II SA/Łd 6/07

Dnia 12 kwietnia 2007 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi - Wydział II w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Joanna Sekunda-Lenczewska, Sędziowie Sędzia NSA Ewa Markiewicz (spr.), Sędzia WSA Sławomir Wojciechowski, Protokolant Referendarz sądowy Agnieszka Grosińska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 12 kwietnia 2007 roku sprawy ze skargi A spółka z o.o. w Ł. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie zwrotu wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia sprzeciwu od orzeczenia w sprawie wysokości opłaty rocznej z tytułu użytkowania wieczystego p o s t a n a w i a: 1. odrzucić skargę; 2. nakazać zwrot z funduszu Skarbu Państwa - Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi na rzecz A sp. z o.o. z siedzibą w Ł. kwoty 100 (sto) złotych tytułem zwrotu wpisu sądowego uiszczonego w dniu 30 listopada 2006 roku pod pozycją 2628. Postanowieniem z dnia [...], Nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł. zwróciło wniosek B Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w Ł. o przywrócenie terminu do wniesienia sprzeciwu od orzeczenia tego organu z dnia [...], Nr [...] ustalającego wysokość opłaty rocznej z tytułu użytkowania wieczystego nieruchomości położonej w Ł. przy ul. A 92, oznaczonej jako działka Nr 38/6. Z treści uzasadnienia tego postanowienia wynika, że "B" wniósł o przywrócenie terminu do wniesienia sprzeciwu od orzeczenia Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. z dnia [...], Nr [...]. Rozstrzygnięcie to zostało wydane w trybie ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 roku o gospodarce nieruchomościami (Dz. U. z 2004 roku Nr 261, poz. 2603 ze zm.). Zgodnie z treścią art. 78 w/w ustawy, właściwy organ zamierzający zaktualizować opłatę roczną z tytułu użytkowania wieczystego nieruchomości gruntowej powinien wypowiedzieć na piśmie wysokość dotychczasowej opłaty, do dnia 31 grudnia roku poprzedzającego, przesyłając równocześnie ofertę przyjęcia jej nowej wysokości. Użytkownik wieczysty może, w terminie 30 dni od dnia otrzymania wypowiedzenia, złożyć do Samorządowego Kolegium Odwoławczego właściwego ze względu na miejsce położenia nieruchomości, wniosek o ustalenie, że aktualizacja opłaty jest nieuzasadniona albo jest uzasadniona w innej wysokości (art. 78 ust. 2 w/w ustawy). Samorządowe Kolegium Odwoławcze rozpoznając wniosek powinno dążyć do polubownego załatwienia sprawy w drodze ugody. Jeżeli do ugody nie doszło, organ ten wydaje orzeczenie o oddaleniu wniosku lub o ustaleniu nowej wysokości opłaty. Od tego orzeczenia odwołanie nie przysługuje (art. 79 ust. 3 w/w ustawy), ale właściwy organ lub użytkownik wieczysty mogą wnieść sprzeciw w terminie 14 dni od dnia doręczenia orzeczenia, co jest równoznaczne z żądaniem przekazania sprawy do sądu powszechnego właściwego ze względu na miejsce położenia nieruchomości (art. 80 ust. 1 w/w ustawy). Po rozpatrzeniu sprawy z wniosku B, organ uznał, że sprzeciw, a w konsekwencji wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia sprzeciwu, nie należy do postępowania prowadzonego przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze. Postępowanie przed tym organem zostało zakończone wydaniem orzeczenia, o którym stanowi art. 79 ust. 3 ustawy o gospodarce nieruchomościami. Złożenie sprzeciwu wszczyna już postępowanie przed sądem powszechnym (art. 80 ust. 1 ustawy o gospodarce nieruchomościami). Na tej podstawie Samorządowe Kolegium Odwoławcze oceniło, że nie jest uprawnione do orzekania w przedmiocie wniosku o przywrócenie terminu do złożenia sprzeciwu. Jako podstawę prawną rozstrzygnięcia organ wskazał przepis art. 66 § 3 Kodeksu postępowania administracyjnego i wyjaśnił, iż postanowienie o zwrocie wniosku jest ostateczne. W skardze na powyższe postanowienie A Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w Ł. (poprzednia nazwa: B Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w Ł.), wnosząc o uchylenie w całości postanowienia Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...], wskazał na naruszenie przepisów prawa proceduralnego, a w szczególności: - art. 58 § 1 Kodeksu postępowania administracyjnego w zw. z art. 79 ust. 7 ustawy o gospodarce nieruchomościami, poprzez jego niezastosowanie; - art. 127 Kodeksu postępowania administracyjnego, poprzez brak pouczenia o możliwości wniesienia skargi; jak i - art. 6 Kodeksu postępowania administracyjnego, przez wydanie rozstrzygnięcia, które nie znajduje podstaw w przepisach prawa. W motywach skargi strona przedstawiła zarzuty merytoryczne skierowane przeciwko kontestowanemu rozstrzygnięciu Samorządowego Kolegium Odwoławczego. W odpowiedzi na skargę strona przeciwna wniosła o jej odrzucenie z uwagi na to, że zaistniały w sprawie spór nie ma charakteru sprawy administracyjnej, lecz cywilnej, gdyż wynika z regulacji ustawy o gospodarce nieruchomościami. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga jest środkiem prawnym od wskazanych w ustawie aktów i czynności organów administracji publicznej. Zgodnie z unormowaniem art. 3 § 2 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), kontrola działalności administracji przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg m. in. na postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie. Warunkiem dopuszczalności skargi jest wyczerpanie środków zaskarżenia, jeżeli służyły one skarżącemu w postępowaniu przed organem właściwym w sprawie, chyba że skargę wnosi prokurator lub Rzecznik Praw Obywatelskich (art. 52 § 1 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi). Przepis art. 52 § 2 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi wyjaśnia, co należy rozumieć pod pojęciem "wyczerpanie środków odwoławczych" stanowiąc, że jest to sytuacja, w której stronie nie przysługuje żaden środek zaskarżenia, taki jak zażalenie, odwołanie lub wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy, przewidziany w ustawie. Zgodnie z treścią art. 58 § 1 pkt 6 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, sąd odrzuca skargę, jeżeli z innych przyczyn wniesienie skargi jest niedopuszczalne. Odrzucenie skargi równoznaczne jest z odmową rozpatrzenia sprawy i wydania rozstrzygnięcia o charakterze merytorycznym. Z treści dokumentów załączonych do akt administracyjnych wynika, że podstawę prawną postanowienia Samorządowego Kolegium Odwoławczego stanowił przepis art. 66 § 3 Kodeksu postępowania administracyjnego. Zgodnie z tym przepisem, jeżeli podanie wniesiono do organu niewłaściwego, a organu właściwego nie można ustalić na podstawie danych podania, albo gdy z podania wynika, że właściwym w sprawie jest sąd powszechny, organ, do którego podanie wniesiono, zwraca je wnoszącemu, co następuje w drodze postanowienia, na które służy zażalenie. Podkreślenia wymaga, że zwrot podania następuje w formie postanowienia, na które służy zażalenie. Tym niemniej od postanowienia wydanego w I instancji przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze nie służy zażalenie, a strona niezadowolona z rozstrzygnięcia może zwrócić się do tego organu z wnioskiem o ponowne rozpatrzenie sprawy (art. 127 § 3 mający zastosowanie w sprawie na mocy art. 144 Kodeksu postępowania administracyjnego). Wynika z tego, że kwestionowane w skardze postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] to rozstrzygnięcie wydane w I instancji. Oznacza to, że aby złożyć skargę do sądu administracyjnego, strona powinna uprzednio wystąpić z wnioskiem o ponowne rozpatrzenie sprawy. Niewyczerpanie środków odwoławczych służących stronie w toku postępowania administracyjnego, skutkuje tym, że skarga na takie rozstrzygnięcie jest niedopuszczalna i podlega odrzuceniu. W konkluzji wyjaśnić należy, iż rozstrzygnięcie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. z dnia [...] zawiera błędne pouczenie poprzez podanie informacji, że postanowienie jest ostateczne. Jednakże, błędne pouczenie nie skutkuje tym, że strona może złożyć dany środek odwoławczy, w tym skargę do sądu administracyjnego. Taka okoliczność faktyczna może stanowić tylko uzasadnienie wniosku o przywrócenie terminu do złożenia właściwego środka odwoławczego. W treści odpowiedzi na skargę organ administracji wniósł o odrzucenie skargi, gdyż sprawa z wniosku A nie jest sprawą administracyjną. Ustosunkowując się do tego poglądu należy wyjaśnić, że kwestia oceny czy wniosek o przywrócenie terminu do złożenia sprzeciwu w trybie art. 80 ustawy o gospodarce nieruchomościami, jest sprawą administracyjną, czy też nie jest, nie wpływa na możliwość kwestionowania postanowienia o zwrocie tego wniosku, uprzednio w drodze zażalenia lub wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy, a następnie w drodze skargi do sądu administracyjnego. Pogląd taki wynika wprost z regulacji art. 66 § 3, jak i art. 127 § 3 w zw. z art. 144 Kodeksu postępowania administracyjnego. Sąd orzekł jak w punkcie pierwszym postanowienia na podstawie treści art. 58 § 1 pkt 6 i § 3 zd. I w zw. z art. 52 § 1 i 2 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. O zwrocie wpisu Sąd orzekł na podstawie art. 232 § 1 pkt 1 lit. "a" Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.