II SA/Łd 550/22

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział II w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Sławomir Wojciechowski Sędziowie Sędzia WSA Agata Sobieszek-Krzywicka Sędzia WSA Michał Zbrojewski (spr.) po rozpoznaniu w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym w dniu 25 sierpnia 2022 r. sprawy ze skargi M. O. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Piotrkowie Trybunalskim z dnia 29 kwietnia 2022 r. nr KO.441.112.2022 w przedmiocie odmowy przyznania świadczenia pielęgnacyjnego oddala skargę. dc Decyzją z 29 kwietnia 2022 r., nr KO.441.112.2022, Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Piotrkowie Trybunalskim, na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz. U. z 2021 r., poz. 735 ze zm.) – powoływanej dalej jako: "k.p.a." – utrzymało w mocy decyzję wydaną z upoważnienia Prezydenta Miasta Piotrkowa Trybunalskiego przez Kierownika Zespołu Świadczeń Rodzinnych Miejskiego Ośrodka Pomocy Rodzinie w Piotrkowie Trybunalskim z 18 marca 2022 r., nr ZŚR.4202.000484.2022, w przedmiocie odmowy przyznania M. O. świadczenia pielęgnacyjnego z tytułu rezygnacji z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej w związku z opieką nad ojcem W. G. W pierwszej kolejności Kolegium przedstawiło ustalenia organu I instancji, z których wynikało, że wnioskodawczyni mieszka i prowadzi wspólne gospodarstwo domowe z dwójką dzieci ([...] [...] i [...] w wieku [...] lat) i chorym ojcem, który został na stałe zaliczony do znacznego stopnia niepełnosprawności - orzeczenie Miejskiego Zespołu do Spraw Orzekania o Niepełnosprawności nr [...] z [...] stycznia 2022 r. Wnioskodawczyni, jak wynika z ewidencji Powiatowego Urzędu Pracy w P., była osobą aktywną zawodowo jedynie w latach 2004-2007, później była zarejestrowana jako osoba bezrobotna. W latach 2012-2021 pobierała świadczenia pielęgnacyjne na syna P.O., które po raz ostatni otrzymała za listopad 2021 r. Od 18 lutego 2022 r. jest zarejestrowana w PUP jako osoba bezrobotna bez prawa do zasiłku. Ojciec wnioskodawczyni jest osobą schorowaną, leczy się na nadciśnienie tętnicze, jest po udarze niedokrwiennym mózgu, który przeszedł w lipcu 2019 r. Ma niedowład prawostronny, niewładną prawą rękę i trudności z poruszaniem prawej nogi. Nie jest osobą leżącą, z pomocą porusza się w obrębie mieszkania, nie wychodzi na zewnątrz. Jest świadomy tego co robi. M.O. podaje ojcu leki dwa razy dziennie, pomaga w utrzymaniu higieny ciała (pomaga przy myciu głowy i ciała, obcina paznokcie), przygotowuje posiłki, zmienia pościel, pierze, załatwia sprawy urzędowe, wizyty lekarskie oraz wykonuje prace porządkowe. W.G. może pozostać sam w mieszkaniu maksymalnie do 4 godzin, w tym czasie córka załatwia różne sprawy urzędowe oraz robi zakupy. Ojciec wnioskodawczyni jest wdowcem ma dwie córki M. O. i B. G. ([...] lat), która mieszka w L. i nie może pomóc w opiece nad ojcem, także finansowo, bowiem spłaca długi po mężu, z którym pozostaje w separacji. Wnioskodawczyni nie rozważała zatrudnienia innej osoby do pomocy w opiece, gdyż ojciec nie chce, aby ktoś inny się nim zajmował. Następnie organ odwoławczy przytoczył motywy rozstrzygnięcia organu I instancji, według którego W.G. nie wymaga konieczności rezygnacji przez wnioskodawczynię z aktywności zawodowej, zwłaszcza w niepełnym wymiarze czasu pracy, gdyż opieka nad ojcem nie jest całodobowa. Świadczona pomoc nie wykracza poza standardowe obowiązki domowe i czynności sprawowane w każdej rodzinie, ograniczające się do udzielania pomocy najbliższym, starszym członkom rodziny, które wykonują również osoby pracujące, a część obowiązków nie musi być wykonywana codziennie. Z tego względu organ I instancji odmówił przyznania wnioskowanego świadczenia bowiem opieka świadczona przez zainteresowaną nie ma charakteru opieki stałej, całodobowej, zaś jej rozmiar nie wyklucza podjęcia przez wnioskodawczynię zatrudnienia chociażby w niepełnym wymiarze czasu pracy. W odwołaniu od opisanej na wstępie decyzji organu I instancji pełnomocnik M. O. zarzucił naruszenie prawa materialnego poprzez błędną wykładnię art. 17 ust. 1 ustawy o świadczeniach rodzinnych poprzez przyjęcie, że niepodejmowanie pracy zarobkowej w celu sprawowania opieki nad osobą niepełnosprawną przez skarżącą, nie wypełnia przesłanki niepodejmowania lub rezygnacji z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej w celu sprawowania opieki nad osobą legitymująca się orzeczeniem o niepełnosprawności ze wskazaniami konieczności stałej lub długotrwałej opieki lub pomocy innej osoby w związku ze znacznie ograniczona możliwością samodzielnej egzystencji. Zdaniem pełnomocnika skarżącej przywołany wyżej przepis nie uzależnia przyznania prawa do świadczenia pielęgnacyjnego od obowiązku sprawowania opieki nieustannie przez całą dobę. M.O. sprawuje opiekę nad ojcem, która to opieka wiąże się z rezygnacją przez nią z zatrudniania. Wskazując na powyższe zarzuty pełnomocnik skarżącej wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji organu I instancji i przyznanie świadczenia pielęgnacyjnego. Dalej organ odwoławczy wyjaśnił zasady przyznawania prawa do świadczenia pielęgnacyjnego w oparciu o przepisy ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych (t.j. Dz. U. z 2020 r., poz. 111 ze zm.) – zwanej dalej "u.ś.r." – i stwierdził, że w rozpatrywanej sprawie spełnione są następujące przesłanki pozytywne przyznania świadczenia pielęgnacyjnego, tj.: legitymowanie się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności osoby wymagającej opieki i pozostawanie skarżącej i jej ojca w grupie osób związanych obowiązkiem alimentacyjnym. Brak jest jednak związku przyczynowo-skutkowego pomiędzy niepodejmowaniem zatrudnienia, a sprawowaniem opieki nad ojcem. Również zakres sprawowanej opieki nie wyklucza możliwości podjęcia zatrudnienia przez skarżącą. Kolegium wyjaśniło, że na gruncie art. 17 ust. 1 u.ś.r., podstawową przesłanką, jaką musi spełnić osoba ubiegająca się o świadczenie pielęgnacyjne jest rezygnacja z pracy zarobkowej (lub jej niepodejmowanie) spowodowana koniecznością sprawowania permanentnej opieki nad osobą bliską o określonym stopniu niepełnosprawności. Opieka taka musi w sposób oczywisty stanowić przeszkodę do wykonywania pracy zawodowej. Zatem związek między rezygnacją z zatrudnienia (albo jego niepodejmowaniem), a sprawowaną opieką musi być bezpośredni. Celem ustawodawcy nie było i nie jest traktowanie świadczenia pielęgnacyjnego jako źródła dochodu osoby, która nie odnajdowała się i nie odnajduje w realiach rynku pracy z różnych przyczyn, lecz zapewnienie osobie rezygnującej z zatrudnienia lub go niepodejmującej niejakiego ekwiwalentu zatrudnienia, którego nie może podjąć lub kontynuować ze względu na cel sprawowanej opieki nad niepełnosprawną osobą. Odwołując się do orzecznictwa sądowoadministracyjnego, organ II instancji zaznaczył, że rezygnacja z aktywności zawodowej musi być wymuszona przez konieczność sprawowania opieki nad chorym, zaś rozmiar tej opieki musi być na tyle duży, aby uniemożliwiał podjęcie lub wykonywanie pracy zarobkowej. W sytuacji więc, gdy sprawowanie opieki nad osobą niepełnosprawną nie koliduje z wykonywaniem pracy lub potencjalnym podjęciem zatrudnienia, a także w sytuacji, gdy rezygnacja z zatrudnienia nie ma faktycznego związku ze sprawowaniem opieki, bądź osoba sprawująca opiekę nie podejmowała zatrudnienia z innych przyczyn, jak np. brak pracy czy swój stan zdrowia, świadczenie takie nie będzie przysługiwało. Nie każda bowiem rezygnacja z zatrudnienia lub zaniechanie podjęcia pracy będzie podstawą do przyznania świadczenia, lecz wyłącznie takie, których celem jest sprawowanie opieki. Przepis art. 17 ust. 1 u.ś.r. należy zatem stosować wyłącznie do takich stanów faktycznych, w których zakres opieki wyklucza możliwość podjęcia jakiejkolwiek pracy zarobkowej. Chodzi tu zatem o sprawowanie stałej, ciągłej i osobistej opieki wykluczającej podjęcie zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej, chociażby w niepełnym wymiarze czasu pracy. Świadczenie to bowiem ma być rekompensatą za rezygnację z pracy z uwagi na konieczność opieki nad osobą bliską, która jej wymaga. Omawiana ustawa nie zawiera definicji sprawowania opieki, ale z treści art. 17 ust. 1 u.ś.r. wynika, że aby można było mówić o opiece w jej rozumieniu musi ona być stała lub długoterminowa i musi mieć związek ze znacznie ograniczoną możliwością samodzielnej egzystencji osoby pozostającej pod opieką. Określenia te jednoznacznie wskazują, że nie może to być opieka świadczona nieregularnie, a nawet jeżeli sprawowana jest codziennie, to nie może być sprawowana w ograniczonym zakresie. Nie zawsze bowiem ustalenie znacznego stopnia niepełnosprawności automatycznie pozwala przyjąć, że rozmiar sprawowanej nad osobą niepełnosprawną opieki uniemożliwia opiekunowi podjęcie aktywności zawodowej nawet w niepełnym wymiarze czasu pracy. Organ odwoławczy podkreślił, że świadczenie pielęgnacyjne, o którym mowa wart. 17 ust. l u.ś.r., przysługuje w dwóch odmiennych stanach faktycznych. Pierwszy z nich ma miejsce wówczas, gdy osoba ubiegająca się o przyznanie świadczenia faktycznie rezygnuje z wykonywanej dotychczas pracy. Drugi natomiast występuje wówczas, gdy dana osoba w ogóle "nie podejmuje zatrudnienia". Zdaniem Kolegium, w przypadku M.O. trudno mówić o rezygnacji z zatrudnienia, bowiem jak już wskazano wyżej, ostatni raz była zatrudniona do 1 stycznia 2007 r. Następnie była zarejestrowana w Powiatowym Urzędzie Pracy w P. Od 2012 r. do listopada 2021 r. pobierała świadczenie pielęgnacyjne w związku z opieką nad synem P.O. (ur. [...].2021 r.). Od 18 lutego 2022 r. ponownie zarejestrowała się w Powiatowym Urzędzie Pracy jako osoba bezrobotna bez prawa do zasiłku dla bezrobotnych. Tym samym w toku niniejszego postępowania ustalenia wymagało, czy skarżąca występująca z żądaniem przyznania jej tego świadczenia w istocie nie podejmuje zatrudnienia z uwagi na konieczność opieki nad niepełnosprawnym ojcem. Organ II instancji zaznaczył następnie, że przesłanka "niepodejmowania lub rezygnacji z zatrudnienia celem sprawowania opieki nad niepełnosprawnym członkiem rodziny", o której mowa w art. 17 ust. 1 u.ś.r. winna być rozumiana jako wystąpienie takiej sytuacji, w której sprawowanie osobistych starań o prawidłowe zapewnienie opieki osobie niepełnosprawnej na tyle wypełnia czas podmiotowi tę opiekę sprawującemu, że nie jest on w stanie podjąć innej stałej aktywności wymagającej jego codziennego i stałego zaangażowania, przez którą należy rozumieć aktywność zawodową. W ocenie Kolegium, w świetle ustaleń poczynionych w sprawie nie można uznać, aby czynności opiekuńcze nad niepełnosprawnym ojcem zajmowały taką ilość czasu w ciągu dnia, aby skarżąca zmuszona była do rezygnacji z aktywności zawodowej. Ojciec skarżącej nie jest osobą leżącą, całkowicie niesprawną ruchowo. Może pozostać sam w domu. Opieka nad ojcem nie wykracza poza zwykłe czynności związane z pomocą w prowadzeniu gospodarstwa domowego, które wykonywane są w każdej rodzinie przez osoby pracujące w pełnym wymiarze czasu pracy oraz nie przekraczają zakresu opieki przez osobę, na której ciąży obowiązek alimentacyjny. W orzecznictwie wskazuje się zaś, że zakres opieki nad niepełnosprawnym członkiem rodziny, nie może ograniczać się do wykonywania podstawowych czynności domowych, które mogą być w całości wykonywane poza godzinami pracy - niezależnie od systemu czasu pracy. Regulacja ta nie powinna mieć bowiem zastosowania w sytuacji, w której konieczność sprawowania opieki nie koliduje z możliwością wykonywania pracy czy podjęciem innego zatrudnienia. Świadczenie pielęgnacyjne nie jest przyznawane za samą opiekę, która wynika z prawnego i moralnego obowiązku dziecka względem ojca, ale za faktyczny brak możliwości podjęcia zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej. Skarżąca nie spełnia więc przesłanki rezygnacji z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej lub jej niepodejmowania w związku ze sprawowaniem opieki nad ojcem. Według organu odwoławczego ustalony w sprawie zakres opieki sprawowanej nad ojcem skarżącej nie wymaga konieczności rezygnacji przez nią z aktywności zawodowej. Nie sposób uznać, aby czynności opiekuńcze nad niepełnosprawnym ojcem zajmowały taką ilość czasu w ciągu dnia, aby wnioskodawczyni przy należytej organizacji tej opieki nie mogła podjąć pracy zarobkowej. W ocenie Kolegium obiektywnie jest zatem możliwe takie zorganizowanie tej opieki, także przy udziale siostry skarżącej, aby skarżąca dalej ją sprawując, mogła podjąć zatrudnienie, chociażby w niepełnym wymiarze czasu pracy. Kolegium zauważyło również, że poza skarżącą W. G. ma jeszcze córkę B. G., na której także ciąży obowiązek alimentacyjny względem ojca. W orzecznictwie sądowoadministracyjnym podzielany jest pogląd, że dopuszczalna jest każda postać świadczeń alimentacyjnych, w tym poprzez wypłatę niezbędnych środków lub pokrycie koniecznych wydatków. Obowiązek alimentacyjny, wynikający wprost z treści art. 129 § 1 k.r.o., ciąży w równym stopniu na wszystkich dzieciach. Realizacja tego obowiązku może przybrać formę świadczeń nie tylko osobistych, czyli faktycznego sprawowania opieki, lecz też może mieć wymiar finansowy - sfinansowania osoby, która w miejsce zobowiązanego (i w ramach jego obowiązku alimentacyjnego) będzie sprawować opiekę nad niepełnosprawnym. Wobec tego siostra skarżącej powinna wspomóc ją w opiece nad ojcem w wybrany przez siebie sposób. Reasumując organ II instancji uznał, że brak jest więc bezpośredniego i ścisłego związku między niepodejmowaniem zatrudnienia przez skarżącą, a sprawowaną przez nią opieki nad ojcem. W konsekwencji nie została spełniona pozytywna przesłanka przyznania prawa do świadczenia pielęgnacyjnego (art. 17 ust. 1 u.ś.r.). Kolegium zaznaczyło przy tym, że nie kwestionuje złego stanu zdrowia ojca skarżącej, zasadności udzielania jemu wsparcia w codziennych czynnościach oraz sprawowania opieki nad nim, ale należy podkreślić, że sama konieczność sprawowania opieki nie stanowi w świetle art. 17 ust. 1 u.ś.r. samodzielnej podstawy do przyznania świadczenia pielęgnacyjnego. W kontekście celu istnienia świadczenia pielęgnacyjnego wskazać trzeba, że system świadczeń rodzinnych został tak skonstruowany, aby rekompensować utratę dochodów z powodu konieczności pielęgnacji członka rodziny wymuszającej rezygnację lub niepodejmowanie zatrudnienia. Wnioskująca musi zatem sprawować stałą opiekę nad osobą niepełnosprawną i być jemu niezbędna w tak znacznym wymiarze, że w związku z tym rezygnuje lub nie podejmuje zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej, a między obiema tymi okolicznościami zachodzi bezpośredni związek przyczynowo-skutkowy. W ocenie Kolegium pomiędzy sprawowaną przez skarżącą opieką a niepodejmowaniem przez nią zatrudnienia nie istnieje związek przyczynowy. Zatem odmowa przyznania świadczenia pielęgnacyjnego w związku z opieką nad ojcem jest w pełni uzasadniona. Na ostateczną decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Piotrkowie Trybunalskim skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi złożył pełnomocnik M.O., zarzucając zaskarżonej decyzji naruszenia prawa materialnego poprzez błędną wykładnię art. 17 ust. 1 u.ś.r. poprzez przyjęcie, że niepodejmowanie pracy zarobkowej przez skarżącą w celu sprawowania opieki nad osobą niepełnosprawną, nie wypełnia przesłanki niepodejmowania lub rezygnacji z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej w celu sprawowani opieki nad osobą legitymizującą się orzeczeniem o niepełnosprawności ze wskazaniami: konieczność stałej lub długotrwałej opieki lub pomocy innej osobie w związku ze znacznie ograniczoną możliwością samodzielnej egzystencji. Mając powyższe na uwadze pełnomocnik skarżącej wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji organu I instancji, a także o zasądzenie na rzecz skarżącej kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego, według norm przepisanych. W uzasadnieniu skargi pełnomocnik skarżącej zaznaczył, że z dyspozycji art. 17 ust. 1 u.ś.r. wynika, że podstawowym wymogiem uzyskania świadczenia pielęgnacyjnego jest sprawowanie stałej, ciągłej opieki wykluczającej podjęcie zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej, która nie musi być opieką całodobową. Odwołując się do orzecznictwa sądów administracyjnych pełnomocnik skarżącej wskazał, że warunku "stałej" opieki nie można rozumieć jako wykonywania opieki nieustannie i przez 24 godziny na dobę, lecz ma to być opieka stała w sensie trwałości, zaś "długotrwała" w sensie rozciągłości w czasie, jako opieka nad niepełnosprawną osobą, której zakres wyznaczony jest niepełnosprawnością osoby wymagającej opieki, a więc koniecznością wykonywania czynności warunkujących egzystowanie tej osoby w warunkach godności człowieka. Istotą opieki, o której mowa wart. 17 ust. 1 u.ś.r. jest więc nie tylko jej stałość i ciągłość, ale także zapewnienie zaspokojenia normalnych, codziennych potrzeb osoby, nad która jest sprawowana; zapewnienie jej egzystencji, której bez pomocy osób trzecich nie jest w stanie sobie sama zapewnić. Przede wszystkim nie sposób przyjąć, że skoro pomoc (opieka) świadczona przez skarżącą ojcu nie jest wykonywana przez całą dobę (a jedynie we wskazanych godzinach), to tym samym nie można mówić o opiece "stałej i długoterminowej" w rozumieniu art. 17 ust. 1 u.ś.r. Abstrahując od kwestii, że w sprawowaniu opieki, o której mowa w art. 17 ust. 1 u.ś.r. chodzi przede wszystkim o pomoc w zapewnieniu zaspokojenia normalnych, podstawowych i codziennych potrzeb egzystencjalnych osobie niepełnosprawnej, których ta z uwagi na stopień niepełnosprawności (schorowania) nie jest w stanie sobie sama zapewnić. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Piotrkowie Trybunalskim podtrzymało stanowisko wyrażone w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji i w związku z tym wniosło o oddalenie skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi zważył, co następuje: Skarga okazała się niezasadna. Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tekst jedn.: Dz. U. z 2021 r. poz. 137) w związku z art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn.: Dz. U. z 2022 r. poz. 329 z późn. zm.), powoływanej w dalszej części uzasadnienia w skrócie jako "p.p.s.a", sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. W ramach tej kontroli sąd administracyjny nie przejmuje sprawy administracyjnej do jej końcowego załatwienia, lecz ocenia, nie będąc przy tym związany granicami skargi, czy przy wydawaniu zaskarżonego aktu nie naruszono reguł postępowania administracyjnego i czy prawidłowo zastosowano prawo materialne. Zakres tej kontroli wyznacza art. 134 § 1 p.p.s.a., który stanowi, że sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, z zastrzeżeniem art. 57a. Zgodnie natomiast z art. 151 p.p.s.a. w razie nieuwzględnienia skargi w całości albo w części sąd oddala skargę odpowiednio w całości albo w części. Przedmiotowa sprawa – wobec zgodnych wniosków obu stron - została rozpoznania w trybie uproszczonym na podstawie art. 119 pkt 2 p.p.s.a., który stanowi, że sprawa może być rozpoznana w trybie uproszczonym, jeżeli strona zgłosi wniosek o skierowanie sprawy do rozpoznania w trybie uproszczonym, a żadna z pozostałych stron w terminie czternastu dni od zawiadomienia o złożeniu wniosku nie zażąda przeprowadzenia rozprawy. Stosownie natomiast do art. 120 p.p.s.a. w trybie uproszczonym sąd rozpoznaje sprawę na posiedzeniu niejawnym w składzie trzech sędziów. Przeprowadzona przez Sąd kontrola zaskarżonej decyzji w ramach wyżej wskazanego zakresu kognicji sądów administracyjnych wykazała, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie, bowiem zaskarżona decyzja co do zasady odpowiada przepisom obowiązującego prawa i brak jest podstaw do wyeliminowania jej z obrotu prawnego. W niniejszej sprawie, jak już wcześniej wskazano przedmiotem skargi M.O., reprezentowana przez profesjonalnego pełnomocnika, uczyniła decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Piotrkowie Trybunalskim z dnia 29 kwietnia 2022 r., nr KO.441.112.2022 utrzymującą w mocy decyzję Prezydenta Miasta Piotrkowa Trybunalskiego z dnia 18 marca 2022 r., nr ZŚR.4202.000484.202 o odmowie przyznania świadczenia pielęgnacyjnego z tytułu rezygnacji z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej w związku ze sprawowaną opieką nad ojcem W. G. Podstawę materialnoprawną kwestionowanej decyzji stanowiły przepisy ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych (tekst jedn.: Dz.U. z 2020 r. poz. 111) - dalej: u.ś.r. Zgodnie z art. 17 ust. 1 u.ś.r. świadczenie pielęgnacyjne z tytułu rezygnacji z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej przysługuje: 1) matce albo ojcu, 2) opiekunowi faktycznemu dziecka, 3) osobie będącej rodziną zastępczą spokrewnioną w rozumieniu ustawy z dnia 9 czerwca 2011 r. o wspieraniu rodziny i systemie pieczy zastępczej, 4) innym osobom, na których zgodnie z przepisami ustawy z dnia 25 lutego 1964 r. - Kodeks rodzinny i opiekuńczy ciąży obowiązek alimentacyjny, z wyjątkiem osób o znacznym stopniu niepełnosprawności - jeżeli nie podejmują lub rezygnują z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej w celu sprawowania opieki nad osobą legitymującą się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności albo orzeczeniem o niepełnosprawności łącznie ze wskazaniami: konieczności stałej lub długotrwałej opieki lub pomocy innej osoby w związku ze znacznie ograniczoną możliwością samodzielnej egzystencji oraz konieczności stałego współudziału na co dzień opiekuna dziecka w procesie jego leczenia, rehabilitacji i edukacji. Zgodnie zaś z art. 17 ust. 1a u.ś.r. osobom, o których mowa w ust. 1 pkt 4, innym niż spokrewnione w pierwszym stopniu z osobą wymagającą opieki, przysługuje świadczenie pielęgnacyjne, w przypadku gdy spełnione są łącznie następujące warunki: 1) rodzice osoby wymagającej opieki nie żyją, zostali pozbawieni praw rodzicielskich, są małoletni lub legitymują się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności; 2) nie ma innych osób spokrewnionych w pierwszym stopniu, są małoletnie lub legitymują się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności; 3) nie ma osób, o których mowa w ust. 1 pkt 2 i 3, lub legitymują się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności. W niniejszej sprawie bezspornym pozostaje, że wymagający opieki W.G. legitymuje się orzeczeniem Miejskiego Zespołu do Spraw Orzekania o Niepełnosprawności nr [...] z dnia [...] stycznia 2022 r orzekającym o uznaniu w/w za osobę niepełnosprawną w stopniu znacznym, wymagającej stałej lub długotrwałej opieki lub pomocy innej osoby w związku ze znacznie ograniczoną możliwością samodzielnej egzystencji. Bezspornym pomiędzy stronami pozostaje również to, iż M.O. jest córką wymagającego opieki W. G., co oznacza, iż na skarżącej ciąży obowiązek alimentacyjny względem ojca wynikający z art. 129 § 1 ustawy z 25 lutego 1964 r. Kodeks rodzinny i opiekuńczy (tekst jedn.: Dz.U. z 2020 r. poz. 1359) - dalej: k.r.o. Skarżąca nie legitymuje się orzeczeniem o niepełnosprawności w stopniu znacznym, jak również nie ma innych osób, których obowiązek alimentacyjny wobec W. G. wyprzedzałby obowiązek alimentacyjny skarżącej wobec ojca. Wobec powyższego uznać należy, że skarżąca należy do kategorii podmiotów, o których mowa w art. 17 ust. 1 pkt 4 u.ś.r. uprawnionych do przyznania świadczenia pielęgnacyjnego. Jednakże jak słusznie wskazało Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Piotrkowie Trybunalskim, z dokonanych w sprawie ustaleń faktycznych wynika, iż w sprawie nie doszło do łącznego spełnienia wszystkich warunków określonych w art. 17 ust. 1 pkt 4 u.ś.r., gdyż skarżąca nie wykazała istnienia bezpośredniego związku pomiędzy rezygnacją z aktywności zawodowej, a koniecznością sprawowania opieki nad ojcem. Wskazać bowiem należy, że z powołanego wyżej przepisu art. 17 ust. 1 u.ś.r. nie można odczytywać w ten sposób, że samo posiadanie przez osobę niepełnosprawną orzeczenia o niepełnosprawności w stopniu znacznym sprawia, że świadczenie to przysługuje wskazanym w w/w przepisie osobom. Świadczenie pielęgnacyjne nie jest kierowane do wszystkich niezatrudnionych osób opiekujących się niepełnosprawnym członkiem rodziny, lecz do osób, które wywiązują się ze swego obowiązku alimentacyjnego, osobiście zapewniając stałą i długotrwałą opiekę oraz pomoc niepełnosprawnemu członkowi rodziny i jednocześnie z tego właśnie powodu zaprzestają aktywności zawodowej. Zarówno charakter omawianego świadczenia, jak i jego cel pozwalają na stwierdzenie, iż stanowi ono pewną formę rekompensaty strat finansowych opiekuna wynikających z rezygnacji z aktywności zawodowej, a co za tym idzie nie może stanowić alternatywnego źródła dochodu. Podkreślenia również wymaga, że zakres sprawowania opieki nad osobami niepełnosprawnymi w stopniu znacznym może się różnić w zależności od stopnia samodzielności tych osób oraz ich potrzeb. Sprawowana opieka musi zatem w sposób oczywisty uniemożliwiać wykonywanie zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej osobie ubiegającej się oświadczenie pielęgnacyjne. Innymi słowy o rezygnacji z zatrudnienia czy też świadomym jego niepodejmowaniu można mówić w sytuacji, gdy osoba sprawująca opiekę jest obiektywnie zdolna do podjęcia zatrudnienia, a składające się na nią szczególne czynności zajmują tyle czasu, że podjęcie jakiegokolwiek zatrudnienia jest niemożliwe. Musi więc istnieć związek przyczynowy między rezygnacją z zatrudnienia przez opiekuna (bądź niepodejmowania przez niego pracy), a koniecznością sprawowania opieki nad niepełnosprawnym członkiem rodziny wskazanym w przepisie art. 17 u.ś.r. Co również istotne, stały i długoterminowy charakter opieki nie może być utożsamiany z wykonywaniem czynności opiekuńczych bez przerwy przez 24 godziny na dobę. Podkreślić dodatkowo należy, że art. 17 ust. 1 u.ś.r. nie zakreśla żadnych ram czasowych, co do wykazania rezygnacji z zatrudnienia z powodu konieczności sprawowania opieki. Jest to świadczenie przyznawane na wniosek, od wnioskodawcy zależy więc, czy i w jakim czasie po wystąpieniu przesłanek do przyznania świadczenia o nie wystąpi (por. wyroki NSA z 16 grudnia 2021 r., I OSK 716/21; z 2 lutego 2017, I OSK 2201/15; wyrok WSA w Łodzi z 20 czerwca 2020 r., II SA/Łd 218/20; wyrok WSA w Krakowie z 15 grudnia 2021 r., III SA/Kr 634/21; wyroki WSA w Gdańsku z 22 grudnia 2021 r., III SA/Gd 841/21; z 16 września 2021 r., III SA/Gd 563/21; wyroki WSA w Olsztynie z 21 października 2021 r., II SA/Ol 708/21, z 21 października 2021 r., II SA/Ol 776/21; wyrok WSA w Poznaniu z 28 listopada 2019 r. II SA/Po 827/19; www.orzeczenia.nsa.gov.pl). W ocenie Sądu rozpoznającego skargę , zgromadzony w sprawie materiał dowodowy, w tym przedłożone do akt oświadczenie strony, co do zakresu i charakteru sprawowanej opieki nad niepełnosprawnym ojcem oraz przeprowadzony w dniu 8 marca 2022 r. wywiad środowiskowy czynią zasadnym stwierdzenie, co do niewykazania istnienia przesłanki bezpośredniego związku przyczynowo-skutkowego pomiędzy brakiem aktywności zawodowej wnioskodawczyni, a koniecznością sprawowania przez nią opieki nad ojcem. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Piotrkowie Trybunalskim słusznie bowiem zauważyło, że wskazany przez stronę charakter wykonywanych czynności nie stanowi stałej opieki, a co za tym idzie nie wyklucza całkowicie podjęcia przez stronę zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej, choćby w niepełnym wymiarze czasu pracy. Pomimo, co nie budzi wątpliwości, codziennego charakteru świadczonej opieki, co wynika z faktu wspólnego zamieszkania z ojcem, zakres wykonywanych przez skarżącą czynności sprowadza się w istocie do prowadzenia gospodarstwa domowego. Czynności typu przygotowywanie i podawanie posiłków, pranie, sprzątanie, załatwianie spraw urzędowych, czy też robienie zakupów, należą do typowych czynności dnia codziennego, które są także wykonywane przez osoby aktywne zawodowo. Co więcej, jak sama przyznaje skarżąca, wszystkie te czynności nie są wykonywane codziennie. Natomiast wskazane przez skarżącą czynności stricte opiekuńcze nad ojcem, to jest, pomoc przy utrzymaniu higieny (pomoc przy myciu głowy i ciała, obcinanie paznokci), nie stanowią czynności wymagających stałej lub długotrwałej opieki innej osoby w rozumieniu art. 17 ust. 1 u.ś.r., uniemożliwiających podjęcie jakiegokolwiek zatrudnienia, choćby w niepełnym wymiarze czasu (por. wyroki NSA z 16 kwietnia 2021 r., I OSK 2859/20; z 24 czerwca 2021 r., I OSK 351/21; www.orzeczenia.nsa.gov.pl). Zasadności powyższego stwierdzenia nie przeczą w ocenie Sądu, wskazane przez stronę schorzenia, na które cierpi ojciec skarżącej. Nie bagatelizując stanu zdrowia W. G., podkreślenia jednak wymaga, że z akt sprawy nie wynika, iż w/w jest osobą leżącą, całkowicie niesamodzielną i całkowicie niesprawną ruchowo, wymagającą stałej pomocy skarżącej. Jednocześnie skarżąca nie wykazała, że W.G. nie może zostać sama w mieszkaniu, chociaż na krótki okres czasu. Powyższe okoliczności w ocenie Sądu pozwalają na stwierdzenie, że wykonywane przez skarżącą czynności wobec ojca, z którym wspólnie prowadzi gospodarstwo domowe, niewątpliwie mają charakter czynności opiekuńczych, jednakże nie wyczerpują one znamion z art. 17 ust. 1 u.ś.r., co uzasadniałoby przyznanie stronie żądanego świadczenia pielęgnacyjnego. Bez wpływu na powyższe pozostaje podnoszony w skardze argument, co do pozostawania skarżącej w pełnej gotowości do świadczenia pomocy ojcowi, która to pomoc nie odnosi się jedynie do czynności stricte opiekuńczych, lecz do ogółu czynności wykonywanych przez opiekuna, w tym czynności związanych z prowadzeniem gospodarstwa domowego, w skład którego wchodzi osoba niepełnosprawna. Przypomnieć w tym miejscu raz jeszcze bowiem należy, iż system świadczeń rodzinnych został tak skonstruowany, aby rekompensować utratę dochodów z powodu konieczności pielęgnacji członka rodziny wymuszającej rezygnację lub niepodejmowanie zatrudnienia. Jednak wówczas wnioskujący musi sprawować stałą opiekę nad osobą niepełnosprawną i być jej niezbędny w tak znacznym wymiarze, że w związku z tym rezygnuje lub nie podejmuje zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej, a między obiema tymi okolicznościami zachodzi bezpośredni związek przyczynowo - skutkowy. W niniejszej sprawie sytuacja taka nie występuje. W ocenie Sądu, w sprawie nie bez znaczenia pozostaje także okoliczność, iż W. G., poza skarżącą, posiada jeszcze jedną dorosłą, aktywną zawodowo córkę. Wyżej wymieniona na równi ze skarżącą jest zobowiązane do alimentacji względem ojca i winna wspomagać stronę w sprawowaniu opieki nad ojcem, czy to poprzez osobiste świadczenie tej opieki, czy też poprzez świadczenia o charakterze pieniężnym, które częściowo mogłyby zostać przeznaczone np. na opłacenie czasowej opieki nad W. G., sprawowanej przez osobę trzecią. Powyższe pozwoliłoby skarżącej na podjęcie zatrudnienia, choćby w częściowym wymiarze. Co prawda przepisy u.ś.r. nie zawierają żadnych regulacji, co do kolejności przyznania świadczenia pielęgnacyjnego w przypadku wielości podmiotów uprawnionych do jego otrzymania, na których w równym stopniu ciąży obowiązek alimentacyjny względem osoby wymagającej opieki, a ocena ustawowych przesłanek odnosi się wyłącznie do osoby, która z takim wnioskiem wystąpiła. Niemniej jednak w ocenie Sądu, przyznanie przedmiotowego świadczenia, pochodzącego ze środków publicznych, w sytuacji istnienia innych osób, na równi z wnioskodawczynią zobowiązanych do sprawowania opieki nad osobą niepełnosprawną, stanowiłoby naruszenie zasady sprawiedliwości społecznej. Oznaczałoby bowiem przeniesienie na Państwo, a co za tym idzie ogół społeczeństwa, ciężaru sprawowania opieki nad osobą niepełnosprawną, z osób, które pomimo, że są zobowiązane w pierwszej kolejności, do opieki tej się nie poczuwają. Reasumując Sąd stwierdza, iż pomimo faktu, że skarżąca należy do podmiotów, o których mowa w art. 17 ust. 1 pkt 4 u.ś.r. uprawnionych do otrzymania wnioskowanego świadczenia, to jednak z uwagi na brak wykazania istnienia, wynikającej z powyższego przepisu przesłanki związku pomiędzy brakiem jej aktywności zawodowej, a koniecznością sprawowania opieki nad mężem, za prawidłowe uznać należy negatywne rozpatrzenie zgłoszonego przez nią żądania. Tym samym zarzut skargi, co do naruszenia art. 17 ust. 1 u.ś.r. uznać należało za niezasadny. Mając powyższe na uwadze Sąd na podstawie art. 151 p.p.s.a. skargę oddalił