II SA/Łd 526/06

Dnia 11 października 2006 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Joanna Sekunda-Lenczewska, Sędziowie Sędzia WSA Barbara Rymaszewska (spr.), Sędzia WSA Sławomir Wojciechowski, Protokolant asystent sędziego Beata Czyżewska, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 3 października 2006 r. sprawy ze skargi W. S. na decyzję Dyrektora [...] Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia [...] nr [...] znak [...] w przedmiocie odmowy przyznania płatności dla gospodarstwa niskotowarowego oddala skargę. W decyzji z dnia [...] Nr [...] Kierownik Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w R. odmówił przyznania wnioskodawcy - W. S. płatności dla gospodarstwa niskotowarowego, w oparciu o art. 104 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 ze zm., dalej k.p.a.), art. 5 ust. 2 ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich ze środków pochodzących z Sekcji Gwarancji Europejskiego Funduszu Orientacji i Gwarancji Rolnej (Dz. U. z 2003 r. Nr 229, poz. 2273 ze zm.) oraz § 6 ust. 6 i § 16 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 7 grudnia 2004 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu udzielania pomocy finansowej z tytułu wspierania gospodarstw niskotowarowych objętej planem rozwoju obszarów wiejskich (Dz. U. z 2004 r. Nr 286, poz. 2870). W uzasadnieniu organ stwierdził, że w sprawie nie zostały spełnione wymogi wskazane w przepisach prawa, warunkujące uwzględnienie wniosku, gdyż powierzchnia użytków rolnych w gospodarstwie W. S. była mniejsza niż 1 ha, a wartość ESU została wyliczona jedynie z gruntów dzierżawionych. Od powyższej decyzji W. S. wniósł odwołanie, podając w nim, iż od lat prowadzi gospodarstwo rolne o ogólnej powierzchni ponad 15 ha, z której 1,91 ha stanowi własność skarżącego, a pozostała część jest własnością rodzeństwa wnioskodawcy i jego matki. W. S. wskazał też, iż za zgodą współwłaścicieli gospodarował na całej powierzchni nieruchomości rolnej, jak również płacił podatki. Podkreślił nadto, iż dochód z gospodarstwa stanowi jedyne źródło utrzymania rodziny skarżącego. W uzasadnieniu odwołania napisał nadto, że jest w trakcie sfinalizowania transakcji nabycia nieruchomości rolnej o większej powierzchni. W dniu 14 kwietnia 2006 r., po rozpoznaniu odwołania W.S. od decyzji Kierownik Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w R. z dnia [....], Dyrektor [....] Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w Ł., decyzją Nr [...], w sprawie o znaku [...], utrzymał w mocy zaskarżony akt administracyjny. Jako podstawę prawną rozstrzygnięcia wskazano art. 138 § 1 pkt 1, art. 7, art. 10, art. 77 § 1 i art. 107 § 3 k.p.a. art. 3 ust. 2 pkt 1 ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich ze środków pochodzących z Sekcji Gwarancji Europejskiego Funduszu Orientacji i Gwarancji Rolnej (Dz. U. z 2003 r. Nr 229, poz. 2273 ze zm.), § 3 ust. 1-3, § 6 ust. 6, § 16 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 7 grudnia 2004 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu udzielania pomocy finansowej z tytułu wspierania gospodarstw niskotowarowych objętej planem rozwoju obszarów wiejskich (Dz. U. z 2004 r. Nr 286, poz. 2870). W motywach wydanego rozstrzygnięcia organ II instancji wskazał, iż przy podejmowaniu zaskarżonej decyzji nie doszło do uchybienia przepisom postępowania administracyjnego – art. 7 oraz art. 77 § 1 k.p.a. Dokonując następnie analizy prawnomaterialnej, organ powołał przepisy rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 7 grudnia 2004 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu udzielania pomocy finansowej z tytułu wspierania gospodarstw niskotowarowych objętej planem rozwoju obszarów wiejskich (Dz. U. z 2004 r. Nr 286, poz. 2870) - § 3 ust. 1, który specyfikuje warunki przyznania pomocy finansowej na gospodarstwo niskotowarowe. Jak wskazano w uzasadnieniu, wielkość ekonomiczna gospodarstwa rolnego została wyliczona przez skarżącego z gruntów stanowiących przedmiot dzierżawy, natomiast zgodnie z wymogami wskazanymi w powołanym rozporządzeniu przy obliczaniu wielkości ekonomicznej gospodarstwa rolnego uwzględnia się tylko te grunty, które są własnością producenta rolnego, jego współmałżonka albo stanowią ich współwłasność. Z ustaleń poczynionych w toku postępowania administracyjnego wynika natomiast, że działki o nr 58, 88, 120, 59, 119, 70 i 5 są przedmiotem jedynie dzierżawy, wobec czego nie mogą być wzięte pod uwagę przy określeniu wielkości ekonomicznej gospodarstwa. Dokonując wyliczenia wartości ekonomicznej gospodarstwa rolnego wnioskodawcy organ podzielił wartość standardowej nadwyżki bezpośredniej (SNB), uzyskanej ze zwierząt – 12.087,00 zł, przez 4.761,864, uzyskując wynik 2,54 ESU. Dalej, cytując art. 3 ust. 2 pkt 1 ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich ze środków pochodzących z Sekcji Gwarancji Europejskiego Funduszu Orientacji i Gwarancji Rolnej (Dz. U. z 2003 r. Nr 229, poz. 2273 ze zm.) organ wskazał, że przyznawanie pomocy powinno być zgodne z postanowieniami Planu Rozwoju Obszarów Wiejskich zatwierdzonego przez Komisję Europejską. Zgodnie z nimi, gospodarstwem rolnym jest gospodarstwo o powierzchni co najmniej 1 ha użytków rolnych. Organ argumentował, iż skarżący nie prowadził działalności rolniczej na gruntach stanowiących jego własność, a jedynie na dzierżawionej nieruchomości, w związku z czym nie spełnia kryteriów prowadzenia działalności rolniczej w rozumieniu Planu Rozwoju Obszarów Wiejskich. W toku postępowania odwoławczego W. S. złożył do akt umowę darowizny gruntów o łącznym obszarze 13,37 ha. Nawiązując raz jeszcze do unormowania zawartego w rozporządzeniu Rady Ministrów z dnia 7 grudnia 2004 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu udzielania pomocy finansowej z tytułu wspierania gospodarstw niskotowarowych objętej planem rozwoju obszarów wiejskich, Dyrektor Agencji wskazał, iż wiążący dla organu jest stan istniejący w dniu składania wniosku, tym samym okoliczność nabycia przez wnioskodawcę z dniem 6 kwietnia 2006 r., na własność, dzierżawionych dotychczas gruntów, pozostaje bez znaczenia dla rozstrzygnięcia w niniejszej sprawie. Organ podniósł również, iż uzasadnienie decyzji organu I instancji nie spełniało wszystkich warunków określonych w art. 107 § 3 k.p.a., niemniej uchybienie to we względu na merytoryczną prawidłowość decyzji, nie miało wpływu na wynik sprawy. Orzeczenie wydane w dniu 14 kwietnia 2006 r. przez Dyrektora [....] Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w Ł. W. S. zaskarżył do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi podnosząc, iż obecnie spełnia wszystkie warunki pozwalające na przyznanie wnioskowanego wsparcia finansowego na rozwój gospodarstwa rolnego. W odpowiedzi na skargę organ II instancji wniósł o jej oddalenie przytaczając argumenty tożsame z tymi, które przedstawione zostały w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi zważył, co następuje: Zgodnie z przepisami art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153, poz. 1269) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości między innymi poprzez kontrolę działalności administracji publicznej. Kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Analogiczne unormowanie zawarte zostało w przepisie art. 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.). Oznacza to, iż zakres kognicji sądu ograniczony został jedynie do badania legalność zaskarżonej decyzji, to jest jej zgodność z prawem materialnym określającym prawa i obowiązki stron oraz prawem procesowym regulującym postępowanie przed organami administracji publicznej. Sąd rozpoznający sprawę nie może zatem zmienić zaskarżonego aktu, a jedynie uwzględniając skargę może go uchylić, stwierdzić jego nieważność lub niezgodność z prawem. W przypadku zaś, gdy nie zachodzą okoliczności wskazane w art. 145 § 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi skarga podlega oddaleniu. W niniejszej sprawie kluczowym zagadnieniem pozostaje analiza § 3 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 7 grudnia 2004 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu udzielania pomocy finansowej z tytułu wspierania gospodarstw niskotowarowych objętej planem rozwoju obszarów wiejskich (Dz. U. z 2004 r. Nr 286, poz. 2870), z punktu widzenia sformułowanych w nim przesłanek, od spełnienia których zależy przyznanie wnioskowanej pomocy finansowej. Z prawidłowo poczynionych przez organy administracji ustaleń faktycznych, znajdujących swoje oparcie w dokumentach znajdujących się w aktach wynika, iż w dniu 22 marca 2005 r. skarżący – W. S. złożył w Biurze Powiatowym Agencji Restrukturyzacji i Modernizacjji Rolnictwa w R. wniosek o pomoc finansową na wspieranie rozwoju gospodarstwa niskotowarowego. Z treści wniosku wynikało jednoznacznie, iż wnioskodawca użytkował rolniczo działki o nr ewidencyjnym 58, 88, 120, 59, 119, 70 oraz 5 i z tych też działek została wyliczona wielkość ekonomiczna gospodarstwa. Z kolei dołączona do wniosku umowa dzierżawy z dnia 5 grudnia 2000 r. dowodziła tego, że wymienione wyżej działki W. S. dzierżawił od swojej matki Z. S.. Zgodnie z treścią § 3 powołanego wyżej rozporządzenia, wydanego na podstawie ustawowego upoważnienia sformułowanego w art. 3 ust. 2 pkt 1 ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich ze środków pochodzących z Sekcji Gwarancji Europejskiego Funduszu Orientacji i Gwarancji Rolnej (Dz. U. z 2003 r. Nr 229, poz. 2273 ze zm.), płatność dla gospodarstwa niskotowarowego jest udzielana producentowi rolnemu, który łącznie spełnia następujące warunki: 1) jest osobą fizyczną; 2) prowadził, przez okres co najmniej 3 lat przed dniem złożenia wniosku, działalność rolniczą w zakresie produkcji roślinnej lub zwierzęcej, w tym produkcji materiału siewnego, szkółkarskiego, hodowlanego i reprodukcyjnego, produkcji warzywniczej, roślin ozdobnych i grzybów uprawnych, sadownictwa, hodowli i produkcji materiału zarodowego ssaków, ptaków i owadów użytkowych, produkcji zwierzęcej typu przemysłowego, fermowego oraz chowu i hodowli ryb; 3) w dniu złożenia wniosku prowadził działalność rolniczą, o której mowa w pkt 2, w gospodarstwie rolnym: a) stanowiącym przedmiot odrębnej własności producenta rolnego albo jego małżonka, albo przedmiot ich współwłasności, oraz b) będącym gospodarstwem niskotowarowym o wielkości ekonomicznej co najmniej 2 EJW (ESU) i nie więcej niż 4 EJW (ESU), w rozumieniu decyzji 85/377/EWG z dnia 7 czerwca 1985 r. ustanawiającej wspólnotową typologię gospodarstw rolnych (Dz. Urz. WE L 220 z 17.08.1985, z późn. zm.)1); 4) zobowiąże się do: a) realizacji przedsięwzięć mających na celu restrukturyzację gospodarstwa niskotowarowego: – dotyczących prowadzenia działalności rolniczej lub pozarolniczej działalności gospodarczej, – zgodnie z planem rozwoju gospodarstwa niskotowarowego, b) nieprzenoszenia własności gospodarstwa niskotowarowego przez okres 5 lat od dnia przyznania płatności dla gospodarstwa niskotowarowego. Poza sporem pozostaje fakt, iż W. S. składając wniosek o przyznanie pomocy finansowej wypełnił przesłanki wskazane w punkcie 1, 2, 3b oraz 4. Jak zaznaczono wyżej, nie wystarczy jednak spełnić kilku ze wskazanych w przepisie warunków, bowiem kryterium udzielenia pomocy finansowej na rozwój gospodarstwa rolnego stanowi kumulatywne spełnienie wszystkich wymienionych w przepisie wymogów. Nie ulega wątpliwości, iż w dniu złożenia wniosku skarżący nie był wyłącznym właścicielem, ani współwłaścicielem nieruchomości objętych wnioskiem. Z tej też przyczyny organ stopnia podstawowego odmówił W.S. wnioskowanej pomocy, a argumentację tę rozszerzył i podtrzymał organ II instancji. Należy zaznaczyć, iż stanowisko prezentowane w obu zaskarżonych decyzjach było w pełni prawidłowe i znajdowało swoje potwierdzenie w obowiązujących regulacjach prawnych. Warto także podkreślić, że bez wpływu dla rozstrzygnięcia w przedmiotowej sprawie pozostaje okoliczność, iż w toku postępowania administracyjnego W. S. nabył w drodze darowizny prawo własności nieruchomości wskazanych we wniosku. W tym zakresie, przepisy prawa wymagają od organu dokonania oceny zasadności wniosku z punktu widzenia stanu faktycznego istniejącego w dacie jego złożenia, a wówczas wnioskodawca był jedynie dzierżawcą gruntów rolnych. W tym stanie rzeczy, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi uznając wniesioną skargę za niezasadną, na podstawie przepisu art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), oddalił ją.