II SA/Łd 599/10

Dnia 25 sierpnia 2010 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział II w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Jolanta Rosińska Sędziowie Sędzia WSA Joanna Sekunda - Lenczewska Sędzia NSA Grzegorz Szkudlarek (spr.) Protokolant Asystent sędziego Beata Czyżewska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 19 sierpnia 2010 roku sprawy ze skargi A. R. i D. R. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Ł. z dnia [...] r. nr [...], znak: [...] w przedmiocie nakazu rozbiórki samowolnie wykonanych robót związanych z remontem dachu oddala skargę. [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w Ł. decyzją z dnia [...] roku, Nr [...] (znak: [...]), po rozpoznaniu odwołania A. i D. R., utrzymał w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Ł. z dnia [...] roku, Nr [...] (znak: [...]). Jak wynika z dokumentów załączonych do akt administracyjnych, decyzją z dnia [...] roku organ nakazał A. i D. R., rozbiórkę pokrycia dachu (blachodachówka) wykonanego po wstrzymaniu samowolnie prowadzonych robót związanych z przebudową dachu na budynku mieszkalnym znajdującym się na terenie działki Nr [...] we wsi B., gm. Ł. Jako podstawę prawną rozstrzygnięcia organ wskazał przepis art. 50a pkt 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 roku Prawo budowlane (t. j. Dz. U. z 2006 roku Nr 156, poz. 1118 ze zm.). Po rozpoznaniu odwołania, [...]Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w Ł. decyzją z dnia [...] roku utrzymał w mocy decyzję I instancji. W motywach rozstrzygnięcia organ opisał dotychczasowy przebieg postępowania wskazując, że przeprowadzone w dniu 21 października 2009 roku oględziny wykazały, że na nieruchomości znajduje się budynek mieszkalny parterowy, murowany, z dachem wielospadowym. Stwierdzono, że na nieruchomości trwały roboty związane z pokryciem dachu blachodachówka, na istniejącą konstrukcję dachu ułożono łaty i kontrłaty drewniane oraz, że przedłużono krokwie poza obrys budynku na długość około 70cm. Inwestor podczas oględzin oświadczył, że roboty rozpoczęto w dniu 6 października 2009 roku i okazał pismo Starostwa Powiatowego w Ł. z dnia 15 października 2009 roku, w którym zawarto informację o braku sprzeciwu w sprawie wykonania pokrycia dachu po zgłoszeniu z dnia 13 października 2009 roku. Postanowieniem z dnia [...] roku organ I instancji wstrzymał roboty budowlane prowadzone przez odwołujących się, polegające na przebudowie dachu na budynku mieszkalnym znajdującym się na terenie działki oraz zobowiązano inwestorów do złożenia, terminie 30 dni, oceny technicznej wykonanych robót. W dniu 4 grudnia 2009 roku przeprowadzono ponowne oględziny na nieruchomości, które wykazały, iż pomimo wydania postanowienia o wstrzymaniu robót budowlanych, dach budynku mieszkalnego został w całości pokryty blachodachówką. Wykonane zostało orynnowanie, a od strony północnej, zachodniej i południowej wykonano podbitkę pod wystającym dachem. W tej sytuacji organ I instancji decyzją z dnia [...] roku nakazał inwestorom rozbiórkę pokrycia dachu (blachodachówką) wykonanego po wstrzymaniu samowolnie prowadzonych robót związanych z przebudową dachu na budynku mieszkalnym. W tak ustalonym stanie faktycznym organ odwoławczy wskazał, że stosownie do brzmienia art. 28 Prawa budowlanego, roboty budowlane można rozpocząć jedynie na podstawie ostatecznej decyzji o pozwoleniu na budowę, z zastrzeżeniem przypadków opisanych w art. 29 – 31, kiedy wymagane jest jedynie dokonanie zgłoszenia właściwemu organowi. Przebudowa dachu to roboty budowlane, na których rozpoczęcie nie jest wymagane uzyskanie pozwolenia na budowę, a jedynie dokonanie zgłoszenia właściwemu organowi. Zgodnie z przepisem art. 30 ust. 5 Prawa budowlanego zgłoszenia należy dokonać przed terminem zamierzonego rozpoczęcia robót budowlanych, a do wykonywania robót budowlanych można przystąpić, jeżeli w terminie 30 dni od doręczenia zgłoszenia właściwy organ nie wniesie w drodze decyzji, sprzeciwu i nie później niż po upływie 2 lat od określonego w zgłoszeniu terminu ich rozpoczęcia. Zaznaczyć jednak należy, iż stanowisko organu, z którego wynika, że przyjmuje zgłoszenie zamiaru budowy i nie zamierza zgłosić sprzeciwu, uprawnia inwestora do rozpoczęcia robót budowlanych. Jak wynika z akt sprawy, inwestorzy zgłoszenia dokonali w dniu 13 października 2009 roku, a pismo ze Starostwa Powiatowego w Ł. w którym zawarto informację o braku sprzeciwu w sprawie wykonania pokrycia dachu, datowane jest na dzień 15 października 2009 roku. Tymczasem, zgodnie z oświadczeniem złożonym przez D. R. do protokołu oględzin z dnia 21 października 2009 roku wynika, że roboty związane z przebudową dachu rozpoczęto w dniu 6 października 2009 roku, a więc bez wymaganego prawem zgłoszenia. Mając na względzie powyższe organ podniósł, że brak zgłoszenia, mimo takiego obowiązku, oznacza prowadzenie robót budowlanych w warunkach samowoli budowlanej, co uzasadnia obowiązek ingerencji organów nadzoru budowlanego. W tej sytuacji organ odwoławczy ocenił, że słusznie zostało wszczęte postępowanie w sprawie. Następnie organ poprawnie postanowieniem wstrzymał roboty budowlane i zobowiązał inwestorów do przedłożenia oceny technicznej wykonanych prac. Rzeczone postanowienie wydane zostało na podstawie przepisu art. 50 ust. 1 pkt 1 Prawa budowlanego zgodnie z którym w przypadkach innych niż określone w art. 48 ust. 1 lub art. 49b ust. 1 właściwy organ wstrzymuje postanowieniem prowadzenie robót budowlanych wykonywanych bez wymaganego pozwolenia na budowę lub zgłoszenia. Postanowienie o wstrzymaniu robót budowlanych traci ważność po upływie 2 miesięcy od doręczenia, chyba że w tym terminie zostanie wydana decyzja, o której mowa w art. 50a pkt 2 albo w art. 51 ust. 1 Prawa budowlanego. W omawianej sprawie inwestorzy nie zastosowali się do postanowienia wstrzymującego roboty i pokryli w całości dach blachodachówką, co poświadczył także inwestor podczas oględzin w dniu 4 grudnia 2009 roku. Z tego oświadczenia wynika, że roboty budowlane związane z pokryciem dachu wykonywane były od 1 grudnia 2009 roku. Pomimo nałożonego obowiązku wstrzymania robót budowlanych inwestor kontynuował roboty tak, że dach budynku mieszkalnego został w całości pokryty blachodachówką. Wykonane zostało także orynnowanie, a od strony północnej, zachodniej i południowej wykonano podbitkę pod wystającym dachem. W tak ustalonym stanie faktycznym organ odwoławczy za poprawne uznał wydanie decyzji nakazującej rozbiórkę pokrycia dachu (blachodachówką) wykonanego po wstrzymaniu samowolnie prowadzonych robót związanych z przebudową dachu na budynku mieszkalnym. Rozstrzygnięcie to zostało wydane na podstawie przepisu art. 50a ust. 2 ustawy Prawo budowlane. Przepis ten stanowi, że właściwy organ w przypadku wykonywania robót budowlanych – pomimo wstrzymania ich wykonywania postanowieniem o którym mowa w art. 50 ust. 1 nakazuje, w drodze decyzji, rozbiórkę części obiektu budowlanego wykonanego po doręczeniu postanowienia albo doprowadzenie obiektu budowlanego do stanu poprzedniego. W skardze na powyższą decyzję A. i D. R. wskazali, że faktycznie dokonali naprawy dachu na budynku mieszkalnym, gdyż wcześniejsze papowe pokrycie było zniszczone, nie nadawało się do konserwacji. Na istniejącym pokryciu zostały przykręcone łaty drewniane i ułożona została blachodachówka. Deski okapowe zostały wymienione na nowe, gdyż wystające krokwie były nadgnite, przybito do nich z boku nowe kawałki drewna, po to żeby można było do nich przybić nową deskę okapową. Nie zmieniono pochylenia dachu, ani nie wymieniono żadnych elementów konstrukcyjnych. Organy orzekając w sprawie nie uwzględniły faktu, że dach wymagał naprawy pokrycia, a po wstrzymaniu robót nie można było pozostawić domu bez pokrycia. Na tej podstawie skarżący wnieśli o uchylenie decyzji II, jak i I instancji i umorzenie postępowania oraz o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie. Postanowieniem z dnia 23 lipca 2010 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi wstrzymał wykonanie zaskarżonej decyzji do czasu wydania wyroku w sprawie. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Stosownie do postanowień art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), Sądy administracyjne sprawują w zakresie swojej właściwości kontrolę działalności administracji publicznej. Oznacza to, iż Sąd bada zgodność z prawem (legalność) zaskarżonego aktu pod kątem jego zgodności z prawem materialnym określającym prawa i obowiązki stron oraz prawem procesowym regulującym postępowanie przed organami administracji publicznej. Sąd uwzględniając skargę na decyzję lub postanowienie uchyla decyzję lub postanowienie w całości albo w części, jeżeli stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, bądź inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 pkt 1 lit. "a" – "c" Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi). Stosownie do uregulowania art. 151 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, w razie nieuwzględnienia skargi, sąd skargę oddala. Oceniając legalność zaskarżonej decyzji Sąd zważył, że organy prawidłowo przeprowadziły postępowanie dowodowe, ustaliły stan faktyczny i wydały rozstrzygnięcia odpowiadające zebranym dowodom oraz przepisom prawa. Bezspornym w sprawie jest fakt, że powiatowy organ nadzoru budowlanego postanowieniem wstrzymał roboty budowlane prowadzone przez skarżących polegające na przebudowie dachu oraz zobowiązał inwestorów do złożenia w organie oceny technicznej wykonanych prac. Nie ulega również wątpliwości, że mimo wstrzymania robót budowlanych skarżący dokończyli wymianę pokrycia dachu. Potwierdza to protokół z oględzin przeprowadzonych przez organ I instancji. W toku tych oględzin skarżący będący jednocześnie jednym z inwestorów wskazał, że roboty budowlane przy pokryciu dachu prowadzone były od dnia 1 grudnia 2009 roku. Podkreślić należy po raz kolejny z pełnym naciskiem, że skarżący pomimo wstrzymania robót budowlanych kontynuowali je i dokonali wymiany blachodachówki do końca na całym obiekcie budowlanym. Fakt ten nie jest kwestionowany przez żadną ze stron postępowania. Okoliczność taka wypełnia dyspozycję przepisu art. 50a pkt 2 Prawa budowlanego. Przepis ten stanowi, że właściwy organ w przypadku wykonywania robót budowlanych – pomimo wstrzymania ich wykonywania postanowieniem, o którym mowa w art. 50 ust. 1 – nakazuje, w drodze decyzji, rozbiórkę części obiektu budowlanego wykonanego po doręczeniu postanowienia albo doprowadzenie obiektu budowlanego do stanu poprzedniego. W odniesieniu do komentowanego przepisu należy wskazać, że w związku z licznymi przypadkami ignorowania przez inwestorów nakazów wstrzymania budowy, wprowadzono do ustawy – Prawo budowlane (nowelą z dnia 27 marca 2003 roku) przepis art. 50a Prawa budowlanego, obligujący organ do wydania decyzji nakazującej rozbiórkę robót budowlanych wykonanych po ich wstrzymaniu albo doprowadzenie obiektu do stanu poprzedniego. Przepis ten dotyczy postanowień wydawanych w trakcie procedur legalizacyjnych samowolę budowlaną (art. 48 ust. 2 oraz art. 49b ust. 2) oraz wydanych na podstawie art. 50. Należy zwrócić uwagę, że wydanie decyzji na podstawie pkt 1 omawianego artykułu znosi procedurę legalizacyjną, a na podstawie pkt 2 uniemożliwia prowadzenie postępowania naprawczego, o którym mowa w art. 51 ust. 1 pkt 2 i 3, do czasu wykonania obowiązku zawartego w tej decyzji. Rekapitulując należy wskazać, że wobec jednoznacznego ustalenia faktu prowadzenia przez skarżących robót budowlanych przy wymianie pokrycia dachu, mimo wydania i doręczenia postanowienia o wstrzymaniu robót budowlanych, organy nadzoru budowlanego zobligowane były do wydania decyzji na podstawie przepisu art. 50a pkt 2 Prawa budowlanego. Wszak przepis ten posługuje się określeniem "organ nakazuje". Etapem poprzedzającym wydanie decyzji jest ustalenie w sposób niewątpliwy, że roboty budowlane mimo wstrzymania były prowadzone. Jak już wskazywano, okoliczność ta została ustalona przez organ podczas oględzin i nie jest kwestionowana przez żadną ze stron. Jak wskazali inwestorzy w treści skargi, powodem zakończenia prac była konieczność zabezpieczenia domu przed zalaniem. Owszem, skarżący mogli zabezpieczyć dom, tym niemniej nie poprzez dokończenie robót budowlanych. Jak sama nazwa wskazuje "zabezpieczenie" odnosi się do czynności, działań tymczasowych, które mają na celu chronić przed czymś, osłaniać. Podjęcie działań mających na celu zabezpieczenie budynku nie jest jednoznaczne z dokończeniem robót budowlanych. Ustosunkowując się do pozostałych zarzutów skargi wyjaśnić należy, że powody zmiany pokrycia dachu, zakres tych robót, jak i fakt wykonania remontu dachu, nie mają wpływu na rozstrzygnięcie. Z przytoczonych przez organ w uzasadnieniu decyzji II instancji przepisów prawa bezspornie wynika, że wymiana pokrycia dachu wymaga dokonania zgłoszenia organom administracji architektoniczno – budowlanej, 30 dni przed planowanym terminem rozpoczęcia robót budowlanych. Konkludując powyższe rozważania, Sąd uznał działanie organów administracji w sprawie za zgodne z regulacją prawa materialnego. Skład orzekający nie dopatrzył się naruszenia przepisów procedury w stopniu mającym istotny wpływ na wynik sprawy. Wobec czego, na podstawie art. 151 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł o oddaleniu skargi. K.O.