II SA/Łd 640/13
WyrokWSA w Łodzi2013-09-17
Skład orzekający: Czesława Nowak-Kolczyńska, Joanna Sekunda-Lenczewska, Renata Kubot-Szustowska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy decyzja o odmowie ustalenia warunków zabudowy może zostać wydana, jeśli teren inwestycji stanowi las i nie ma zapewnionego dostępu do drogi publicznej, mimo istnienia sąsiednich zabudowanych działek?Ratio decidendi
Decyzja o odmowie ustalenia warunków zabudowy jest prawidłowa, jeśli nie są spełnione łącznie wszystkie przesłanki określone w art. 61 ust. 1 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym. W szczególności, jeśli teren inwestycji stanowi las i wymaga zmiany przeznaczenia na cele nieleśne bez wymaganej zgody, a także jeśli działka nie ma zapewnionego dostępu do drogi publicznej, organ jest zobowiązany do odmowy wydania decyzji pozytywnej.Stan faktyczny
Skarżący J. i A. P. domagali się ustalenia warunków zabudowy dla budowy jednorodzinnego budynku mieszkalnego. Organy administracji odmówiły, wskazując na brak spełnienia warunków dotyczących zabudowy sąsiednich działek, dostępu do drogi publicznej, uzbrojenia terenu oraz faktu, że działka stanowiła las. Skarżący podnosili, że w pobliżu znajdują się zabudowane działki i istnieją drogi dojazdowe. Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił decyzje organów, wskazując na potrzebę wyjaśnienia stanu faktycznego i prawnego. Naczelny Sąd Administracyjny uchylił wyrok WSA, uznając, że WSA nie dokonał pełnej kontroli zaskarżonej decyzji, a przede wszystkim nie uwzględnił braku spełnienia warunków dotyczących zmiany przeznaczenia gruntu leśnego oraz dostępu do drogi publicznej.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Dnia 17 września 2013 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział II w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Czesława Nowak-Kolczyńska (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Joanna Sekunda-Lenczewska Sędzia WSA Renata Kubot-Szustowska Protokolant Starszy sekretarz sądowy Anna Kośka po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 17 września 2013 roku sprawy ze skargi J. P. i A. P. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie odmowy ustalenia warunków zabudowy oddala skargę. LS
Wyrokiem z dnia 6 czerwca 2013 r. Naczelny Sąd Administracyjny uchylił wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z dnia 28 października 2011 r. sygn. akt II SA/Łd 844/11 w sprawie ze skargi J. P. i A. P. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie warunków zabudowy i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania, zasądzając zwrot kosztów postępowania kasacyjnego.
Jak wynika z akt sprawy zaskarżoną decyzją z dnia [...]nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł. po rozpoznaniu odwołania J. i A. P., utrzymało w mocy decyzję Prezydenta Miasta Ł. z dnia [...] odmawiającą J. i A. P. ustalenia warunków zabudowy dla inwestycji polegającej na budowie jednorodzinnego budynku mieszkalnego z poddaszem użytkowym i garażem w jednej bryle, studni, przyłącza energii elektrycznej i bezodpływowego zbiornika na nieczystości ciekłe, przewidzianej do realizacji w Ł. przy ul. A, działka nr ewid. 1/20, obręb [...]. Jak podkreślił organ odwoławczy, w art. 61 ust. 1 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (Dz.U. Nr 80, poz. 717 ze zm.), wskazane są warunki, których łączne spełnienie umożliwia wydanie decyzji o warunkach zabudowy. Zgodnie z treścią § 3 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 26 sierpnia 2003 r. w sprawie sposobu ustalania wymagań dotyczących nowej zabudowy i zagospodarowania terenu w przypadku braku miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego (Dz.U. Nr 164, poz. 1588), w celu ustalenia wymagań dla nowej zabudowy i zagospodarowania terenu właściwy organ wyznacza wokół działki budowlanej, której dotyczy wniosek o ustalenie warunków zabudowy, obszar analizowany i przeprowadza na nim analizę funkcji oraz cech zabudowy i zagospodarowania terenu w zakresie warunków, o których mowa w art. 61 ust. 1 – 5 ustawy. Granice obszaru analizowanego, wyznacza się na kopii mapy w odległości nie mniejszej niż trzykrotna szerokość frontu działki, objętej wnioskiem o ustalenie warunków zabudowy, nie mniejszej jednak niż 50 m. Wyniki analizy urbanistycznej, zawierającej cześć tekstową i graficzną stanowią załącznik do decyzji o warunkach zabudowy (§ 9 ust. 2 rozporządzenia). Zdaniem Samorządowego Kolegium Odwoławczego, analiza urbanistyczna opracowana przez organ I instancji jest prawidłowa pod względem formalnym oraz została sporządzona zgodnie z poszanowaniem wymienionych przepisów. Jak wynika z analizy, planowana inwestycja nie spełnia wszystkich warunków wynikających z przepisu art. 61 ust. 1 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, co skutkowało odmową ustalenia dla niej warunków zabudowy, nie został bowiem spełniony warunek określony w pkt 1, gdyż w stanie faktycznym sprawy żadna z działek sąsiednich nie jest zabudowana. Sytuacja taka wyklucza możliwość określenia wymagań dotyczących planowanego obiektu budowlanego w zgodzie z cytowanymi przepisami. Ponadto, jak zaznaczył organ odwoławczy, z akt sprawy wynika, że działka objęta wnioskiem o wydanie decyzji o warunkach zabudowy nie ma dostępu do drogi publicznej, ani do ul. B ani do ul. A. Dostępu do ul. B nie mogą jej zapewnić działki nr ewid. 1/15 i 110, jako drogi dojazdowe ze względu na ich nieprzepisowe szerokości (3,5 m i 3,2 m), a nadto działka nr ewid. 1/15 stanowi las. Kolegium powtórzyło za organem l instancji, że w myśl § 14 ust. 1 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 roku w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie, do działek budowlanych oraz do budynków i urządzeń z nimi związanych należy zapewnić dojście i dojazd umożliwiający dostęp do drogi publicznej. Szerokość jezdni nie może być mniejsza niż 3 m. Przepis § 14 ust. 2 w/w rozporządzenia dopuszcza dojście i dojazd do działek budowlanych w postaci ciągu pieszojezdnego pod warunkiem, że ma on szerokość nie mniejszą niż 5 m, umożliwiającą ruch pieszy oraz ruch i postój pojazdów. Dostępu do ul. A nie mogą zapewnić działki nr ewid. 1/15, 1/32 i 1/33, pomimo szerokości 7 m. Ponadto, działka objęta zamierzeniem inwestycyjnym stanowi grunty leśne o konturze klasyfikacyjnym LslV. Zmiana przeznaczenia gruntów leśnych na cele nieleśne (na drogę dojazdową) wymagałaby uzyskania zgody. Nadto działka nr ewid. 1/33 stanowi własność Skarbu Państwa i znajduje się w liniach rozgraniczających pasa drogowego planowanej autostrady A-1. W dalszej kolejności Samorządowe Kolegium Odwoławcze podzieliło pogląd organu I instancji, iż istniejące i projektowane uzbrojenie terenu nie jest wystarczające dla zamierzenia budowlanego, gdyż warunek ten uznaje się za spełniony, jeżeli wykonanie uzbrojenia terenu zostanie zagwarantowane w drodze umowy zawartej między właściwą jednostką organizacyjną, a inwestorem. W niniejszej sprawie inwestor przedstawił jedynie zapewnienie gestora sieci energetycznej o możliwości przyłączenia planowanej inwestycji do sieci elektroenergetycznej. Brakuje analogicznego zapewnienia od gestora sieci wodociągowej i kanalizacyjnej. Organ odwoławczy stwierdził ponadto, że działka objęta zamierzeniem inwestycyjnym stanowi las, nie spełnia zatem warunku określonego w art. 61 ust. 1 pkt 4 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym. W takiej sytuacji, zgodnie z art. 7 ust. 2 pkt 5 ustawy z dnia 3 lutego 1995 roku o ochronie gruntów rolnych i leśnych, przeznaczenie na cele nieleśne gruntów leśnych wymaga uzyskania zgody marszałka województwa wyrażonej po uzyskaniu opinii izby rolniczej. W konkluzji Samorządowe Kolegium Odwoławcze wyjaśniło, iż obowiązkiem organu l instancji w sprawie było rozpoznanie zgłoszonego wniosku w świetle regulacji zawartej w art. 61 ust. 1 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym. Organ I instancji prawidłowo ustalił stan faktyczny sprawy, zatem decyzja odmawiająca ustalenia warunków zabudowy została wydana zgodnie z treścią art. 61 ust. 1 pkt 1 – 5 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, jak i przepisu § 3 rozporządzenia Ministra Infrastruktury w sprawie sposobu ustalania wymagań dotyczących nowej zabudowy i zagospodarowania terenu w przypadku braku miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego.
W skardze na powyższą decyzję J. i A. P. wskazali, że od około 20 lat bezskutecznie starają się o uzyskanie decyzji o pozwoleniu na budowę.
Podczas rozprawy przeprowadzonej przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym skarżący oświadczył, iż do działki są trzy drogi dojazdowe: o szerokości 7 m od ul. A, o szerokości 3 m od ul. B i o szerokości 4 m od ul. C. W roku 1990 dokonano podziału nieruchomości na działki, którego warunkiem było wydzielenie z działek pasa stanowiącego drogę dojazdową, która dochodzi do ul. A. Z działką skarżących graniczy działka, na której wybudowany jest dom o powierzchni ok. 700 m2. Dwie działki dalej, w kierunku ul. B, trwa budowa domu, o powierzchni ok. 400 m2, do której jedyną drogą dojazdową jest działka Skarbu Państwa.
Wyrokiem z dnia 28 października 2011 r., sygn. akt II SA/Łd 844/11, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi uchylił zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Prezydenta Miasta Ł. z dnia [...], nr [...], jednocześnie zasądzając od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. na rzecz skarżących zwrot kosztów postępowania. Powołując treść przepisów art. 59 ust. 1 zd. 1, art. 61 ust. 1 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym oraz § 2 pkt 4, § 3 ust. 1 i 2 rozporządzenia Ministra Infrastruktury w sprawie sposobu ustalania wymagań dotyczących nowej zabudowy i zagospodarowania terenu w przypadku braku miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, Sąd podkreślił, że pierwszym elementem, na który należy zwrócić uwagę w przedmiotowej sprawie jest kwestia zabudowy występującej w obszarze analizowanym. W tej kwestii Sąd zauważył, że informacje wynikające z akt administracyjnych, a w szczególności z dołączonej do nich analizy funkcji oraz cech zabudowy i zagospodarowania terenu są sprzeczne z oświadczeniem strony skarżącej złożonymi podczas rozprawy. Zdaniem strony skarżącej, w niedalekiej odległości od działki objętej zamierzeniem inwestycyjnym znajduje się wybudowany już dom mieszkalny, zaś drugi jest w trakcie budowy. W obliczu tak sprzecznych danych odnoszących się do ustalenia stanu faktycznego sprawy, Sąd uznał, iż niezbędne jest ponowne przeprowadzenie postępowania w sprawie i wyjaśnienie tych rozbieżności zgodnie z regułami postępowania administracyjnego, a przede wszystkim art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a. Drugą kwestią, jaką zajął się Sąd, było zagadnienie oceny dostępu działki objętej zamierzeniem inwestycyjnym do drogi publicznej, zatem warunku określonego w art. 61 ust. 1 pkt 2 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym. Zgodnie z oświadczeniem skarżącego, w roku 1990 m.in. z działki stanowiącej jego własność wydzielony został pas stanowiący drogę dojazdową. Wydzielenie tej drogi było warunkiem uzyskania zgody na podział działki. Owszem, z dokumentów dołączonych do akt administracyjnych nie wynika, żeby skarżący byli współwłaścicielami którejś z działek przylegających do terenu planowanej inwestycji. Tym niemniej, w obliczu oświadczenia skarżącego, w stanie faktycznym sprawy niezbędnym stało się ustalenie czy któraś z działek mogących stanowić drogę dojazdową nie jest przypadkiem obciążona służebnością na rzecz skarżących. Zdaniem Sądu, organ w tym zakresie nie poczynił koniecznych ustaleń. Kolejnym zagadnieniem, na które Sąd zwrócił uwagę to konieczność zapewnienia niezbędnego dla planowanej inwestycji uzbrojenia terenu. Zdaniem Sądu błędny jest pogląd organów o braku spełnienia wymogu określonego w art. 61 ust. 1 pkt 3 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym. Odnosząc się do tej kwestii Sąd w pierwszej kolejności zwrócił uwagę na treść przepisu art. 61 ust. 1 pkt 3 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, który stanowi, iż wydanie decyzji o warunkach zabudowy jest możliwe gdy m. in. istniejące lub planowane uzbrojenie terenu jest wystarczające dla zamierzenia budowlanego. Celem cytowanego przepisu nie jest uzależnienie wydania decyzji o warunkach zabudowy od faktycznego istnienia uzbrojenia terenu, ale jedynie zagwarantowanie, że powstanie stosowne uzbrojenie, pozwalające na prawidłowe korzystanie z obiektów budowlanych. Zagwarantowanie oznacza zapewnienie w drodze umowy, co nie jest tożsame z obowiązkiem posiadania takiej umowy już w momencie starania się o wydanie decyzji o warunkach zabudowy, ale wystarczające jest posiadanie zapewnienia, gwarancji, że taka umowa w przyszłości zostanie zawarta. Zapewnieniem tym może być każdy dokument wydany przez uprawnioną jednostkę świadczącą usługi komunalne według przepisów ustawy z dnia 20 grudnia 1996 roku o gospodarce komunalnej (Dz.U. Nr 9, poz. 43 ze zm.), w którym uzgadnia zamierzone uzbrojenie terenu i jednocześnie przedstawia rozwiązanie jakie w przyszłości zostanie na danym terenie zrealizowane.
Ponadto, przepis art. 61 ust. 1 pkt 3 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym posługuje się określeniem uzbrojenia wystarczającego dla zamierzenia budowlanego. Ocena jakie uzbrojenie jest wystarczające następuje w realiach konkretnej sprawy. Wbrew twierdzeniom organów, do realizacji inwestycji nie ma obowiązku posiadania stosowanego zapewnienia od gestora sieci wodociągowej, czy kanalizacyjnej pod warunkiem, że inwestor zaplanuje budowę odpowiednich urządzeń (np. studni głębinowej i przydomowej oczyszczalni ścieków lub bezodpływowego zbiornika na nieczystości). Sąd zwrócił także uwagę na uchybienia natury formalnej, bowiem mapy i analiza funkcji oraz cech zabudowy i zagospodarowania terenu, stanowiące integralną część decyzji, nie zawierają odpowiedniego podpisu osoby, która wydała decyzję w sprawie. Dokumenty te zawierają jedynie podpis osoby przygotowującej analizę. Brak tego podpisu – w ocenie Sądu - stanowi naruszenie art. 107 § 1 k.p.a. Na zakończenie rozważań Sąd odniósł się do powołanej przez skarżącego okoliczności uzyskania przez właścicieli sąsiednich nieruchomości decyzji o warunkach zabudowy i następnie decyzji o pozwoleniu na budowę przy istnieniu identycznych warunków formalno – prawnych. Wskazał w tym względzie, że kwestia ta wymaga ustalenia, bowiem w przeciwnym razie mogłaby stanowi naruszenie zasad ogólnych postępowania administracyjnego, w szczególności zasady praworządności, pogłębiania zaufania obywateli do organów państwa, jak i zasady związania organów przepisami prawa. Działanie takie mogłoby kontestować również konstytucyjną zasadę równości wszystkich wobec prawa.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł., zaskarżając powyższy wyrok w całości, zarzuciło:
1. naruszenie prawa materialnego, tj.:
a) art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) przez niewłaściwe zastosowanie, gdyż dokonano oceny dowolnej, która to nie przystaje do stanu sprawy i zebranego materiału dowodowego, a nadto dokonano oceny niepełnej,
b) art. 54 w zw. z art. 64 ust. 1 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (dalej: u.p.z.p.), § 9 rozporządzenia Ministra Infrastruktury w sprawie ustalania wymagań dotyczących nowej zabudowy i zagospodarowania terenu w przypadku braku miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, przez błędną wykładnię, bowiem żadna norma prawa nie nakłada obowiązku podpisania załącznika do decyzji przez osobę, która ją sporządziła, zaś decyzja o odmowie ustalenia warunków zabudowy nie musi spełniać wymogów decyzji o ustaleniu warunków zabudowy,
c) art. 61 ust. 1 pkt 3 w związku z ust. 5 i art. 2 pkt 13 u.p.z.p. przez błędną wykładnię, bowiem inwestor ma obowiązek wykazania, że istniejące lub projektowane uzbrojenie terenu jest wystarczające dla zamierzenia inwestycyjnego, a w tym przypadku uzbrojenie nie jest w żaden sposób wystarczające,
d) art. 61 ust. 1 pkt 2 w związku z art. 2 pkt 14 u.p.z.p. przez błędną wykładnię, bowiem teren planowanej inwestycji nie ma dostępu do drogi publicznej w żadnej formie przewidzianej prawem,
e) art. 61 ust. 1 pkt 2, pkt 3 u.p.z.p. przez niewłaściwe zastosowanie, bowiem nawet, gdyby przyjąć, że przesłanki te są spełnione to przesłanka określona w pkt 4 oraz w pkt 5 tej normy nie jest spełniona, a zatem decyzja zaskarżona i decyzja ją poprzedzająca prawa nie naruszały;
2. naruszenie przepisów postępowania, tj.:
a) art. 145 § 1 pkt 1 lit. c ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (dalej: p.p.s.a.) w zw. z art. 7, art. 77 § 1, art. 80, art. 107 § 1 k.p.a. przez błędne przyjęcie, że normy te zostały naruszone w stopniu uzasadniającym uchylenie decyzji zaskarżonej i decyzji ją poprzedzającej,
b) art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. przez niewłaściwe zastosowanie, bowiem nie miało miejsca naruszenie norm postępowania i brak wykazania, że uchybienia miały wpływ na wynik sprawy,
c) art. 141 § 4 w zw. z art. 153 p.p.s.a. przez niepełne przedstawienie stanu faktycznego i prawnego, przedstawienie oceny prawnej niespójnej i lakonicznej, która to nie przystaje do znanego orzecznictwa i poglądów doktryny, brak oceny zebranego materiału dowodowego, brak jasnych wskazań co do dalszego postępowania, brak wykazania, że uchybienia miały wpływ na wynik rozstrzygnięcia, brak powołania pełnej podstawy prawnej wydanego rozstrzygnięcia,
d) art. 135 p.p.s.a. przez niewłaściwe zastosowanie, bowiem w niniejszej sprawie norma ta nie mogła i nie może mieć zastosowania,
e) art. 106 § 3 i § 5 p.p.s.a. przez niewłaściwe zastosowanie, bowiem dowodami w postępowaniu sądowoadministracyjnym nie są oświadczenia strony skarżącej składane w toku rozprawy, a zatem oświadczenia strony skarżącej nie mają mocy dowodowej, a gdyby przyjąć hipotetycznie, że mają, to Sąd winien wezwać stronę skarżącą do złożenia oświadczenia, czy jakakolwiek służebność drogowa została ustanowiona, nadto zaś ewentualnie dopuścić dowód z kolejnej mapy obejmującej teren planowanej inwestycji lub (i) decyzji administracyjnej o warunkach zabudowy przy wątpliwościach co do stanu zagospodarowania terenu objętego analizą urbanistyczną. Wskazując na powyższe organ wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i oddalenie skargi, ewentualnie o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy Sądowi I instancji do ponownego rozpoznania. Ponadto, wniesiono o orzeczenie o kosztach postępowania kasacyjnego.
Wspomnianym na wstępie wyrokiem z dnia 6 czerwca 2013 r. Naczelny Sąd Administracyjny uchylił wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z dnia 28 października 2011 r. sygn. akt II SA/Łd 844/11. W uzasadnieniu zgodził się z autorem skargi kasacyjnej, że Sąd I instancji naruszył art. 61 ust. 1 pkt 2 i pkt 3 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym uznając, że zaskarżona w sprawie decyzja o odmowie ustalenia warunków zabudowy narusza prawo w stopniu uzasadniającym uchylenie wydanych w sprawie decyzji organów obu instancji. NSA podkreślił, iż nawet gdyby uznać, że spełnione zostały w niniejszej sprawie przesłanki ustanowione powyższymi przepisami, to i tak z uwagi na brak spełnienia przesłanek wymienionych w pkt 4 i 5 art. 61 ust. 1 ww. ustawy, nie było możliwe wydanie decyzji o warunkach zabudowy. Obowiązek łącznego spełnienia przesłanek wymienionych w pkt 1-5 oznacza, że niewypełnienie którejkolwiek z nich czyni niemożliwym wydanie pozytywnej decyzji. Naczelny Sąd Administracyjny wskazał, że dla wydania decyzji o ustaleniu warunków zabudowy w niniejszej sprawie nie został spełniony warunek określony w art. 61 ust. 1 pkt 4 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, który wymaga, by teren objęty zamierzeniem inwestycyjnym nie wymagał zgody na zmianę przeznaczenia gruntów rolnych i leśnych na cele nierolnicze i nieleśne albo był objęty zgodą uzyskaną przy sporządzaniu miejscowych planów, które utraciły moc na podstawie art. 67 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. o zagospodarowaniu przestrzennym. Z przedłożonego przez skarżącego na rozprawie przed Naczelnym Sądem Administracyjnym zawiadomienia wynika, że dopiero w dniu 13 marca 2013 r. zostało wszczęte postępowanie w sprawie zmian klas glebowych i użytków. Już zatem powyższe czyniło niedopuszczalnym wydanie przez organ decyzji o warunkach zabudowy. W związku z tym Naczelny Sąd Administracyjny uznał, że Sąd I instancji nie dokonał pełnej kontroli zaskarżonej w sprawie decyzji w świetle przesłanek określonych w art. 61 ust. 1 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym. Wskazał też, że uchybienia formalne w postaci braku podpisu osoby przygotowującej analizę stanowiącą załącznik do zaskarżonej decyzji, nie miały w istocie wpływu na wynik sprawy. Sam brak podpisu na załączniku decyzji nie stanowi naruszenia przepisu art. 107 § 1 k.p.a. mogącego mieć istotny wpływ na wynik sprawy w sytuacji, gdy nie zachodzą wątpliwości co do związku załącznika z decyzją. Zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego niespełniony w niniejszej sprawie został również warunek określony w art. 61 ust. 1 pkt 2 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, stanowiący o konieczności dostępu do drogi publicznej, dla działki objętej wnioskiem.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Stosownie do treści art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. nr 153, poz. 1269 ze zm.) w zw. z art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.; dalej: p.p.s.a.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej. Wspomniana kontrola sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Innymi słowy, sąd administracyjny bada, czy zaskarżony akt administracyjny (decyzja, postanowienie) jest zgodny z obowiązującymi w dacie jego podjęcia przepisami prawa materialnego, określającymi prawa i obowiązki stron oraz przepisami proceduralnymi, normującymi podstawowe zasady postępowania przed organami administracji publicznej.
Z kolei art. 190 p.p.s.a. wyraża zasadę związania sądu pierwszej instancji wykładnią prawa dokonaną w danej sprawie sądowoadministracyjnej treścią wyroku sądu kasacyjnego. Zgodnie z tym przepisem, sąd któremu sprawa została przekazana, związany jest wykładnią prawa dokonaną w tej sprawie przez Naczelny Sąd Administracyjny.
Uwzględniając stanowisko Naczelnego Sądu Administracyjnego wyrażone w wyroku z dnia 6 czerwca 2013 r. (w sprawie o sygn. akt II OSK 346/12) jako wiążące, z mocy art. 190 p.p.s.a., Wojewódzki Sąd Administracyjny ponownie rozpoznając sprawę, stwierdził, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie.
W tym miejscu wskazać należy, że przedmiotem niniejszego postępowania jest decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. utrzymująca w mocy decyzję organu I instancji w przedmiocie odmowy ustalenia warunków zabudowy dla inwestycji polegającej na budowie budynku mieszkalnego jednorodzinnego z poddaszem użytkowym i garażem w jednej bryle, studni, przyłącza energii elektrycznej i bezodpływowego zbiornika na nieczystości ciekłe na terenie działki nr 1/20 położonej w Ł. przy ul. A.
Celem przypomnienia, wydanie decyzji o warunkach zabudowy jest możliwe jedynie przy spełnieniu następujących warunków (art. 61 ust. 1 u.p.z.p.):
1) co najmniej jedna działka sąsiednia, dostępna z tej samej drogi publicznej, jest zabudowana w sposób pozwalający na określenie wymagań dotyczących nowej zabudowy w zakresie kontynuacji funkcji, parametrów, cech i wskaźników kształtowania zabudowy oraz zagospodarowania terenu, w tym gabarytów i formy architektonicznej obiektów budowlanych, linii zabudowy oraz intensywności wykorzystania terenu;
2) teren ma dostęp do drogi publicznej;
3) istniejące lub projektowane uzbrojenie terenu jest wystarczające dla zamierzenia budowlanego;
4) teren nie wymaga uzyskania zgody na zmianę przeznaczenia gruntów rolnych i leśnych na cele nierolnicze i nieleśne albo jest objęty zgodą uzyskaną przy sporządzaniu miejscowych planów, które utraciły moc;
5) decyzja jest zgodna z przepisami odrębnymi.
Organy, zgodnie z treścią art. 59 ust. 1 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (Dz. U. Nr 80, poz. 717 ze zm.; dalej: u.p.z.p.) miały zatem obowiązek zbadania, czy w sprawie planowana inwestycja spełnia przesłanki z art. 61 ust. 1 u.p.z.p. Co istotne, obowiązek łącznego spełnienia przesłanek wymienionych w pkt 1-5 wspomnianego przepisu oznacza, że niewypełnienie którejkolwiek z nich czyni niemożliwym wydanie pozytywnej decyzji.
Działka nr 1/20 objęta zamierzeniem inwestycyjnym na dzień rozstrzygania przez organy administracji stanowiła grunty leśne o konturze klasyfikacyjnym LsIV. Skoro zatem nieruchomość będąca przedmiotem wniosku o ustalenie warunków zabudowy stanowiła las, planowana zaś inwestycja miała polegać na budowie jednorodzinnego budynku, to zachodziła konieczność dokonania zmiany przeznaczenia tego terenu. Zgodnie z art. 7 ust. 2 pkt 5 ustawy z dnia 3 lutego 1995 r. o ochronie gruntów rolnych i leśnych (t.j. Dz. U. z 2004 r. Nr 121, poz. 1266) przeznaczenie gruntów leśnych na cele nieleśne wymaga uzyskania zgody marszałka województwa wyrażanej po uzyskaniu opinii izby rolniczej. Powyższy wymóg podkreśla prawną ochronę gruntów m.in. leśnych przed niekontrolowaną zmianą ich przeznaczenia. Konieczność uzyskania takiej zgody, w świetle art. 61 ust. 1 pkt 4, obligował zatem organ do wydania decyzji o odmowie ustalenia warunków zabudowy, bowiem w takim wypadku jedynym dopuszczalnym przeznaczeniem przedmiotowego terenu było przeznaczenie leśne.
W odniesieniu natomiast do okazanej przez skarżących na rozprawie decyzji Prezydenta Miasta Ł. zatwierdzającej zmianę klas gleb nieruchomości objętej wnioskiem o ustalenie warunków zabudowy, wyjaśnić należy, że sąd ocenia legalność zaskarżonej decyzji według stanu faktycznego i prawnego z daty jej wydania. Dlatego też, okazana decyzja z dnia [...] nie mogła mieć wpływu na wynik sprawy, bowiem stanowiła okoliczność, która powstała po dacie rozstrzygania sprawy przez organ II instancji.
Wpływu na wynik sprawy nie mogło mieć także złożone na rozprawie, w postaci kopii, pismo Generalnej Dyrekcji Dróg Krajowych i Autostrad Oddział w Ł. W piśmie tym zawarto informację o zapewnieniu w przyszłości dojazdu do drogi publicznej dla działek nr 1/29 i 1/32. Dostęp do drogi publicznej musi jednakże istnieć w dacie orzekania o warunkach zabudowy i dotyczyć działki będącej przedmiotem planowanej inwestycji. Definicja pojęcia dostępu do drogi publicznej zawarta w art. 2 pkt 14 u.p.z.p. stanowi, że pod pojęciem tym należy rozumieć bezpośredni dostęp do tej drogi albo dostęp do niej przez drogę wewnętrzną lub przez ustanowienie odpowiedniej służebności drogowej. Z akt sprawy nie wynika aby działka objęta wnioskiem miała zapewniony dostęp do drogi publicznej, czy też aby któraś z działek mogących stanowić drogę dojazdową była obciążona służebnością przejazdu na rzecz skarżących. Powyższe prowadzi do wniosku, że zamierzenie inwestycyjne, w dacie orzekania przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł., nie spełniało wymogu z art. 61 ust. 1 pkt 2.
Podsumowując, już sam fakt niespełnienia przesłanek z art. 61 ust. 1 pkt 2 i 4 obligował organy administracji do wydania decyzji o odmowie ustalenia warunków zabudowy dla przedmiotowej inwestycji. Co już zostało wyżej wspomniane, brak spełnienia jakiejkolwiek przesłanki z art. 61 ust. 1 pkt. 1-5 czyni niemożliwym wydanie decyzji o ustaleniu warunków zabudowy. W świetle powyższego, zarzuty skargi nie mogły odnieść zamierzonego skutku, a zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Prezydenta Miasta Ł. należy ocenić jako odpowiadającą prawu.
Wobec tego Sąd na podstawie art. 151 p.p.s.a, orzekł o oddaleniu skargi.
B.A.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło