II SA/Łd 621/19

Dnia 22 listopada 2019 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział II w składzie następującym: Przewodnicząca Sędzia WSA Bożena Kasprzak, Sędziowie Sędzia WSA Agnieszka Grosińska, Sędzia WSA Barbara Rymaszewska (spr.), , Protokolant Pomocnik sekretarza Aleksandra Banasiak, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 22 listopada 2019 roku sprawy ze skargi K. Z. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie zatwierdzenia statutu spółki dla zagospodarowania wspólnoty gruntowej 1. stwierdza nieważność zaskarżonej decyzji; 2. zasądza od Wojewody [...] na rzecz K. Z. kwotę 200 (dwieście) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. A.B. Starosta [...] decyzją z dnia [...], znak [...] na podstawie art. 18 ust. 1 ustawy z dnia 29 czerwca 1963 r. o zagospodarowaniu wspólnot gruntowych (Dz. U. 2016 poz. 703 ze zm., dalej jako u.o.z.w.g. ) i art. 104 k.p.a. na wniosek Zarządu Spółki dla Zagospodarowania Wspólnoty zatwierdził Statut Spółki dla Zagospodarowania Wspólnoty Gruntowej K., gmina I., powiat [...], województwo [...], uchwalony przez ogólne zebranie członków Wspólnoty Gruntowej wsi K. w dniu 17.02.2018r. Decyzja została doręczona w trybie obwieszczenia publicznego stosownie do dyspozycji art. 49 k.p.a. i 8b u.o.z.w.g. K.Z. złożyła w dniu 29 stycznia 2019 roku odwołanie od powyższej decyzji zarzucając jej naruszenie art. 14 w zw. z art. 6 u.o.z.w.g. poprzez pominięcie w zawiadomieniu i głosowaniu jako uprawnionej we Wspólnocie wsi K. Ponadto skarżąca zarzuciła procedowanie w sposób rażąco odbiegający od standardów rzetelności poprzez naruszenie art. 8, 9, 10 k.p.a. oraz naruszenie art. 7b k.p.a. wobec braku współdziałania ze sobą w toku postępowania organów administracji publicznej. W uzasadnieniu odwołująca się podkreśliła, iż nie została poinformowana o ponownym podpisaniu Statutu Spółki przez Starostę [...]. Ponadto skarżąca wskazała, iż w latach 2015-2018 powstawały zmiany na liście udziałowców, a skarżąca mimo posiadania dokumentacji nie została w niej uwzględniona. Wojewoda [...] decyzją znak [...] z dnia [...], na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. i art. 8m ustawy o zagospodarowaniu wspólnot gruntowych, utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. W uzasadnieniu organ II instancji powołał się na art. 8 u.o.z.w.g. i wskazał na dużą liczbę osób objętych decyzją, co tłumaczy przyjęty sposób ogłoszenia przez obwieszczenie. Następnie wskazano, że decyzja zatwierdzająca Statut Spółki z dnia [...] została wywieszona na tablicy ogłoszeń Starostwa Powiatowego w T. od dnia 19 listopada 2018 r. do dnia 4 grudnia 2018 r., na tablicy ogłoszeń Urzędu Gminy I. od dnia 20 listopada 2018 r. do dnia 5 grudnia 2018 r. oraz na tablicy ogłoszeń we wsi K. w okresie od dnia 20 listopada 2018 r. do dnia 6 grudnia 2018 r. Decyzja stała się wobec tego ostateczna w dniu 7 grudnia 2018 r. zatem odwołanie K.Z. z dnia 29 stycznia 2019 r. zostało złożone po wymaganym przepisami prawa terminie. Niezależnie jednak od powyższego, organ podniósł, źe zostały spełnione przesłanki, które wskazał Wojewoda [...], uchylając poprzednią decyzję Starosty [...]. Ponadto przytaczając art. 18 ust. 2 u.o.z.w.g. oraz powołując się na wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 5 stycznia 2011 r., sygn. I OSK 364/10 wyjaśniono kwestię zmian na liście udziałowców w latach 2015-2018, a także braku wpisania skarżącej do tej listy. W świetle art. 18 ust. 2 u.o.z.w.g. każda późniejsza zmiana w kwestiach związanych z zagospodarowaniem wspólnot gruntowych, jak chociażby dopisanie osób do listy udziałowców wspólnoty gruntowej czy zmiany w statucie spółki danej wspólnoty mogą być tylko i wyłącznie przeprowadzane przez zarząd spółki. Dlatego też w tej sprawie, organ II instancji nie jest w żaden sposób władny, aby dopisać osoby do wcześniej zatwierdzonej w drodze decyzji przez Starostę listy uprawnionych osób. Wyłączne kompetencje do tego posiada zarząd spółki i to właśnie do tego organu należy w takiej sytuacji się zgłosić. Jeżeli bowiem istnieją dokumenty, które w sposób bezsporny poświadczają, iż K.Z. przysługują udziały we wspólnocie gruntowej, zarząd spółki powinien wpisać skarżącą do udziałowców w tej wspólnocie i w tej sprawie toczy się oddzielne postępowanie administracyjne. W skardze skierowanej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego K.Z. podniosła te same zarzuty, które przytoczyła w odwołaniu od decyzji Starosty [...]. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie. Nadto organ wskazał, że sprawa na którą powołuje się skarżąca dotyczy przywrócenia jej udziałów we Wspólnocie, która jest prowadzona zupełnie odrębnym postępowaniem administracyjnym przez Wójta Gminy I. Ponadto złożenie odwołania przez Panią K.Z. na zatwierdzenie Statutu Spółki nastąpiło już po terminie wskazanym w przepisach prawa. Decyzja zatwierdzająca Statut Spółki z dnia [...] znak: [...] została bowiem wywieszona na okres 14 dni w sposób zwyczajowo przyjęty we wsi K., wywieszona na tablicy ogłoszeń urzędu Gminy I. oraz Starostwa Powiatowego w T. Natomiast po wywieszeniu decyzja uprawomocniła się z dniem 7 grudnia 2018 r. Oznacza to, iż odwołanie z dnia 4 lutego 2019 r. zostało wniesione po terminie. Skarga zatem powinna dotyczyć wyłącznie decyzji Wojewody [...] z dnia [...] w sprawie utrzymania w mocy decyzji Starosty [...], zatwierdzającą Statut Spółki Wspólnoty Gruntowej wsi K. Bowiem decyzja związana z przywróceniem udziału we Wspólnocie Gruntowej wsi K. nie jest obecnie w posiadaniu Wojewody [...], który już wcześniej uchylił tą decyzję. Ponadto warto nadmienić, iż skarżąca przede wszystkim ma zastrzeżenia wobec Zarządu Spółki, Starosty Powiatowego w T. oraz Wójta Gminy I. Na rozprawie w dniu 22 listopada 2019 roku skarżąca potwierdziła, że jej intencją jej zaskarżenie decyzji zatwierdzającej statut Wspólnoty Gruntowej, przyznała, że nie jest jej członkiem Wspólnoty Gruntowej od 1995 roku a sprawa jej członkostwa we jest w toku. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Sąd administracyjny rozpoznając skargę orzeka w granicach sprawy, nie jest jednak związany podniesionymi w skardze zarzutami i powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2003 roku Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t. jedn. Dz.U.2018. 1302 ze zm, dalej powoływanej jako p.p.s.a.). Zgodnie z art. 134 § 2 p.p.s.a. sąd nie może wydać orzeczenia na niekorzyść strony skarżącej, chyba że stwierdzi naruszenie prawa skutkujące stwierdzeniem nieważności zaskarżonego aktu lub czynności. Z takim właśnie naruszeniem prawa mamy do czynienia w sprawie. K.Z. złożyła odwołanie z uchybieniem terminu. Jak wynika z uzasadnienia zaskarżonej decyzji, rozstrzygnięcie Starosty [...] z dnia [...] doręczane było w trybie art. 49 k.p.a. w zw. z art. 8b ustawy o zagospodarowaniu wspólnot gruntowych. Z przepisów tych wynika uprawnienie organu do doręczania pism w postępowaniu administracyjnym poprzez obwieszczenie publiczne, w tym poprzez wywieszenie obwieszczenia na tablicy ogłoszeń urzędu, który wydał decyzję oraz w danej miejscowości. Organ odwoławczy ustalił, że decyzja zatwierdzająca Statut Spółki z dnia [...] została wywieszona na tablicy ogłoszeń Starostwa Powiatowego w T. od dnia 19 listopada 2018 r. do dnia 4 grudnia 2018 r., na tablicy ogłoszeń Urzędu Gminy I. od dnia 20 listopada 2018 r. do dnia 5 grudnia 2018 r. oraz na tablicy ogłoszeń we wsi K. w okresie od dnia 20 listopada 2018 r. do dnia 6 grudnia 2018 r. Stosownie do art. 49 § 2 k.p.a. dzień, w którym nastąpiło publiczne obwieszczenie, inne publiczne ogłoszenie lub udostępnienie pisma w Biuletynie Informacji Publicznej wskazuje się w treści tego obwieszczenia, ogłoszenia lub w Biuletynie Informacji Publicznej. Zawiadomienie uważa się za dokonane po upływie czternastu dni od dnia, w którym nastąpiło publiczne obwieszczenie, inne publiczne ogłoszenie lub udostępnienie pisma w Biuletynie Informacji Publicznej. Ostatni dzień zawiadomienia to ostatni dzień obwieszczenia najpóźniej dokonanego, zatem jest to dzień 6 grudnia 2018 roku i z tym dniem rozpoczynał bieg termin do złożenia odwołania. Zatem odwołanie wniesione w dniu 29 stycznia 2019 roku było odwołaniem spóźnionym, co zresztą Wojewoda zauważył w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Organ odwoławczy w takiej sytuacji winien stwierdzić uchybienie terminu do wniesienia odwołania (art. 134 k.p.a.). Rozpoznanie merytoryczne przez organ odwoławczy środka odwoławczego wniesionego z opóźnieniem jest rażącym naruszeniem prawa, o jakim stanowi art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. Stosownie do dyspozycji art. 145 § 1 pkt 2 p.p.s.a. sąd stwierdza nieważność zaskarżonej decyzji, jeżeli zachodzą przesłanki określone w art. 156 k.p.a. Z uwagi na powyższe sąd orzekł jak w sentencji na podstawie powołanego art. 145 §1 pkt 2 p.p.s.a. Dodatkowo wskazać należy, że organ odwoławczy nie zauważył, iż skarżącej zdaje się nie przysługiwać przymiot strony, K.Z. na rozprawie w dniu 22 listopada 2019 roku potwierdziła bowiem, że nie jest członkiem Wspólnoty gruntowej od 1995 roku. D.P.