II SA/Łd 584/11

WyrokWSA w Łodzi2011-08-10

Skład orzekający: Jolanta Rosińska, Anna Stępień, Arkadiusz Blewązka

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy rozbudowa ziemnego stawu rybnego, który jest budowlą hydrotechniczną, stanowi 'budowę' w rozumieniu Prawa budowlanego, co skutkuje koniecznością zastosowania art. 48 Prawa budowlanego w przypadku braku pozwolenia na budowę?
Ratio decidendi
Rozbudowa ziemnego stawu rybnego, będącego budowlą hydrotechniczną, stanowi 'budowę' w rozumieniu Prawa budowlanego. W związku z tym, w przypadku braku wymaganego pozwolenia na budowę, organy nadzoru budowlanego są zobowiązane do zastosowania trybu postępowania określonego w art. 48 Prawa budowlanego, a nie art. 50. Zastosowanie art. 50 Prawa budowlanego jest dopuszczalne jedynie w przypadkach innych niż określone w art. 48 i 49b.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi na postanowienie Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Łodzi nakazujące przedłożenie ekspertyzy technicznej w zakresie prawidłowości wykonania robót budowlanych przy rozbudowie stawu rybnego. Wcześniej Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w O. nakazał rozbiórkę rozbudowanego stawu rybnego, uznając, że został on wybudowany bez wymaganego pozwolenia na budowę. Organy nadzoru budowlanego początkowo stosowały art. 48 Prawa budowlanego, następnie zmieniły kwalifikację robót na inne niż budowa i zastosowały art. 50 Prawa budowlanego, nakładając obowiązek przedłożenia ekspertyzy. Skarżący kwestionował tę kwalifikację, twierdząc, że rozbudowa stawu stanowi budowę.
Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi uchylił zaskarżone postanowienie Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Łodzi oraz poprzedzające je postanowienie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w O. i decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Łodzi, a także stwierdził, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do dnia uprawomocnienia się wyroku.

Pełny tekst orzeczenia

Dnia 10 sierpnia 2011 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział II w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA: Jolanta Rosińska, Sędziowie Sędzia NSA: Anna Stępień (spr.), Sędzia WSA: Arkadiusz Blewązka,, Protokolant Asystent sędziego Katarzyna Orzechowska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 10 sierpnia 2011 roku przy udziale --- sprawy ze skargi S. R. na postanowienie [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Ł. z dnia [...], Nr [...] (znak: [...]) w przedmiocie nakazu przedłożenia ekspertyzy technicznej w zakresie prawidłowości wykonania robót budowlanych przy rozbudowie stawu rybnego 1. uchyla zaskarżone postanowienie oraz poprzedzające je postanowienie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w O. z dnia [...] roku, Nr [...] (znak: [...]) a także decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Ł. z dnia [...], Nr [...] (znak: [...]); 2. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do dnia uprawomocnienia się niniejszego wyroku. Decyzją z dnia [...] Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w O. nakazał E. P. rozbiórkę (zasypanie) rozbudowanego stawu rybnego (zbiornika) o wymiarach zewnętrznych 30,0 m x 43,0 m, wybudowanego bez wymaganego pozwolenia na budowę na działce nr [...] w miejscowości W., gmina O. W uzasadnieniu organ pierwszej instancji podniósł, że w czasie przeprowadzonej w dniu 16 czerwca 2009r. kontroli stwierdzono istnienie stawu rybnego o wymiarach zewnętrznych około 39,0 x 68,0 m. Od wierzchu gruntu do lustra wody różnica wynosi około 1,0 m. Głębokość wody w stawie wynosi około 1,0 m. Staw posiada skarpy piaszczyste bez umocnień i jest oddzielony skarpą - groblą od rowu melioracyjnego, będącego własnością Skarbu Państwa, o szerokości około 4,50 m. Od ogrodzenia od strony drogi odsunięty jest na odległość około 5,0 m. Staw posiada dopływ wody z rury PCV o średnicy około 20 cm i odpływ wody za pomocą prowizorycznej zastawki o szerokości odpływu około 40 cm do sąsiedniego rowu melioracyjnego. Uczestniczący w kontroli J. S. oświadczył, iż staw w tym miejscu istnieje od czasów przedwojennych. W 2008r. został wyczyszczony i wyprofilowano skarpy. Ustalono, że wiosną 2009r. inwestor E. P. przystąpiła do rozbudowy stawu poprzez wykonanie drugiego zbiornika (stawu) o wymiarach zewnętrznych około 30,0 x 43,0 m. Zbiornik ten przedzielony jest od istniejącego stawu groblą ziemną o szerokości około 4,0 m. Według oświadczenia E. P. grobla ta zostanie usunięta, a oba zbiorniki połączone w jeden duży staw rybny. E. P. przedłożyła do wglądu nieprawomocną decyzję Burmistrza O. z dnia [...] o warunkach zabudowy dla inwestycji obejmującej rozbudowę stawu oraz operat wodnoprawny na wykonanie stawu rybnego sporządzony przez mgr inż. T. B., posiadającego uprawnienia budowlane do projektowania bez ograniczeń w zakresie obiektów gospodarki wodnej. W dniu przeprowadzenia kontroli E. P. nie posiadała pozwolenia wodnoprawnego ani pozwolenia na budowę. Zgodnie z art. 9 ust. 1 pkt 19 ustawy z dnia 18 lipca 2001r. Prawo wodne (tekst jedn. Dz.U. z 2005r. nr 239, poz. 2019 ze zm.) pod pojęciem urządzeń wodnych rozumie się urządzenia służące kształtowaniu zasobów wodnych oraz korzystaniu z nich, a w szczególności stawy rybne oraz stawy przeznaczone do oczyszczania ścieków, rekreacji lub innych celów. W myśl art. 29 ust. 2 pkt 9 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. Prawo budowlane (tekst jedn. Dz.U. z 2006r. nr 156, poz. 1118 ze zm.) wykonywanie urządzeń melioracji wodnych szczegółowych nie wymaga uzyskania pozwolenia na budowę, z wyjątkiem ziemnych stawów hodowlanych. Samo zgłoszenie budowy takiego obiektu nie jest wystarczające. Oznacza to, że w zasadzie wszelkie obiekty budowlane stanowiące stawy, niezależnie od ich przeznaczenia wymagają uzyskania pozwolenia na budowę. Uznając, że spełniona jest przesłanka z art. 48 ust. 2 ustawy Prawo budowlane, postanowieniem z dnia [...] organ pierwszej instancji wstrzymał roboty budowlane oraz nałożył obowiązek przedstawienia w terminie 3 miesięcy od daty doręczenia postanowienia: ostatecznej decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, czterech egzemplarzy projektu budowlanego wraz z opiniami, uzgodnieniami, pozwoleniami i innymi dokumentami wymaganymi przepisami szczególnymi oraz oświadczenie o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane. W szczególności za konieczne organ pierwszej instancji uznał przedłożenie pozwolenia wodnoprawnego wydanego przez starostę. Inwestor nie wykonał w wyznaczonym terminie obowiązków, o których mowa w art. 48 ust. 3 ustawy Prawo budowlane, co - w ocenie organu pierwszej instancji - uzasadniało zastosowanie przepisu ust. 1. Odwołanie od tej decyzji wniosła E. P., która, nie zgadzając się ze stanowiskiem organu pierwszej instancji, podniosła, że staw istnieje od "niepamiętnych czasów", a w 2008r. został jedynie wyczyszczony i wyprofilowano skarpy. Uzyskała decyzję Burmistrza O. o warunkach zabudowy z dnia [...], która na skutek rozpatrzenia odwołania S. R. została uchylona, a sprawa przekazana do ponownego rozpatrzenia. Stosownie do wskazań Samorządowego Kolegium Odwoławczego w P. złożyła w organie właściwym w sprawie warunków zabudowy uzupełniające dokumenty oraz materiały w sprawie i oczekuje na wydanie decyzji. Do chwili obecnej decyzja taka nie została jednak podjęta. Zaskarżona decyzja jest niewykonalna, albowiem nie określa miejsca rozbiórki. Nałożony obowiązek jest niecelowy, gdyż oczekuje ona na decyzję o warunkach zabudowy. Istnienie na tym terenie stawu spełnia właściwą dla terenu funkcję i jest kontynuacją funkcji terenów sąsiednich. Po rozpatrzeniu tego odwołania, decyzją z dnia [...], [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w Ł. uchylił decyzję z dnia [...] oraz poprzedzające je postanowienie z dnia [...] i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi pierwszej instancji. W uzasadnieniu organ drugiej instancji za błędne uznał zastosowanie przez organ pierwszej instancji trybu określonego w art. 48 ustawy Prawo budowlane. Stwierdził przy tym, że przepisy art. 48 ustawy Prawo budowlane znajdują zastosowanie jedynie do robót budowlanych będących budową. Budowa stawu hodowlanego w świetle art. 29 ust. 2 pkt 9a wskazanej ustawy stanowi roboty budowlane inne niż budowa, gdyż ust. 2 art. 29 dotyczy w całości robót innych niż budowa. Natomiast art. 48 ustawy Prawo budowlane dotyczy obiektu budowlanego i nie może mieć zastosowania do robót budowlanych, do których stosuje się odmienny tryb postępowania przewidziany w art. 50 i 51 tejże ustawy. Organ odwoławczy stwierdził ponadto, iż art. 50 ust. 1 ustawy Prawo budowlane ma zastosowanie do samowolnie realizowanych robót budowlanych w przypadkach innych niż określone w art. 48 ust. 1 i wówczas właściwy organ wstrzymuje prowadzenie robót budowlanych wykonywanych bez wymaganego pozwolenia na budowę albo zgłoszenia. Zgodnie z treścią art. 51 ust. 7 jeżeli roboty budowlane w przypadkach innych niż określone w art. 48 albo w art. 49b zostały wykonane w sposób, o którym mowa w art. 50 ust. 1 zastosowanie znajdują przepisy art. 51 ust. 1, ust. 2 i ust. 3. Za nieprawidłowe organ drugiej instancji uznał nadto prowadzenie postępowania wyjaśniającego z pominięciem J. P., będącego współwłaścicielem działki nr [...]. Postanowieniem z dnia [...] Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w O. wstrzymał prowadzenie robót budowlanych przy rozbudowie opisanego wyżej stawu rybnego oraz nałożył na E. P. obowiązek przedstawienia w terminie 30 dni od dnia doręczenia postanowienia ekspertyzy technicznej jakości wykonanych robót budowlanych przy rozbudowie stawu rybnego, ze wskazaniem robót niezbędnych do wykonania w celu doprowadzenia zbiornika do stanu zgodnego z prawem. W uzasadnieniu tego postanowienia organ pierwszej instancji powołał się na to, iż w decyzji z dnia [...] organ drugiej instancji za nieprawidłowe uznał zastosowanie w sprawie art. 48 ustawy Prawo budowlane, który ma zastosowanie do robót budowlanych będących budową, podczas gdy budowa stawu hodowlanego - w świetle art. 29 ust. 2 pkt 9 - stanowi roboty budowlane inne niż budowa. Organ pierwszej instancji podniósł także, iż zgodnie z art. 50 ust. 1 pkt 1 i ust. 3 ustawy Prawo budowlane w przypadkach innych niż określone w art. 48 ust. 1 i art. 49b ust. 1 właściwy organ wstrzymuje postanowieniem prowadzenie robót budowlanych wykonywanych bez wymaganego pozwolenia na budowę albo zgłoszenia. W postanowieniu o wstrzymaniu robót budowlanych można nałożyć obowiązek przedstawienia, w terminie 30 dni od dnia doręczenia postanowienia, inwentaryzacji wykonanych robót budowlanych lub odpowiednich ocen technicznych bądź ekspertyz. W zażaleniu na to postanowienie, nie zgadzając się ze stanowiskiem organów administracji, iż rozbudowa stawu rybnego nie stanowi budowy, S. R. podniósł, że rozbudowa stawu rybnego, który jest wyposażony w urządzenia do regulacji poziomu wody i spływu wody (zastawka) jest obiektem budowlanym - budowlą, której realizacja bez wymaganego pozwolenia na budowę jest tzw. samowolą budowlaną w świetle art. 48 ustawy Prawo budowlane. Nadto S. R. wskazał, że jego działki sąsiadujące z działkami nr [...] i [...] są wykorzystywane rolniczo jako łąki oraz pastwiska do wypasu bydła. Wielokrotnie ich właściciele poprzez to, iż mają na nich urządzone stawy na rowie melioracyjnym, urządzali zastawki spiętrzające wodę. Spiętrzona woda z rowu melioracyjnego zalewała mu łąki, powodując straty w produkcji rolnej. Stosunki wodno - prawne ulegną dalszemu pogorszeniu z uwagi na to, że staw na posesji nr [...] został znacznie pogłębiony. Postanowieniem z dnia [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w Ł., utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie w mocy. W uzasadnieniu organ drugiej instancji, wskazując na treść art. 29 ust. 2 pkt 9a ustawy Prawo budowlane, ponownie podniósł, że wykonywanie robót budowlanych polegających na realizacji, czy powiększeniu stawu bądź innych urządzeń melioracji wodnych stanowi roboty budowlane inne niż budowa. Przez budowę należy bowiem rozumieć wykonywanie obiektu budowlanego w określonym miejscu (także odbudowę, rozbudowę lub nadbudowę obiektu budowlanego). Powiększenie stawu nie stanowi realizacji obiektu budowlanego, a polega jedynie na wykonywaniu robót budowlanych. Nie mogą zatem znaleźć zastosowania przepisy art. 48, które stosuje się jedynie do robót budowlanych kwalifikowanych jako budowa. Jeżeli skarżący kwestionował ustalenia prawne wskazane w decyzji z dnia [...], to winien był złożyć skargę do sądu administracyjnego spełniającą wymogi formalne. Tymczasem postanowieniem z dnia 28 września 2010r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi odrzucił skargę S. R. z powodu nieusunięcia braków formalnych. W przypadku prowadzenia robót bez wymaganej decyzji o pozwoleniu na budowę lub bez dokonania zgłoszenia przed rozpoczęciem robót zastosowanie znajduje art. 50 ust. 1 pkt 1 ustawy Prawo budowlane, zgodnie z którym organ wstrzymuje postanowieniem prowadzenie robót. Jak wynika z oświadczenia inwestora oraz materiału fotograficznego rozbudowa stawu nie została jeszcze zakończona. W skardze na powyższe postanowienie S. R. podniósł zarzuty tożsame z zawartymi w zażaleniu. W odpowiedzi na skargę organ administracji wniósł o jej oddalenie z przyczyn wskazanych w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. nr 153, poz. 1269 ze zm.) zasadą jest, że kryterium kontroli działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne jest zgodność z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Sprawując tę kontrolę sądy administracyjne stosują środki określone w ustawie, o czym stanowi art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. nr 153, poz. 1270 ze zm.), powoływanej dalej jako p.p.s.a. Stosownie do art. 134 § 1 p.p.s.a. sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Z treści art. 135 p.p.s.a. wynika natomiast uprawnienie sądu do stosowania przewidzianych ustawą środków w celu usunięcia naruszenia prawa w stosunku do aktów lub czynności wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach sprawy, której dotyczy skarga, jeżeli jest to niezbędne dla końcowego jej załatwienia. Stosując się do postanowień przytoczonych wyżej przepisów sąd, w składzie rozpoznającym przedmiotową skargę, ocenił nie tylko zgodność z prawem zaskarżonego postanowienia, ale również legalność poprzedzającego je postanowienia z dnia [...] oraz decyzji z dnia [...] oraz uznał skargę za uzasadnioną. Upływ terminu ważności postanowienia o wstrzymaniu robót budowlanych nie stanowi przeszkody w dokonaniu kontroli jego legalności przez sąd administracyjny, na co zwrócił uwagę Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 26 sierpnia 2009r., sygn. akt II OSK 1304/08 (Lex nr 526348), wskazując, że za przyjęciem takiego poglądu przemawia przede wszystkim wykładnia celowościowa art. 3 § 2 pkt 2 p.p.s.a., w świetle którego kontrola działalności administracji publicznej przez sady administracyjne obejmuje między innymi orzekanie w sprawach skarg na postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie. W uzasadnieniu tego wyroku Naczelny Sąd Administracyjny zwrócił też uwagę na konieczność zagwarantowania stronie prawa weryfikacji stanowiska organów nadzoru budowlanego. Podstawowe znaczenie dla rozpatrywanej sprawy ma prawidłowa kwalifikacja spornej inwestycji. Ziemny staw rybny, którego dotyczy rozpatrywana sprawa, to - w myśl art. 9 ust. 1 pkt 19 lit. c i art. 73 ust. 1 pkt 4 ustawy z dnia 18 lipca 2001r. Prawo wodne ( tekst jedn. Dz.U. nr 239 z 2005r., poz. 2019 ze zm. ) urządzenie wodne, stanowiące jednocześnie urządzenie melioracji wodnych szczegółowych. Bezspornym w rozpatrywanej sprawie jest, że realizowany przez inwestora ziemny staw rybny ma służyć hodowli ryb. Zgodnie z art. 29 ust. 2 pkt 9 lit. a ustawy z dnia 7 lipca 1994r. Prawo budowlane ( tekst jedn. Dz.U. nr 243 z 2010r., poz. 1623 ) pozwolenia na budowę nie wymaga wykonywanie robót budowlanych polegających na wykonywaniu urządzeń melioracji wodnych szczegółowych, z wyjątkiem ziemnych stawów hodowlanych. Roboty budowlane polegające na wykonywaniu ziemnych stawów hodowlanych niewątpliwie wymagają pozwolenia na budowę, którym w rozpatrywanej sprawie inwestor nie dysponował. Z uzasadnień zaskarżonego postanowienia oraz poprzedzającego je postanowienia z dnia [...] oraz decyzji z dnia [...] wynika, iż prowadzone bez wymaganego pozwolenia na budowę przez inwestora prace, mające na celu rozbudowę stawu rybnego, zdaniem organów nadzoru budowlanego, stanowią roboty budowlane nie będące budową. Konsekwencją tego stanowiska było uruchomienie postępowania z art. 50 ustawy Prawo budowlane - w miejsce postępowania prowadzonego wcześniej w trybie art. 48 tej ustawy. Nie budzi wątpliwości, że ustawa Prawo budowlane wprowadza różne tryby prowadzenia przez organy nadzoru budowlanego postępowania w sprawie samowoli budowlanej. W przypadku, gdy mamy do czynienia z budową obiektu budowlanego, która wymaga pozwolenia na budowę lub zgłoszenia wtedy organ winien zastosować odpowiednio tryb z art. 48 lub z art. 49b ustawy Prawo budowlane. W przypadkach innych, niż określone w art. 48 ust. 1 lub art. 49b ust. 1, zastosowanie ma art. 50 ustawy Prawo budowlane. Redakcja art. 50 ust. 1 pkt 1 tej ustawy, którego zastosowanie organy nadzoru budowlanego uznały za zasadne, wskazuje, że obejmuje on swoją dyspozycją wyłącznie samowolną realizację bez wymaganego pozwolenia na budowę lub zgłoszenia robót budowlanych nie będących budową. Istotne znaczenie w tej sytuacji ma ustalenie, czy roboty budowlane, których dotyczy postępowanie, stanowią budowę, czy też inny rodzaj robót budowlanych, niebędących budową. Pojęcie "budowy" na gruncie ustawy Prawo budowlane zostało zdefiniowane w jej art. 3 pkt 6, zgodnie z którym przez budowę należy rozumieć wykonywanie obiektu budowlanego w określonym miejscu, a także odbudowę, rozbudowę, nadbudowę obiektu budowlanego. Budowę, w rozumieniu tego przepisu, stanowi więc nie tylko wykonywanie obiektu budowlanego w określonym miejscu, ale również jego odbudowa, rozbudowa i nadbudowa. Definicję "robót budowlanych" zawiera natomiast art. 3 pkt 7 ustawy Prawo budowlane, w myśl którego przez roboty budowlane należy rozumieć budowę, a także prace polegające na przebudowie, montażu, remoncie lub rozbiórce obiektu budowlanego. Z porównania zakresu obu tych pojęć wynika, że pojęcie budowy, które obejmuje rozbudowę obiektu budowlanego, zawiera się w szerszym pojęciu robót budowlanych. Pod pojęciem obiektu budowlanego - w myśl art. 3 pkt 1 lit. b ustawy Prawo budowlane - należy z kolei rozumieć budowlę stanowiącą całość techniczno - użytkową wraz z instalacjami i urządzeniami. Stosownie do treści art. 3 pkt 3 ustawy Prawo budowlane budowlę stanowi każdy obiekt budowlany, niebędący budynkiem lub obiektem małej architektury, jak: obiekty liniowe, lotniska, mosty, wiadukty, estakady, tunele, przepusty, sieci techniczne, wolno stojące maszty antenowe, wolno stojące trwale związane z gruntem urządzenia reklamowe, budowle ziemne, obronne (fortyfikacje), ochronne, hydrotechniczne, zbiorniki, wolno stojące instalacje przemysłowe lub urządzenia techniczne, oczyszczalnie ścieków, składowiska odpadów, stacje uzdatniania wody, konstrukcje oporowe, nadziemne i podziemne przejścia dla pieszych, sieci uzbrojenia terenu, budowle sportowe, cmentarze, pomniki, a także części budowlane urządzeń technicznych (kotłów, pieców przemysłowych, elektrowni wiatrowych i innych urządzeń) oraz fundamenty pod maszyny i urządzenia, jako odrębne pod względem technicznym części przedmiotów składających się na całość użytkową. Jakkolwiek ten ostatni przepis zawiera wyliczenie przykładowych budowli, to nie ulega wątpliwości, że katalog ten nie ma jednak charakteru zamkniętego. Celem takiego zdefiniowania pojęcia budowli jest ułatwienie dokonania kwalifikacji określonego obiektu do tej kategorii, w sytuacji, gdy obiekt ten posiada cechy tożsame lub znacznie zbliżone do jednego z wymienionych w tym przepisie obiektów, w sytuacji, gdy nie może on zostać przypisany do kategorii budynków albo obiektów małej architektury. Zauważyć w tym miejscu trzeba, że budynek stanowi taki obiekt budowlany, który jest trwale związany z gruntem, wydzielony z przestrzeni za pomocą przegród budowlanych oraz posiada fundamenty i dach (art. 3 pkt 4 ustawy Prawo budowlane), zaś obiekty małej architektury to niewielkie obiekty, a w szczególności: kultu religijnego, jak: kapliczki, krzyże przydrożne, figury, posągi, wodotryski i inne obiekty architektury ogrodowej, użytkowe służące rekreacji codziennej i utrzymaniu porządku, jak: piaskownice, huśtawki, drabinki, śmietniki (art. 3 pkt 4 lit. a – c ustawy Prawo budowlane). W tej sytuacji oczywistym jest, że ziemny staw rybny nie jest budynkiem oraz obiektem małej architektury, zaś jako całość techniczno - użytkowa stanowi obiekt budowlany będący budowlą w rozumieniu art. 3 pkt 1 lit. b ustawy Prawo budowlane. W wyroku z dnia 8 kwietnia 2003r., sygn. akt SA/Bk 1530/02 (Lex nr 705650) Naczelny Sąd Administracyjny stwierdził zresztą, że utworzony przez człowieka - poprzez pogłębienie obniżenia terenu - zbiornik wodny, niezależnie od tego, czy będzie służył celom hodowlanym, a tym samym będzie stawem rybnym, czy też będzie służył celom rekreacyjno - wypoczynkowym, będzie budowlą o charakterze hydrotechnicznym. Budowla hydrotechniczna została natomiast wprost wymieniona w treści przytoczonego wyżej art. 3 pkt 3 ustawy Prawo budowlane, jako przykład budowli w rozumieniu tej ustawy. Skoro zaś, jak już wyżej wskazano, w pojęciu robót budowlanych zawiera się pojęcie budowy obiektu budowlanego, pod którym to pojęciem należy rozumieć nie tylko wykonywanie obiektu budowlanego, ale również jego rozbudowę, to stwierdzenie, że przed rozpoczęciem rozbudowy ziemnego stawu rybnego inwestor nie dysponował pozwoleniem na budowę, obligowało organy nadzoru budowlanego do wdrożenia trybu z art. 48 ustawy Prawo budowlane (por. wyrok WSA w Gliwicach z dnia 3 września 2008r., sygn. akt II SA/Gl 211/08 – Lex nr 526469). Sytuacja taka nie dawała zatem podstaw do prowadzenia postępowania legalizacyjnego w trybie art. 50 ustawy Prawo budowlane oraz wydania na podstawie art. 50 ust. 1 pkt 1 oraz ust. 3 tej ustawy postanowienia o wstrzymaniu prowadzonych robót budowlanych i nałożeniu opisanych wyżej obowiązków. Skoro jednak zarówno zaskarżone postanowienie, jak i poprzedzające je postanowienie organu pierwszej instancji z dnia [...] stanowiły jedynie konsekwencję stanowiska zajętego przez organ odwoławczy w decyzji z dnia [...], to również tę decyzję - jako wydaną w granicach sprawy, której dotyczy skarga, uznać należy za wadliwą. Zastrzeżenia wzbudza poza tym prawidłowość ustalenia przez organy administracji stron niniejszego postępowania i brak jednoznacznego stwierdzenia, czy innym podmiotom przymiot ten nie przysługiwał. Dotyczy to w szczególności Skarbu Państwa, będącego właścicielem działki nr [...], na której usytuowany jest rów melioracyjny. Z ustaleń organów administracji wynika bowiem, że wskazany wyżej staw jest oddzielony jedynie skarpą - groblą o szerokości około 4,5 m od tegoż rowu melioracyjnego. Poza tym staw ten posiada odpływ do "sąsiadującego rowu melioracyjnego", co do którego na obecnym etapie postępowania na podstawie akt sprawy nie można stwierdzić, czy ów rów melioracyjny nie stanowi rowu usytuowanego na działce stanowiącej własność Skarbu Państwa. Ustalenia tego rodzaju zdają się natomiast świadczyć o tym, że interes prawny w rozumieniu art. 28 K.p.a., w myśl którego stroną jest każdy, czyjego interesu prawnego lub obowiązku dotyczy postępowanie albo kto żąda czynności organu ze względu na swój interes prawny lub obowiązek, może przysługiwać również Skarbowi Państwa jako właścicielowi wskazanej działki. Do organów administracji należy natomiast prawidłowe ustalenie kręgu stron postępowania oraz zapewnienie im w nim czynnego udziału. Wskazane wyżej uchybienia naruszające zarówno normy prawa materialnego, jak i przepisy normujące postępowanie administracyjne – art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 K.p.a., miały istotny wpływ na wynik sprawy. Wyeliminowanie z obrotu prawnego zaskarżonego postanowienia oraz poprzedzającego go postanowienia i decyzji z dnia [...] jest w tej sytuacji konieczne dla podjęcia prawidłowego rozstrzygnięcia kończącego postępowanie w niniejszej sprawie. Rozpoznając sprawę ponownie organy administracji uwzględnią powyższe uwagi oraz wyeliminują wskazane wyżej uchybienia. Wobec powyższego sąd, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c w związku z art. 135 oraz art. 152 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło