II SA/Łd 516/25
WyrokWSA w Łodzi2025-12-03
Skład orzekający: Magdalena Sieniuć, Arkadiusz Blewązka, Jarosław Czerw
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy umorzenie postępowania w sprawie budowy zjazdu z drogi gminnej było zasadne, jeśli istnieją wątpliwości co do zgodności z prawem wykonania tego zjazdu oraz czy decyzja o pozwoleniu na budowę, na podstawie której zjazd został wykonany, została prawidłowo wyeliminowana z obrotu prawnego?Ratio decidendi
Sąd uznał, że umorzenie postępowania było przedwczesne, ponieważ organy nie wyjaśniły wszystkich istotnych okoliczności sprawy, w tym zakresu decyzji o pozwoleniu na użytkowanie hali magazynowej, która mogła obejmować przedmiotowy zjazd. Brak pełnego wyjaśnienia stanu faktycznego i prawnego, zwłaszcza w kontekście potencjalnego naruszenia przepisów Prawa budowlanego i Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, uzasadnia uchylenie zaskarżonej decyzji i poprzedzającej ją decyzji organu pierwszej instancji.Stan faktyczny
Stowarzyszenie "Z." zaskarżyło decyzję Łódzkiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego, która utrzymała w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego o umorzeniu postępowania w sprawie budowy zjazdu z drogi gminnej. Postępowanie dotyczyło zjazdu wybudowanego przez Firmę P. w 2015 r. na działkę nr ewid. [...]. Stowarzyszenie zarzuciło organom naruszenie przepisów k.p.a. poprzez niewyjaśnienie wszystkich okoliczności faktycznych, w tym niezgodność zjazdu z decyzją o pozwoleniu na budowę, brak sprawdzenia oznakowania drogowego, pominięcie uchylenia decyzji o pozwoleniu na budowę hali magazynowej, błędne uznanie zjazdu za publiczny oraz stwarzanie zagrożenia dla ruchu. Stowarzyszenie wniosło o nakazanie rozbiórki zjazdu jako samowoli budowlanej.Rozstrzygnięcie
Uchyla zaskarżoną decyzję Łódzkiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Łodzi z dnia 13 maja 2025 r. oraz poprzedzającą ją decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Wieluniu z dnia 15 stycznia 2025 r. Zasądza od Łódzkiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Łodzi na rzecz Stowarzyszenia zwykłego "Z." kwotę 980 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania.Pełny tekst orzeczenia
Dnia 3 grudnia 2025 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział II w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Magdalena Sieniuć (spr.), Sędziowie Sędzia WSA Arkadiusz Blewązka, Sędzia WSA Jarosław Czerw, , Protokolant Specjalista Anna Łyżwa, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 3 grudnia 2025 roku sprawy ze skargi Stowarzyszenia zwykłego "Z." z siedzibą w W. na decyzję Łódzkiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Łodzi z dnia 13 maja 2025 r. nr 99/2025 znak: WOP.7721.49.2025.KD w przedmiocie umorzenia postępowania w sprawie wybudowania zjazdu na działkę z drogi gminnej 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Wieluniu z dnia 15 stycznia 2025 roku, nr 7/2025, znak: PINBW.5160.51.2016.AC; 2. zasądza od Łódzkiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Łodzi na rzecz skarżącego Stowarzyszenia zwykłego "Z." z siedzibą w W. kwotę 980 (dziewięćset osiemdziesiąt) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.
Zaskarżoną decyzją z dnia 13 maja 2025 r. nr 99/2025 Łódzki Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w Łodzi, na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jedn. Dz. U. z 2024 r., poz. 572 ze zm.) - dalej jako: "k.p.a.", utrzymał w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Wieluniu z dnia 15 stycznia 2025r. nr 7/2025, umarzającą na podstawie art. 105 § 1 k.p.a. postępowanie w sprawie dotyczącej wybudowania w 2015 r. zjazdu na działkę nr ewid. [...] z drogi gminnej – ul. [...] w W., którego inwestorem była Firma P.
Z akt sprawy wynika, że pismem z dnia 22 maja 2015 r. K.G. - przedstawiciel Stowarzyszenia "Z." powiadomił Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Wieluniu o możliwości popełnienia samowoli budowlanej polegającej na wybudowaniu trzech zjazdów publicznych z drogi - ul.[...] do działek nr ewid. [...],[...] i [...].
Po przeprowadzonych w dniu 19 czerwca 2015 r. oględzinach organ I instancji pismem z dnia 3 września 2015 r. zawiadomił strony o wszczęciu postępowania w sprawie budowy zjazdu na działkę nr [...] z drogi gminnej - ul. [...] w W. usytuowanego w obrębie granicy z działką nr [...] (naprzeciwko ul. [...]) bez dokonania zgłoszenia we właściwym organie.
Po przeprowadzonym, trwającym kilka lat, postępowaniu w sprawie oraz wydanych w niej rozstrzygnięciach, w dniu 15 stycznia 2025 r. organ I instancji wydał decyzję nr 7/2025, którą na podstawie art. 105 § 1 k.p.a. umorzył postępowanie w sprawie dotyczącej wybudowania w 2015 r. zjazdu na działkę nr ewid. [...] z drogi gminnej - ul. [...] w W., którego inwestorem była Firma P.
Odwołanie od powyższej decyzji wniósł K.G. - reprezentujący Stowarzyszenie "Z.", zarzucając naruszenie:
- art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a. - poprzez niewyjaśnienie wszystkich okoliczności faktycznych stanowiących podstawę decyzji, tj. braku zgodności przedmiotowego zjazdu z decyzją Starosty Wieluńskiego o pozwoleniu na budowę nr 516/00 z dnia 25 października 2000 r.,
- art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a. - poprzez niewyjaśnienie wszystkich okoliczności faktycznych stanowiących podstawę rozstrzygnięcia, tj. brak sprawdzenia i odniesienia się faktycznego w zakresie sprawdzenia czy inwestor wykonał oznakowanie pionowe i poziome spełniające warunki określone w rozporządzeniu Ministra Infrastruktury z dnia 3 lipca 2003 r. w sprawie szczegółowych warunków technicznych dla znaków i sygnałów drogowych oraz urządzeń bezpieczeństwa ruchu drogowego i warunków ich umieszczenia na drogach na podstawie zatwierdzonego protokołu organizacji ruchu, do czego inwestor został zobowiązany na podstawie postanowienia nr 272/2016 Starosty Wieluńskiego wyrażającego zgodę na odstępstwo od przepisów § 113 ust. 1 pkt 1 w związku z § 78 ust. 1 rozporządzenia Ministra Transportu i Gospodarki Morskiej z dnia 2 marca 1999 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać drogi publiczne i ich usadowienie odnośnie przebudowy zjazdu publicznego z drogi gminnej na działce o nr ewid. [...], gdzie w uzasadnieniu Starosta wskazał, że w piśmie Ministra Infrastruktury i Budownictwa z dnia 4 listopada 2016 r. Starosta Wieluński został upoważniony do wyrażenia zgody na odstępstwo z przepisu mówiącego o tym, że wjazd z drogi do obiektu i urządzenia obsługi uczestników ruchu i wjazd na drogę nie mogą być usytuowane w miejscach zagrażających bezpieczeństwu ruchu drogowego, a w szczególności w obszarze oddziaływania skrzyżowania,
- art. 7, art. 11 i art. 80 k.p.a. - poprzez niewyjaśnienie wszystkich okoliczności stanowiących podstawę rozstrzygnięcia, tj. pominięcie w swych rozważaniach faktu, że decyzją nr 348/2018 z dnia 30 listopada 2018 r. Wojewoda Łódzki uchylił w całości decyzję nr 204/2015 zatwierdzającą projekt budowlany i udzielającą pozwolenia na budowę hali magazynowej z częścią produkcyjną i socjalną, biurową wraz z towarzyszącą infrastrukturą techniczną oraz zjazdem drogowym na działkach o nr ewid. [...], [...], [...], [...], [...] i [...],
- art. 7, art. 77 § 1 art. i 80 k.p.a. - poprzez niewyjaśnienie wszystkich okoliczności stanowiących podstawę rozstrzygnięcia, tj. uznanie, że zjazd jest zjazdem publicznym, nie indywidualnym, jak określono w decyzji Starosty Wieluńskiego nr 516/00 z dnia 25 października 2000 r.,
- art. 7, art. 77 § 1 art. i 80 k.p.a. - poprzez niewyjaśnienie wszystkich okoliczności faktycznych stanowiących podstawę rozstrzygnięcia, tj. pominięciu faktu, że przedmiotowy zjazd stwarza zagrożenie dla ruchu pieszego i samochodowego, albowiem szerokość zjazdu jest niedostosowana do odbywającego się w tym rejonie ruchu,
- art. 83 Prawa budowlanego - poprzez rozpatrzenie przez PINB w Wieluniu sprawy nienależącej do jego właściwości,
- art. § 78 rozporządzenia Ministra Transportu i Gospodarki Morskiej w zw. z § 113 ust. 7 rozporządzenia - poprzez uznanie, że przedmiotowy zjazd odpowiada wymogom, jakie powinny spełniać zjazdy publiczne.
W oparciu o powyższe zarzuty skarżący wniósł o uchylenie w całości decyzji organu I instancji i nakazanie Gminie Wieluń rozbiórkę zjazdu na działkę o numerze [...], z drogi gminnej ul. [...] w m. W., której inwestorem była Firma P.
Wskazaną na wstępie decyzją z dnia 13 maja 2025 r. nr 99/2025 Łódzki Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w Łodzi, po rozpatrzeniu powyższego odwołania, utrzymał w mocy decyzję organu I instancji.
W uzasadnieniu decyzji organ odwoławczy wskazał, że przedmiotem postępowania jest budowa zjazdu z drogi gminnej nr [...] ul. [...] w W. na działkę o nr ewid. [...] w W., który został zrealizowany przez inwestora - Firmę P. W trakcie prowadzonego od 2015 r. postępowania ustalono, że wcześniej w tym miejscu istniał zjazd zrealizowany przez Gminę Wieluń, który następnie uległ całkowitej rozbiórce, a w jego lokalizacji Firma P. wykonała nowy, istniejący w obecnym kształcie, zjazd na działkę o nr ewid. [...].
Organ II instancji wyjaśnił, że niesporne jest, iż inwestor wykonał roboty budowlane związane z budową zjazdu w dniu 31 października 2015 r. na podstawie ówcześnie istniejącej decyzji Starosty Wieluńskiego nr 204/2015 z dnia 18 marca 2015 r. o pozwoleniu na budowę hali magazynowej z częścią produkcyjną i socjalno-biurową wraz z towarzyszącą infrastrukturą techniczną oraz budowę zjazdu drogowego i przebudowę zjazdu drogowego na działki o nr ewid. [...], [...], [...], [...], [...] i [...], obr. [...] w m. W., która została uchylona dopiero w dniu 8 lutego 2018 r. przez Wojewodę Łódzkiego rozstrzygnięciem kasatoryjnym.
Następnie organ odwoławczy podkreślił, że w toku trwającego postępowania, różne podmioty podejmowały działania celem podważenia decyzji Starosty Wieluńskiego nr 204/2015, łącznie z próbami jej usunięcia z obrotu prawnego, jednakże działania te nie mogły odnieść skutku w sytuacji zakończenia wykonywania przez inwestora robót budowlanych. Przedmiotowy zjazd został wykonany w dniu 31 października 2015 r., zaś całość inwestycji objętej decyzją o pozwoleniu na budowę została ukończona w połowie 2016 roku. Tym samym – zdaniem organu II instancji - należało uznać, że inwestor w trakcie budowy działał w oparciu o ostateczną decyzję organu administracji architektoniczno-budowlanej, a zatem w chwili wykonywania robót budowlanych pozostawał w prawie. Decyzja Starosty Wieluńskiego nr 204/2015 z dnia 18 marca 2015 r. stała się ostateczna z chwilą wydania przez Wojewodę Łódzkiego decyzji nr 85/2015 z dnia 21 kwietnia 2015 r. umarzającej postępowania odwoławcze, a dopiero utraciła ten przymiot na skutek wydania przez Naczelny Sąd Administracyjny wyroku w sprawie o sygn. akt II OSK 945/16, tj. 8 lutego 2018 r., kiedy to doszło do uprawomocnienia się wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi, sygn. akt II SA/Łd 466/15, z dnia 15 stycznia 2016 r., a tym samym uchylenia decyzji Wojewody Łódzkiego umarzającej postępowanie odwoławcze od decyzji Starosty Wieluńskiego o pozwoleniu na budowę spornej inwestycji. W wyniku kontroli sądowoadministracyjnej sprawa wróciła ponownie do organów administracji architektoniczno-budowlanej. Jednakże już w innym stanie faktycznym wobec wykonania w całości inwestycji objętej powyżej wskazaną decyzją o pozwoleniu na budowę. Organ odwoławczy podkreślił przy tym, że Starosta Wieluński w swojej decyzji nr 903/2021 z dnia 20 grudnia 2021 r. umarzającej postępowanie administracyjne w sprawie o wydanie decyzji o pozwoleniu na budowę wskazał, że: "w przypadku zrealizowania w całości robót budowlanych postępowanie prowadzone w sprawie pozwolenia na budowę stało się bezprzedmiotowe, skoro przyznanie inwestorowi uprawnienia do realizacji inwestycji zgodnie z przedłożonym projektem budowlanym stało się zbędne (m.in. wyrok NSA z dnia 26.09.2021 r.)". Z powyższą konstatacją zgodził się organ II instancji i w swojej decyzji nr 30/2022 z dnia 1 lutego 2022 r. Wojewoda Łódzki wskazał, że: "proces inwestycyjny został zakończony uzyskaniem przez inwestora pozwolenia na użytkowanie w decyzji nr 21/2016 PINB w Wieluniu z dnia 7 marca 2016 r., czyli przed wyrokiem NSA. Nie można w omawianym przypadku traktować rozpoczęcia budowy jako samowoli budowlanej. Odmienna jest bowiem sytuacja inwestora, który buduje lub wybudował obiekt budowlany bez uzyskania wymaganego ustawą Prawo budowlane - pozwolenia budowlanego, a inna inwestora, który kontynuował i zakończył budowę na podstawie decyzji o pozwoleniu na budowę, która została następnie wyeliminowana z obrotu prawnego".
W ocenie organu odwoławczego, konsekwencję powyższych ustaleń stanowi niemożność prowadzenia przez organy nadzoru budowlanego postępowania legalizacyjnego wobec przedmiotowego zjazdu, bowiem został on wykonany w ramach ważnej w chwili wykonywania budowy decyzji o pozwoleniu na budowę. W takim wypadku, organ nadzoru budowlanego może dokonać, jedynie w ramach swoich kompetencji, badania czy sporny zjazd z drogi gminnej został zrealizowany przez inwestora zgodnie z obowiązującymi przepisami prawa, w tym przepisami szczególnymi, przepisami techniczno-budowlanymi oraz z obowiązującym na danym obszarze porządkiem planistycznym, tj. przeprowadzić postępowanie naprawcze w oparciu o art. 50-51 Prawa budowlanego. Jednocześnie organ II instancji podkreślił, że postępowanie naprawcze, zwłaszcza w sytuacji, gdy pozwolenie zostało wyeliminowane z obrotu prawnego, nie może służyć podważaniu prawidłowości samej decyzji o zatwierdzeniu projektu budowlanego, bowiem celem tego postępowania nie jest weryfikacja wad decyzji lub postępowania w sprawie pozwolenia na budowę, lecz jedynie doprowadzenie inwestycji do stanu zgodnego z przepisami, co do zasady obowiązującymi w dacie orzekania (wyjątki ustanawiają przepisy szczególne).
W dalszej kolejności organ II instancji zwrócił uwagę, że zgodnie z art. 4 pkt 1 ustawy z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych (tekst jedn. Dz. U. z 2023 r. poz. 645), "pas drogowy" został zdefiniowany jako wydzielony liniami rozgraniczającymi grunt wraz z przestrzenią nad i pod jego powierzchnią, w którym jest lub będzie usytuowana droga. Zgodnie z art. 4 pkt 8 ustawy o drogach publicznych, pod pojęciem "zjazd" rozumie się połączenie drogi publicznej z nieruchomością położoną przy drodze, stanowiące bezpośrednie miejsce dostępu do drogi publicznej w rozumieniu przepisów o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym. Wymagania, jakim powinien odpowiadać zjazd z drogi publicznej, zostały określone przepisami rozporządzenia Ministra Transportu i Gospodarki Morskiej z dnia 2 marca 1999 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać drogi publiczne i ich usytuowanie (tekst jedn. Dz. U. z 2016 r., poz. 124 ze zm.). W myśl art. 29 ust. 1 ustawy o drogach publicznych, budowa lub przebudowa zjazdu należy do właściciela lub użytkownika nieruchomości przyległych do drogi, po uzyskaniu, w drodze decyzji administracyjnej, zezwolenia zarządcy drogi na lokalizację zjazdu lub przebudowę zjazdu, z zastrzeżeniem ust. 2. Z kolei zgodnie z art. 29 ust. 2 ustawy o drogach publicznych, w przypadku budowy lub przebudowy drogi, budowa lub przebudowa zjazdów dotychczas istniejących należy do zarządcy drogi. Natomiast zgodnie z brzmieniem ustawy Prawo budowlane z daty budowy (art. 29 ust. 1 pkt 11 zmieniony przez art. 1 pkt 7 lit. a tiret siódme, ustawy z dnia 20 lutego 2015 r. (Dz.U z 2015 r. poz. 443) zmieniającej ustawę z dniem 28 czerwca 2015 r.) pozwolenia na budowę nie wymagała budowy zjazdów z dróg wojewódzkich, powiatowych i gminnych oraz zatok parkingowych na tych drogach, natomiast wymagała zgłoszenia. W ocenie organu odwoławczego, posiadanie zatem przez inwestora pozwolenia na budowę obejmującego przebudowę zjazdu było swego rodzaju naddatkiem wobec wymagań prawodawcy.
Mając na uwadze powyższe organ II instancji wyjaśnił, że w chwili obecnej istnieje nowa regulacja dotycząca warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać drogi publiczne i ich usytuowanie m.in., która weszła w życie dnia 21 września 2022 r., tj. rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 24 czerwca 2022 r. w sprawie przepisów techniczno-budowlanych dotyczących dróg publicznych (Dz. U. poz. 1518), które nie przewiduje kategoryzacji zjazdów na publiczne i indywidualne. Przy czym zgodnie ze znajdującym się w nowym rozporządzeniu przepisami intertemporalnymi (międzyczasowymi) normującymi warunki techniczne, o ile został złożony wniosek o wydanie decyzji o pozwoleniu na budowę, decyzji o zezwoleniu na realizację inwestycji drogowej, odrębny wniosek o zatwierdzenie projektu zagospodarowania działki lub terenu lub projektu architektoniczno-budowlanego albo zostało dokonane zgłoszenie budowy lub wykonywania innych robót budowlanych, zastosowanie znajdą przepisy poprzednio obowiązujące (§ 115 rozporządzenia), tj. rozporządzenia z 1999 r.
Organ II instancji zwrócił uwagę, że zgodnie z rozporządzeniem Ministra Transportu i Gospodarki Morskiej w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać drogi publiczne i ich usytuowanie (dalej: rozporządzenia Ministra Transportu i Gospodarki Morskiej) rozróżnia się "zjazd publiczny" (§ 55 pkt 3), tj. określony przez zarządcę drogi, jako zjazd co najmniej do jednego obiektu budowlanego, w którym prowadzona jest działalność gospodarcza oraz "zjazd indywidualny" (§ 55 pkt 4), tj. określony przez zarządcę drogi, jako zjazd do jednego lub kilku obiektów użytkowanych indywidualnie. Jednocześnie stosownie do § 55 ust. 1 pkt 3 i 4 powołanego rozporządzenia charakter zjazdu (publiczny czy indywidualny) określa zarządca drogi, kierując się przeznaczeniem zjazdu (§ 77 rozporządzenia). Przedmiotowy zjazd był pierwotnie zjazdem indywidualnym, w aktualnym stanie faktyczno-prawnym jest to zjazd publiczny i na taką jego charakterystykę wskazuje zarządca drogi - gmina W. Z akt sprawy wynika, że pierwotny zjazd indywidualny został rozebrany przez nowego inwestora, tj. Firmę P. w 2015 r.
Organ II instancji podkreślił, że inwestor posiadał zgodę zarządcy drogi na wykonanie robót budowlanych polegających na rozebraniu wszystkich warstw istniejącego wcześniej zjazdu publicznego aż do dna koryta, a następnie na wykonaniu nowego zjazdu o określonych parametrach. Wobec powyższego organ odwoławczy uznał, że objęta decyzją Starosty Wieluńskiego nr 204/2015 przebudowa zjazdu stanowiła w istocie jego budowę, przy czym nie sposób kwestionować na tym etapie zatwierdzoną przez organ administracji architektoniczno-budowlanej kwalifikację robót budowlanych, tym bardziej że i tak wydano dla tej inwestycji decyzję o pozwoleniu na budowę, a zatem akt administracyjny obejmujący roboty budowlane o większym stopniu skomplikowania i zakresie.
Organ odwoławczy wskazał, że inwestor dodatkowo w dniu 12 czerwca 2016r. uzyskał odbiór przedmiotowego zjazdu z ul. [...] do działki nr ewid. [...] od Naczelnika Wydziału Inwestycji i Rozwoju Urzędu Miasta W. Dodatkowo inwestor legitymuje się postanowieniem Starosty Wieluńskiego nr 272/2016 z dnia 16 listopada 2016 r., którym wyrażono zgodę na odstępstwo w związku z art. 78 ust. 1 rozporządzenia Ministra Transportu i Gospodarki Morskiej z dnia 2 marca 1999 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać drogi publiczne i ich usytuowanie (tekst jedn. Dz. U. z 2016 r. poz. 124 z późn. zm.).
Zdaniem organu odwoławczego, przedmiotem analizy pozostaje kwestia zgodności wykonanego zjazdu z regulacjami techniczno-budowlanymi, w tym z powyżej wskazanym rozporządzeniem Ministra Transportu i Gospodarki Morskiej z dnia 2 marca 1999 r.
Organ II instancji stwierdził przy tym, że we wnioskach do dokumentu "inwentaryzacja i ekspertyza techniczna istniejącego zjazdu" z drogi gminnej nr [...] na działkę o nr ewid. [...] sporządzonego przez R.W. wskazano, iż zjazd spełnia liczne warunki techniczne wynikające z przepisów rozporządzenia Ministra Transportu i Gospodarki Morskiej (w tym m.in. § 3 pkt 12; § 55 pkt 3; § 78 pkt 2 lit. a, b, d, e; § 170). Jednocześnie wskazano, że przedmiotowy zjazd należy dostosować w zakresie wyokrąglenia krawędzi szlaku jezdnego oraz wymiany warstwy ścieralnej istniejącego pobocza (...) z wykorzystanie istniejącej podbudowy. Poprawa wyokrągleń krawędzi zjazdu miałaby na celu spełnienia wymogu § 79 rozporządzenia Ministra Transportu i Gospodarki Morskiej, a także uzyskanie odstępstwa od właściwego organu administracji architektoniczno-budowlanej w zakresie § 113 ust. 7 pkt 1 ww. rozporządzenia, tj. usytuowania zjazdu w miejscach zagrażających bezpieczeństwu ruchu drogowego, w szczególności obszaru oddziaływania skrzyżowania lub węzła. W kwestii zgodności z § 77 ww. rozporządzenia, zjazd z drogi powinien być zaprojektowany i wybudowany w sposób odpowiadający wymaganiom wynikającym z jego usytuowania i przeznaczenia, a w szczególności powinien być dostosowany do wymagań bezpieczeństwa ruchu na drodze, wymiarów gabarytowych pojazdów, dla których jest przeznaczony, oraz do wymagań ruchu pieszych.
W odniesieniu do powyższego organ II instancji wskazał, że zgodnie z § 78 rozporządzenia, zjazd publiczny sytuuje się zgodnie z warunkami określonymi w § 113 ust. 7 oraz § 170 ust. 1. Zjazd publiczny powinien spełniać następujące wymagania: 1) szerokość całkowita, mierzona prostopadle do osi zjazdu, nie mniejsza niż 5,00 m, w tym: a) szerokość jezdni, bez uwzględnienia wyokrągleń, o których mowa w pkt 2 - nie mniejsza niż 3,50 m i nie większa niż szerokość jezdni na drodze, mierzona prostopadle do osi jezdni w miejscu jej przecięcia z osią zjazdu; b) szerokość obustronnych poboczy - nie mniejsza niż 0,75 m każde; 2) przecięcie krawędzi jezdni zjazdu i drogi wyokrąglone łukiem kołowym o promieniu nie mniejszym niż 5,00 m, wyłącznie dla projektowanych relacji skrętnych; 3) pochylenie podłużne zjazdu dostosowane do ukształtowania elementów drogi, które ten zjazd przecina, jednak nie większe niż 5,0%; 4) nawierzchnia: a) jezdni - twarda ulepszona, b) poboczy - co najmniej gruntowa ulepszona; 5) połączenie zjazdu z drogą wykonane zgodnie z § 113 ust. 1, 3-5, 9 i 10.
Organ II instancji wyjaśnił następnie, że w toku ponownie prowadzonego postępowania w latach 2024-2025 organ I instancji pozyskał dodatkowe wyjaśnienia autora ekspertyzy technicznej z 2017 roku, R.W., które wskazują na pewne modyfikacje jego wcześniejszych twierdzeń. Odnosząc się do § 77 rozporządzenia R.W. wskazał - po przeprowadzeniu wizji w terenie - że zjazd jest dostosowany do gabarytów pojazdów, które z niego korzystają, tj. dotyczący trajektorii ruchu pojazdów, kolor kostki bez znaczenia dla poruszającego się pojazdu. Odnosząc się do § 78 ust. 2 pkt c rozporządzenia wyjaśnił, że mając na uwadze na przestrzeni lat różne interpretacje zarządców dróg oraz środowiska inżynierskiego dotyczące geometrii łuków na styku z jezdnią drogi w powiązaniu z § 77 rozporządzenia, należy stwierdzić, iż przedmiotowy zjazd na przestrzeni lat funkcjonuje w sposób prawidłowy dla użytkowników ruchu. Wskazać trzeba, że na praktykę wykonywania na drogach krajowych łuków niestycznych z jezdnią (dowód: fotografia z google maps). Ponadto R.W. zwrócił uwagę, że obecnie obowiązujące przepisy w zakresie warunków technicznych dróg publicznych zupełnie wyeliminowały zapisy dotyczące sztywno występujących parametrów geometrycznych (tj. minimalne promienie, szerokości etc.). Parametry geometryczne zjazdu, wyjazdu lub wjazdu powinny umożliwiać przejazd pojazdu miarodajnego oraz uwzględniać uwarunkowania wynikające z ruchu pieszych, osób poruszających się przy użyciu urządzenia wspomagającego ruch, rowerów, hulajnóg elektrycznych lub urządzeń transportu osobistego(...). W związku z powyższym interpretację projektanta zjazdu co do zastosowania § 77 oraz § 78 ust. 2 pkt c, organ II instancji uznał za prawidłową i stosowaną w budownictwie.
Jednocześnie organ odwoławczy stwierdził, że w zakresie zgodności z § 78 rozporządzenia nawierzchnia zjazdu składa się z jezdni i pobocza, i to wyłącznie jezdnia nie może być większa niż szerokość jezdni na drodze. Biorąc pod uwagę, że z ustaleń wynika, iż jezdnia ul. [...] ma w tym miejscu 6 m, nie zachodzi w tym zakresie niezgodność z przepisami. Z kolei wymóg wyokrąglenia jezdni zjazdu o promieniu nie mniejszym niż 5,0 m - również jest zachowany, bowiem wykonany promień nie jest mniejszy niż 5,0 m, nawet jeśli doszło do zmiany w związku z błędami omyłkowymi w projekcie.
Z kolei w kwestii odstąpień w § 113 ust. 7 pkt 1 organ odwoławczy zwrócił uwagę, że inwestor bez wątpliwości uzyskał zgodę na takie odstąpienie w zakresie usytuowania zjazdu naprzeciwko skrzyżowania, tj. obszarze oddziaływania skrzyżowania lub węzła. Sygnalizowana konieczność wymiany nawierzchni z kostki celem dostosowania do jednolitej nawierzchni jezdni zjazdu również nie jest wymogiem obligatoryjnym celem doprowadzenia obiektu do stanu zgodnego z prawem na gruncie przepisów rozporządzenia, bowiem nie wynika z jego przepisu, a zatem taki obowiązek stanowiłby naddatkiem w ramach postępowania naprawczego, podczas gdy obowiązki należy nakładać wyłącznie takie, które jednoznacznie wynikają z przepisów szeroko rozumianego prawa budowlanego. W ocenie organu II instancji, w niniejszej sprawie przeciwko spornemu zjazdowi nie może przemawiać w żaden sposób sama krytyczna ocena przeprowadzonej inwestycji i sposobu jej funkcjonowania, która została wykonana legalnie i legalnie jest użytkowana.
W dalszej kolejności odwołując się do orzecznictwa organ odwoławczy podkreślił, że postępowanie naprawcze zmierza do przywrócenia stanu zgodności z przepisami obowiązującymi w dacie orzekania, a nie do zgodności z przepisami prawa budowlanego obowiązującymi w dacie prowadzenia robót budowlanych przez inwestora z naruszeniem przepisów. Tym samym organ orzekający w sprawie musi ad casum przy uwzględnieniu wszystkich okoliczności pojawiających się w sprawie. Wobec tego organ II instancji zgodził się z konstatacją R.W., że obecnie obowiązujące przepisy wyeliminowały zupełnie zapisy dotyczące sztywno obowiązujących parametrów geometrycznych.
Uwzględniając powyższe organ odwoławczy stwierdził, że wydanie decyzji umarzającej postępowanie w obliczu ustalenia, iż nie zachodzi konieczność nałożenia na inwestora czynności lub robót budowlanych celem doprowadzenia spornego zjazdu publicznego do stanu zgodnego z prawem, jest na gruncie rozpatrywanego przypadku w pełni dopuszczalne.
Ponadto odnosząc się do pozostałych zarzutów wskazanych w odwołaniu organ II instancji wyjaśnił, że część z nich skarżący podniósł ponownie, mimo że organ rozstrzygał ich niezasadność we wcześniejszych rozstrzygnięciach, m.in. w kwestii niewłaściwości organu nadzoru budowlanego prowadzącego postępowanie. Stale podnoszona przez skarżącego kwestia wykonania pierwotnego zjazdu do działki nr ewid. [...] na podstawie decyzji Starosty Wieluńskiego o pozwoleniu na budowę nr 516/00 z dnia 25 października 2000 r. dotyczącej realizacji inwestycji i budowy infrastruktury technicznej osiedla domków jednorodzinnych przy ul. [...], ul. [...], ul. [...] i ul. [...] pozostaje poza zawężonym zakresem niniejszego postępowania i jest bezprzedmiotowa, ponieważ w 2015 roku wykonano w tym miejscu całkowicie nowy zjazd i to wyłącznie on jest przedmiotem niniejszego postępowania.
Skargę na powyższą decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi wniosło Stowarzyszenie "Z." z siedzibą w W., reprezentowane przez pełnomocnika w osobie adwokata, zarzucając naruszenie przepisów postępowania, tj. art. 7 w związku z art. 77 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jedn. Dz. U. z 2018 r. poz. 2096) poprzez nierozpatrzenie w całości istoty sprawy.
W oparciu o powyższe zarzuty pełnomocnik strony skarżącej wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości oraz poprzedzającej ją decyzji organu I instancji, a także o zasądzenie na rzecz strony skarżącej zwrotu kosztów postępowania, ewentualnie o przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia lub wydanie nakazu rozbiórki wybudowanego zjazdu jako samowoli budowlanej (art. 48 i 50-51 ustawy Prawo budowlane).
W uzasadnieniu skargi pełnomocnik strony skarżącej wskazała, że zjazd na działkę [...] został wybudowany bez wymaganych decyzji administracyjnych (np. zezwolenia zarządcy drogi oraz pozwolenia na budowę czy zgłoszenia robót). Dla porównania, w analogicznej sprawie dotyczącej zjazdu z drogi krajowej Nr X, organ I instancji na podstawie art. 48 ust. 1 pkt 1 ustawy Prawo budowlane nakazał rozbiórkę wykonanego bez pozwolenia zjazdu. W tamtym wypadku decyzję organu I instancji (poz. 1/2022 z 5 stycznia 2022 r.) utrzymał w mocy organ II instancji, a Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi zajmował się sprawą pod sygnaturą II SA/Łd 779/22. Tymczasem w przedmiotowej sprawie organ odmawia podjęcia jakichkolwiek działań naprawczych i umarza postępowanie, mimo że nie udokumentowano spełnienia warunków legalizacji samowoli budowlanej. Wcześniej Starosta Wieluński i Wojewoda Łódzki rozpatrywali podobne sprawy.
Zdaniem pełnomocnik strony skarżącej, ze wstępnej analizy planu wynika, że działka nr [...] w W. przeznaczona jest pod zabudowę mieszkaniową (symbol. MN) z dopuszczeniem usług nieuciążliwych. Miejscowy plan nie przewiduje na tym terenie budowy dodatkowych dróg publicznych ani nowych zjazdów -dopuszcza jedynie istniejące układy komunikacyjne, a zatem wykonany zjazd na działce nr [...] jest sprzeczny z przeznaczeniem terenu.
W ocenie pełnomocnik strony skarżącej, wykonany zjazd na działkę [...] nie spełnia parametrów technicznych (np. szerokość jezdni i promień łuku zostały w praktyce zaniżone), co czyni go konstrukcyjnie wadliwym. Narusza to wymagania wynikające nie tylko z rozporządzenia, lecz i z ustawy - w myśl art. 29 ust. 4 ustawy o drogach publicznych budowa zjazdu musi być zgodna z technicznymi warunkami (w tym MPZP) i zatwierdzonym projektem, a niedopełnienie tych warunków skutkuje sankcjami przewidzianymi prawem budowlanym.
W odpowiedzi na skargę Łódzki Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w Łodzi wniósł o jej oddalenie, podtrzymując przy tym stanowisko przedstawione w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
W dniu 27 listopada 2025 r. do akt sprawy wpłynęło pismo Łódzkiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Łodzi z nadesłaną, na wezwanie Sądu, decyzją Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Wieluniu z dnia 7 marca 2016 r. (fotokopią), wskazaną w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji i decyzjami dotyczącymi jej weryfikacji w nadzwyczajnych trybach postępowania administracyjnego (tj. wznowienie postępowania administracyjnego i stwierdzenie nieważności decyzji).
Na rozprawie w dniu 3 grudnia 2025 r. pełnomocnik uczestnika postępowania C. Sp. z o.o. Sp. k. z siedzibą w W. przychylił się do stanowiska organu zawartego w zaskarżonej decyzji i wniósł o oddalenie skargi oraz zasądzenie kosztów postępowania sądowego.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi zważył, co następuje:
Skarga podlega uwzględnieniu.
Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tekst jedn. Dz. U. z 2024 r., poz. 1267) w związku z art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2024 r., poz. 935) - powoływanej dalej jako: "p.p.s.a." - sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej.
Stwierdzenie, że zaskarżona decyzja została wydana z naruszeniem prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszeniem prawa dającym podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, innym naruszeniem przepisów postępowania, jeżeli mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, obliguje sąd do uchylenia zaskarżonej decyzji (art. 145 § 1 pkt 1 p.p.s.a.).
Stosownie zaś do art. 134 § 1 p.p.s.a. rozstrzygając daną sprawę sąd, co do zasady, nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi, a ponadto może zastosować przewidziane ustawą środki w celu usunięcia naruszenia prawa w stosunku do aktów lub czynności wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach sprawy, której dotyczy skarga, jeżeli jest to niezbędne dla końcowego jej załatwienia (art. 135 p.p.s.a.). Natomiast w razie nieuwzględnienia skargi, sąd skargę oddala odpowiednio w całości albo w części (art. 151 p.p.s.a.).
Sąd kontrolując w świetle zakreślonych wyżej kryteriów legalność zaskarżonej decyzji stwierdził, że zaskarżona decyzja oraz poprzedzająca ją decyzja organu I instancji zostały wydane z naruszeniem prawa w sposób uzasadniający ich uchylenie w całości.
W tym kontekście przede wszystkim należy wskazać, że jedną z podstawowych zasad postępowania administracyjnego jest zasada prawdy obiektywnej. Wyraża ją art. 7 k.p.a., rozwija art. 77 § 1 k.p.a. i dalsze przepisy kodeksu dotyczące postępowania wyjaśniającego. W świetle art. 7 k.p.a., na organie prowadzącym postępowanie spoczywa obowiązek podejmowania wszelkich kroków niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia oraz załatwienia sprawy, przy uwzględnieniu interesu społecznego i słusznego interesu obywateli. Zasada ta nakłada zatem na organy prowadzące postępowanie obowiązek podjęcia niezbędnych czynności celem dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy i ustalenia okoliczności istotnych dla jej prawidłowego rozstrzygnięcia. Organy zobowiązane są zatem wyczerpująco zgromadzić, a następnie wnikliwie rozpatrzyć zgromadzony w sprawie materiał dowodowy pod kątem okoliczności istotnych dla prawidłowego rozstrzygnięcia sprawy. Ocena ta musi następnie znaleźć należyty wyraz w uzasadnieniu decyzji, które z kolei musi spełniać wymogi określone w art.107 § 3 k.p.a.
Dokonana w kontekście realizacji tej zasady analiza akt sprawy dowodzi, że mimo trwającego już ponad 10 lat postępowania organy nie wywiązały się należycie z tych obowiązków i przed wydaniem decyzji o umorzeniu postępowania nie ustaliły wszystkich okoliczności istotnych dla rozstrzygnięcia sprawy zgodnie z prawem.
W ocenie Sądu, w kontrolowanej sprawie prawidłowe ustalenie tych okoliczności wymaga skonfrontowania dotychczas ustalonego stanu faktycznego sprawy z pozostającą w obrocie prawnym decyzją Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Wieluniu z dnia 7 marca 2016 r. nr 21/2016 (pozwoleniem na użytkowanie hali magazynowej z częścią produkcyjną i socjalno-biurową wraz z towarzyszącą infrastrukturą techniczną m.in. na dz. o nr geod. [...] oraz zjazdem z ul. [...] na dz. nr [...] w W. obr. [...], zrealizowanych na podstawie decyzji Starosty Wieluńskiego nr 204/2015 z dnia 18 marca 2015 r.), o której organ odwoławczy wspomina w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. W szczególności, niezbędnych ustaleń wymaga kwestia zakresu owej decyzji o użytkowaniu, w tym kwestia, czy decyzją tą został objęty przedmiotowy zjazd na działkę nr [...]. Ustalenie tej kwestii warunkuje prawidłowe rozpoznanie przedmiotowej sprawy.
W tej sytuacji Sąd uznał umorzenie postępowania administracyjnego w niniejszej sprawie za przedwczesne, a tym samym utrzymanie w mocy przez organ odwoławczy decyzji organu I instancji za nieuprawnione, dokonane z naruszeniem art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a., w stopniu mającym istotny wpływ na wynik sprawy. Organy nie mogą bowiem zapominać, że umorzenie postępowania w trybie art. 105 § 1 pkt 1 k.p.a. może mieć jedynie miejsce w sytuacji, gdy postępowanie staje się bezprzedmiotowe, co nie sposób stwierdzić na tym etapie postępowania przy tak zgromadzonym materiale dowodowym i poczynionych na jego podstawie ustaleniach.
Na kanwie powyższych rozważań należało uznać, że zaskarżona decyzja wraz z poprzedzającą ją decyzją organu I instancji zostały wydane z naruszeniem przepisów postępowania – art. 7 i art. 77 § 1 oraz art. 105 § 1 pkt 1 k.p.a., a decyzja II instancji także z naruszeniem art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a., w stopniu mającym istotny wpływ na wynik kontrolowanej sprawy.
Przy ponownym rozpoznawaniu sprawy organ zobowiązany będzie w należyty sposób wyjaśnić wskazane powyżej okoliczności sprawy poprzez konfrontację z całokształtem materiału dowodowego dotychczas zgromadzonego z ww. decyzją o użytkowaniu, a następnie wyda rozstrzygnięcie, które będzie odpowiadało przepisom prawa znajdującym w niej zastosowanie, ustosunkowując się przy tym do argumentacji skarżącego Stowarzyszenia prezentowanej w toku rozpoznawania sprawy i uzasadniając je zgodnie z wymogami art. 107 § 3 k.p.a.
Mając na uwadze powyższe Sąd, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) i c) w związku z art. 135 p.p.s.a., orzekł jak w pkt 1 sentencji wyroku.
W kwestii kosztów postępowania Sąd orzekł na podstawie art. 205 § 2 p.p.s.a. w zw. z § 14 ust. 1 pkt 1 lit. c) rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie (Dz. U. z 2023 r., poz. 1964 ze zm.) – pkt 2 sentencji wyroku. Zasądzona kwota obejmuje koszty zastępstwa procesowego (wynagrodzenie pełnomocnika będącego adwokatem w kwocie 480 zł) i zwrot wpisu od skargi (500 zł). Sąd nie znalazł przy tym podstaw do zasądzenia kosztów postępowania na rzecz uczestnika postępowania. Ustawa p.p.s.a. nie kreuje bowiem podstaw do zasądzania tychże kosztów w postępowaniu przed sądem administracyjnym.
dc
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 20.07.2026. · Źródło