II SA/Łd 549/04
WyrokWSA w Łodzi2005-04-18
Skład orzekający: Sławomir Wojciechowski, Janusz Nowacki, Arkadiusz Blewązka
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy postanowienie o nałożeniu grzywny w celu przymuszenia w postępowaniu egzekucyjnym może zostać wydane bez udowodnionego doręczenia upomnienia zobowiązanemu?Ratio decidendi
Postanowienie o nałożeniu grzywny w celu przymuszenia w postępowaniu egzekucyjnym zostało wydane z naruszeniem przepisów postępowania, ponieważ akta sprawy nie zawierały dowodu doręczenia upomnienia zobowiązanemu, co jest wymogiem formalnym wynikającym z przepisów ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji. Brak ten miał istotny wpływ na wynik sprawy, co skutkowało uchyleniem zaskarżonego postanowienia oraz poprzedzającego je postanowienia organu pierwszej instancji.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi R. S. na postanowienie Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Łodzi, które utrzymało w mocy postanowienie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Łodzi o nałożeniu grzywny w celu przymuszenia. Grzywna została nałożona w związku z niewykonaniem przez R. S. obowiązku naprawy izolacji tarasu, wynikającego z decyzji Prezydenta Miasta Ł. z 1995 r. Skarżąca podnosiła, że decyzja jest nieaktualna i że nie otrzymała upomnienia przed wszczęciem postępowania egzekucyjnego. Organy egzekucyjne uznały obowiązek za wymagalny i postępowanie za prawidłowe.Rozstrzygnięcie
Uchylono zaskarżone postanowienie Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Ł. oraz poprzedzające je postanowienie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Ł. Zasądzono od Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Ł. na rzecz R. S. kwotę 100 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania. Stwierdzono, że zaskarżone postanowienie nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się wyroku.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi - Wydział II w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Sławomir Wojciechowski (spr.), Sędziowie: NSA Janusz Nowacki, Asesor Arkadiusz Blewązka, Protokolant asystent sędziego Dominika Janicka, po rozpoznaniu w dniu 18 kwietnia 2005 r. na rozprawie sprawy ze skargi R. S. na postanowienie [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Ł. z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie nałożenia grzywny 1) uchyla zaskarżone postanowienie oraz poprzedzające je postanowienie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Ł. z dnia [...] Nr [...] 2) zasądza od [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Ł. na rzecz R. S. kwotę 100 (sto) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania; 3) stwierdza, że zaskarżone postanowienie nie podlega wykonaniu do czasu uprawo- mocnienia się niniejszego wyroku.
II SA/Łd 549/04
U Z A S A D N I E N I E
Decyzją z dnia [...] Nr [...] Prezydent Miasta Ł. nakazał R. S. , w terminie do dnia 30 września 1995 r., wykonanie naprawy izolacji tarasu zgodnie z zaleceniami ekspertyzy technicznej dotyczącej oceny stanu technicznego izolacji w budynku przy ul. A 5/7 w Ł. , opracowanej przez Centrum Usług Techniczno - Organizacyjnych Budownictwa Polskiego Związku Inżynierów i Techników Budownictwa. W wyniku rozpatrzenia odwołania R. S. Wojewoda [...] decyzją z dnia [....] Nr [...] utrzymał zaskarżoną decyzję w mocy w części merytorycznej, zmienił zaś termin wykonania nałożonego obowiązku do dnia 30 listopada 1995 roku.
W związku z niewykonaniem przez zobowiązaną nałożonego obowiązku Prezydent Miasta Ł. postanowieniem z dnia [...] nałożył na R. S. grzywnę w celu przymuszenia. Po rozpatrzeniu zażalenia R. S., Wojewoda [...] postanowieniem z dnia [...] Nr [..] utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie. Na skutek skargi wniesionej przez R. S. na ww. postanowienie, Sąd wyrokiem z dnia 20 września 2002 roku Nr II SA/Łd 2216/98 uchylił zaskarżone postanowienie oraz poprzedzające je postanowienie Prezydenta Miasta Ł. z dnia[...] , wskazując uchybienia w prowadzonym postępowaniu egzekucyjnym.
W tej sytuacji organ I instancji podjął ponownie czynności wynikające z ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji. Po stwierdzeniu, że zobowiązana nie wykonała nałożonego obowiązku wystosował w dniu 25 marca 2003 roku upomnienie wzywające do wykonania naprawy izolacji i uznał, że zainteresowana otrzymała je w dniu 1 kwietnia 2003 r. W aktach brak jednak zwrotnego potwierdzenie odbioru korespondencji. Organ uznał, że upomnienie okazało się nieskuteczne i wszczął postępowanie egzekucyjne wystawiając w dniu 9 stycznia 2004 r. tytuł wykonawczy Nr[...], którego odpis wraz z postanowieniem z dnia [...] Nr [...] o nałożeniu grzywny w celu przymuszenia, został doręczony zobowiązanej.
Po otrzymaniu ww. tytułu wykonawczego R. S. zgłosiła w ustawowym terminie zarzuty w sprawie prowadzonego postępowania egzekucyjnego, podnosząc,
że ,, decyzja dotycząca naprawy tarasu jest nieaktualna", gdyż taras nie przecieka co wynika z opinii biegłego inż. S. wydanej w sprawie sądowej toczącej się przed Sądem Rejonowym w Ł. z jej powództwa o ochronę współwłasności.
Postanowieniem z dnia [...] Nr [...] Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w Ł. uznał za bezpodstawne wniesione przez R. S. w dniu 23 stycznia 2004 r. zarzuty na prowadzone postępowanie egzekucyjne, stwierdzając że nałożony decyzją z dnia [..] Nr [...] obowiązek istnieje i jest wymagalny, co wynika z przedłożonych przez M. i C. B. (współwłaścicieli przedmiotowej nieruchomości) dokumentów wymaganych zgodnie z art. 62 ustawy-Prawo budowlane z 1994 r. oraz potwierdzone zostało w czasie wizji lokalnej przeprowadzonej w dniu 10 marca 2004 r.
Na powyższe postanowienie R. S. złożyła zażalenie do organu II instancji podnosząc , iż w sprawie ,, pomieszczenia pod tarasem i innych toczy się sprawa w sądzie cywilnym o naruszenie własności. Ponadto skarżąca wskazała, iż nie mogła brać udziału w wizji lokalnej przeprowadzonej w dniu 10 marca 2004 r. z powodu choroby.
Postanowieniem z dnia [...] Nr [...] [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w Ł. utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie.
W uzasadnieniu swej decyzji organ II instancji wskazał na niewykonanie przez R. S. obowiązku nałożonego prawomocną decyzją z dnia [...] Nr [...] Prezydenta Miasta Ł., obowiązek ten zgodnie z art. 3 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (tj. Dz.U. z 2002 r. Nr 110, poz. 968 ze zm.) podlega egzekucji administracyjnej zasadne zatem było jej wszczęcie.
Postępowanie egzekucyjne zostało wszczęte zgodnie z obowiązującą procedurą określoną w ustawie o postępowaniu egzekucyjnym w administracji. Wierzyciel – Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w Ł., doręczył (według organu odwoławczego) zobowiązanej w dniu 1 kwietnia 2003 r. pisemne upomnienie, zawierające wezwanie do wykonania obowiązku z zagrożeniem skierowania sprawy na drogę postępowania egzekucyjnego. Następnie wobec niewykonania nałożonego obowiązku wierzyciel w dniu 9 stycznia 2004 r. wystawił tytuł wykonawczy sporządzony zgodnie z dyspozycją art. 27 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, zaopatrzony w klauzulę o skierowaniu tytułu wykonawczego do egzekucji administracyjnej, którego odpis wraz z postanowieniem o nałożeniu grzywny w celu przymuszenia z dnia [...] ,. Nr [...] sporządzonym przez Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Ł. , został doręczony zobowiązanej w dniu 19 stycznia 2004 r.
Mając na uwadze fakt, że zgodnie z art. 33 ww. ustawy podstawą zarzutu w sprawie prowadzenia egzekucji administracyjnej, mogą być wyłącznie okoliczności wymienione w tym przepisie, które w rozpatrywanej sprawie nie mają miejsca organ odwoławczy nie znalazł podstaw do uchylenia bądź zmiany prawidłowo wydanego postanowienia. WINB wskazał ponadto, iż nie znajduje potwierdzenia w dokumentach twierdzenie skarżącej, że decyzja dotycząca naprawy tarasu jest nieaktualna.
Powyższe postanowienie zaskarżyła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi R. S., wnosząc o jego uchylenie oraz wstrzymanie wykonania zaskarżonego postanowienia do czasu rozstrzygnięcia sprawy przez sąd. W uzasadnieniu skargi R. S. podniosła argumenty tożsame z zawartymi we wcześniejszym zażaleniu na postanowienie organu I instancji.
W odpowiedzi na skargę [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w Ł. wniósł o oddalenie skargi, podtrzymując argumenty tożsame z zawartymi w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zgodnie z treścią art. 1 § 1 ustawy z dnia 25.lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. nr 153, poz. 1269), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej. Kontrola wspomniana sprawowana jest pod względem zgodności z prawem (§ 2). Sąd nie przejmuje sprawy administracyjnej do końcowego załatwienia, lecz ma jedynie ocenić działalność organu orzekającego. Sąd administracyjny, uwzględniając skargę, uchyla decyzję w całości albo części, jeżeli stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenie prawa, dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego lub też inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Jeżeli natomiast zachodzą przyczyny określone w art. 156 Kodeksu postępowania administracyjnego lub innych przepisach - stwierdza nieważność decyzji w całości lub części. Stwierdzenie wydania decyzji z naruszeniem prawa wchodzi zaś w grę, o ile zachodzą przyczyny, określone w Kodeksie postępowania administracyjnego lub innych przepisach (art. 145 ustawy z dnia 30.sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270), zwanej w dalszej części rozważań u.p.s.a.). Po myśli art. 134 § 1 u.p.s.a. rozstrzygając daną sprawę, sąd nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi, może zastosować przewidziane ustawą środki w celu usunięcia naruszenia prawa w stosunku do aktów lub czynności wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach, prowadzonych w granicach sprawy, której dotyczy skarga, jeżeli jest to niezbędne dla końcowego jej załatwienia (art. 135 u.p.s.a.).
Skarga jest zasadna, choć z zupełnie innych powodów niż wskazane w jej treści.
Organy obu instancji powołują się w uzasadnieniach swych rozstrzygnięć na doręczenie skarżącej z dniem 1 kwietnia 2003 roku upomnienia wzywającego do wykonania dobrowolnie obowiązku wynikającego z prawomocnej decyzji. Wbrew twierdzeniom organów akta administracyjne nie zawierają zwrotnego potwierdzenia odbioru przez R. S. korespondencji w postaci upomnienia z dnia 25 marca 2003 roku w żadnej dacie. Również skarżąca w toku rozprawy nie potwierdziła, aby otrzymała upomnienie wzywające ją do wykonania określonych czynności, wcześniej bądź w dacie 1 kwietnia 2004 roku., na którą powołują się organy. W aktach sprawy przy postanowieniu i tytule wykonawczym znajdują się jedynie dwie kserokopie doręczenia postanowienia i tytułu wykonawczego i dotyczy to tego samego listu poleconego o nr 22990.
Zgodnie z utrwalonym orzecznictwem Naczelnego Sądu Administracyjnego stosownie do art. 33 pkt 7 ustawy z 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji podstawą zarzutu może być między innymi brak uprzedniego doręczenia zobowiązanemu upomnienia, wymaganego w myśl art. 15 tejże ustawy. Również z art. 27 § 3 ww. ustawy wynika, że do tytułu wykonawczego należy dołączyć dowód doręczenia upomnienia albo stwierdzić w tytule, że doręczenie upomnienia nie było konieczne z mocy art. 15 tej ustawy, ale wówczas należałoby wskazać przepis, który zwalnia od doręczenia upomnienia. ( wyrok NSA w Lublinie z 26 lutego 1996 roku SA/Lu 481/95 LEX nr 26766 )
Przepis art. 15 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji dopuszcza możliwość wszczęcia postępowania egzekucyjnego dopiero po upływie 7 dni od doręczenia stronie pisemnego upomnienia, które winno zawierać wezwanie do wykonania obowiązku z zagrożeniem skierowania sprawy na drogę postępowania egzekucyjnego, chyba że przepisy szczególne stanowią inaczej. Również z art. 27 § 3 w/w ustawy wynika, że do tytułu wykonawczego należy dołączyć dowód doręczenia upomnienia, albo stwierdzić w tytule, że doręczenie upomnienia nie było konieczne z mocy art. 15 tej ustawy, ale wówczas należałoby wskazać przepis, który zwalnia od doręczenia upomnienia.
W sprawie niniejszej wymogi powyższych przepisów nie zostały również spełnione bowiem w aktach sprawy poza brakiem dowodu doręczenia upomnienia w tytule wykonawczym brak jest jakiegokolwiek odniesienia się do treści powołanych art. 15 § 1 i 27 § 3 powołanej ustawy.
Niewątpliwie taki stan rzeczy stanowi naruszenie przepisów postępowania które mają wpływ na wynik rozstrzygnięcia.
Mając powyższe na uwadze jak i fakt, iż zaskarżone postanowienie oraz poprzedzające je postanowienie zostały wydane z naruszeniem przytoczonych wcześniej przepisów postępowania odnoszących się do prowadzenia postępowania egzekucyjnego w administracji, Sąd na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit c i art. 135 uchylił zaskarżone postanowienie oraz poprzedzające ją postanowienie organu pierwszej instancji, oraz wstrzymał wykonanie zaskarżonego postanowienia do czasu uprawomocnienia się wyroku na podstawie przepisu art. 152 ustawy o u.p.s.a. (Dz. U.Nr 153, poz. 1271 z późn. zm.)
O kosztach postępowania między stronami orzeczono na podstawie art. 200 u.p.s.a.
Zarządzenie
-- odpis wyroku z uzasadnieniem doręczyć stronom wraz z pouczeniem o dopuszczalności terminie i sposobie złożenia skargi kasacyjnej.
25 kwietnia 2005 roku.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło