II SA/Łd 518/13
WyrokWSA w Łodzi2013-09-04
Skład orzekający: Renata Kubot-Szustowska, Anna Stępień, Jolanta Rosińska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy osoba legitymująca się orzeczeniem o lekkim stopniu niepełnosprawności, spełniająca kryterium dochodowe, może zostać uznana za niekwalifikującą się do przyznania zasiłku stałego z powodu braku całkowitej niezdolności do pracy?Ratio decidendi
Sąd oddalił skargę, uznając, że zaskarżona decyzja jest zgodna z prawem. Zgodnie z art. 37 ust. 1 pkt 2 ustawy o pomocy społecznej, zasiłek stały przysługuje osobie niezdolnej do pracy z powodu wieku lub całkowicie niezdolnej do pracy, która spełnia kryterium dochodowe. Definicja całkowitej niezdolności do pracy (art. 6 ustawy) obejmuje m.in. posiadanie umiarkowanego lub znacznego stopnia niepełnosprawności. Osoba legitymująca się lekkim stopniem niepełnosprawności nie spełnia tej przesłanki, nawet jeśli spełnia kryterium dochodowe.Stan faktyczny
Skarżąca G. L. wniosła o przyznanie zasiłku stałego, wskazując na swoją trudną sytuację życiową: bezrobotność, brak dochodu, posiadanie orzeczenia o lekkim stopniu niepełnosprawności i ukończenie szkoły specjalnej. Prezydent Miasta S. odmówił przyznania zasiłku, a Samorządowe Kolegium Odwoławcze w S. utrzymało tę decyzję w mocy, argumentując, że lekki stopień niepełnosprawności nie jest równoznaczny z całkowitą niezdolnością do pracy wymaganą do przyznania zasiłku stałego. Skarżąca wniosła skargę do WSA w Łodzi.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Dnia 4 września 2013 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział II w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Renata Kubot-Szustowska (spr.) Sędziowie Sędzia NSA Anna Stępień Sędzia WSA Jolanta Rosińska Protokolant starszy sekretarz sądowy Anna Kośka po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 4 września 2013 roku sprawy ze skargi G. L. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w S. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania zasiłku stałego 1. oddala skargę; 2. przyznaje i nakazuje wypłacić z funduszu Skarbu Państwa – Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi adwokat M. T. prowadzącej Kancelarię Adwokacką w Ł. przy ul. [...] kwotę 240 (dwieście czterdzieści) złotych powiększoną o podatek od towarów i usług tytułem kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej skarżącej z urzędu.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w S., decyzją z dnia [...], nr [...], działając na podstawie art.138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960r. - Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jednolity Dz. U. z 2013r. poz. 267), w związku z art.37 ust. 1 pkt 2 i ust.2 pkt 2 ustawy z dnia 12 marca 2004r. o pomocy społecznej (tekst jednolity Dz. U. z 2013r., poz 182 ), utrzymało w mocy decyzję Prezydenta Miasta S. z dnia [...] nr [...], którą odmówiono G. L. przyznania zasiłku stałego.
W uzasadnieniu podjętego rozstrzygnięcia organ odwoławczy wskazał, iż wspomnianą decyzją z dnia [...] Prezydent Miasta S. odmówił przyznania G. L. zasiłku stałego, gdyż, jego zdaniem, zainteresowana nie kwalifikuje się do otrzymania wnioskowanego świadczenia, ponieważ legitymuje się orzeczeniem o lekkim stopniu niepełnosprawności.
Od powyższej decyzji odwołanie wniosła G. L., w jego treści przedstawiając swoją trudną sytuację życiową. Wskazała m.in., że jest osobą bezrobotną, zarejestrowaną w Powiatowym Urzędzie Pracy, nie ma własnego dochodu, legitymuje się orzeczeniem o lekkim stopniu niepełnosprawności, od dawna poszukuje pracy, ale wszędzie pracodawcy informują ją, że z jej orzeczeniem nie ma szans na znalezienie zatrudnienia. Dodatkowo jest absolwentką szkoły specjalnej.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze podkreśliło, że ze zgromadzonych w sprawie dokumentów wynika, iż G. L. mieszka i prowadzi wspólne gospodarstwo domowe z matką, Z. L. i bratem, K. B. Zainteresowana legitymuje się, wydanym na stałe, orzeczeniem Powiatowego Zespołu do Spraw Orzekania o Niepełnosprawności w S. z dnia 9 stycznia 2001r., o zaliczeniu do lekkiego stopnia niepełnosprawności. Nadto jest osobą bezrobotną, zarejestrowaną w Powiatowym Urzędzie Pracy, bez prawa do zasiłku dla bezrobotnych. Źródłem dochodu jej rodziny jest renta matki, wynosząca 617,98 złotych miesięcznie, a pozostający we wspólnym gospodarstwie domowym brat zainteresowanej również jest osobą bezrobotną bez prawa do zasiłku. Wnioskodawczyni w 1994r. ukończyła Zasadniczą Szkołę Zawodową Specjalną w Specjalnym Ośrodku Szkolno - Wychowawczym w S., w zawodzie krawiec odzieży damskiej lekkiej, nie była nigdy zatrudniona na umowę o pracę, jedynie przez okres 6 miesięcy odbywała praktyczną naukę zawodu i staż finansowany przez Powiatowy Urząd Pracy.
Biorąc pod uwagę powyższe Kolegium wskazało, że G. L. spełnia przesłankę, uzależnioną od kryterium dochodowego, uprawniającą do zasiłku stałego, ponieważ jej dochód (0 złotych), jak również dochód na osobę w rodzinie (205,99 złotych miesięcznie), są niższe od kryterium dochodowego, warunkującego przyznanie wnioskowanego świadczenia. Jednakże, w ocenie organu odwoławczego, wnioskodawczyni nie kwalifikuje się do przyznania zasiłku stałego, ponieważ legitymuje się orzeczeniem o stopniu niepełnosprawności, które nie uprawnia do zasiłku stałego. Organ przypomniał, że z treści z art. 37 ust. 1 ustawy o pomocy społecznej wynika, iż warunkiem przyznania objętego wnioskiem zainteresowanej świadczenia w postaci zasiłku stałego jest całkowita niezdolność do pracy, co - w świetle art. 6 pkt 1 ustawy o pomocy społecznej, w przypadku orzeczenia o niepełnosprawności w rozumieniu przepisów o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnianiu osób niepełnosprawnych - oznacza legitymowanie się umiarkowanym lub znacznym stopniem niepełnosprawności. Natomiast bezspornym jest w sprawie, że zainteresowana legitymuje się orzeczeniem o lekkim stopniu niepełnosprawności.
Powyższą decyzję G. L. zaskarżyła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi, podtrzymując stanowisko zaprezentowane w odwołaniu.
W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w S. wniosło o jej oddalenie, argumentując jak w treści zaskarżonego rozstrzygnięcia.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi zważył, co następuje:
Skarga nie jest zasadna, albowiem zaskarżone rozstrzygnięcie odpowiada prawu.
Zgodnie z art. 134 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity Dz. U. z 2012r., poz. 270 ze zm.), zwanej dalej p.p.s.a., sądowa kontrola legalności orzeczeń wydawanych w toku postępowania administracyjnego sprawowana jest w granicach sprawy, a rozstrzygając o zasadności skargi sąd nie jest związany jej zarzutami ani wnioskami oraz powołaną podstawą prawną.
Dokonując tak rozumianej oceny zaskarżonego rozstrzygnięcia, Wojewódzki Sąd Administracyjny nie dopatrzył się naruszeń prawa skutkujących koniecznością jego uchylenia lub stwierdzenia nieważności ( art. 145 § 1 p.p.s.a.).
Zgodnie z art. 2 ust. 1 ustawy z dnia 12 marca 2004r. o pomocy społecznej (Dz. U. z 2013r., poz. 182), zwanej dalej ustawą, pomoc społeczna jest instytucją polityki państwa, która ma na celu umożliwienie osobom i rodzinom przezwyciężenie trudnych sytuacji życiowych, których nie są one w stanie pokonać wykorzystując własne uprawnienia, zasoby i możliwości. Stosownie do art. 3 ust. 3 i ust. 4 ustawy, rodzaj, forma i rozmiar pomocy powinny być odpowiednie do okoliczności uzasadniających jej udzielenie. Potrzeby osób i rodzin korzystających z pomocy powinny zostać uwzględnione, jeżeli odpowiadają celom i mieszczą się w możliwościach pomocy społecznej.
Wskazać także należy, iż kryteria przyznania zasiłku stałego określone są w art. 37 ust. 1 ustawy, przysługuje on m.in. pełnoletniej osobie pozostającej w rodzinie, niezdolnej do pracy z powodu wieku lub całkowicie niezdolnej do pracy, jeżeli jej dochód, jak również dochód na osobę w rodzinie są niższe od kryterium dochodowego na osobę w rodzinie (pkt 2).
Zgodnie natomiast z art. 6 ustawy, całkowita niezdolność do pracy oznacza całkowitą niezdolność do pracy w rozumieniu przepisów o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych albo zaliczenie do I lub II grupy inwalidów lub legitymowanie się znacznym lub umiarkowanym stopniem niepełnosprawności w rozumieniu przepisów o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnianiu osób niepełnosprawnych (pkt 1). Niezdolność do pracy z tytułu wieku oznacza ukończone 60 lat przez kobietę (pkt 7).
Z prawidłowo ustalonych i niekwestionowanych okoliczności faktycznych niniejszej sprawy wynika, że G. L. jest osobą samotnie gospodarującą, nie posiadającą żadnego dochodu (bezrobotną bez prawa do zasiłku), a orzeczeniem Powiatowego Zespołu do Spraw Orzekania o Niepełnosprawności w S. z dnia 9 stycznia 2001r. zaliczono skarżącą do lekkiego stopień niepełnosprawności na stałe. Z orzeczenia tego wynika również, że skarżąca zdolna jest do pracy lekkiej.
Wbrew odmiennemu stanowisku skarżącej, organy rozpatrujące sprawę prawidłowo uznały, iż, mając na względzie z jednej strony treść wyżej powołanego art. 37 ust. 1 pkt 2 ustawy, z drugiej zaś prawidłowo ustalone okoliczności faktyczne niniejszej sprawy, nie zaistniały wszystkie przesłanki, od których łącznego spełnienia zależy przyznanie wnioskowanego przez skarżącą świadczenia w postaci zasiłku stałego. Skarżąca wprawdzie spełnia określoną w art. 37 ust. 1 pkt 2 ustawy przesłankę dochodową, bowiem jako osoba pozostająca w rodzinie nie uzyskuje dochodu przekraczającego ustawowe kryterium dochodowe, warunkujące przyznanie przedmiotowego świadczenia, jednakże nie jest osobą niezdolną do pracy z powodu wieku lub całkowicie niezdolną do pracy. W myśl wskazanej wyżej definicji ustawowej zawartej w art. 6 pkt 7 ustawy, osobą niezdolną do pracy z tytułu wieku jest m.in. kobieta, która ukończyła 60 lat, a bezsporny w sprawie jest fakt, że skarżąca nie osiągnęła jeszcze tego wieku. Jak wyżej wykazano, nie jest ona też osobą całkowicie niezdolną do pracy, bowiem legitymuje się orzeczeniem o niepełnosprawności w stopniu lekkim, a samo orzeczenie pozwala na wykonywanie pracy lekkiej.
Trafnie w tej sytuacji organy rozpoznające sprawę uznały, że skarżąca nie spełnia określonych w art. 37 ust. 1 pkt 2 ustawy o pomocy społecznej, przesłanek do przyznania jej zasiłku stałego. W tej sytuacji zaskarżone orzeczenie uznać należy za prawidłowe.
Nadmienić przy tym trzeba, że decyzja wydana na podstawie art. 37 ust. 1 ustawy, jest decyzją o charakterze związanym, co oznacza, że w razie spełnienia przesłanek określonych w tym przepisie, organ administracji nie może odmówić stronie ubiegającej się o przyznanie wskazanego w nim świadczenia, lecz ma obowiązek je przyznać. W razie jednak niespełnienia przez stronę przesłanek określonych w tym przepisie, organ nie może świadczenia przyznać, nawet wówczas, gdy ubiegający się o nie znajduje się w najbardziej trudnej sytuacji materialnej.
Skoro zatem zaskarżona decyzja nie narusza prawa, skarga jako pozbawiona uzasadnionych podstaw podlegała oddaleniu, o czym orzeczono na podstawie art. 151 p.p.s.a.
Orzeczenie o kosztach, zawarte w punkcie drugim wyroku wydano w oparciu o przepis art. 250 p.p.s.a. w związku z § 18 ust. 1 pkt 1 lit. c) Rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu (Dz. U. nr 163, poz. 1348 ze zm.).
LS
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 18.07.2026. · Źródło