II SA/Łd 550/04

Dnia 21 kwietnia 2005 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi - Wydział II w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Wiktor Jarzębowski, Sędzia NSA Janusz Nowacki, Sędzia WSA Barbara Rymaszewska (spr.), Protokolant Anna Kośka, po rozpoznaniu w dniu 21 kwietnia 2005 roku na rozprawie sprawy ze skargi R. S. na postanowienie [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Ł. z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie wymierzenia grzywny w celu przymuszenia 1. uchyla zaskarżone postanowienie; 2. stwierdza, że zaskarżone postanowienie nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się orzeczenia. II SA/Łd 550/04 Uzasadnienie Postanowieniem z dnia [...] Nr [...] Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w Ł. nałożył na R. S. grzywnę w celu przymuszenia w wysokości 3.000zł z powodu uchylania się przez zobowiązaną od wykonania obowiązku określonego w decyzji Prezydenta Miasta Ł. z dnia [....] Nr [...] znak [...] oraz obowiązek wniesienia opłaty egzekucyjnej za wydanie postanowienia w wysokości 68 zł. Jednocześnie organ wezwał R. S. do wykonania określonego w decyzji obowiązku w terminie 7 dni od daty doręczenia postanowienia. W uzasadnieniu organ podał, iż powołaną w sentencji decyzją R. S. została zobowiązana do wykonania naprawy tarasu zgodnie z zaleceniami ekspertyzy technicznej. Termin wykonania zobowiązania został zakreślony do 30.09.1995r. W toku postępowania odwoławczego obowiązek powyższy został utrzymany, natomiast Wojewoda [...] zmienił termin jego wykonania na dzień 30.11.1995r.. Obowiązek ten nie został wykonany, wobec czego Prezydent Miasta Ł. postanowieniem z dnia [....] nałożył na panią R. S. grzywnę w celu przymuszenia. Postanowieniem Wojewody [...] z dnia [...] rozstrzygnięcie to zostało utrzymane w mocy, ale Sąd wyrokiem z dnia 20.09.2002r. w sprawie II SA/Łd 2216/98 uchylił obydwa postanowienia wskazując uchybienia w postępowaniu egzekucyjnym. Po ponownym przeprowadzeniu postępowania, w którym organ I instancji ustalił, że R. S. nie wykonała obowiązku, wystosował w dniu 25.03.2003r. upomnienie, następnie wobec jego bezskuteczności organ egzekucyjny wszczął postępowanie egzekucyjne, wystawiając w dniu 9.01.2004r. tytuł wykonawczy Nr TW 1/2004. R. S. zgłosiła w ustawowym terminie zarzuty w sprawie prowadzonego postępowania egzekucyjnego, które postanowieniem z dnia [...] Nr [...] organ I instancji uznał za bezpodstawne. Orzeczenie to zostało utrzymane w mocy przez organ II instancji. R. S. w dniu 2 stycznia 2004r. wniosła także zażalenie na postanowienie o nałożeniu grzywny. W zażaleniu odwołująca się podniosła zarzuty dotyczące jej wieloletniego sporu z sąsiadami oraz stwierdziła, że "naprawa izolacji tarasu jest już nieaktualna". Podniosła, że w sądzie toczy się sprawa o ochronę własności. [....] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego postanowieniem z dnia [....] Nr [...] utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie. W uzasadnieniu organ odwoławczy stwierdził, że tytuł wykonawczy został wystawiony zgodnie z przepisem art. 27 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, zaopatrzony w klauzulę o skierowaniu tytułu wykonawczego do egzekucji administracyjnej. W ocenie organu odwoławczego również wysokość grzywny została ustalona prawidłowo, gdyż nie może ona przekraczać kwoty 5.000zł. W skardze na powyższe postanowienie R. S. podniosła, iż nie jest w stanie uiścić grzywny z uwagi na swoją sytuację życiową- jest osobą samotną, utrzymuje się z renty rodzinnej, nie posiada oszczędności. Podniosła również zarzut, że decyzja nakładająca obowiązek naprawy tarasu jest nieaktualna, bowiem podczas wizji lokalnej w lutym 2004r nie stwierdzono dziury w powierzchni tarasu. Skarżąca załączyła kserokopię protokółu wizji lokalnej z dnia 20.05.204r. przeprowadzonej przez Urząd Miasta Ł. Referat Urbanistyki. Na rozprawie w dniu 21 kwietnia 2005r. skarżąca dodatkowo oświadczyła, że wykonała naprawę tarasu systemem gospodarczym. Wojewoda [...] wniósł o oddalenie skargi, odwołując się do argumentów przytoczonych w uzasadnieniu zaskarżonego postępowania. Organ odwoławczy wskazał ponadto, że dokument złożony przez skarżącą nie został sporządzony przez organ uprawniony do prowadzenia postępowania administracyjnego dotyczącego stanu technicznego obiektu budowlanego. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z przepisem art. 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Dz.U. Nr 153, poz.1270, dalej w skrócie ustawa o p.s.a.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości między innymi poprzez kontrolę działalności administracji publicznej. Kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Oznacza to, iż Sąd bada legalność zaskarżonej decyzji, tj. jej zgodność z prawem materialnym określającym prawa i obowiązki stron oraz prawem procesowym regulującym postępowanie przed organami administracji publicznej. Sąd rozpoznający sprawę nie może zatem zmienić zaskarżonej decyzji, a jedynie uwzględniając skargę może ją uchylić, stwierdzić jej nieważność lub niezgodność z prawem. W przypadku zaś, gdy nie zachodzą w/w okoliczności wskazane w art. 145 § 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi skarga podlega oddaleniu. Skarga podlega uwzględnieniu, choć zarzuty dotyczące zasadności nałożonego na R. S. obowiązku wykonania ekspertyzy, jak i okoliczności związane z wieloletnim sporem z sąsiadami nie mają wpływu na treść rozstrzygnięcia, gdyż nie mogą być skutecznie podnoszone w toku postępowania egzekucyjnego. Z kolei twierdzenia o wykonaniu obowiązku, (choć nieudokumentowane) pozostają do rozważenia przy ponownym rozpoznaniu sprawy z uwagi na treść art.125 ustawy z dnia 17 czerwca 1966r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (t.jedn. Dz.U. 2002 Nr 110 poz.198 z późn. zm.). Stosownie do treści art. 107 §3 k.p.a., który to przepis stosuje się odpowiednio do postanowień z mocy art. 126 k.p.a., uzasadnienie faktyczne rozstrzygnięcia winno zawierać w szczególności wskazanie faktów, które organ uznał za udowodnione, dowodów, na których się oparł oraz przyczyn, z powodu których odmówił wiarygodności i mocy dowodowej innym dowodom, zaś uzasadnienie prawne –wyjaśnienie podstawy prawnej rozstrzygnięcia, z przytoczeniem przepisów prawa. Zgodnie z przepisem art. 121. § 1, 2 i 3 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, jeżeli egzekucja dotyczy spełnienia przez zobowiązanego obowiązku wynikającego z przepisów prawa budowlanego lub z zakresu bezpieczeństwa i higieny pracy, grzywna w celu przymuszenia jest jednorazowa, a jej wysokość w przypadku osób fizycznych nie może przekraczać kwoty 5.000 zł. Oznacza to, że o wysokości grzywny organ orzeka w ramach swobodnego uznania. Uznanie nie oznacza dowolności. Obciążenie zobowiązanego grzywną w określonej wysokości winno zostać poprzedzone ustaleniami i analizą stopnia uciążliwości wybranego środka przymusu (wysokości), niezależnie od argumentów i zarzutów podnoszonych w toku postępowania przez stronę. W niniejszej sprawie uzasadnienia rozstrzygnięć organów obydwu instancji nie zawierają żadnych ustaleń ani rozważań na ten temat. Sąd w toku kontroli zaskarżonego postanowienia bada również, czy granice uznania administracyjnego nie zostały przekroczone. Ocena taka jest możliwa wtedy i tylko wtedy, kiedy organ administracji wskazał, jakie przesłanki zadecydowały o zastosowaniu środka w wybranej wysokości. Zaskarżone postanowienie nie zawiera żadnych rozważań na ten temat. Trudno bowiem uznać za takowe stwierdzenie, że grzywna została wymierzona prawidłowo, gdyż nie określono jej w maksymalnej wysokości. Doszło zatem do naruszenia przepisów postępowania (art. 107 §3 k.p.a.), skutkującego niemożnością dokonania kontroli zgodności z prawem zaskarżonego postanowienia. Mając powyższe na uwadze Sąd na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit c ustawy o p.s.a. uchylił zaskarżone postanowienie oraz wstrzymał jego wykonanie do czasu uprawomocnienia się wyroku na podstawie przepisu art. 152 ustawy o p.s.a. (Dz. U.Nr 153, poz. 1271 z późn. zm.).