wytwórni mas bitumicznych i określiła te uwarunkowania. Skarżący zarzucili organowi odwoławczemu naruszenie przepisów postępowania, w tym wydanie decyzji merytorycznej bez przeprowadzenia wystarczającego postępowania wyjaśniającego, dowolną ocenę materiału dowodowego oraz brak pełnej podstawy prawnej rozstrzygnięcia. Prokurator przyłączył się do skargi.Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi uchylił zaskarżoną decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. i zasądził od kolegium na rzecz skarżących zwrot kosztów postępowania. Sąd orzekł również, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do dnia uprawomocnienia się wyroku.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi Wydział II w składzie następującym: Przewodnicząca Sędzia WSA Renata Kubot-Szustowska Sędziowie Sędzia WSA Jolanta Rosińska Sędzia WSA Barbara Rymaszewska (spr.) Protokolant asystent sędziego Marcelina Chmielecka po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 7 kwietnia 2010 r. przy udziale Prokuratora Prokuratury Okręgowej w Ł.- J. K. sprawy ze skargi D. J. i V. J. na decyzję Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie ustalenia środowiskowych uwarunkowań zgody na realizację przedsięwzięcia 1. uchyla zaskarżoną decyzję; 2. zasądza od Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł. solidarnie na rzecz skarżących D. J. i V. J. kwotę 200 (dwieście) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania; 3. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do dnia uprawomocnienia się wyroku.
Decyzją dnia [...], nr [...], wydaną na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 K.p.a., art. 153 ust. 1 ustawy z dnia 3 października 2008r. o ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko (Dz.U. nr 199, poz. 1227), art. 46 ust. 1 pkt 1, art. 48 ust. 2 pkt 1 i 1a oraz art. 56 ust. 1, ust. 2, 3, 4 pkt 2 i ust. 8 ustawy z dnia 27 kwietnia 2001r. Prawo ochrony środowiska (tekst jedn. – Dz.U. z 2006r., nr 129, poz. 902 ze zm.), § 3 ust. 1 pkt 22 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 9 listopada 2004r. w sprawie określenia rodzajów przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko oraz szczegółowych uwarunkowań związanych z kwalifikowaniem przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko oraz szczegółowych uwarunkowań związanych z kwalifikowaniem przedsięwzięcia do sporządzenia raportu oddziaływania na środowisko (Dz.U. nr 257, poz. 2573 ze zm.) oraz art. 1 ust. 1 ustawy z dnia 12 października 1994r. o samorządowych kolegiach odwoławczych (tekst. jedn. – Dz.U. z 2001r., nr 79, poz. 856 ze zm.), Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł. uchyliło w całości decyzję Burmistrza Gminy A z dnia [...], nr [...] o odmowie ustalenia środowiskowych uwarunkowań zgody na realizację inwestycji polegającej na budowie wytwórni mas bitumicznych A przewidzianej do realizacji w A przy ul. A 103/107, na terenie działek o numerach ewidencyjnych: [...] o łącznej powierzchni 4,6327 ha i określiło środowiskowe uwarunkowania zgody na realizację w/w przedsięwzięcia.
Organ odwoławczy podniósł, iż organ I instancji trzykrotnie odmówił inwestorowi ustalenia środowiskowych uwarunkowań zgody na inwestycję, pomimo spełnienia przesłanek.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze wskazało, iż w sprawie mają zastosowanie przepisy ustawy z dnia 27 kwietnia 2001r. Prawo ochrony środowiska, bowiem sprawa została wszczęta wnioskiem złożonym w dniu 27 kwietnia 2006r. tj. przed dniem wejścia w życie ustawy z dnia 3 października 2008r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko, co pozostaje w zgodzie z art. 153 ust. 1 tej ustawy. Za bezsporne uznało, że planowana inwestycja należy do przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko, dla których wykonanie raportu może być wymagane - § 3 ust. 1 pkt 22 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 9 listopada 2004r. w sprawie określenia rodzajów przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko oraz szczegółowych kryteriów związanych z kwalifikowaniem przedsięwzięć do sporządzania raportu oddziaływania na środowisko (Dz.U. nr 257, poz. 2573 ze zm.).
Do wniosku złożonego w dniu 27 lutego 2006r. Przedsiębiorstwo A Spółka z o.o. z siedzibą w M. dołączyło opis przedsięwzięcia, zawierający w szczególności dane dotyczące jego rodzaju, skali i usytuowania. Pismem z dnia 14 czerwca 2006r. organ I instancji zawiadomił o wszczęciu tego postępowania wszystkie osoby będące stronami w sprawie. Ponadto zawiadomieniem z dnia 14 czerwca 2006r. Burmistrz Gminy A podał do publicznej wiadomości informację o zamieszczeniu w publicznie dostępnym wykazie danych o wniosku o wydanie decyzji oraz o możliwości składania uwag i wniosków, wskazując jednocześnie miejsce i 21 – dniowy termin ich składania. Postanowieniem z dnia [...], nr [...] Wójt Gminy A stwierdził, że dla planowanego przedsięwzięcia istnieje obowiązek sporządzenia raportu o oddziaływaniu na środowisko oraz określił zakres tego raportu. Rozstrzygnięcie to zostało poprzedzone opiniami organów ochrony środowiska (postanowienie Starosty [...] z dnia [...], nr [...]) oraz Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego (postanowienie z dnia [...], nr [...]). Strona złożyła raport zawierający wszystkie elementy określone w postanowieniu z dnia [...]. Zaskarżoną decyzję organu I instancji wydano po uzgodnieniu ze Starostą [...] (postanowienie z dnia [...] nr [...]) oraz z Państwowym Powiatowym Inspektorem Sanitarnym w Ł. (postanowienie z dnia [...] nr [...], utrzymane w mocy postanowieniem Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego w Ł. znak: [...]). W obu przypadkach uzgodnienia były pozytywne. Za wiarygodne przyjęto dane zawarte w Raporcie oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko, z których wynika, że po zastosowaniu proponowanych rozwiązań technicznych i technologicznych praca wytwórni nie powinna wpłynąć negatywnie na zdrowie ludzi i walory środowiska. Samorządowe Kolegium Odwoławcze podkreśliło, że przepisy ustawy Prawo ochrony środowiska nie określają warunków (poza niezgodnością z planem), które pozwalają na wydanie decyzji odmownej. Oznacza to, że zadaniem organu administracji wydającego decyzję o środowiskowych uwarunkowaniach, po stwierdzeniu zgodności planowanej wytwórni z zapisami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, jest określenie takich warunków, które pozwoliłyby na zapewnienie na terenach zabudowy mieszkaniowej dotrzymania norm środowiskowych określonych w przepisach odrębnych. Dotyczy to w szczególności zapewnienia właściwego klimatu akustycznego, zachowania obowiązujących norm w zakresie jakości powietrza oraz spełnienia wymagań ustawy Prawo wodne. Przepisy art. 56 ust. 2 oraz ust. 4 ustawy Prawo ochrony środowiska stanowią podstawę do narzucenia na inwestora takich warunków realizacji przedsięwzięcia, które pozwolą na dotrzymanie wszystkich standardów jakości środowiska.
Na terenie objętym wnioskiem inwestora obowiązuje plan zagospodarowania przestrzennego uchwalony uchwałą Rady Miejskiej w A z dnia [...], nr [...]. Zgodnie z treścią tego planu teren przy ul. A 103/107 zlokalizowany w jednostce planu o symbolu B22PB,SU. Dla terenów tych plan ustala adaptację z możliwością remontu, modernizacji i wymiany oraz realizację nowej zabudowy produkcyjnej, baz, składów i usług. Na całym terenie P,B,S,U dopuszcza się przedsięwzięcia, dla których sporządzenie raportu oddziaływania na środowisko może być wymagane - § 11 ust. 1 pkt 1 planu. Do takich właśnie przedsięwzięć należy opisana we wniosku inwestora wytwórnia mas bitumicznych, co wynika wprost z § 3 ust. 1 pkt 22 powołanego wyżej rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 9 listopada 2004r.
Podstawą do określenia oddziaływania instalacji na środowisko jest raport wykonany w maju 2006r. przez Biuro Projektów Ochrony Środowiska A Sp. z o.o., analiza poziomu hałasu powstająca przy produkcji mas bitumicznych wykonana w czerwcu 2007r. przez mgr inż. M. S. oraz uzupełnienie do raportu wykonane przez Biuro Projektów Ochrony Środowiska A Sp. z o.o. wykonane w lipcu 2008r. Dodatkowym materiałem pomocniczym jest również ekspertyza środowiskowa raportu oddziaływania na środowisko ( ... ) wykonana na zlecenie Burmistrza A. w maju 2008r. przez M. B.
Głównymi źródłami hałasu na terenie wytwórni będą: urządzenia związane z wytwarzaniem masy bitumicznej oraz hałas komunikacyjny związany z transportem. W zależności od typu oraz miejsca powstania. Źródła hałasu podzielono (zarówno w raporcie, jak i ekspertyzie) na następujące grupy: urządzenia technologiczne (proces produkcyjny realizowany w instalacji), transport: samochodowy (dowóz surowców i wywóz gotowego produktu) i ładowarka kołowa (przemieszczanie surowców w boksach). Do opracowania wniosków z przeprowadzonej analizy wzięto pod uwagę najbliższe zabudowania podlegające ochronie akustycznej oraz dopuszczalny poziom hałasu pochodzący od drogi dla poszczególnych terenów chronionych. Odniesiono się przede wszystkim do zasięgu izofony 55 dB, która odpowiada najniższej normie dla terenów zabudowy mieszkaniowej (dla terenów rekreacyjno – wypoczynkowych – ogrodów działkowych dopuszczalna norma wynosi 60dB). Zgodnie z wnioskami zawartymi w ekspertyzie oddziaływanie akustyczne na tereny sąsiednie wygląda następująco:
- od strony północnej zasięg izofony 55 dB przekracza granice zakładu o ok. 13 m i nie dociera do najbliższej zabudowy chronionej akustycznie, tj. zabudowy mieszkaniowej jednorodzinnej;
- od strony zachodniej zasięg izofony 55 dB przekracza granice zakładu o ok. 36 m i dociera do terenów o charakterze przemysłowym, które nie podlegają ochronie akustycznej;
- od strony południowej zasięg izofony 55 dB przekracza granice zakładu o ok. 47 m i dociera do terenu ogrodów działkowych, dla których dopuszczalna norma akustyczna wynosi 60 dB;
- od strony wschodniej zasięg izofony 55 dB przekracza granice zakładu o ok. 11 m i nie dociera do najbliższej zabudowy chronionej akustycznie, tj. zabudowy mieszkaniowej.
Obliczenia dla najbardziej niekorzystnych warunków funkcjonowania wytwórni mas bitumicznych i przy maksymalnym obciążeniu transportem kołowym oraz zwiększonym czasie pracy ładowarki wskazują na dotrzymanie norm akustycznych na najbliższych terenach podlegających ochronie, tzn. zabudowie mieszkaniowej jednorodzinnej oraz ogrodach działkowych. Praca wytwórni mas bitumicznych w zakresie emisji hałasu do środowiska nie będzie oddziaływać ponadnormatywnie i pozwoli na zachowanie dopuszczalnych norm akustycznych na najbliższych terenach podlegających ochronie.
Aby rozwiać wszelkie wątpliwości dotyczące przyszłego funkcjonowania instalacji w decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach w niniejszej decyzji zobowiązano inwestora do wykonania analizy porealizacyjnej, w której uwzględnić należy emisję hałasu do środowiska. Po uruchomieniu instalacji inwestor zobowiązany będzie do wykonania serii badań (pomiarów akustycznych) w sąsiedztwie najbliższej zabudowy chronionej akustycznie. Jeżeli przeprowadzone badania wykazałyby przekroczenie dopuszczalnych norm akustycznych, inwestor zobowiązany zostanie do wykonania stosownych zabezpieczeń (np. ekranów akustycznych), które pozwolą na dotrzymanie standardów jakości środowiska w tym zakresie.
W raporcie (wraz z uzupełnieniem) autorstwa Biura Projektów Ochrony Środowiska A Sp. z o.o. obliczona została emisja dla wszystkich źródeł emisji pochodzących z wytwórni mas bitumicznych, w tym emisja zanieczyszczeń z transportu samochodowego. W obliczeniach przeprowadzonych w ekspertyzie pominięto emisję z dwóch lokalnych kotłów do ogrzewania pomieszczeń biurowych i hali (dwa kotły olejowe o mocy 81 kW każdy), podając je jako nieistotne źródła emisji. Nie jest to w odniesieniu do całości emisji z zakładu istotne źródło. Niemniej jednak, ze względu na niskie emitory, wspólne zanieczyszczenia i lokalizację bliższą zabudowie, mogą stanowić czynnik decydujący o poziomie stężeń w rejonie zabudowy. Z tych powodów, winny być wzięte pod uwagę.
Zarówno raport, jak i ekspertyza wskazują, że stężenia zanieczyszczeń w rejonie zakładu występują w wielkościach dozwolonych, a eksploatacja instalacji pozwala na zachowanie standardów ochrony środowiska w tym zakresie. Wysokie emitory technologiczne, rozległy teren inwestycji oraz zastosowane urządzenia odpylające i paliwo o niskim potencjale zanieczyszczeń skutecznie eliminują możliwość wystąpienia szkodliwych stężeń poza terenem zakładu. Nieścisłości zawarte w raporcie, zaznaczone przez autora ekspertyzy zostały uzupełnione w aneksie do raportu. Nie stanowiły one jednak o merytorycznym odrzuceniu raportu, były jedynie uściśleniem dokumentacji. Wpływ instalacji na otoczenie zakładu, niezależnie od rodzaju zanieczyszczeń, zarówno w raporcie, jak i w koreferacie nie przekracza wartości normowych.
Wytwórnia zaopatrywać się będzie w wodę z wodociągu miejskiego. Produkcja mas bitumicznych nie wymaga technologicznego zaopatrywania w wodę. Woda pobierana będzie wyłącznie do celów socjalnych, gospodarczych (sprzątanie), utrzymania zieleńców oraz p.poż. Na terenie inwestora znajduje się nieużytkowane, zabezpieczone ujęcie wód podziemnych poziomu górnokredowego. Na dzień dzisiejszy inwestor nie ma żadnego prawnego obowiązku określać sposobu postępowania z ujęciem. W obrębie zakładu powstawać będą dwa rodzaje ścieków: socjalno – bytowe oraz wody opadowe. Ponieważ instalacja nie używa wody do celów technologicznych analogicznie nie powstawać będą żadne ścieki technologiczne. Ścieki socjalne odprowadzane będą do kanalizacji miejskiej. Warunek taki wpisany został do Raportu – obowiązek przebudowania istniejącej na terenie zakładu kanalizacji ogólnospławnej pozwalający na rozdzielenie ścieków socjalno – bytowych, które odprowadzane zostaną do kanalizacji miejskiej i wód opadowych, odprowadzanych do stawu. Ilość wód opadowych odprowadzanych z połaci dachowych i terenów utwardzonych liczona była trzykrotnie: w Raporcie, uzupełnieniu do Raportu oraz ekspertyzie. Najwyższą wartość pokazuje uzupełnienie do raportu tzn. Q=O,35 m3/s. Zgodnie z dokumentacją załączoną przez inwestora do wniosku odbiornikiem wód opadowych jest staw, zlokalizowany w obrębie zakładu. W uzupełnieniu do raportu wykazano w dalszych obliczeniach, że pojemność tego stawu może przyjąć pięciokrotną objętość deszczu nawalnego. Jest to wielkość wystarczająca i w tej kwestii nie budzi wątpliwości, co do możliwości zastosowania takiego rozwiązania. Wody opadowe podzielone zostały na dwa rodzaje: czyste i brudne. Czyste to wody opadowe z połaci dachowych, brudne to wody opadowe z terenów utwardzonych.
W celu zabezpieczenia środowiska przed substancjami ropopochodnymi, odprowadzanymi z terenów utwardzonych przed zrzutem tych wód do stawu zastosowano separator ropopochodnych oraz wpusty uliczne z osadnikami. Zgodnie z prawem wodnym staw jest urządzeniem wodnym a nie powierzchniową wodą śródlądową, dlatego odprowadzanie do niego wód deszczowych traktowane jest jako wprowadzanie do ziemi. Na takie rozwiązanie inwestor zobowiązany będzie do uzyskania pozwolenia wodnoprawnego.
Zgodnie z ustawą o odpadach na inwestorze ciążyć będą obowiązki uzyskania stosownych decyzji, w zależności od rodzaju i ilości wytwarzanych odpadów. W ocenie Samorządowego Kolegium Odwoławczego nie można na etapie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach wymagać, aby tak szczegółowe informacje znalazły się w raporcie o oddziaływaniu na środowisko.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze przytoczyło również trzy warianty analizowane w Raporcie. Ustaliło również, że stosownie do art. 52 ust. 1 pkt 3 ustawy POŚ w Raporcie zanalizowano dwa warianty przedsięwzięcia, przy czym za najkorzystniejszy uznano wariant polegający na realizacji WMB, bowiem jest to kontynuacja poprzedniej działalności tego samego wytwórcy, pozwoli na wykorzystanie pozostałości surowca w istniejących obiektów. Wariant polegający na niepodejmowaniu żadnej działalności prowadziłby, w ocenie organu, do pozostawienia terenu w stanie nieuporządkowanym i niezagospodarowanym, co będzie przyczyną degradacji i niszczenia terenu, niszczenia obiektów kubaturowych. Biorąc pod uwagę wszystkie ustalenia, organ określił następujące warunki dla wnioskowanego przedsięwzięcia w fazie eksploatacji:
funkcjonowanie wytwórni mas bitumicznych należy ograniczyć wyłącznie do pory dziennej (tj. między 600 – 2200), w okresie wiosny, lata i wczesnej jesieni, łącznie ok. 1200 h/rok, maksymalnie 12 h/dobę,
zachować maksymalną założoną częstotliwość ruchu pojazdów samochodowych na poziomie nieprzekraczalnym 100 pojazdów w ciągu jednego dnia pracy,
emisje zanieczyszczeń do atmosfery należy utrzymywać na poziomie dopuszczalnych stężeń, które określone zostaną w decyzji dotyczącej emisji pyłów i gazów do powietrza,
wytwarzane w wyniku eksploatacji instalacji oraz zaplecza odpady należy gromadzić w wydzielonych miejscach, w sposób selektywnych, zapewniając ochronę środowiska gruntowo – wodnego,
zanieczyszczenia zebrane w urządzeniach produkcyjnych należy zawracać do otaczarki bębnowej celem wmieszania ich w masę mineralno – bitumiczną,
stosować paliwo – olej opałowy o zawartości siarki max w ilości 0,30% i popiołu max 0,01 %,
pobór wody odbywać się będzie za pośrednictwem przyłącza wodociągowego z wodociągu miejskiego,
ścieki socjalne odprowadzane będą do miejskiej kanalizacji sanitarnej, a wody opadowe do stawu,
wykorzystywanie wód opadowych ze stawu do pielęgnacji terenów zielonych.
Wymagania dotyczące ochrony środowiska, konieczne do uwzględnienia w projekcie budowlanym Samorządowe Kolegium Odwoławcze ustaliło następująco:
a. zaprojektowanie na potrzeby wytwórni zbiorników o pojemnościach:
zbiornik pyłów - 60 m3,
zbiornik mączki - 80 m3,
zbiornik asfaltu - 60 m3 (2 szt),
zbiornik oleju opałowego - 30 m3,
b. zastosowanie do ogrzewania pomieszczeń biurowych oraz hali napraw lokalnych źródeł ciepła
- dwa kotły olejowe o mocy 81 kW każdy,
c. zastosowanie w budynku administracyjnym emitora do odprowadzania spalin z lokalnej kotłowni o parametrach: h=7,5 m npt, d=0,32 m,
d. zastosowanie w hali napraw emitora do odprowadzania spalin z lokalnej kotłowni o parametrach: h=8,0 m npt, d=0,31 m,
e. zaprojektowanie dwupłaszczowego, naziemnego zbiornika na olej o pojemności 30 m3, wyposażonego w ciągły system monitoringu i powiadamiania o wycieku,
f. zaprojektowanie i wykonanie szczelnej tacy i wanny ochronnej pod zbiornikami na bitum oraz olej opałowy,
g. do suszenia kruszywa zastosowanie jako paliwa gazu ziemnego (1157 h/a) oraz oleju opałowego (43 h1a), zastosowanie emitora do odprowadzania spalin o parametrach: h=14,40 m npt, d=l,10 m,
h. zastosowanie w suszarni kruszywa filtra workowego, zapewniającego stężenie pyłu za filtrem max. 0,200 g/Nm3,
i. do ogrzewania bitumu zastosowanie ogrzewania elektrycznego,
j. zastosowanie emitorów do odprowadzania zanieczyszczeń z dwóch zbiorników bitumu o parametrach: h=10,00 m npt, d=0,11 m,
k. zastosowanie instalacji odpylającej dla mączki o skuteczności min 98%, zapewniającej stężenie pyłu za filtrem max. 1,0 g/m3,
l. zastosowanie emitora do odprowadzania pyłu ze zbiornika magazynowego mączki wapiennej o parametrach: h=14,50 m npt, d=0,50 m,
ł. zaopatrzenie w wodę zaprojektować ze zbiorczej sieci wodociągowej, ,
m. zaprojektowanie rozdzielczego, szczelnego systemu kanalizacji sanitarnej i deszczowej,
n. podłączenie kanalizacji sanitarnej z zaplecza biurowo – socjalnego do miejskiej kanalizacji,
o. odprowadzanie wód opadowych z terenów utwardzonych za pośrednictwem wpustów z osadnikami i separatora ropopochodnego oraz wód opadowych z połaci dachowych do kanalizacji deszczowej zakładowej, z której wody odprowadzane będą do zbiornika (stawu),
p. drogi wewnętrzne oraz place manewrowe, składowe, parkingi, powierzchnie pod instalacją winny być utwardzone dla zmniejszenia emisji niezorganizowanej pyłów powstających podczas ruchu pojazdów po terenie przedsięwzięcia oraz dla zapewnienia izolacji od podłoża,
q. wyznaczyć miejsca czasowego gromadzenia odpadów niebezpiecznych oraz pozostałych odpadów powstałych w trakcie użytkowania instalacji i określić sposób ich postępowania.
Ponadto organ wskazał, że przedsięwzięcie wymaga sporządzenia analizy porealizacyjnej zawierającej porównanie ustaleń zawartych w Raporcie o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko i w decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach z rzeczywistym oddziaływaniem przedsięwzięcia na środowisko i działaniami podjętymi w celu jego ograniczenia (analiza porealizacyjna w szczególności określać ma emisję hałasu oraz gazów i pyłów emitowanych do powietrza). Analizę porealizacyjną należy sporządzić przed zakończeniem pierwszego cyklu produkcyjnego i przedłożyć do Burmistrza A. w terminie 14 dni od jej wykonania.
Organ nałożył również na inwestora obowiązek regularnego monitorowania przedsięwzięcia w fazie eksploatacji, które winno uwzględniać pomiary kontrolne hałasu w środowisku z częstotliwością, dwa razy w cyklu produkcyjnym (przy maksymalnej prowadzonej produkcji) lub po każdej istotnej zmianie warunków pracy wytwórni. Pomiary powinny zostać wykonane na granicy terenów chronionych akustycznie w porze dziennej. Pierwszą serię pomiarów należy wykonać po rozruchu instalacji, w trakcie pełnej jej pracy, a wyniki pomiarów przedkładać Staroście [...] oraz Burmistrzowi A. w terminie 30 dni od ich wykonania. Organ wskazał dokumenty, na podstawie których dokonał powyższych ustaleń.
V. i D. J. w skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego wnieśli o uchylenie zaskarżonej decyzji. Zarzucili organowi naruszenie art. 138 § 2 k.p.a. poprzez wydanie decyzji merytorycznej, pomimo że takie rozstrzygnięcie wymagało przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego w znacznej części. Ponadto w ocenie skarżących organ odwoławczy nie ma kompetencji do ustalania środowiskowych uwarunkowań dla inwestycji, gdyż przepisy wskazują jako organ właściwy wójta, burmistrza, prezydenta miasta.
Skarżący zarzucili też uchybienie wymogom art. 80 k.p.a. poprzez dokonanie dowolnej oceny materiału dowodowego, w szczególności brak wyjaśnienia rozbieżności między raportem oddziaływania a opinią M. B., brak oceny wszystkich opinii i innych dowodów zgromadzonych w sprawie, naruszenie art. 107 § 3 k.p.a. przez niewskazanie pełnej podstawy prawnej rozstrzygnięcia, nieustosunkowanie się do twierdzeń odwołującej się strony, brak oceny decyzji organu I instancji. Podnieśli, iż raport winien zostać opracowany na podstawie danych technicznych tej konkretnej wytwórni, która ma zostać zamontowana. Dodatkowo na rozprawie w dniu 7 kwietnia 2010r. D. J. wskazał, że kwestionuje przede wszystkim ustalenia co do zgodności parametrów hałasu i poziomu emisji zanieczyszczeń związanych ze wzmożonym ruchem, pojazdów.
W toku postępowania przystąpił Prokurator Okręgowy w Ł., którego przedstawiciel prokurator Prokuratury Okręgowej J. K. przyłączyła się do skargi.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w odpowiedzi na skargę wniosło o jej oddalenie, odwołując się do argumentacji zawartej w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji, wskazując ponadto, iż jest nie tylko uprawniony, ale zobowiązany do merytorycznego rozstrzygnięcia sprawy.
Uczestnik postępowania – Przedsiębiorstwo Budowy Dróg i Mostów Spółka z o.o. z siedzibą w M. wniosła o oddalenie skargi. Spółka podniosła, że wartości emisji podane są zgodnie z obowiązującymi zasadami ich wyliczania, że wytwórnia nie osiąga nigdy mocy maksymalnej, stąd żądania obliczania wskaźników emisji dla produkcji 160 Mg/h dla urządzenia A Mg/h jest nieuzasadnione, gdyż optymalna moc produkcji to 120 Mg/h, produkcja odbywa się wyłącznie na bieżące zamówienie, stąd jej docelowa wielkość określona została na 100.000Mg, która jest nieprzekraczalna i reprezentatywna dla obliczenia oddziaływania na środowisko. W odpowiedzi na zarzut skarżących, iż raport winien uwzględniać rzeczywiste dane konkretnego urządzenia pełnomocnik inwestora złożył do akt cztery segregatory zawierające dane techniczne WMB A.
Pozostali uczestnicy postępowania przyłączyli się do skargi i jej zarzutów.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. nr 153, poz. 1269 ze zm.) w związku z art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. nr 153, poz. 1270 ze zm.), powoływanej dalej jako p.p.s.a., sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej (art. 1 § 2 ustawy Prawo o ustroju sądów administracyjnych). Z treści art. 145 § 1 i § 2 ustawy p.p.s.a natomiast wynika, że sąd administracyjny uwzględniając skargę uchyla skargę w całości albo w części, jeżeli stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenie prawa, dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego lub też inne naruszenie przepisów postępowania jeżeli mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Po myśli art. 134 § 1 p.p.s.a., rozstrzygając dana sprawę sąd nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi.
Skarga jest uzasadniona, choć nie wszystkie jej zarzuty należy podzielić. Nietrafnie zarzucają skarżący naruszenie art. 138 § 2 k.p.a. przez wydanie decyzji reformatoryjnej. Stosownie do treści art. 138 k.p.a. w postępowaniu przed organem II instancji może zapaść jedna z następujących decyzji: organ odwoławczy utrzymuje w mocy zaskarżoną decyzję; uchyla zaskarżoną decyzję w całości albo w części i w tym zakresie orzeka co do istoty sprawy bądź uchylając tę decyzję - umarza postępowanie pierwszej instancji, umarza postępowanie odwoławcze; uchyla zaskarżoną decyzję i przekazuje sprawę do ponownego rozpoznania. Zgodnie z art. 138 § 2 k.p.a., uchylenie decyzji i przekazanie sprawy organowi I instancji do ponownego rozpoznania jest dopuszczalne tylko wówczas, gdy rozstrzygnięcie sprawy wymaga uprzedniego przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego w całości lub w znacznej części.
Z powyższego unormowania wynika, że postępowanie administracyjne jest postępowaniem dwuinstancyjnym, organ odwoławczy przejmuje sprawę do ponownego rozpatrzenia i rozstrzygnięcia. Dodatkowe postępowanie dowodowe z całą pewnością mieści się w ramach postępowania odwoławczego, gdyż zasadą powinno być merytoryczne rozpatrzenie sprawy przez organ odwoławczy. Nawet konieczność przeprowadzenia kilku dowodów mieści się w kompetencjach organu odwoławczego. Jest on nie tylko uprawniony, ale wręcz zobowiązany do uzupełnienia postępowania wyjaśniającego i wydania decyzji merytorycznej. Z całą pewnością jego rola nie ogranicza się do kontroli trafności decyzji organu I instancji.
Chybiony jest też zarzut, że Samorządowe Kolegium Odwoławcze nie jest legitymowane do ustalenia środowiskowych uwarunkowań dla inwestycji wywiedziony z tezy, że przepisy przewidują tę kompetencję wyłącznie dla wójta, burmistrza, prezydenta miasta. Przepisy kompetencyjne wyznaczają jedynie kognicję organu I instancji w sprawie, kwestię postępowania odwoławczego i kompetencji organów pozostawiona jest z zasady regulacjom ogólnym.
Jak słusznie ustaliło Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł., zastosowanie w sprawie mają przepisy ustawy z dnia 27 kwietnia 2001r. Prawo ochrony środowiska (dalej powoływanej jako ustawa POŚ), bowiem sprawa została wszczęta wnioskiem złożonym w dniu 27 kwietnia 2006r. tj. przed dniem wejścia w życie ustawy z dnia 3 października 2008r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko, co pozostaje w zgodzie z art. 153 ust. 1 tej ustawy. Zatem postępowanie zostało wszczęte w trybie art. 46a i nast. ustawy POŚ. Nadto bezsprzecznie planowana inwestycja należy do przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko, dla których wykonanie raportu może być wymagane - § 3 ust. 1 pkt 22 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 9 listopada 2004r. w sprawie określenia rodzajów przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko oraz szczegółowych kryteriów związanych z kwalifikowaniem przedsięwzięć do sporządzania raportu oddziaływania na środowisko (Dz.U. nr 257, poz. 2573 ze zm.).
Jest poza sporem, że wnioskodawca zamierza uzyskać zezwolenie na uruchomienie wytwórni mas bitumicznych A. Inwestor, jak sam przyznaje, użytkuje już na terenie kraju wytwórnie mas bitumicznych (dalej powoływane jako WMB), w tym A. Nie było zatem przeszkód, aby uzyskać dane dotyczące parametrów funkcjonowania tej właśnie wytwórni i na ich podstawie określić wymagania dotyczące spornej inwestycji. Jako nie pozbawiony podstaw należy ocenić zarzut dotyczący zawartości raportu oddziaływania na środowisko, zwłaszcza pominięcia w tym dokumencie parametrów związanych funkcjonowaniem wytwórni A.
Zgodnie z art. 52 ust. 1 ustawy Prawo ochrony środowiska (POŚ), raport o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko powinien zawierać m.in. opis planowanego przedsięwzięcia, a w szczególności: charakterystykę całego przedsięwzięcia i warunki wykorzystywania terenu w fazie realizacji i eksploatacji, główne cechy charakterystyczne procesów produkcyjnych, przewidywane wielkości emisji, wynikające z funkcjonowania planowanego przedsięwzięcia; opis elementów przyrodniczych środowiska, objętych zakresem przewidywanego oddziaływania planowanego przedsięwzięcia. Opisywanie hipotetycznych wielkości i budowanie na ich podstawie wniosków co do możliwości funkcjonowania WMB wydaje się niezrozumiałe. Skoro z POŚ wprost wynika, ze raport winien określić cechy procesów produkcyjnych, to wydaje się oczywiste wykorzystanie danych konkretnego urządzenia. Pozwoliłoby to uniknąć zarzutów dotyczących wadliwości danych i wyliczeń, jak np. zarzutu o odwołaniu się (str. 63 raportu) do wskaźnika hałasu czy zapylenia zapyleń przyjętego dla innego typu urządzenia. Natomiast ustalenie parametrów produkcyjnych określonego urządzenia WMB pozwoliłoby rozwiać wątpliwości uczestników postępowania co do szkodliwości działania urządzenia.
W niezwykle obszernym uzasadnieniu decyzji organu II instancji zabrakło oceny materiału dowodowego, w tym odniesienia do złożonych przez skarżących w toku postępowania przed organem I instancji uwag J. W., poddających w wątpliwość niektóre stwierdzenia raportu. Pełnomocnik organu podniósł na rozprawie w dniu 7 kwietnia 2010r., iż dokument ten jest jedynie dokumentem prywatnym i dlatego organ nie miał obowiązku oceniać jego przydatności dowodowej. Stanowisko takie nie jest trafne. Również bowiem raport o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko, aczkolwiek sporządzany przez osobę posiadającą wiedzę specjalistyczną, jest również dokumentem prywatnym, sporządzanym na zlecenie inwestora. Podlega on takiej samej ocenie, jak każdy dowód zgromadzony w toku postępowania. Jego tezy i wnioski mogą być przez strony kwestionowane, zwalczane innymi dowodami, np. opiniami sporządzanymi przez osoby posiadające wiedzę specjalistyczną. Nietrafny jest w tym kontekście zarzut, iż wskazany wcześniej dokument złożony przez małżonków J. w postępowaniu przed organem I instancji , nazwany przez nich opinią inż. W. jako dokument prywatny nie może być brany pod uwagę. Skoro bowiem raport jest niczym innym jak dokumentem prywatnym, ten sam przymiot (prywatnego dokumentu) nie może przesądzać o pominięciu innego dowodu. Celowym wydaje się poddanie go takiej samej ocenie, jak wszystkich innych dokumentów składanych przez strony. Natomiast jeżeli organ miał wątpliwości co do kwalifikacji autora do sporządzenia takiego dokumentu, można było dokonać stosownych ustaleń. W żadnym zaś wypadku fakt, że złożone pismo ma charakter dokumentu prywatnego nie przesądza o jego mocy dowodowej. Tym bardziej, że zgodnie z treścią art. 75 § 1 k.p.a. jako dowód w postępowaniu administracyjnym należy dopuścić wszystko, co pomoże przyczynić się do wyjaśnienia sprawy. W sytuacji, w której inwestor udowadnia bezpieczeństwo zamierzenia inwestycyjnego za pomocą dokumentu, którego treść odwołuje się do wiadomości specjalistycznych, uczestnicy postępowania również mogą wszelkimi dostępnymi środkami podważać jego tezy. Skarżący m.in. zarzucali, że w raporcie autor posługiwał się wskaźnikami emisji zanieczyszczeń przy spawaniu ręcznym metodą MAG ( w osłonie gazów aktywnych). Wskaźniki te, zdaniem skarżących nie odzwierciedlają ilości zanieczyszczeń wprowadzanych do atmosfery z produkcji MB (masy bitumicznej). W toku postępowania nie wyjaśniono tej wątpliwości. Organ nie odniósł się również do zarzutu ustalenia normy akustycznej dla innej wytwórni mas bitumicznych (str.65 raportu).
Organ zauważa, że obliczając emisję zanieczyszczeń pominięto w ekspertyzie emisję z dwóch lokalnych kotłów do ogrzewania pomieszczeń biurowych i hali (dwa kotły olejowe o mocy 81 kW każdy), przyznaje, że nie stanowiąc istotnego źródła zanieczyszczeń winny one zostać uwzględnione w wyliczeniach z uwagi na niskie emitory, ale nie wyciąga z tego faktu żadnych wniosków.
Przedmiotem sporu są również założenia wielkości produkcji podane przez inwestora i przyjęte przez autora raportu do wyliczeń wskaźników m.in. emisji pyłów, zanieczyszczeń i hałasu. Inwestor we wniosku wskazał produkcję w granicach do 100Mg/h. Poza sporem jest, że przyjęta jako podstawa wyliczeń wielkość produkcji jest niższa od możliwości agregatu. W ocenie sądu zasadnie ten fakt budzi wątpliwość skarżących, czy wyliczone wielkości zanieczyszczeń i hałasu są realne, czy w rzeczywistości wskaźniki te nie będą większe. Oczywiście to inwestor określa wielkość produkcji, ale założenie we wniosku o ustalenie uwarunkowań środowiskowych dla inwestycji, że przedsiębiorstwo będzie pracowało w granicach poniżej optymalnej wydajności może budzić obawy, czy takie zaniżenie nie zmierza do ukrycia rzeczywistych poziomów emisji. Już w uzupełnieniu raportu złożonym 31 lipca 2008r. na karcie 2 mowa jest o wykorzystaniu agregatu w 75-85% zdolności produkcyjnych, co daje 136 Mg/h. Wyliczenia emisji nie odnoszą się jednak do takiej produkcji. Należy zwrócić uwagę również na dane dotyczące wielkości produkcji zawarte w tym samym uzupełnieniu do raportu z dnia 31 lipca 2008r. Załączono do niego wyniki badań przeprowadzonych w kilku wytwórniach mas bitumicznych tego samego producenta. Z protokołu nr 54/2005 z dnia 5 sierpnia 2005r. wynika, że WMB ECO 160, wydajność 160 Mg/h obciążona była w 75%, z kolei w C. WMB A 160 o wydajności 160 Mg/h, obciążona była w dniu 3.08.2005r. w 79%. Obciążenie urządzenia o wydajności 160 Mg/h w 79% daje wielkość produkcji w wysokości 126 Mg/h, w 75% - 120 Mg/h. Przy czym przykładowo tylko dla produkcji 120 Mg/h poziom emisji CO nie przekraczał wprawdzie normy, ale granica zapasu była zdecydowanie mniejsza, niż pozostałych gazów.
Tym bardziej trafny wydaje się zarzut, iż wskazanie przez inwestora założonych wielkości produkcji nie odzwierciedla rzeczywistych mocy produkcyjnych. Wydaje się zaś, że raport winien odpowiedzieć na pytanie, czy dane przedsięwzięcie nie przekroczy dopuszczalnych norm przy wykorzystaniu maksymalnej i optymalnej mocy produkcyjnej , ewentualnie, przy wykorzystaniu jakiej mocy przerobowej emisja będzie akceptowalna dla otoczenia i najmniej uciążliwa dla środowiska. Dopiero odpowiedź na tak postawione pytanie pozwoli ustalić optymalne warunki działania przedsięwzięcia.
Konieczność zbadania granicznych wielkości zanieczyszczeń dla konkretnego przedsięwzięcia wynika zresztą wprost z art. 52 ust.1 pkt 6 ustawy POŚ. Przepis ten stanowi, że raport powinien zawierać "opis przewidywanych znaczących oddziaływań planowanego przedsięwzięcia na środowisko, obejmujący bezpośrednie, pośrednie, wtórne, skumulowane, krótko -, średnio - i długoterminowe, stałe i chwilowe oddziaływania na środowisko, wynikające z:
a) istnienia przedsięwzięcia,
b) wykorzystywania zasobów środowiska,
c) emisji,
oraz opis metod prognozowania, zastosowanych przez wnioskodawcę;"
W świetle przytoczonego unormowania zasadne wydaje się, aby wyliczeń emisji pyłów, gazów i hałasu dokonano z uwzględnieniem optymalnych i maksymalnych mocy przerobowych urządzenia. Tylko takie wyliczenia pozwolą rozwiać wątpliwości skarżących i uczestników postępowania, czy planowane przedsięwzięcie nie zakłóci nadmiernie środowiska. Pozwoli także określić w decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach realne wymogi i np. ograniczenia produkcji w związku z koniecznością zachowania standardów emisji pyłów, zanieczyszczeń, hałasów.
Wątpliwości sądu budzi również fakt, iż wyliczenia poziomu emisji pyłów, gazów nie uwzględniają tła, w którym przedsiębiorstwo będzie funkcjonowało. Tymczasem WMB znaleźć się ma na terenie strefy przemysłowej, w której zapewne funkcjonują już inne przedsiębiorstwa. Nie wiadomo czy i jaki jest poziom emisji, zanieczyszczeń na tym terenie, czy zsumowane z nimi wyniki emisji pyłów, zanieczyszczeń, hałasu itp. również mieszczą się w granicach dopuszczalnych norm. W każdym razie podanie jedynie wielkości emisji danego urządzenia może nie odzwierciedlać w tej sytuacji ostatecznego poziomu zanieczyszczeń z uwzględnieniem już (ewentualnie) istniejących. Tym bardziej, że z "Opinii w sprawie podstawy merytorycznej procedury oddziaływania na środowisko w świetle przepisów ochrony środowiska" sporządzonej przez G. P. (brak daty sporządzenia tego dokumentu) wynika, iż na terenie strefy przemysłowej znajdują się inne obiekty przemysłowe.
Zastrzeżenia budzą też wyniki pomiaru hałasu, zawarte w "Analizie poziomu hałasu powstającego przy produkcji mas bitumicznych w A" i w sporządzonej w dniu 20 czerwca 2007r. przez mgr inż. ochrony środowiska M. S. oraz w uzupełnieniu do raportu firmy A z 31lipca 2008r. Wątpliwości te są dwojakiego rodzaju.
Po pierwsze podane pomiary nie uwzględniają rzeczywistego tła akustycznego. Z zapisu na stronie piątej dokumentu wynika, że przyjęto zerowy poziom tła akustycznego, ale autor nie uzasadnił tego założenia. Aktualne w tym kontekście pozostają uwagi dotyczące emisji pyłów - inwestycja planowana jest w strefie przemysłowej. Nie wiadomo, czy w pobliżu nie działają inne przedsiębiorstwa, których praca wpływa na poziom hałasu, nie dokonano obliczeń, które pozwalałyby na zsumowanie hałasu wytwarzanego działaniem wytwórni z hałasu z zewnątrz. Nie wiadomo, czy wówczas izotony przebiegałyby tak samo, jak obecnie. Nie wiadomo, z jakiej wielkości produkcją wiąże się przyjęta liczba samochodów i natężenie ruchu – czy dotyczy to produkcji 83 Mg/h, 100mg/h, czy 126 Mg/h.
Po drugie autorzy opracowań skupiają się jedynie na ruchu pojazdów w obrębie wytwórni. Tymczasem działalność WMB wiąże się nierozłącznie ze zwiększonym ruchem ciężkich pojazdów. WMB wytwarza bowiem taki rodzaj surowca, który ekspediowany jest w chwili wytworzenia, nie jest magazynowany. Samochody załadowane gorącym asfaltem będą od razu odjeżdżały do miejsca inwestycji drogowych. Oznacza to, że działanie WMB wiąże się permanentnie ze wzmożonym w okresie produkcji ruchem ciężkich pojazdów, znacznie wykraczającym poza teren nieruchomości inwestora. Wzmożony ruch samochodów zatem również w sposób bezpośredni, immanentny wiąże się z działaniem inwestycji i nie powinien być pomijany w toku wyjaśniania oddziaływania WMB na środowisko. Ograniczenie badania hałasu związanego z ruchem pojazdów tylko do ich przemieszczania się w obrębie nieruchomości objętej inwestycją jest nieuzasadnione. Skoro zgodnie z art. 52 ust. 1 pkt 6 ustawy POŚ należy uwzględnić w raporcie oddziaływanie związane z istnieniem przedsiębiorstwa, a jak wskazano wyżej immanentnie związany jest z jego funkcjonowaniem wzmożony ruch ciężkich pojazdów, pominięcie tego aspektu oddziaływania, ze względu na specyfikę przedsięwzięcia nie wydaje się trafne. Tym bardziej, że strefa przemysłowa, w której usytuowane jest przedsięwzięcie, pozbawiona jest strefy ochronnej, sąsiaduje bezpośrednio z terenami zabudowy mieszkaniowej, ogródków działkowych, szkoły. Z ustaleń organów nie wynika tymczasem, w którym kierunku będzie się odbywał ruch samochodów związany z dostawami kruszyw i odbiorem surowca. Niezależnie od trafności takiego usytuowania strefy przemysłowej należy uwzględniać jej realne sąsiedztwo.
Należy też zwrócić uwagę, że ustalenia zawarte w postanowieniu Starosty [...] z dnia [...] w sprawie uzgodnienia środowiskowych uwarunkowań zgody na realizację przedsięwzięcia mogącego znacząco oddziaływać na środowisko odwołują się do wniosków i zaleceń zawartych w raporcie oddziaływania na środowisko opracowanego w maju 2006r. przez Biuro Projektów Ochrony Środowiska A Spółkę z o.o., nie uwzględniając późniejszych opracowań składanych w toku postępowania. Postanowienie to nadto nakłada na inwestora obowiązek poinformowania Wojewódzkiego Inspektora Ochrony Środowiska w Ł. o zamiarze oddania obiektu do użytkowania na 30 dni przed tym terminem. W zaskarżonej decyzji pominięto to zalecenie. Ponadto trafnie skarżący zarzucają, iż zbyt ogólnikowo ujęto zalecenia analizy porealizacyjnej dotyczącej kontroli emisji pyłów i hałasu, odwołując się do bliżej nieokreślonego cyklu produkcyjnego. Decyzja zobowiązuje inwestora do wykonania analizy, ale tylko poziomu hałasu w fazie eksploatacji (pkt 6. części "Eksploatacja przedsięwzięcia"). Tymczasem powołane wyżej postanowienie Starosty [...] zobowiązuje do wykonania analizy porealizacyjnej określającej emisję zarówno hałasu, jak i gazów oraz pyłów w ciągu 6 miesięcy od daty oddania wytwórni do użytku.
Wątpliwości budzi również teza zakreślona G. P. W swojej "Opinii w sprawie podstawy merytorycznej procedury oddziaływania na środowisko w świetle przepisów ochrony środowiska" dokonała ona oceny prawnej dotychczas prowadzonego postępowania, w tym złożonych wcześniej raportu i opinii. Tymczasem zarówno ocena zebranego materiału dowodowego, jak i dokonanie subsumcji prawnej są zadaniem organu administracji, który jest "najwyższym biegłym" w zakresie prawa. Również ocena materiału dowodowego winna być przedmiotem jego własnej analizy.
Wyjaśnienia wymaga, iż postanowienie Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Ł. z dnia 18 września 2006r. w przedmiocie uzgodnienia środowiskowych uwarunkowań dla tej inwestycji zostało poddane kontroli tutejszego sądu, który wyrokiem z dnia 12 września 2008r. w sprawie II SA/Łd 1010-1011/07 oddalił skargi V. i D. J. Sąd wówczas nie zakwestionował raportu. W ocenie sądu rozpoznającego niniejszą sprawę ocena raportu oddziaływania zawarta w uzasadnieniu tamtego wyroku nie wiąże na kolejnym etapie postępowania, sąd wówczas nie dokonywał bowiem całościowej oceny raportu, a jedynie w kontekście uzgodnień Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego, ponadto ocena ta podejmowana była we wstępnym etapie postępowania (2006r.) i nie obejmowała całego zgromadzonego materiału dowodowego.
Inwestor złożył w postępowaniu sądowym dokumentację tzw. DTR – dokumentację techniczno – ruchową dla wykazania, iż nie zawiera ona informacji na temat emisji zanieczyszczeń, pyłów, hałasu. W złożonych czterech segregatorach istotnie trudno odnaleźć takie informacje, nie sposób jednak uznać, iż nie istnieją dane dotyczące emisji pyłów, gazów urządzenia, które wg inwestora spełnia wszystkie europejskie normy środowiskowe. Inwestor przy tym zapomniał o zasadzie, że dokumenty przed sądem polskim składa się w języku polskim - część dokumentacji tego warunku nie spełnia.
Reasumując, trafny okazał się zarzut naruszenia art. 7, 77 i 107 § 3 k.p.a. przez niewyjaśnienie wszystkich okoliczności istotnych dla rozstrzygnięcia, brak wyczerpującej oceny materiału dowodowego, w tym nieustosunkowanie się do szczegółowych zarzutów zgłaszanych w postępowaniu przez skarżących i uczestników, brak weryfikacji ustaleń raportu i opinii uzupełniających. Uchybienia te powodują, że nie sposób zweryfikować zarzutów co do wpływu planowanej inwestycji na środowisko.
Podkreślić jednakże należy, że uchybienia wskazane przez sąd nie przesądzają, iż sporna inwestycja nie może powstać. Jak trafnie podkreślił to organ odwoławczy, ustalenie środowiskowych uwarunkowań dla inwestycji nie jest przedmiotem uznania administracyjnego. W sytuacji, gdy zamierzenie inwestycyjne nie jest sprzeczne z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, należy na podstawie raportu oddziaływania ustalić takie warunki środowiskowe, czyli takie wymagania, których spełnienie będzie gwarancją, iż inwestycja nie będzie negatywnie oddziaływać na środowisko. Decyzja o ustaleniu środowiskowych uwarunkowań winna być gwarancją spełnienia standardów środowiskowych. Nie przesądza ona zatem o realizacji inwestycji, jest jednym z pierwszych etapów całego procesu inwestycyjnego. Należy jednak pamiętać, iż zawarte w niej ustalenia zawierają wytyczne dla kolejnych organów co do wymogów środowiskowych dla inwestycji. Jest to zatem z reguły ostatni etap postępowania, w którym uczestnicy mogą weryfikować wymogi środowiskowe dla inwestycji. Tym bardziej istotne jest ich wyczerpujące ustalenie, w sposób nie budzący wątpliwości.
Powyższe uchybienia skutkują koniecznością uchylenia zaskarżonej decyzji na podstawie art. 145 §1 pkt.1 lit. "c" p.p.s.a. Wskazania co do dalszego postępowania wynikają z zawartych wcześniej uwag, w szczególności w zakresie konieczności ustalenia poziomu emisji z uwzględnieniem rzeczywistego tła akustycznego i tła zanieczyszczeń, wyjaśnienia wielkości wskaźników i poziomu wszelkich zanieczyszczeń przy uwzględnieniu realnej produkcyjnej mocy, w tym, także wielkości skumulowanych. Przede wszystkim organ uwzględnić winien zmiany w prawie ochrony środowiska, w tym regulacje zawarte w ustawie z dnia 3 października 2008r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko.
O kosztach postępowania przeczono z mocy art. 200 p.p.s.a., zasadzając od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. na rzecz skarżących solidarnie równowartość uiszczonego wpisu.
Stosownie do regulacji art. 152 p.p.s.a. sąd orzekł, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się wyroku.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 18.07.2026. · Źródło