II SA/Łd 534/07

PostanowienieWSA w Łodzi2007-06-20

Skład orzekający: Czesława Nowak - Kolczyńska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ pierwszej instancji (Starosta) posiada legitymację procesową do wniesienia skargi do sądu administracyjnego na postanowienie organu drugiej instancji (Wojewody), które uchyliło postanowienie organu pierwszej instancji i umorzyło postępowanie egzekucyjne?
Ratio decidendi
Organ administracji publicznej, który wydał postanowienie jako organ pierwszej instancji, nie posiada legitymacji procesowej do wniesienia skargi do sądu administracyjnego na postanowienie organu drugiej instancji. Taki organ nie jest stroną postępowania administracyjnego w rozumieniu przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego ani ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, a jego odmienne stanowisko co do sposobu załatwienia sprawy indywidualnej nie uprawnia go do zaskarżania decyzji organu odwoławczego.
Stan faktyczny
Wojewoda uchylił postanowienie Starosty dotyczące pozwolenia na wejście na teren sąsiedniej nieruchomości i umorzył postępowanie egzekucyjne. Starosta, będący organem pierwszej instancji, wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, zarzucając naruszenie przepisów postępowania. Sąd rozpoznał skargę i postanowił ją odrzucić.
Rozstrzygnięcie
Odrzucono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi - Wydział II w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Czesława Nowak - Kolczyńska po rozpoznaniu w dniu 20 czerwca 2007 roku na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi Starosty [...] na postanowienie Wojewody [...] z dnia [...] Nr [...] znak [...] w przedmiocie umorzenia postępowania egzekucyjnego w sprawie pozwolenia na wejście na teren sąsiedniej nieruchomości p o s t a n a w i a: odrzucić skargę II SA/Łd 534/07 UZASADNIENIE Postanowieniem z dnia [...] Wojewoda [...] po rozpatrzeniu zażalenia R. i Z. J. na postanowienie Starosty [...] z dnia [...] wyrażające stanowisko wierzyciela w sprawie zarzutów zobowiązanego, uchylił zaskarżone postanowienie i umorzył postępowanie egzekucyjne dotyczące pozwolenia na wejście na teren sąsiedniej nieruchomości. W dniu 23 maja 2007r. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego wpłynęła skarga Starosty [...] na powyższe rozstrzygniecie. Zarzucając naruszenie przepisów postępowania tj. art. 15 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, art. 138 §1 pkt 2 oraz art. 105 Kodeksu postępowania administracyjnego, w zakresie mogącym mieć wpływ na wynik postępowania, wniósł o uchylenie zaskarżonego postanowienia i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Wojewodzie [...]. W odpowiedzi na skargę Wojewoda [...] podtrzymał stanowisko wyrażone w uzasadnieniu zaskarżonego rozstrzygnięcia i wniósł o oddalenie skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje: Stosownie do przepisu art. 50 § 1 i § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) powoływanej dalej jako p.p.s..a., uprawnionym do wniesienia skargi jest każdy, kto ma w tym interes prawny, prokurator, Rzecznik Praw Obywatelskich oraz organizacja społeczna w zakresie jej statutowej działalności, w sprawach dotyczących interesów prawnych innych osób, jeśli brała udział w postępowaniu administracyjnym, a także inny podmiot, któremu ustawy przyznają prawo do wniesienia skargi. Z powyższego przepisu wywieść należy, iż wszczęcie postępowania sądowoadministracyjnego oparte jest na zasadzie skargowości, co oznacza, że postępowanie to może być wszczęte jedynie na żądanie pochodzące od legitymowanego podmiotu. Legitymacja skargowa jest więc jednym z wielu elementów przesądzających o dopuszczalności skargi. Natomiast ocena legitymacji organów jednostek samorządu terytorialnego do wniesienia skargi do sądu administracyjnego wymaga ustalenia charakteru tego organu w danym konkretnym przypadku. Należy bowiem zauważyć, iż organy jednostki samorządu terytorialnego mogą występować w postępowaniu administracyjnym w dwojakim charakterze, a mianowicie jako strona postępowania, jeśli postępowanie to dotyczy jego interesów lub obowiązków prawnych albo jako organ administracji publicznej w rozumieniu art. 5 § 2 pkt. 3 k.p.a. W pierwszym przypadku organy reprezentujące jednostkę samorządu terytorialnego będą broniły jej interesu prawnego, korzystając z gwarancji procesowych, jakie przepisy kodeksu postępowania administracyjnego przyznają stronom postępowania administracyjnego, w drugim natomiast będą w sposób władczy i jednostronny orzekały o cudzych prawach lub obowiązkach. Rola jednostki samorządu terytorialnego w postępowaniu administracyjnym jest wyznaczana przepisami prawa materialnego. Przyznanie organowi jednostki samorządu terytorialnego właściwości do orzekania w sprawie indywidualnej w formie decyzji administracyjnej wyłącza możliwość dochodzenia przez tę jednostkę jej interesu prawnego w trybie postępowania administracyjnego lub sądowoadministracyjnego. W takiej sytuacji jednostka samorządu terytorialnego nie ma legitymacji procesowej strony w tym postępowaniu, nie jest również podmiotem uprawnionym do zaskarżania decyzji administracyjnych do sądu administracyjnego. Istotne jest, że dopuszczenie do złożenia skargi przez organ pierwszej instancji doprowadziłoby do sytuacji, w której stronami postępowania sądowego z przeciwstawnych pozycji, byłyby dwa organy administracji publicznej, orzekające w sprawie, a mianowicie organ pierwszej instancji jako strona skarżąca i organ drugiej instancji jako autor decyzji odwoławczej, przy czym spór między nimi sprowadzałby się do różnego stanowiska co do prawidłowości poszczególnych decyzji. Konsekwentnie należy zatem przyjąć, że jeżeli organ administracji publicznej nie może być stroną postępowania administracyjnego, w którym występuje jako nosiciel imperium państwowego, orzekający w sprawach indywidualnych w pierwszej instancji, to nie może być stroną w postępowaniu przed sądem administracyjnym, toczącym się wskutek skargi wniesionej po wyczerpaniu toku instancji, jak również nie jest uprawniony do wniesienia skargi, rozpoczynającej postępowanie sądowe (por. uchwała Sądu Najwyższego z dnia 22 października 1984 r., sygn.akt III AZP 5/84, publ. OSNAPiUS 1985/7/86 i OSP 1986/2/26 z aprobującą glosą J. Borkowskiego). Ponadto, żaden szczególny przepis prawa, nie upoważnia organu pierwszej instancji, do zaskarżania decyzji organu odwoławczego, a różne poglądy tych organów na sposób załatwienia sprawy indywidualnej, nie pozwalają na przyznanie mu uprawnień podmiotu uprawnionego do wniesienia skargi, w rozumieniu art. 50 powołanej ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (por. postanowienie NSA z dnia 15 października 1990r., sygn.akt SA/Wr 990/90; publ. ONSA 1990/4/7). Jak wynika z akt niniejszej sprawy, Starosta [...] jest autorem, wydał postanowienie z dnia [...] jako organ I instancji, niewątpliwie zatem był upoważniony do orzekania w sprawie indywidualnej w formie postanowienia administracyjnego. Bezspornym jest zatem, iż Starosta [...] nie posiada legitymacji do wniesienia skargi na postanowienie Wojewody [...]. Z przedstawionych powyższej względów złożona skarga jako niedopuszczalna podlega odrzuceniu przez Sąd na podstawie art. 58 § 1 pkt. 6 i § 3 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło