II SA/Łd 623/05
WyrokWSA w Łodzi2005-10-18
Skład orzekający: Zygmunt Zgierski, Czesława Nowak-Kolczyńska, Barbara Rymaszewska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ egzekucyjny jest uprawniony do badania zasadności i wymagalności obowiązku objętego tytułem wykonawczym w postępowaniu egzekucyjnym w administracji?Ratio decidendi
Organ egzekucyjny nie jest uprawniony do badania zasadności i wymagalności obowiązku objętego tytułem wykonawczym. Postępowanie egzekucyjne zostało przeprowadzone prawidłowo, a skarga nie narusza prawa, dlatego podlega oddaleniu na podstawie art. 151 PPSA.Stan faktyczny
Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego nałożył na A. W. obowiązek wykonania robót budowlanych. Po bezskutecznym upomnieniu i wizji lokalnej, organ nałożył grzywnę w celu przymuszenia w wysokości 3 000 zł. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego utrzymał postanowienie w mocy. A. W. złożył skargę do WSA, powołując się na trudności finansowe i zdrowotne. WSA oddalił skargę.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Dnia 18 października 2005 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi - Wydział II w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA: Zygmunt Zgierski (spr.), Sędzia WSA: Czesława Nowak-Kolczyńska,, Sędzia WSA: Barbara Rymaszewska, Protokolant: asystent sędziego Tomasz Godlewski, po rozpoznaniu w dniu 18 października 2005 roku na rozprawie sprawy ze skargi A. W. na postanowienie [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Ł. z dnia [...] Nr [...] (znak: [...]) w przedmiocie grzywny w celu przymuszenia oddala skargę.
II SA/Łd 623/05
U z a s a d n i e n i e
Decyzją ostateczną z dnia [...] Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w Ł. nałożył na A. W. obowiązek wykonania określonych robót budowlanych, w celu doprowadzenia do zgodności z prawem budynku mieszkalno-gospodarczego, usytuowanego na nieruchomości położonej w Ł. przy ul. A. 58, w terminie do dnia 31 sierpnia 2004 r.
W dniu [...] Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w Ł. przeprowadził na ww. nieruchomości wizję lokalną, w wyniku której stwierdził, że nakazane roboty budowlane nie zostały wykonane. Wobec powyższego Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w Ł. wystawił w dniu [...] upomnienie, którym wezwał A. W. do wykonania robót określonych decyzją z dnia [...] Pomimo upomnienia zobowiązany nie wykonał dobrowolnie obowiązku.
Postanowieniem z dnia [...] Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w Ł. nałożył na A. W. grzywnę w wysokości 3 000 zł, w celu przymuszenia do wykonania obowiązku nałożonego decyzją tego organu z dnia [...] , zobowiązując go również do uiszczenia opłaty egzekucyjnej za wydanie postanowienia w wysokości 68 zł. Wezwał jednocześnie A. W. do wykonania obowiązku określonego w tytule wykonawczym w terminie 30 dni od dnia otrzymania postanowienia.
A. W. złożył zażalenie na powyższe postanowienie, wnosząc o przedłużenie terminu wykonania obowiązku do końca 2005 r.
Postanowieniem z dnia [...] [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w Ł. utrzymał w mocy postanowienie organu I instancji. Uzasadniając rozstrzygnięcie organ odwoławczy stwierdził, iż A. W. nie wykonał obowiązku nałożonego na niego decyzją ostateczną Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Ł. z dnia [...]. Zasadne zatem było wszczęcie przez ten organ postępowania egzekucyjnego w celu przymuszenia do wykonania obowiązku.
[...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w Ł. uznał, iż przeprowadzone przez organ I instancji postępowanie egzekucyjne było zgodne z obowiązującą procedurą, określoną w ustawie z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (tj. Dz. U. z 2002 r. Nr 110, poz. 968 ze zm.). Wierzyciel – w tym wypadku Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w Ł. , doręczył Aleksandrowi W. w dniu 2 listopada 2004 r. pisemne upomnienie, zawierające wezwanie do wykonania obowiązku, wynikającego z decyzji ostatecznej z dnia [...] . Upomnienie zawierało informację o zagrożeniu skierowania sprawy na drogę postępowania egzekucyjnego. Następnie, wobec niewykonania nałożonego obowiązku, Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w Ł. wydał w dniu [...] tytuł wykonawczy, opatrzony klauzulą o skierowaniu go do egzekucji administracyjnej. Tytuł wykonawczy doręczony został zobowiązanemu w dniu 4 kwietnia 2005 r., wraz ze skarżonym postanowieniem o nałożeniu grzywny w celu przymuszenia.
W ocenie organu odwoławczego nie można mieć również zastrzeżeń do wysokości ustalonej grzywny. Zgodnie z art. 121 § 2 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji nakładana na osoby fizyczne grzywna nie może przekraczać 5 000 zł. Ustalona przez organ egzekucyjny grzywna w celu przymuszenia w wysokości 3 000 zł jest, zdaniem organu odwoławczego, zasadna, z uwagi na jej charakter. Jest to bowiem świadczenie jednorazowe, które ma na celu przymuszenie zobowiązanego do wykonania obowiązku płynącego z decyzji administracyjnej.
[...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w Ł. wyjaśnił również, że grzywna w celu przymuszenia jest środkiem egzekucyjnym, którego celem jest przede wszystkim doprowadzenie do wykonania obowiązku wynikającego z aktu administracyjnego. Organ odwoławczy, stosownie do przepisu art. 29 § 1 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, nie jest uprawniony do badania zasadności i wymagalności obowiązku objętego tytułem wykonawczym.
Na postanowienie [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Ł. z dnia [...] skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi złożył A. W. Podniósł, iż z uwagi na trudności z uzyskaniem pożyczki oraz z powodu kłopotów ze zdrowiem, nie jest w stanie wykonać obowiązku nałożonego decyzją Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Ł. z dnia [...] Dlatego też prosi o niewykonywanie postanowienia o nałożeniu grzywny i przedłużenie terminu wykonania robót do końca 2005 r.
W odpowiedzi na skargę [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w Ł. , podtrzymując argumenty zawarte w zaskarżonym postanowieniu, wniósł o jej oddalenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga nie jest zasadna.
Podstawę prawną rozstrzygnięcia w niniejszej sprawie stanowiły przepisy ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (tj. Dz. U. z 2002 r., Nr 110, poz. 968 ze zm.). Stosownie do treści art. 119 § 1 tej ustawy, grzywnę w celu przymuszenia nakłada się, gdy egzekucja dotyczy spełnienia przez zobowiązanego obowiązku znoszenia lub zaniechania albo obowiązku wykonania czynności, a w szczególności czynności, której z powodu jej charakteru nie może spełnić inna osoba za zobowiązanego. Grzywnę nakłada się również, jeżeli nie jest celowe zastosowanie innego środka egzekucji obowiązków o charakterze niepieniężnym (§ 2).
W przedmiotowej sprawie, wobec niewykonania w zakreślonym terminie obowiązków nałożonych ostateczną decyzją Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Ł. z dnia [...] , organ egzekucyjny zasadnie wszczął postępowanie egzekucyjne, po uprzednim doręczeniu w dniu 2 listopada 2004 r. Aleksandrowi W. owi upomnienia, stosownie do postanowień art. 15 § 1 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji. Upomnienie zawierało między innymi wezwanie do wykonania obowiązku, z zagrożeniem skierowania sprawy na drogę postępowania egzekucyjnego. Wobec niezastosowania się przez A. W. do wyżej wymienionego upomnienia i niewykonania obowiązku - Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w Ł. wszczął postępowanie egzekucyjne i nałożył na zobowiązanego grzywnę w celu przymuszenia.
Zgodnie z art. 122 § 1 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji grzywnę w celu przymuszenia nakłada organ egzekucyjny, który doręcza zobowiązanemu odpis tytułu wykonawczego zgodnie z art. 32 oraz postanowienie o nałożeniu grzywny. Stosownie do § 2 ww. art. postanowienie o nałożeniu grzywny powinno zawierać:
1) wezwanie do uiszczenia nałożonej grzywny w oznaczonym terminie z pouczeniem, że w przypadku nieuiszczenia grzywny w terminie zostanie ona ściągnięta w trybie egzekucji administracyjnej należności pieniężnych,
2) wezwanie do wykonania obowiązku określonego w tytule wykonawczym w terminie wskazanym w postanowieniu, z zagrożeniem, że w razie niewykonania obowiązku w terminie, będą nakładane dalsze grzywny w tej samej lub wyższej kwocie, a w przypadku obowiązku wynikającego z przepisów prawa budowlanego lub z zakresu bezpieczeństwa i higieny pracy, będzie orzeczone wykonanie zastępcze.
Postanowienie o nałożeniu grzywny zawierało wymienione wyżej elementy. Wraz z nim organ egzekucyjny doręczył zobowiązanemu odpis tytułu wykonawczego; wezwał również stronę do wykonania wskazanego w nim obowiązku, z odpowiednim zagrożeniem wynikającym z treści pkt 2 § 2 art. 122.
Również tytuł wykonawczy zawierał wszystkie niezbędne elementy i wymogi określone w art. 27 § 1 ustawy o powstępowaniu egzekucyjnym w administracji, w tym klauzulę o skierowaniu tytułu wykonawczego do egzekucji administracyjnej.
Prawidłowo została określona wysokość grzywny. Zgodnie z art. 121 § 2 ustawy z zastrzeżeniem § 5 każdorazowo nałożona grzywna nie może przekraczać kwoty 5 000 zł, a w stosunku do osób prawnych i jednostek organizacyjnych nieposiadających osobowości prawnej kwoty 25 000 zł. Wobec braku podania w ww. przepisie dolnej granicy grzywny, kwestia ta pozostawiona została uznaniu organu egzekucyjnego, który winien kierować się wówczas zasadą celowości i skuteczności zastosowanego środka. Sąd nie dopatrzył się tutaj przekroczenia granic uznania organu egzekucyjnego.
Prawidłowo organy administracyjne określiły również opłatę egzekucyjną w wysokości 68 zł za wydanie postanowienia o nałożeniu grzywny w celu przymuszenia. Zgodnie z art. 64 a § 1 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji organ egzekucyjny w egzekucji obowiązków o charakterze niepieniężnym pobiera opłaty za dokonane czynności egzekucyjne - w tym za wydanie postanowienia o nałożeniu grzywny w celu przymuszenia - 10% kwoty nałożonej grzywny, nie więcej jednak niż 68 zł; w przypadku wielokrotnego nakładania grzywien opłatę pobiera się osobno od każdego postanowienia.
W ocenie Sądu orzekającego w składzie niniejszym organy egzekucyjne w prawidłowy sposób wszczęły i prowadziły postępowanie egzekucyjne. Argumenty i wnioski podnoszone przez A. W. w trakcie postępowania egzekucyjnego (powtórzone częściowo w skardze) nie mogły wpłynąć na inną ocenę Sądu. W myśl art. 29 § 1 in fine ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji organ egzekucyjny nie jest uprawniony do badania zasadności i wymagalności obowiązku objętego tytułem wykonawczym.
Należy jednak zauważyć, iż [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w Ł. , utrzymując w mocy postanowienie organu egzekucyjnego I instancji, błędnie powołał w podstawie prawnej zaskarżonego postanowienia art. 138 § 2 k.p.a. Zgodnie z tym przepisem organ odwoławczy może uchylić zaskarżoną decyzję (postanowienie) i przekazać sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji (...). Tymczasem to art. 138 § 1 pkt 1 stanowi, iż organ odwoławczy wydaje decyzję, w której utrzymuje w mocy zaskarżoną decyzję – i ten właśnie przepis winien być przywołany w podstawie prawnej postanowienia organu odwoławczego z dnia [...] Skoro jednak zaskarżone rozstrzygnięcie odpowiada prawu i zostało prawidłowo uzasadnione, Sąd uznał, iż owe uchybienie, mające znamiona oczywistej omyłki, nie mogło mieć istotnego wpływu na wynik sprawy, a tym samym nie mogło być podstawą do uchylenia zaskarżonego postanowienia. Błędne powołanie podstawy prawnej w akcie administracyjnym nie prowadzi automatycznie do uchylenia decyzji w postępowaniu przed NSA, jeżeli podstawa taka istnieje (wyrok NSA z dnia 26 stycznia 2001 r., I SA 1425/99, LEX Nr 54161).
Sąd orzekający w składzie niniejszym nie stwierdził więc naruszeń uzasadniających uwzględnienie skargi, albowiem organ odwoławczy zasadnie przyjął, iż postępowanie egzekucyjne przeprowadzone zostało przez organ egzekucyjny I instancji prawidłowo.
Wobec powyższego, skoro zaskarżone postanowienie prawa nie narusza, skargę na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi należało oddalić.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło